الصفحات من 1 الی4 فارغة فی النسخة المطبوعة/صفحات 1 الی 4 در مأخذ اصلی خالی است
فهرست مطالب
بخش اوّل: كلّيات و چهارچوب نظرى
پيشدرآمد 15
فصل اوّل: روششناسى تحقيق درباره آينده و آيندهپژوهى
يك. آيندهپژوهى 20
آينده و مؤلّفههاى آن: 20
روش آيندهپژوهى 23
محمل دولت مهدوى (از ديدگاه شيعه) 25
پيشبينى آينده 26
دو. فلسفه تاريخ و ديدگاه دانشمندان 34
دو مفهوم فلسفه تاريخ: 36
چهار ديدگاه در فلسفه تاريخ: 39
1. توينبى و انگاره «تمدّن» 39
2. كانت و انگاره «گونههاى انسانى» 40
3. هگل و انگاره «ملت» و «روح» 42
4. ماركس و جامعه بىطبقه 44
نقد و بررسى چهار نظريه: 47
سه. فلسفه متعالى تاريخ و ديدگاه شيعه 49
3- 1. فلسفه تاريخ از ديدگاه شيعه: 53
3- 2. آينده از ديدگاه قرآن و روايات 64
فصل دوّم: نظريههاى آينده تاريخ
سياست و دولت در آينده 74
يك. سياست 74
دو. دولت) etats (76
سه. پيوند سياست و دولت 79
3- 1. پايان سياست 80
3- 2. پايان دولت 84
3- 3. كاستىهاى دولت 88
يك. آينده دولت از ديدگاه مسيحيت 91
1- 1. مسيحاباورى و منجىگرايى 91
1- 2. بازگشت مسيح 95
1- 3. ملكوت خداوند 100
1- 4. سلطنت خدا يا پادشاهى مسيح 103
1- 5. دولت مسيح 105
1- 6. داورى و قضاوت 112
دو. آينده دولت از ديدگاه فوكوياما (نظريه پايان تاريخ) 115
2- 1. حركت تاريخ 116
2- 2. فرضيه پايان تاريخ 118
2- 3. سرنوشت دولت 121
2- 4. نقد و ارزيابى 123
سه. آينده دولت از ديدگاه ماركسيسم 125
3- 1. تعريف و شناخت دولت 125
3- 2. كاستىها و ناراستىهاى دولت 128
3- 3. آينده دولت 130
3- 4. جامعه موعود 132
3- 5. نقد و بررسى 134
فصل سوّم: آينده دولت از ديدگاه شيعه
آينده سياست و دولت 138
يك. پايان تاريخ (آخر الزمان) 143
دو. باورداشت مهدويت 145
سه. جامعه موعود شيعه 153
3- 1. آغاز و انجام جهان 154
3- 2. ظهور و قيام 154
3- 3. دعوت و مبارزه 155
3- 4. پيروزى حق و نابودى باطل 157
3- 5. سيطره بر جهان 158
3- 6. تشكيل دولت 159
بخش دوّم: فرضيههاى دولت مهدى (عج) در انديشه شيعه
پيشدرآمد 167
فصلّى اوّل: فرضيه انتقام
يك. فرضيه انتقام و پايان تاريخ 170
1- 1. انتقام 172
1- 2. جنگ و قتال 174
1- 3. تسليم شدن گردنكشان 176
1- 4. مدت جنگ و قتال 177
نقد و بررسى فرضيه 179
فصل دوّم: فرضيه دولت اقتدارگرا
دو. فرضيه دولت اقتدارگرا و مبتنى بر قدرت فيزيكى 188
2- 1. صاحب شمشير 191
2- 2. يارى شده با رعب (ترس) 192
2- 3. قاطعيت و شدّت 194
3- 4. سلطه و اقتدار فراگير 195
نقد و بررسى فرضيه 197
فصل سوّم: فرضيه دولت اخلاقى
سه. فرضيه دولت اخلاقى مبتنى بر ساختار امامت 208
مقدمه يك. پيوند اخلاق و تربيت با سياست (دولت) 210
مقدمه دو. جامعه مشترك المنافع اخلاقى (كانت) 214
مقدمه سه. نظريه اخلاقى دولت (هگل) 219
دولت اخلاقى امام مهدى (عج) 223
يك. امامت (سياست امامت) 223
دو. چرايى دولت اخلاقى 225
سه. دولت اخلاقى امام مهدى (عج) 231
چهار. چيستى دولت اخلاقى 232
پنج. دلايل و شواهد دولت اخلاقى 237
شش. ويژگىها و سيماى دولت امام مهدى (عج) 244
بخش سوّم: ساختار، كاركردها و بروندادها فصل اوّل: ساختار و نهادها
ساختار و سازمان حكومت مهدوى 252
يك. استقرار و تثبيت حكومت 252
دو. ساخت قدرت و حكومت 261
سه. ساختار نظام سياسى 266
3- 1. امام (نهاد امامت و رهبرى) 267
3- 2. نهاد وزارت 269
3- 3. نهاد امارت و ولايت 272
3- 4. نهاد كارگزار و اجرا 276
3- 5. نهاد قضاوت 281
3- 6. محل حكومت (پايتخت) 284
3- 7. مدّت حكومت 286
فصل دوّم: كار ويژهها و عملكردها
كار ويژهها و عملكردها 290
يك. كار ويژه سياسى و اجتماعى 291
1- 1. كاركرد سياسى- مديريتى 294
1- 2. رعايت عدالت سياسى 297
1- 3. عملكرد قضايى 300
1. 4. عملكرد تقنينى 305
1- 5. عملكرد نظامى و امنيتى 307
1. 6. احياگرى و اصلاحات اجتماعى 310
دو. كار ويژه فرهنگى و دينى 313
2- 1. كاركرد اخلاقى و تربيتى 316
2- 2. كاركرد دينى و تبليغى 324
2- 3. كاركرد علمى و فكرى 329
سه. كار ويژه اقتصادى و عمرانى 335
3- 1. كاركرد توليدى و عمرانى: 339
3- 2. كاركرد رفاهى و خدماتى: 343
3- 3. كاركرد توزيعى و اصلاحى 347
فصل سوّم: پيامدها و بروندادها
پيامدها و بروندادها 354
يك. عدالت و امنيت 356
دو. معنويت و عقلانيت (تكامل) 361
سه. توسعه و رفاه 372
نتيجهگيرى 377
فهرست منابع 385
مقدمه ناشر
در ميان مباحث مهدويت، يكى از مقولاتى كه پرداختن به آن، بسيار بايسته است، تبيين آينده و ارائه ديدگاهى جامع و كارآمد در اين زمينه است.
به رغم انديشهسازانى كه آينده جهان را تيرهوتار معرفى مىكنند و نيز كسانىكه آينده را به نفع خود القا و نظام رو به افول خويش را برتر و نجاتبخش تبليغ مىنمايند؛ شايسته است انديشمندان آگاه و متعهد، «نظام روشن موعود» اديان- به خصوص اسلام- را با ذكر ابعاد مختلف آن، تبيين كنند و در مقابل انبوه فرقهها و ايسمها- كه در رشد و تعالى بشر ركود ايجاد كردهاند- آينده سبز و روشن را براى بشريت ترسيم نمايند.
بر اين اساس بنياد فرهنگى حضرت مهدى موعود (عج)، در كنار فعاليتها و منشورات گوناگون خود، نسبت به اين امر خطير، اهتمام ورزيده و در قدم اول به دنبال ارائه نظريات آيندهنگر و مقايسه آن با انديشه نورانى «مهدويت» و تبيين وجوه برتر آن- به خصوص در مقولههاى سياسى- است تا زمينهاى مناسب براى ارائه استراتژى مهدويت و ترسيم مسائل كاربردى آن براى امروز و فرداى بهتر باشد.
آينده جهان (دولت و سياست در انديشه مهدويت)، عنوانپژوهشى است كه جناب آقاى رحيم كارگر در اين عرصه ارائه نموده و در آن به دولت و سياست و ديدگاههاى متفاوت در اينباره و نيز ماهيت، ساختار، كاركرد و پيامدهاى «دولت مهدوى» پرداختهاند.
اميدواريم اين تلاش، مقدمهاى باشد براى كوششهاى بيشتر در اين عرصه و مورد رضايت و عنايت حضرت بقية اللّه الاعظم قرار گيرد.
بنياد فرهنگى حضرت مهدى موعود (عج)
مركز تخصصى مهدويت
زمستان 83
[مقدمه مولف]
به نام خداوند گسترده مهرپژوهش و نگارش در عرصه شكوهمند و متعالى «مهدويت»- به خصوص انگاره بنيادين دولت مهدوى- امرى بس دشوار و ارزشمند است. از طرفى شناخت فرجام نهايى «دولت و سياست»، پرجاذبه و انديشهبرانگيز است و تصوير آينده زندگى بشر و پيوند ژرف آن با سرنوشت دولت و سياست، مورد توجّه ديرين بيشتر اديان، نحلههاى فكرى، مكاتب سياسى و ... بوده است. اين انگاره، ارتباطى عميق و اساسى با انديشه «مهدويت» در اسلام دارد و بايستگى دولت مهدوى در آينده و ويژگىها و راهبردهاى آن، به صورت گسترده و جدّى، در نصوص دينى طرح شده است.
«انديشه مهدويت»، پاسخگويى كامل و جامع به خواسته و نياز ديرين انسانها در اصلاح وضعيت نابسامان زندگى بشرى است و «دولت مهدوى»، عهدهدار رفع تمامى اين كاستىها و ناراستىها- براساس محوريت دين، اخلاق و معنويت- است. شناخت و تبيين اين طرح كمالگرايانه و ارائه تصويرى روشن از آينده موعود، نياز به پژوهش و تحقيقات گسترده و علمى دارد.
در نگاشته حاضر، بخش مهمى از آن (دولت و سياست در انديشه مهدويت) مورد بحث قرار گرفته است. اميد است اين حركت، آغازى براى انجام دادن پژوهشهاى علمى و مستند و طرح موضوعات گوناگون سياسى درباره مهدويت باشد.
بايسته است سپاس و تشكر عميق خود را از استاد ارجمندم دكتر داود فيرحى- كه اين پژوهش با راهنمايىهاى كريمانه ايشان به سامان رسيد- و نيز از استاد گرانقدرم دكتر عليرضا صدرا- كه نظرات و مشورتهاى ايشان برايم پربهره بود- اعلام دارم.
همچنين از راهنمايىهاى بىدريغ دكتر غلام رضا بهروز لك و دكتر نجف لكزايى و همكارى كاركنان مؤسسه آموزش عالى باقر العلوم سپاس فراوان دارم.
و نيز از بذل عنايت و راهنمايىهاى پرفايده سرور گرامى حجت الاسلام