پيش گفتار
بىگمان انقلاب اسلامى ايران، بزرگترين و عميقترين انقلاب ارزشى و فكرى عصر حاضر است.
بنيانگذار اين نهضت مقدس، حضرت امام خمينى رحمة اللَّه عليه با پيروى از حضرت سيدالشهداء7و با كوتاه كردن دست ستم و سلطه قدرتهاى استكبارى از كشور امام زمان (عج) به احياى سيره جدّ خود، رسولاللَّه6، اصلاح امور امّت و تحكيم پايههاى حكومت اسلامى پرداخت و نهادهاى پرثمرى را يكى پس از ديگرى در جامعه اسلامى ايران بنا نهاد.
سپاه پاسداران انقلاب اسلامى از خجسته نهادهايى است كه همزمان با شكلگيرى نظام مقدس اسلامى، به دستور آن پير عارف و دورانديش تأسيس گرديد و رسالت عظيم پاسدارى از انقلاب اسلامى و ارزش هاى الهى آن و دفاع از حريم ولايت فقيه را بر عهده گرفت. تحقق اين مأموريت خطير، در گرو برخوردارى اين نهاد مقدس از «بينش اسلامى» و «آگاهى سياسى» مى باشد كه «آموزش» يكى از راه هاى تأمينكننده آن است.
از اين رو، ارتقاى بينش اعتقادى- سياسى سپاه و «تداوم آموزش» براى اين نيروى نظامى- مكتبى، نيازى اجتناب ناپذير است.
ولىّ امر مسلمانان جهان، حضرت آيةاللَّهالعظمى خامنهاى، بر اين امر مهمّ تأكيد كرده،
چنين مىفرمايد:
سپاه پاسداران انقلاب اسلامى يك نيروى انقلابى است كه بر پايه دين و تقوا و درك و عمل انقلابى به وجود آمده و وظيفه اساسى نماينده اين جانب در آن عبارت از نظارت مستمر بر حفظ و استحكام اين پايه اساسى و برخورد با تخلفات و پيشگيرى از آنهاست.[1]
هر چند آموزشهاى عقيدتى- سياسى از ابتداى تأسيس سپاه به شكلهاى گوناگون وجود داشته است، اما اهميت و نقش زيربنايى آن موجب شد تا اين مهمّ در چارچوب «نظام آموزشى» جامع و فراگيرى- كه در برگيرنده سطوح مختلف علمى و تخصص هاى گوناگون باشد- تحقق يابد.
در پى اين حركت، آموزشهاى عقيدتى- سياسى در قالب «نظام آموزشى» از سال 1364 شروع شد و بيش از نيمى از نيروى انسانى سپاه را تحت پوشش دورههاى مختلف «تداوم آموزش» قرار داد. اما با گذشت بيش از شش سال و كسب تجارب مفيدِ عملى و نيز با توجه به تحولات سالهاى اخير در اين نهاد مقدس- از جمله تشكيل نيروهاى پنجگانه سپاه، تصويب قانوناستخدامى و اعطاى درجات- ضرورت بازنگرى در «نظامآموزشى» احساس شد و نظام آموزشى كنونى جايگزين آن گرديد.
مشخصات «نظام آموزشى» عقيدتى- سياسى
با توجه به تفاوت سطح تحصيلات رسمى نيروهاى سپاه و تقسيمبندى آنان به دو سطح «سيكل» و «ديپلم»، نظام آموزشى دربرگيرنده دو سطح زير است:
1- ورودى سيكل
2- ورودى ديپلم
براى سطح يك، آموزش عمومى و سه مرحله آموزش ضمن خدمت (شامل دوازده دوره) و سه دوره آموزش تخصصى (تخصصى اوليه، تخصصى تكميلى و سرپرستى) در نظر
[1]- بخشى از حكم مقام معظّم رهبرى به نماينده ولىّ فقيه در سپاه پاسداران (1369/4/6)
گرفته شده است.
سطح دو، شامل دورههاى كاردانى، كارشناسى، مقدماتى رستهاى، عالى رستهاى، دافوس، عالى جنگ و چهار مرحله آموزش ضمن خدمت (در دوازده دوره) مىباشد.
براى هر يك از دورهها كد و شماره مخصوصى در نظر گرفته شده كه مشخصكننده سطح، مرحله، و دوره است. به عنوان مثال: در شماره «121» رقم سمت چپ نشانگر سطح، رقم وسط بيانگر مرحله و رقم سمت راست گوياى دوره است.
از آنجا كه دورههاى عمومى، تخصصى و سرپرستى مرحله ندارند، رقم وسط با صفر مشخص شده است. به عنوان مثال، شماره «102»، نشانگر سطح يك و دوره دوم از دورههاى غيرتداوم است.
موضوعات آموزشى شامل موارد ذيل است:
1- اصول عقايد؛ 5- تاريخ اسلام؛
2- اخلاق اسلامى؛ 6- دانش سياسى- اجتماعى؛
3- احكام؛ 7- نظام دفاعى.
4- معارف قرآن؛
با توجه به تنوع موضوعات، به منظور سهولت كار، براى هر موضوع نيز شماره خاصى قرار داده شده كه در پى شماره هر دوره، پس از علامت (/) مىآيد.
براى مثال، عدد (5) در شماره «5/ 114» بيانگر آن است كه موضوع دوره يادشده، «تاريخ اسلام» است.
در مورد دورههاى تخصصى و سرپرستى براى رستههاى گوناگون، شماره جداگانهاى در نظر گرفته شده كه با گذاشتن خط تيره (-) پس از شماره گروه نوشته مىشود؛ مثلًا، دوره تخصصى تكميلى، ورودى سيكل از گروه عقايد در رسته بهدارى با شماره «5- 1/ 103» مشخص مىشود.
مركز تحقيقات اسلامى، عهدهدار تدوين متون آموزشى مورد نياز حوزه نمايندگى
ولى فقيه در سپاه است كه با توجه به سطح معلومات و تخصص نيروهاى آموزشى و نوع و حوزه مأموريت آنان، متن مورد نياز را تهيه و تدوين مىنمايد.
متون و جزوات اين مركز توسط گروههاى تحقيقاتى، تدوين و پس از طى مراحل بررسى و نظارت به تأييد «هيأت علمى»- كه جمعى از فضلا و استادان حوزه علميه قم هستند- مىرسد.
كتاب حاضر با شماره (كد) 3/ 231، شامل هشت فصل در حد 16 درس ازنظام آموزشى عقيدتى- سياسى سپاه پاسداران انقلاب اسلامى است.
پيشنهادها و تجربيات مربيان ارجمند و برادران عزيز متربّى راهگشا و مشوّق ما در رفع كاستى هاى متون آموزشى خواهد بود.
از خدا مىخواهيم كه روز به روز بر بينش و آگاهيهاى اسلامى ما بيفزايد و آنها را عميقتر سازد.
اداره آموزشهاى عقيدتى- سياسى
ستادنمايندگى ولىّ فقيه در سپاه
مقدمه
هر جامعهاى براى تنظيم روابط اجتماعى خويش، از جمله روابط اقتصادى، قوانين و مقرراتى ويژه دارد كه در بعد داخلى و خارجى براى افراد آن جامعه لازمالاجرا است. در جامعه اسلامى، هر قانونى بايد از شرع يا منبع شرعى سرچشمه بگيرد و بر همه مسلمانان واجب است در همه ابعاد زندگى، از جمله در بعد اقتصادى، به احكام شرعى پايبند باشند و هيچگاه از محدوده آن پا فراتر ننهند.
احكام اقتصادى اسلام مانند ديگر قوانين و مقرراتش، در نوع خود بىنظير است و مترقىترين قانون بشرى محسوب مىشود كه در صورت اجرا، نابسامانىهاى اقتصادى دنياى كنونى بهگونهاى چشمگير كاهش مىيابد و بىعدالتىها و حقكشىهاى اقتصادى رخت برمىبندد و شكاف طبقاتى و فقر و محروميت جاى خود را به رفاه و آسايش همگانى مىدهد.
آنچه پيش روى شماست بخش كوچكى از احكام اقتصادى اسلام است كه براساس فتاواى امام خمينى قدس سره در هشت فصل دستهبندى و ارائه شده است بديهى است. مربّيان محترم براى پر بار شدن درس و موفقيت در تدريس در زمينه موضوعات ارائه شده به مطالعه و تحقيق بيشترى در منابع اصلى خواهند پرداخت.
مركز تحقيقات اسلامى
معاونت متون آموزشى و كمكآموزشى
این صفحه در کتاب اصلی بدون متن است / هذه الصفحة فارغة في النسخة المطبوعة
این صفحه در کتاب اصلی بدون متن است / هذه الصفحة فارغة في النسخة المطبوعة
فصل اول بيمه
«بيمه» عقدى است كه به موجب آن، يك طرف تعهد مىكند در ازاء پرداخت وجه يا وجوهى از طرف ديگر، در صورت وقوع يا بروز حادثه خسارت وارده بر او را جبران نموده يا وجه معينى بپردازد.
متعهد را «بيمهگر»، طرف تعهد را «بيمهگذار»، وجهى را كه بيمهگذار به بيمهگر مىپردازد «حق بيمه» و آنچه را كه بيمه مىشود «موضوع بيمه» نامند.[1]
اهميّت بيمه
بيمه يكى از نيازهاى اساسى جامعه امروزى است. حوادث و خسارتهاى جانى و مالى، موضوعى همگانى و جهانى است. مرگ ناگهانى، از كار افتادگى، بيمارى، بيكارى، آتش سوزى، سيل، طوفان، غرق شدن، حوادث مربوط به حمل و نقل و خسارات مالى ناشى از آن و ... به اختيارات شخصى و حرفهاى، وابسته نيست. در هر لحظه ممكن است حادثهاى روى دهد و قربانى بگيرد و فرد يا افراد قربانى را از جنبه اقتصادى و كارايى، دچار آسيب كند. چنين واقعيتى اقتضا مىكند كه بيمه بهعنوان نيازى اساسى و در سطحى گسترده در جامعه انسانى و در حد ضرورتهاى زندگى بهكار گرفته شود.
[1]- مجموعه قوانين تجارت، محمدحسن وطنى، قانون بيمه، مادۀ 1