مالى كه انسان آن را پيدا مىكند
32- 1- مالى كه انسان پيدا مىكند اگر نشانهاى نداشته باشد كه به واسطه آن، صاحبش معلوم شود، نمىتواند به قصد اين كه ملك خودش شود آن را بردارد بلكه احتياط واجب آن است كه از طرف صاحبش صدقه بدهد.
32- 2- اگر مالى را پيدا كند كه نشانه دارد وقيمت آن از 6/ 12 نخود نقره سكّهدار كمتر است، چنانچه صاحب آن معلوم باشد وانسان نداند راضى است يا نه، نمىتواند بدون اجازه او بردارد، و اگر صاحب آن معلوم نباشد، مىتواند به قصد اين كه ملك خودش شود بردارد، گرچه احتياط واجب آن است كه هر وقت صاحبش پيدا شد، عوض آن را به او بدهد و در صورتى كه خود مال باقى است خود مال را بدهد. و در صورتى كه مال در حرم مكه پيدا شود احتياط واجب آنست كه برندارد.
32- 3- اگر انسان چيزى پيدا كند كه قيمت آن از 6/ 12 نخود نقره سكهدار بيشتر است بايد آن را درمحل اجتماع مردم تا يكسال اعلامكند
32- 4- اگر تا يك سال اعلان كند وصاحب مال پيدا نشود، مىتواند آن را براى خود بردارد، به قصد اين كه هروقت صاحبش پيدا
شد عوض آن را به او بدهد، يا براى او نگهدارى كند كه هروقت پيدا شد به او بدهد، ولى احتياط مستحبّ آن است كه از طرف صاحبش صدقه بدهد يا به حاكم شرع برساند خصوصاً اگر در حرم مكه پيدا شده باشد.
32- 5- كسى كه مالى راپيدا كرده، اگر عمداً به دستورى كه گفته شد اعلان نكند، گذشته از اين كه معصيت كرده باز هم واجب است اعلان كند.
سربريدن و شكار حيوانات
33- 1- اگر حيوان حلال گوشت را سر ببرند با شرائطى كه خواهد آمد خواه وحشى باشد يا اهلى، بعد از جان دادن گوشت آن حلال و بدن آن پاك است مگر آنكه حيوانى باشد كه انسان با او وطى كرده باشد و يا حيوان، نجاستخوار شده باشد كه بعد از سر بريدن گوشت آن حلال نيست
33- 2- حيوان وحشى حلال گوشت با شكار كردن همراه با شرائط شكار، پاك و حلال است اما حيوان حلال گوشت اهلى با شكار كردن پاك و حلال نمىشود
33- 3- حيوان حلال گوشت وحشى در صورتى با شكار پاك و حلال مىشود كه بتواند فرار كند يا پرواز كند پس بچه آهو و بچه كبك و امثال آن با شكار كردن پاك و حلال نمىشود
33- 4- حيوان حلال گوشتى كه مانند ماهى خون جهنده ندارد، اگر بخودى خود بميرد، پاك است ولى گوشت آن را نمىشود خورد.
33- 5- حيوان حرام گوشتى كه خون جهنده ندارد مانند مار با سر بريدن حلال نمىشود ولى مرده آن پاك است.
33- 6- سگ وخوك به واسطه سر بريدن و شكار كردن پاك
نمىشوند و خوردن گوشت آنها هم حرام است وحيوان حرام گوشتى را كه درنده وگوشتخوار است مانند گرگ وپلنگ اگر به دستورى كه گفته مىشود سر ببرند، يا با تير ومانند آن شكار كنند پاك است ولى گوشت آن حلال نمىشود و اگر با سگ شكارى آن را شكار كنند، پاك شدن بدنش هم اشكال دارد.
دستور سربريدن حيوان
33- 7- دستور سر بريدن حيوان آن است كه حلقوم (مجراى نفس) و مرى (مجراى غذا) و دو شاهرگ را كه در دو طرف حلقوم است و به آنها اوداج اربعه (چهار رگ) گفته مىشود از پايين برآمدگى زير گلو بطور كامل ببرند و اگر آنها را بشكافند، كافى نيست.
33- 8- اگر بعضى از چهار رگ را ببرند وصبر كنند تا حيوان بميرد بعد بقيه را ببرند فائده ندارد، امّا اگر به اين مقدار هم صبر نكنند ولى بطور معمول چهار رگ را پشت سر هم نبرند، اگر چه پيش از جان دادن، بقيه رگها را ببرند، اشكال دارد.
شرايط سر بريدن حيوان
33- 9- سر بريدن حيوان شش شرط دارد
اوّل: آن كسى كه سر حيوان را مىبرد مسلمان باشد و بچه مسلمان مميّز هم مىتواند سر حيوان را ببرد
دوّم: سر حيوان را با آهن ببرند و يا با چيز فلزى تيزى مثل استيل كه چهار رگ را جدا كند سر را ببرند
سوّم: در موقع سربريدن، محل بريدن و شكم حيوان رو به قبله باشد
چهارم: موقع بريدن سر حيوان يا موقع گذاشتن كارد به گلوى حيوان به نيّت خدا بسم الله بگويد
پنجم: حيوان پس از سر بريدن حركت كند ولو به اينكه چشم يا دم خود را حركت دهد
33- 10- اگر فراموش كرد كه حيوان را رو به قبله كند يا مسئله را نمىدانست يا قبله را اشتباه گرفت و حيوان را سر بريد اشكال ندارد
33- 11- اگر از روى فراموشى نام خدا را نبرد، اشكال ندارد
احكام شكار كردن با اسلحه
33- 12- اگر حيوان وحشى حلال گوشت را با اسلحه شكار كنند با پنج شرط پاك و حلال است
اول: آنكه اسلحه شكار تيز يا برنده باشد و بدن حيوان را پاره كند
دوم: آنكه شكار كننده مسلمان يا بچه مسلمان باشد
سوم: اسلحه را براى شكار حيوان بكار برد و اگر مثلًا جايى را نشانه رفته و اتفاقاً به حيوانى برخورد كند و آن را بكشد پاك وحلال نيست
چهارم: در وقت استفاده از اسلحه نام خدا را ببرد
پنجم: وقتى انسان به حيوان برسد مرده باشد يا اگر زنده استفرصت براى سربريدن او نيست و الا بايد سر حيوان را ببرد تاپاك و حلال شود
صيد ماهى
33- 13- اگر ماهى فلسدار را زنده از آب بگيرند وبيرون آب جان دهد، پاك است وخوردن آن حلال است و چنانچه در آب بميرد پاك
است وخوردن آن حرام مىباشد وماهى بىفلس را اگرچه زنده از آب بگيرند وبيرون آب جان دهد، حرام است.
33- 14- اگر ماهى از آب بيرون بيفتد يا آن را بيرون بيندازند يا آب فرو رود وماهى در خشكى بماند، چنانچه پيش از آن كه بميرد، با دست يا بوسيله ديگر كسى آن را بگيرد، بعد از جان دادن حلال است.
33- 15- كسى كه ماهى را صيد مىكند، لازم نيست مسلمان باشد و در موقع گرفتن، نام خدا را ببرد ولى بايد بداند كه در بيرون آب جان دادهاست.
خوردنيها و آشاميدنيها
34- 1- خوردن گوشت مرغى كه مثل شاهين چنگال دارد، حرام است و خوردن پرستو وهدهد مكروه است.
34- 2- اگر چيزى را كه روح دارد از حيوان زنده جدا نمايند، مثلا دنبه يا مقدارى گوشت از گوسفند زنده ببرند، نجس وحرام مىباشد.
34- 3- پانزده چيز از حيوان حلال گوشت حرام است:
1- خون، 2- فضله، 3- نرى، 4- فرج، 5- بچهدان، 6- غدد كه آن را دشول مىگويند، 7- تخم كه آن را دنبلان مىگويند، 8- چيزى كه در مغز كلّه است و به شكل نخود مىباشد، 9- مغز حرام كه در ميان تيره پشت است، 10- پى كه در دو طرف تيره پشت است، 11- زهره دان، 12- سپرز (طحال)، 13- بولدان (مثانه)، 14- حدقه چشم 15- چيزى كه در ميان سم است و به آن ذاتالاشاجع مىگويند.
34- 4- خوردن سرگين و بول حيوان و آب دماغ و چيزهاى خبيث ديگر كه طبيعت انسان از آن متنفّر است، حرام مىباشد ولى اگر پاك باشد ومقدارى از آن به طورى با چيزحلال مخلوط شود كه در نظر مردم نابود حساب شود، خوردن آن اشكال ندارد.
34- 5- خوردن خاك، حرام است ولى خوردن كمى كه از اندازه
نخود تجاوز نكند از تربت حضرت سيّد الشهداء7براى شفا، وخوردن گل داغستان وگل ارمنى براى معالجه اشكال ندارد.
34- 6- فرو بردن آب بينى وخلط سينه كه در دهان آمده، حرام نيست و نيز فرو بردن غذايى كه موقع خلال كردن، از لاى دندان بيرون مىآيد، اگر طبيعت انسان از آن متنفّر نباشد، اشكال ندارد.
34- 7- خوردن چيزى كه براى انسان ضرر دارد، حرام است.
34- 8- اگر با حيوان حلال گوشتى مانند گاو وگوسفند نزديكى كنند، بول و سرگين آنها نجس مىشود وآشاميدن شير آنها هم حرام است و بايد فورى حيوان را بكشند و بسوزانند و كسى كه با آن وطى كرده، پول آن را به صاحبش بدهد.
34- 9- آشاميدن شراب، حرام است و از بزرگترين گناهان است و كسى كه آن را حلال بداند كافر است
34- 10- نشستن سر سفرهاى كه در آن شراب مىخورند، اگر انسان يكى از آنان حساب شود حرام و چيز خوردن از آن سفره نيز حرام است.
استفتائات خوردن و آشاميدن
سئوال 1: حكم سوسيس و كالباسهايى كه از كشورهاى ديگر وارد مىكنند چيست؟
جواب: محل اشكال است مگر احراز شود كه از حيوان حلال گوشت و تذكيه شده است
سئوال 2: در بعضى شربتها كه مصرف پزشكى دارد الكل وجود