اين نماز بر مردان و زنان واجب است. اين آئينهاى پنجگانه (طواف زيارت و نماز آن، سعى، و طواف نساء و نماز آن) بايد پس از اعمال منى بجاى آورده شود، ولى جايز است انسان مضطرّ همچون زنى كه از حيض بهراسد يا پير مردى كه از انبوهى مردم بيم كند آنها را جلو اندازد، و نيز شخص ترسان ومريض همگى اين آئينها را پيش از وقوف در عرفات انجام مىدهند و سپس هنگامى كه اعمال منى (رمى و ذبح و حلق) را تكميل كردند حجّشان كامل مىشود و محرمات احرام همگى براى آنها حلال مىگردد.
12- مبيت در منى
حديث شريف:
از ابو عبداللَّه عليه السلام نقل است كه فرمود:
«إِذَا فَرِغْتَ مِنْ طَوافِكَ لِلْحَجِّ وَطَوافِ النِّسَاءِ فَلَا تَبِيت إِلَّا بِمِنى، إِلَّا أَنْ يَكُونَ شُغْلُكَ فِي نُسُكِكَ، وَإِنْ خَرَجْتَ بَعْدَ نِصْفِ اللَّيْلِ فَلَا يَضُرُّكَ أَنْ تَبِيتَ فِي غَيْرِ مِنى»[1].
«هرگاه از طواف حجّ و طواف نساء فارغ شدى جز در منى بيتوته نكن مگر آنكه مشغول عبادت باشى و اگر پس از نيمه شب خارج شدى به تو زيانى نمىرساند اگر در غير از منى بيتوته كنى.»
تفصيل احكام:
بيتوته كردن در منى دوازدهمين واجب از واجبات حجّ تمتّع است.
و مقصود از آن بيتوته كردن در منى است در طول دو شب يازدهم و دوازدهم ماه ذىالحجّه كه «مبيت» ناميده مىشود، به اين صورت كه از اوّل شب تا
[1]- وسائل الشيعه، ج 10، كتاب الحجّ، ابواب العود إلى منى، ص 206، باب 1، حديث 1.
نيمه آن در آنجا بيتوته كنى، يا از نيمه آن تا طلوع خورشيد، كه بايد با نيّت تسليم در برابر اوامر الهى و تقرّب به او صورت گيرد.
احكام مبيت:
1- واجب است حاجى در طول اين مدّت بدون آن كه تفاوتى در اين كه خواب و يا بيدار باشد در منى بماند.
2- حاجى بايد براى هر شبى كه در منى عمداً بيتوته نكرده يك گوسفند فديه دهد.
3- گروهى هستند كه اگر در منى بيتوته نكنند گناهى نكردهاند و كفّاره بر آنها واجب نمىشود و ايشان كسانى هستند كه پس از اداى مناسك از مكّه مكرّمه بسوى منى خارج شدهاند ولى در راه خواب ايشان را ربوده و يا كسانى كه در طول شب در مكّه مكرّمه به عبادت اشتغال داشتهاند يا كسانى كه معذور بودهاند (مانند كسى كه فراموش كرده باشد، يا نداند، يا بيمار و يا پرستار بيمارى باشد) و هر كسى كه مبيت در منى براى او دشوار باشد.
4- حاجيان مستحبّ است در ايام تشريق در منى بمانند و همچنان مستحبّ است اينگونه تكبير گويند:
«اللَّهُ أَكْبَرُ، اللَّهُ أَكْبَرُ، لَاإِلهَ إِلَّا اللَّهُ، وَاللَّهُ أَكْبَرُ، وَللَّهِ الْحَمْدُ، اللَّهُ أَكْبَرُ عَلى مَا هَدَانَا، اللَّهُ أَكْبَرُ عَلى مَا رَزَقَنَا مِنْ بَهِيمَةِ الْأَنْعَامِ، وَالْحَمْدُ للَّهِ عَلى مَا أَبْلَانَا».
اين شعارِ اهل منى است كه پس از نمازها و در هر زمان و مكانى كه بخواهند آن را سر مىدهند.
5- بر كسى كه تا غروب آفتاب روز دوازدهم در منى باقيمانده واجب است كه شب سيزدهم را نيز در آنجا بيتوته كند. همچنين مبيت در شب
سيزدهم بر كسى كه در احرام از زنان و شكار پرهيز نكرده واجب است.
و اوْلى اين است كه اين حكم، رفث (اعمال جنسى)، فسوق (گناه)، جدال (قَسَم) و هر آنچه خداوند در احرام حرام كرده را، شامل گردد.
6- كسى كه روز دوازدهم به مكّه روان شود نبايد از حدود منى خارج شود، مگر پس از زوال آفتاب [ظهر شرعى]، ولى كسى كه در روز سيزدهم بيرون مىشود جايز است پيش از زوال آفتاب نيز خارج گردد.
13- رمى جمرههاى سهگانه
حديث شريف:
از امام صادق عليه السلام نقل است كه فرمود:
«مَنْ تَرَكَ رَمْيَ الْجِمَارِ مُتَعَمِّداً لَمْ تَحِلَّ لَهُ النِّسَاءَ وَعَلَيْهِ الْحَجُّ مِنْ قَابِلٍ»[1].
«كسى كه رمى جمرهها را عمداً ترك كند زن بر او حلال نگردد و سال بعد بايد حجّ گزارد.»
تفصيل احكام:
رمى جمرههاى سهگانهآخرين واجب از واجبات حجّ تمتّعاست ومقصود از آن رمى جمرههاى (اولى، وسطى و جمره عقبه) در روز يازدهم، دوازدهم و نيز سيزدهم در صورت بيتوته در شبانگاه آن در منى است.
احكام رمى:
1- رمى جمرههاى سهگانه هر روز به ترتيب واجب است يعنى حاجى نخست بايد جمره اولى و در پى آن جمره وسطى و در پايان جمره عقبه را
[1]- وسائل الشيعه، ج 10، ابواب العود إلى منى، ص 214، باب 4، حديث 5.
رمى كند و اگر خللى در ترتيب اين رمى پيش آيد بايد بخشهاى خطا اعاده گردد.
2- رمى هر يك از اين جمرهها بايد همه روزه با هفت ريگ صورت پذيرد. واجبات و احكام رمى را در رمى جمره عقبه به تفصيل بيان كردهايم كه مىتوانيد بدان رجوع كنيد.
3- اگر حاجى پس از رمى دريافت كه بهيكىاز جمرات چهار ريگ افكنده است باقيمانده را كامل مىكند و اعاده بعديها بر او لازم نيست، ولى اگر بداند كمتر از چهار ريگ افكنده بايد آنها را كامل كند و بعديها را اعاده نمايد.
4- اگر فراموش كند جمرهها و يا يكى از آنها را در روزى رمى نمايد در روز بعد آن را قضا مىكند، و اگر به مكّه رفت، بايد باز گردد و آنچه را فراموش كرده رمى كند، و اگر ايام تشريق را از دست داد يا از مكّه خارج شد احوط آن است كه كسى را در سال آينده، براى رمى در ايام تشريق نايب بگيرد.
5- بيمار، ترسان و كسى كه در روز كارى ضرورى دارد در شب رمى مىكند و كسى كه مطلقاً توانايى رمى را ندارد همچون كودكان و يا كسانى كه عضوى از آنها شكسته نايب مىگيرند.
این صفحه در کتاب اصلی بدون متن است / هذه الصفحة فارغة في النسخة المطبوعة
این صفحه در کتاب اصلی بدون متن است / هذه الصفحة فارغة في النسخة المطبوعة
این صفحه در کتاب اصلی بدون متن است / هذه الصفحة فارغة في النسخة المطبوعة
بخش پنجم: ساير احكام
1- حجّ افراد
حديث شريف:
1- از امام رضا عليه السلام نقل است كه در نامهاى به مأمون فرمود:
«... وَلَا يَجُوزُ الْحَجّ إِلَّا مُتَمَتِّعاً، وَلَا يَجُوزُ الْقِرانُ والْإِفْرادُ الَّذِي تَسْتَعْمِلُهُ الْعَامَّةُ إِلَّا لِأَهْلِ مَكَّةَ وَحَاضِرِيها»[1].
«... حجّ قِران و افراد كه عامه آن را بكار مىبرند جز براى اهل و ساكنان مكّه جايز نيست.»
2- از امام صادق عليه السلام نقل است كه فرمود:
«الْمُفْرِدُ لِلْحَجِّ عَلَيْهِ طَوافٌ بِالْبَيْتِ وَرَكْعَتَانِ عِنْدَ مَقَامِ إِبْراهِيمَ عليه السلام وَسَعْيٌ بَيْنَ الصَّفا وَالْمَرْوَةِ، وَطَوافُ الزِّيَارَةِ، وَهُوَ طَوافُ النِّساءِ، وَلَيْسَ عَلَيْهِ هَدْيٌ وَلَا اضْحِيَّةٌ...»[2].
«كسى كه حجّ افراد بجاى مىآورد بايد خانه خدا را طواف كند و نزد مقام ابراهيم عليه السلام دو ركعت نماز بگزارد و بين صفا و مروه سعى كند وبه طواف زيارت يعنى همان طواف نساء بپردازد وقربانىبر او واجب نمىگردد ...»
تفصيل احكام:
حجّ افراد، وظيفه اهالى مكّه و ساكنان اطراف آن است يعنى كسانى كه
[1]- وسائل الشيعه، ج 8، ابواب اقسام الحجّ، ص 188، باب 6، حديث 8.
[2]- همان، ص 157، باب 2، حديث 13.