كه داراى صفات حيض نمىباشد، وظيفهى شرعى او را بيان فرمائيد؟ همچنين حكم صورتى را كه خونى بمقدار ناچيز بعد از گذشت چهار روز از زمان عادت زن از او خارج شد، بيان فرمائيد؟
بسمه تعالى: در صورتى كه خون سه روز به شكل مستمر، هر چند در داخل رحم جريان نداشته باشد، محكوم به استحاضه مىباشد و در اين حكم بين خروج خون در زمان عادت، يا قبل و بعد از آن فرقى نيست، والله العالم.
سؤال (80) زنى كه صاحب عادت وقتيه و عدديه بوده و در يكى از روزهاى 23 و 24 و 25 هر ماه خونريزى او شروع مىشود و به مدت 5 روز ادامه دارد، ولى در مرتبهى اخير در ايام عادت ماهيانه خود مقدار بسيار كمى خون به شكل نقطههاى كوچك ديده، سپس خونريزى قطع گرديده است و اين نقطههاى خونى داراى مشخصات خون حيض نمىباشد، آيا اين نقطههاى خونى ابتداى عادت ماهيانه محسوب مىشود يا اينكه محكوم به استحاضه مىباشد؟
بسمه تعالى: در صورتى كه خون ديده شده به شكل مستمر به مدت سه روز، هر چند در داخل رحم جريان داشته باشد، حيض مىباشد و فرقى بين كم و زياد بودن آن نبوده و اگر در ايام عادت باشد لازم نيست كه اوصاف حيض را داشته باشد، والله العالم.
سؤال (81) خانمى كه عادت وقتيه و عدديهى منظم داشته، ولى در دفعهى اخير دو روز قبل از شروع عادت هميشگى خونريزى او شروع شده و داراى صفات حيض نبوده است، اين خون تا شش روز ادامه داشته و بعد از شش روز، خونريزى ديگرى كه داراى مشخصات حيض بوده است، شروع شده
و تا يازده روز ادامه داشته است. حكم مسئلهى ذكر شده را بيان فرمائيد؟
بسمه تعالى: خون اولى كه ديده، حيض محسوب مىشود؛ چون در ايام عادت هميشگىاش بوده، هر چند دو روز زودتر از ايام عادت بوده باشد و خونى كه بعد از ايام عادت خارج مىشود، استحاضه محسوب مىگردد، هر چند داراى اوصاف حيض باشد، والله العالم.
احكام زنهاى صاحب عادت وقتيه
سؤال (82) در صورتى كه صاحب عادت وقتيه، عادتش به اين شكل تغيير كند كه سابقاً بين دو حيض او 20 روز فاصله بوده، سپس تغيير نموده و به 22 روز فاصله شده، سپس بعد از مدتى به 25 روز فاصله گرديده است، آيا عادت وقيته اين زن باقى مىماند و يا تغيير كرده است؟
خوئى (قدس سرّه): مناط در عادت وقتيه متحد بودن اول زمان با آخرش يا در بعضى از روزهاى وسط مىباشد و تا زمانى كه از هيچ يك از اين سه زمان تخلف نكرده باشد، ضررى ندارد، والله العالم.
سؤال (83) مرحوم آية الله خوئى (قدس سرّه) در فصل چهارم از باب حيض مسئلهى 216 اينگونه مىفرمايد: (زنى كه صاحب عادت وقتيه نمىباشد، خواه صاحب عادت عدديه باشد و يا اينكه اصلًا صاحب عادت نباشد، مانند مبتدئه) آيا جملهى اخير يعنى اينكه فرموده، اگر اصلًا صاحب عادت نباشد؛ مانند مبتدئه شامل زن مضطربه هم مىشود و يا اينكه حكم منحصر در زن مبتدئه مىباشد. به تعبير ديگر، آيا زنانى كه صاحب عادت وقتيه نيستند سه قسم مىشوند؛ مبتدئه، مضطربه، صاحب عادت عدديه و يا فقط منحصر در مبتدئه مىباشد؟
بسمه تعالى: بله ذكر مبتدئه از باب مثال بوده و مفيد انحصار نمىباشد، والله العالم.
سؤال (84) مرحوم آية الله خوئى (قدس سرّه) در فصل پنجم از منهاج الصالحين در احكام حيض مسئله را اين گونه عنوان فرموده (حكم خون در ايام عادت)، ولى عادت را مقيد به وقتيه نكرده است. با اينكه كلام ايشان در مسئله منطبق به عادت وقتيه تنها مىشود. آيا اين عنوان شامل عادت وقتيه و عدديه هر دو مىشود يا اينكه در تفسير مسامحه شده و انحصار در عادت وقتيه دارد؟
بسمه تعالى: مراد از ايام عادت در عنوان فقط عادت وقتيه مىباشد، والله العالم.
سؤال (85) در همان فصل پنجم كه مربوط به حكم خون حيض در ايام عادت مىباشد، مرحوم آقاى خوئى (قدس سرّه) مىفرمايد (در صورتى كه هر دو خون مساوى باشند) آيا مراد از تساوى دو خون، تساوى آنها در علايم مربوط به خون حيض مىباشد يا مراد تساوى دو خون در صفات راجع به مطلق خون مىباشد. اگرچه در صفات راجع به حيض مساوى نباشند. مثل اينكه يكى از آنها داراى صفات استحاضه بوده باشد؟
بسمه تعالى: مراد از اين عبارت تساوى در صفات حيض مىباشد، والله العالم.
سؤال (86) همچنين مرحوم آقاى خوئى (قدس سرّه) در همان فصل پنجم مىفرمايد (در صورتى كه هيچ كدام از دو خون مصادف با ايام عادت نباشد، هر چند به خاطر اين جهت كه زن صاحب عادتى نمىباشد) آيا مصادف نشدن با ايام عادت فرع اين نيست كه زن صاحب عادت باشد، پس چگونه مرحوم سيد خوئى (قدس سرّه) مىفرمايد، هر چند صاحب عادت نباشد؟
بسمه تعالى: مراد از اين جمله زن مبتدئه و مضطربه مىباشد، والله العالم.
احكام زنهايى كه صاحب عادت عدديه مىباشند
سؤال (87) زنى كه صاحب عادت عدديه بوده و هر ماه به مدت 7 روز خونريزى داشته است، اگر در يك ماه به مدت 8 روز خون ببيند، آيا عادت او عدديه باقى مىماند يا اينكه عادت تغيير نموده و باقى نمىماند، قاعدهى كلى اين حالات را بيان فرمائيد؟
خوئى (قدس سرّه): در صورتى كه تخلف از ماههاى قبل به يك مرتبه باشد، ضرر به عادت عدديه نمىزند، ولى اگر مكرر شود، عادت عدديه بهم مىخورد، والله العالم.
تبريزى (قدس سرّه): در زايل شدن عادت سابق به تخلف يك مرتبه اشكال است، بعيد نيست كه عادت سابق در صورت تكرار نشدن تخلف باقى باشد.
سؤال (88) زنى كه صاحب عادت عدديه بوده و هر ماه به مدت 6 روز عادت مىشده است و در ماه جديد تا روز 13 به شكل مستمر خونريزى داشته، سپس چهار روز قطع شده، سپس خونريزى به مدت يك ماه پيوسته شروع شده است، حكم خون اول چيست؟ و چگونه بايد مدت حيض را بنابر فرض دوم كه بيشتر از يك ماه خونريزى داشته، قرار دهد، آيا عادت زن از عدديه به مضطربه تغيير مىكند؟
خوئى (قدس سرّه): در فرض سؤال: بايد ايام عادت را حيض قرار داده و باقى را استحاضه محسوب كند. همچنين خون دوم را به اندازهاى كه داراى اوصاف و مشخصات حيض باشد، حيض قرار دهد. بله در صورتى كه خون به شكل مستمر و داراى صفات حيض از زن خارج شده و از ده روز بگذرد، اگر صاحب عادت عدديه است، بايد ايام عادت را حيض قرار دهد و مابقى را استحاضه محسوب كند و در غير اين صورت تمام
ده روز را حيض قرار دهد و مازاد را استحاضه قرار دهد، والله العالم.
تبريزى (قدس سرّه): بايد آن مقدار از خون دوم را كه داراى اوصاف حيض مىباشد از همان ابتداى ديدن خون دوم به مقدار عادت حيض قرار دهد، و باقى را استحاضه محسوب نمايد. و همچنين خون اول به مقدار عادت ماهيانهاش حيض بوده و باقى استحاضه مىباشد، در اين صورت بين دو خون به كمترين مدت آن كه ده روز مىباشد، فاصله مىافتد. آنچه كه گفته شد در صورتى است كه خونريزى از اول در ايام عادت باشد و در غير اين صورت بايد طبق آنچه كه مرحوم آقاى خوئى (قدس سرّه) فرموده است، عمل كند.
سؤال (89) زنى كه صاحب عادت عدديه مىباشد اگر خونى ببيند و بداند كه آن خون بيشتر از سه روز استمرار خواهد داشت، ولى وقتى كه خون در روز اول خارج مىشود داراى صفات حيض نبوده، سپس به تدريج داراى صفات حيض مىگردد. در مجموع خونهايى كه داراى صفات حيض مىباشد از سه روز بيشتر و از ده روز كمتر مىباشد، آيا خونى كه داراى صفات حيض نمىباشد، حيض محسوب مىشود يا استحاضه؟
خوئى (قدس سرّه): خون فاقد صفات حيض استحاضه مىباشد، والله العالم.
سؤال (90) من زنى هستم كه داراى عادت غير منظم مىباشم؛ يعنى عادت من فقط عدديه مىباشد. قبل از ايام عادت ماهيانه و بعد از آن لكههايى به رنگ قهوهاى كم رنگ مىبينم، حكم اين لكهها چيست؟ با توجه به اينكه اين لكههاى قهوهاى رنگ را در ابتداى آن، جزء ايام عادت قرار ندادهام؟
بسمه تعالى: در صورتى كه لكههاى ذكر شده را يك روز و يا دو روز قبل از شروع ايام عادت ديده است، بايد احتياط نموده و جمع بين تروك
حايض و اعمال استحاضه كند. اما اگر بعد از اتمام ايام عادت ديده باشد، محكوم به استحاضه مىباشد، والله العالم.
ايام استظهار
سؤال (91) در مسايل منتخبه گفته شده است: (استظهار اختصاص دارد به صورتى كه خون قبل از ايام عادت استمرار نداشته باشد و در غير اين صورت استظهار جايز نمىباشد و زن بايد بعد از انقضاء ايام عادت به وظيفهى مستحاضه عمل كند).
آيا در صورتى كه خون قبل از ايام عادت به مدت يك يا دو روز زودتر خارج شود و به شكل مستمر در ايام عادت هم ريزش كند، حكم استحاضه را دارد، چون قبل از ايام عادت خارج شده است؛ يا اينكه خونى كه قبل از ايام عادت خارج مىشود، حكم خون ايام عادت را داشته و در اين خون احكام استظهار جارى مىشود و يا اگر از باب تعجيل خون حيض نباشد، بايد زن بعد از انقضاء ايام عادت در صورتى كه خون استمرار داشته باشد، اعمال مستحاضه را انجام دهد و استظهار ندارد؟
بسمه تعالى: در صورتى كه مجموع خونى كه قبل از عادت و در زمان عادت و بعد از آن ديده، روى هم از ده روز بيشتر نباشد و داراى اوصاف حيض باشد، همهى آن حيض محسوب مىگردد. و در صورتى كه از ده روز بيشتر باشد، خون قبل از عادت و بعد از آن استحاضه محسوب مىشود. پس اگر يك روز و يا دو روز قبل از شروع عادت خون ببيند، اگر احتمال دهد كه قبل از ده روز قطع شود، واجب است كه زن استظهار نموده، و اگر دانست كه خون تا بعد از ده روز استمرار پيدا مىكند، بايد به وظيفه
مستحاضه عمل نمايد، والله العالم.
سؤال (92) روزى كه به جهت استظهار، زن بايد عبادات را ترك كند اگر معلوم شد كه واقعاً استحاضه بوده است. چون خون از ده روز تجاوز نموده، آيا اعادهى اعمالى را كه در زمان استظهار ترك نموده، واجب است؟
خوئى (قدس سرّه): در فرض سؤال واجب است اعمالى كه ترك شده، قضا نمايد.
سؤال (93) تخيير بين استظهار و عدم آن تا ده روز در غير از روز اول بعد از انقضاء ايام عادت در نزد مرحوم آية الله خوئى (قدس سرّه) تخيير استمرارى است. اگر مكلف استظهار و غير آن را در روز اول از ايام استظهار كه واجب نمىباشد (يعنى روزى كه بعد از آن روز، استظهار در آن واجب است) انتخاب نكرد و علت آن گاهى فراموشى و گاهى سهل انگارى و گاهى اوقات بىمبالاتى به مسايل شرعيه است، سپس در روز بعد از آن متوجه مسئله شده و يا اينكه توبه نموده، آيا تا ده روز حكم به استحاضه مىشود يا نه؟
بسمه تعالى: در غير از روز اول بعد از تمام شدن ايام عادت زن مخير است بين استظهار و عمل به وظيفهى مستحاضه و همين طور تا ده روز به حالت تخيير باقى مىماند، چه فراموش كرده باشد و يا به سبب ديگرى اختيار نكرده باشد، والله العالم.
احكام استبراء
سؤال (94) مقدار زمانى كه براى اختبار و يا استبراء لازم است چقدر مىباشد؟ اين در حالى است كه دختر باكره نمىتواند بيشتر از يك و يا دو دقيقه پنبه را در رحم نگه دارد؟
بسمه تعالى: مدت ذكر شده در سؤال براى اختبار و استبراء كافى است و بيشتر از آن لازم نمىباشد، والله العالم.
سؤال (95) اگر زن حايض بدون عذر و از روى عمد استبراء را ترك نموده، ولى بعد فهميده كه از خون حيض پاك بوده، آيا غسل او صحيح مىباشد؟
بسمه تعالى: در صورتى كه بداند غسل بعد از پاكى رحم واقع شده، صحيح مىباشد، والله العالم.
سؤال (96) اگر زنى بدون هيچ عذرى استبراء را ترك كرده باشد، آيا غسلش صحيح مىباشد؟
بسمه تعالى: در صورتى كه بداند غسلش بعد از پاكى رحم واقع شده، غسل صحيح مىباشد، والله العالم.
سؤال (97) اگر زن حايض تمكّن و قدرت بر استبراء نداشته باشد، غسلش صحيح مىباشد؟
بسمه تعالى: بر زن واجب است، در صورتى كه احتمال قطع شدن خون در رحم را مىدهد، غسل نمايد و همچنين واجب است كه بين تروك حايض و اعمال مستحاضه جمع كند، والله العالم.
سؤال (98) در صورتى كه زن خونى را ديده، ولى قبل از سه روز قطع شده است، و احتمال مىدهد كه خون در باطن تا سه روز و يا بيشتر وجود داشته باشد، آيا فحص و بررسى از وجود خون در داخل، بر زن واجب است؟
بسمه تعالى: بله بر زن واجب است، والله العالم.
سؤال (99) در بعضى از مواقع خون حيض قطع شده، ولى بعد از اينكه شخص حايض پنبه را جهت اختبار در محل قرار مىدهد، مىبيند كه پنبه آغشته به مايعى سفيد رنگ مايل به زردى و يا در بعضى موارد آغشته به مايعى قرمز رنگ مىباشد، آيا اين زن بايد استصحاب حيض نمايد؟