ابوالفضل عليه السلام در روز تاسوعا گوسفندى ذبح نمايم. در حال حاضر فراموش كردهام كه نذرم براى هر تاسوعاى هر سال بوده، يا براى يك مدّت زمان معيّن بطور مثال پنج ساله. تكليفم چيست؟
جواب:آن مقدار كه يقين داريد، واجب است و اضافه بر آن واجب نيست.
نذر، كفّاره روزه محسوب نمىشود
سؤال 153. من هر سال روز تاسوعا غذاى نذرى مىدهم. آيا اين غذاها كفّاره روزههايى كه نگرفتهام محسوب مىشود؟
جواب:خير! نذر با كفّاره فرق دارد.
نذر اموات
سؤال 154. شخصى نذر كرده بود كه هر سال ماه محرّم حليم بپزد. اكنون كه اين شخص فوت كرده، آيا ورثه او بايد به نذر او وفادار بمانند؟ در صورت وفادار ماندن، مىتوانند به جاى پختن حليم، گوسفند بكشند و ميان مردم تقسيم كنند؟
جواب:با فوت نذركننده، عمل به نذر وى واجب نيست.
این صفحه در کتاب اصلی بدون متن است / هذه الصفحة فارغة في النسخة المطبوعة
ايّام عزادارى
این صفحه در کتاب اصلی بدون متن است / هذه الصفحة فارغة في النسخة المطبوعة
ايّام فاطميّه
سؤال 155. اگر كسى بگويد: «مصيبتهايى كه من در طول زندگى ديدهام، كمتر از مصيبتهايى كه مثلًا حضرت فاطمه عليها السلام ديده نيست؛ بلكه بيشتر است!» بنابراين دليلى ندارد كه براى آن بزرگوار به خاطر سيلى خوردن گريه كنم، پاسخش چيست؟
جواب:با توجّه به مقامات والاى آن بزرگواران، مصيبتهايى كه بر آنها وارد شده بسيار مهم تر از مصائب ديگران است. آيا اگر يك فرد عادى را سيلى بزنند، يا يك عالم بسيار بزرگ متّقى را، از نظر مصيبت يكسان است؟
سؤال 156. آيا برپايى مراسم عزادارى در ايّام فاطميّه با توجّه به ضرورت حفظ وحدت ميان مسلمين جائز است؟
جواب:هرگاه مراسم به شكلى برگزار گردد كه باعث تفرقه صفوف مسلمين نگردد مانعى ندارد. و عزاداران از شعارهاى تند بر ضد اهل سنّت كه در اين شرايط، باعث تفرقه است خوددارى كنند.
سؤال 157. نظر حضرتعالى در مورد برگزارى مراسم ايّام محسنيّه به صورت عمومى در سطح شهر چيست؟
جواب:توسّل به ذيل عنايت معصومين عليهم السلام و فرزندان آنها كار بسيار خوبىاست؛ ولى بهتر اين است كه برنامههاى جديدى كه در ميان شيعه سابقه نداشته، ترتيب داده نشود.
محرّم و صفر
سؤال 158. محرّمالحرام، به چه معناست؟
جواب: يعنى در اين ماه جنگ حرام بوده است و بايد آتش بس داده شود. حتّى در جنگهاى مشروع.[1]
سؤال 159. علت اينكه هريك از شبهاى محرّم را به نام يك نفر از اصحاب امام حسين عليه السلام نامگذارى كردهاند چيست؟ چرا عمده عزادارىها تا دهه اوّل است و بعد از آن كمرنگ مىشود؟
جواب:علّت خاصّى براى چنين كارى وجود ندارد، هدف اين است كه تمام اين بزرگواران به ترتيب، مورد توجّه قرار بگيرند.
(در مورد سؤال دوم) با توجّه به اينكه مصائب اهلبيت عليهم السلام از آغاز محرّم يا از روز دوم محرّم كه وارد كربلا شدند شروع شد و روز به روز كار را بر آنها سختتر گرفتند، اين برنامه در ميان
[1]. 4 ماه از ماههاى قمرى (رجب، ذىالقعده، ذىالحجه و محرم) كه دين اسلام هرگونه جنگ در آن را حرام شمرده است.
شيعه معمول شده است. به علاوه روايتى[1]نقل مىكنند كه ائمه عليهم السلام نيز اينگونه عمل مىفرمودند كه مىتواند سنّتى براى شيعيان باشد.
سؤال 160. چرا عزادارى در دهه اوّل محرّم و قبل از شهادت امام حسين و يارانشان با اهميّتتر از بقيه ايّام محرّم و صفر است؟
جواب:اين به خاطر آن است كه مقدّمات عاشورا، از همان اوايل محرّم كه امام را مجبور به فرود در كربلا كردند شروع مىشود.
سؤال 161. چرا برنامههاى عزادارى از زمان به شهادت رسيدن امام حسين عليه السلام شروع نمىشود؟
جواب:با توجّه به اهميّت فوقالعاده شهادت حضرت سيّدالشّهدا عليه السلام و مصائب فوقالعاده سنگين كه بر آن حضرات و اهل بيتش وارد شد، ده روز عزادارى حضرت زود شروع مىشود. در ضمن جلسات پيش از شهادت، محيط فكرى و اجتماعى را براى شور عاشورا آماده كند.
سؤال 162. آيا بهتر نيست در ايّام عاشورا، عيد غدير و ... اعمال وارد شده در آن روز را در همان روزى انجام دهيم كه آن واقعه اتفاق افتاده است؟ مثلًا اعمال عاشورا را ما در ايران روز نهم
[1]. امالى شيخ صدوق، ج 2، ص 111؛ بحارالانوار، ج 40، ص 257.
محرّم انجام دهيم؛ زيرا طبق نظر حضرتعالى كه در تعيين روز اوّل ماه قمرى نظريّه اشتراك شب را قبول نداريد، نهم محرّم ايران، مطابق دهم محرّم كربلا است؟
جواب:افق ايران و كربلا تفاوت چندانى ندارد.
سؤال 163. بعضى معتقدند حادثه كربلا در پاييز رخ داده است.
چرا ما زمان آن را تغيير مىدهيم؟
جواب:ماههاى اسلامى ماههاى قمرى است؛ يعنى بر محور گردش ماه در برجهاى دوازدهگانه دور مىزند، نه بر محور گردش خورشيد در برجها، و لذا زمان واقعى تاريخى آن بر اساس ماههاى قمرى تعيين مىشود.
سؤال 164. مىدانم عبارت «كل يوم عاشوراء وكل ارض كربلاء» حديث نيست؛ اما مىخواستم بدانم از كيست؟
جواب:اين عبارت، حديث نيست؛ بلكه برگرفته از تاريخ امام حسين عليه السلام است.
سؤال 165. روزه گرفتن در تاسوعا و عاشورا چه حكمى دارد؟
جواب:روزه گرفتن در روز عاشورا كراهت دارد.
سؤال 166. حدود بيست سال است كه در روستاى ما در دهه دوم محرّم، مجلس عزادارى و تعزيهخوانى به نام عاشوراى دوم برپا مىشود. آيا برگزارى چنين مجلسى به نام عاشوراى دوم اشكال دارد يا خير؟