ر زرامپور 171
راولپندى 153
روم 26
رى 13 139
زيتون (در چين) 30
سساوه 13
سرگودها 27
سرىنگر 24
سمنان 11 19 تا 22
سيلان (سرانديپ) 7 28 29
ششام (سوريه) 26 28 100
شوروى 5
شيراز 9 28 178
ععراق عجم 9 14 20
عراق 100
عليگره 98
ففرانسه 20
ققاهره 156
قبچاق 28
ككابل 3 43 46 117
كانپور 111
كراچى 111 113
كربلاى معلى 24
كشمير (و جامون ازاد) 9 تا 11 17 تا 19 22 24 28 32 38 تا 50 52 53
كولاب (ختلان اسبق) 28 75
للابور 1 22 28 44 98 111
لبنان 20
لداخ (تبت) 28 46
لكهنو 19
مماور النهر 6 28 37 39 53
مدينه منوره 26
مزدقان (در رى) 13 17 20 28
مشهد 28
مصر 156
مظفراباد (كشمير) 133
مغرب اقصى 5
مكه مكرمه 26 173
ميسور 98
ننگر 18 50
ههرات 41 43
همدان 3 4 6 7 تا 10 14 30 34 51 139
هند 7 18 23 24 26 28 39 41 94
ىيزد 28
يمن 139
اصطلاحات تصوف و فتوت
اابدال 322
ابن (طلب نووار مسلك فتوت) 285
احداث (مفرد حدث جوانمردان) 292
احوال 25
اخذ 314
اخى (فتى) اخيث اخوه اخيان اخيه 12 17 19 25 27 445
اخيار 27
استاد شد (گردهبند لباس فتوت) 285
استاد فتوت (مطلوب مراد) داراى سابقه مسلك فتوت 285
اعيان ثابته 154
اقى (جوانمرد و فياض) 305
ب/ پبكر (نو وارد مسلك جوانمردى) 285
پدر عبد (عبد خوان جوانمردى) 280
پير مغان 438
پيك 438
ت/ ثتعبير 314
تكميل 313
توابين (شطاران) 394
ثقيل 313
ثلاثه غساله 334
ج چ ح خجبروت عالم 154 440
جد (يا كبير) 313
جوانمرد (روف سى حدث مقوره زواقيل اخى يا اقى) 24 25 31 171 172 445 تا 479
حزب 313
حضور 14
د ذ ر زدادا داداش داش (مشدى) 324 325
دكش 313
ذكر 14 17
ذكر جلى (جهرى) 118 تا 120 431 تا 445 541
ذكر خفى (سرى) 118 تا 120 431 تا 445 541
ذوق 434
رفيق 313
رقيب 438
رمى 314
زعيم 313
س- شسانى (رسم ستىزنان هندو) 79
سالك 17
سربداران 294
سروال 286
سماع (بالمزامير) 15 79
شد (بافحطه بند احزام مخرم) 313
شرب 314
شطار (جوانمرد) 291 تا 296
شطار (صوفى) 297 298
شواليه (شهسواران الفارسيون) 310 311
شوق 434
ص ض ط ظصعلوك (سالوك) 293
صغائر (گناهها) 105 106
طالب (صغير) 285
طيور المناسيب (كبوتران قاصد) 299 302
ع- غعالم انسانى 154
عالم جبروت جبروت
عالم ملكوت 154
عوالم پنجگانه 154
عيار/ عيارى 29 252 تا 294
عيار جوانمرد 293
عيار خارجى 296
عيب 314
غيب مطلق 154
ف ق ك گفتح 104
فتوت/ فتى بالخصوص صفحه 245 279
فتوت اصنافى 283
فتوت ناصرى 301
فتوحى 58
قطب اقطاب/ قطب زمان 5
كائس الفتوت 288
كبائر (گناهها) 105 106
كشف 137
ل تا ىلاهوت 440
لطيفه/ لطايف 178
محاضره 314
محاكمه 314
محتسب 438
مرادات 178 331 تا 440
مروت 262 298
مسابل (طالبان) 313
مقامات/ مقام 136 137
ملامتيه 271 تا 273
الناسخ و المنسوخ 196 تا 198
نقطه 182
نقله 314
نقيب 285
واردات 130 132
واصل 27
وقف 79
هبه 314
هفت وادى (هفت وادى سلوك) 169
.
سلطان روم براى اطلاع از صحت و سقم اين سخنان كسى را به ديار حاتم فرستاد تا به ديدارش رود و از او تقاضا كند كه اسب معروف خويش را به وى دهد. وقتى قاصد بر حاتم وارد شد حاتم در صدد پذيرائى از وى برآمد و چون نخست از قصد مهمان اطلاعى نداشت و از طرفى هم چيزى براى پذيرائى از وى در اختيارش نبود، ناچار همان اسب بقيه پاورقى در صفحه بعد محبوب و گرانبهاى خود را كشت و طعام ساخت و به وى خوراند و بعد كه از تقاضاى سلطان روم در مورد آن اسب آگاه شد سخت ملول گشت و ما وقع را به اطلاع قاصد رسانيد و سلطان روم هم از كرم واقعى حاتم آگاه شد:
سألتُ حبيبى الوصلَ منه دُعابَةً
و أعْلَمُ أنَّ الوصل ليس يكونُ
فمَاسَ دلالًا و ابتهاجاً و قال لى
برفقٍ مجيباً( ما سألتَ يَهُونُ)
( ب) پادشاه يمن از شهرت جوانمردى حاتم باو حسادت و عداوت ميورزيد تا جائى كه كسى را مامور كشتن او كرد اين شخص كينهجو از روى اتفاق و حادثه، راه خود را گم كرده وارد منزل حاتم شد و بدون آنكه وى را بشناسد، ماموريت خود را براى او بيان نمود. و حاتم با خوشحالى تمام، شخص خود را بآن مامور شناساند و ازو تقاضا نمود كه سرش را ببرد و براى پادشاه يمن ببرد ولى آن مرد با ديدن اخلاق حاتم طائى از اين ماموريت خجل شده و برگشت.
( ج) دختر حاتم هم به روش پدرش عمل مىكرد و زمانى كه در غزائى بدست مسلمانان اسير افتاد و حضرت رسول6دستور به رهائى او صادر فرمود، او رهائى را با اين شرط قبول كرد كه همه يارانش را نيز رها كنند:
سألتُ حبيبى الوصلَ منه دُعابَةً
و أعْلَمُ أنَّ الوصل ليس يكونُ
فمَاسَ دلالًا و ابتهاجاً و قال لى
برفقٍ مجيباً( ما سألتَ يَهُونُ)
( بوستان: باب دوم، ص 284 تا 287 از كليات و نيز ر- ك تاريخ ادبيات عرب تاليف پرفسور نكلسون، ص 85 تا 87- درباره جوانمردى حاتم طائى، جويا تبريزى- م 1118 ق- هم يك مثنوى سروده است ر- ك ديوان جويا، ص 119- 205).
( كليات سعدى، ص 223 بوستان)
نيز ر. ك. رسالة القشيرية، ص 104 و كتاب الفتوة ابن المعمار، ص 279- 280.
( كليات، ص 103).
( ديوان 5، رسائل جوانمردان، ص 221)
( مخزن الاسرار ص 12).
.
( كه بالعقول بايد باشد)
ر- ك شرح احوال و آثار و افكار علاء الدوله سمنانى تأليف سيد مظفر صدر سمنانى تهران 1334 ش ص 66.