احكام كفّارات
مسأله 407- در صورت تمكّن، كفّارات در احرام عمره را بايد در مكه[1]و كفّارات در احرام حج را بايد در منى ذبح و يا نحر كنند، و فديهها را بپردازند، و در صورت عدم تمكّن بايد در شهر خود تدارك نمايند.
مسأله 408- از گوشت حيوانى كه به عنوان كفّاره كشته مىشود غنى و فقير، نزديكان و غير نزديكان مىتوانند استفاده كنند.
مسأله 409- به جز تظليل كه در هر احرام ولو با تكرار يك كفّاره كافى است، در موارد ديگر با تكرار موجبات كفّارات، كفّارات بايد تكرار شوند.
مسأله 410- بر ناسى و جاهل اگر چه مقصّر باشد (در غير صيد
[1]مراعات استحباب ذبح در محل حزوره مكه كه در كتب فقهى ذكر شده است فعلا ميسر نيست، زيرا برحسب تحقيقى كه بعض از بزرگان كردهاند حزوره محلّى بين مسعى و مسجد الحرام سابق بوده است، كه قربانى را در آنجا ذبح مىنمودهاند، و فعلا داخل در مسجد شده است.
و بعض موارد) كفّاره واجب نيست.
مسأله 411- بر مجنون كفّاره نيست، و كفّاره صيد صبى غير مميّز اگر ولى، او را محرم كرده است به عهده ولىّ اوست، و ساير كفّارات او نيز بنا بر احتياط واجب بر عهده ولىّ اوست، و نسبت به كفّاره صبى مميز احتياط آنست كه ولىّ از مال خود آن را ادا نمايد و قصد ما في الذمّه كند.
مسأله 412- در كفّاره گوسفند فرقى بين نر و ماده، ميش و بز نيست و مراعات هيچيك از شروط قربانى در آن لازم نمىباشد.
مسائل متفرقه تروك احرام
413 س- اگر از حاجّ در حال احرام عملى سرزند كه موجب كفاره است، كفاره را در كجا بايد ذبح يا نحر كند؟
ج- در احرام عمره تمتع احوط آن است كه در مكه ذبح يا نحر نمايد، و اگر در احرام حج است بايد در منى نحر يا ذبح كند، و اگر عمدا يا از روى فراموشى در اين دو مكان ذبح نكرد در صورت امكان بايد نايب بگيرد كه از طرف او در منى يا مكه ذبح نمايد، و اگر ممكن نشد در شهر خودش يا در جاى ديگر رجاءا ذبح نمايد.
414 س- آيا كفّاره احرام عمره و يا حج را مىتوان در وطن ذبح نموده و به فقير داد، يا خير؟
ج- اگر ايصال كفّاره به فقير در حج مشكل باشد مانع ندارد كه در وطن ذبح كند و به فقير بدهد.
415 س- مصرف كفارهاى كه در احرام عمره و يا حج تعلّق گرفته چيست؟
ج- مصرف كفّاره فقير غير سيّد است، و اگر دهنده كفّاره سيّد باشد جايز است كه كفّاره خود را به سيّد فقير بدهد، و بنا بر احتياط واجب بايد فقير مؤمن باشد.
416 س- آيا حاجّ مىتواند از گوشت گوسفندى كه به عنوان كفّاره مىدهد خودش بخورد؟
ج- خودش نمىتواند بخورد.
417 س- آيا شخص فقير مىتواند گوشت كفّاره تقصير خود را به مصرف فقرايى كه نانخور او هستند برساند؟
ج- براى كسانى كه نفقه آنان بر او واجب است نمىشود صرف نمود.
418 س- اگر از روى علم و عمد در احرام حج، قبل از وقوف به مشعر الحرام با زوجه خود جماع نمايد مسلما حج او باطل است، در صورت جهل چه حكمى دارد؟
ج- در صورت جهل، عمل او صحيح است و كفّاره هم ندارد.
419 س- آيا شوهر پس از محل شدن مىتواند زوجه محرم خود را از روى التذاذ دست بزند؟
ج- بر مرد مزبور منعى نيست، ولى اگر زن نيز لذت مىبرد، در فرض سؤال نبايد حاضر شود.
420 س- اگر كسى العياذ باللّه در عمره تمتع لواط و يا با زن جماع كند عمرهاش باطل مىشود، يا فقط موجب كفاره است؟
ج- اگر در عمره تمتع پيش از سعى، جماع يا لواط كند عمرهاش باطل مىشود و يك شتر كفاره بر او لازم است، و واجب است همان عمره باطل را تمام كند، و اگر وقت دارد به ميقات برود و عمره تمتع را اعاده نمايد، و اگر وقت اعاده ندارد واجب است حج إفراد بجا آورد، و بعد عمره مفرده، و احوط اعاده حج است در سال آينده، و اگر بعد از سعى، جماع يا لواط كرده عمره باطل نمىشود، لكن يك شتر كفاره بر او واجب است.
421 س- در بحث تروك احرام، مسائل حرمت استمتاع از زوجه آمده است، آيا انواع استمتاع از غير زوجه از تروك احرام نيست؟ و فقط حرمت مخصوص به خود را دارد؟ و يا آنكه تأدبا لحرم اللّه استمتاع از غير زوجه ذكر نشده است و احكام مذكور نسبت به آن تعميم داشته و انجام هر مورد موجب ثبوت كفّاره مناسب با آن مورد است؟
ج- ذكر زوجه خصوصيت ندارد و حكم شامل استمتاع از اجنبيه هم مىشود و حرمت در آن آكد است.
422 س- آيا زن محرم ميتواند صورت خود را با حوله پاك كند، يا حكم سر مرد را دارد كه نمىتواند روى آن را بپوشاند؟
ج- احتياط مراعات شود.
423 س- زنها كه در حال احرام براى پوشيدن و درآوردن مقنعه صورتشان پوشيده ميشود چه صورت دارد؟
ج- بايد سعى كنند پوشيده نشود، و اگر عامدا و از روى علم پوشيده نشود مانع ندارد.
424 س- با توجه به حرمت پوشيدن صورت براى زنان در حال احرام آيا چانه هم جزء صورت محسوب ميشود و بايد باز باشد، با اينكه اگر مقنعهاى بر سر گذاشته شود كه چانه را تا لبها بپوشاند مانعى ندارد؟
ج- پوشاندن چانه به نحو مذكور اشكال دارد، و زير چانه جزء صورت نيست.
425 س- بعضى از حجاج در حال احرام در مشعر و منى از پتو و لحاف دوخته جهت ايمنى از سرما استفاده مىكنند، آيا اين عمل جايز است يا نه؟
ج- خوابيدن زير پتو و لحاف اگر طورى به خود نپيچند كه مثل لباس شود اشكالى ندارد ولى در حال جلوس و قيام لحاف و پتوى دوخته روى خود نيندازند.
426 س- حمل قمقمه آب كه در محفظه دوخته نگهدارى ميشود براى محرم چه صورت دارد؟
ج- احتياط آن است كه آن را به دوش نيندازد و دست گرفتن آن مانع ندارد.
427 س- آيا كسى كه حجش را باطل كند اگر حج فاسد شده را به اتمام رساند، از احرام خارج ميشود؟
ج- اگر حج فاسد شده را به اتمام رسانده، از احرام خارج شده، و الا در احرام باقى است.
428 س- محرم سرشتر است، اگر بخواهد صبر كند تا خودش خشك شود و وضو بگيرد آفتاب طلوع ميكند و نمازش قضا ميشود آيا وظيفهاش تيمم است؟
ج- اگر خشك كردن سر با دست يا حوله موجب پوشاندن سر نشود مانعى ندارد.
429 س- بعضى به علت عرقسوز شدن بدن احتياج به پمادى دارند كه چربى دارد، آيا محرم ميتواند از اين پماد به بدن خود بمالد يا خير؟
ج- نميتواند، مگر در مورد ضرورت، ولى كفاره ندارد ولو در غير مورد ضرورت، مگر آنكه بوى خوش داشته باشد كه كفاره آن يك گوسفند است، اگر چه از روى اضطرار باشد.
430 س- اينجانب عازم حج بيت اللّه هستم و يك پايم مصنوعى است با اين خصوصيات:
1- بايد پاى مصنوعى بسته باشد تا بتوانم راه بروم و آن هم دوخته است.
2- به خاطر بستن پا بايد زير شلوارى و زير پيراهن بپوشم و آنها نيز دوخته است.
3- براى اينكه بهتر بتوانم راه بروم بايد كفش معمولى بپوشم و از دمپايى نمىتوانم استفاده نمايم.
4- بر اثر پاى مصنوعى بايد جوراب پا كنم، بنابراين نظر مباركتان را مرقوم و مرا راهنمايى فرماييد كه محل حاجت است.
ج- ظاهر آن است كه براى پوشيدن جنس دوخته يك كفاره بدهيد كافى است، بنابراين بايد براى بستن پا با چيز دوخته و پوشيدن شلوار و پيرهن يك گوسفند كفاره در احرام عمره و يك گوسفند كفاره در احرام حج قربانى نماييد، و چون پوشيدن روى پاى غير مصنوعى براى مرد محرم مستقلا حرام است چنانچه روى آن پا نيز پوشيده شود بايد براى اين جهت هم يك كفاره در احرام عمره، و كفاره ديگرى در احرام حج بدهيد.
431 س- آيا پوشيدن نعلينى كه بندهاى عريضى داشته باشد ولى تمام روى پا را نمىگيرد در حال احرام مانعى دارد؟
ج- اشكال ندارد.
432 س- آيا زنها در حال احرام مىتوانند جوراب بپوشند، يا بايستى روى پاى آنها مثل مردان باز باشد؟
ج- اقوى جواز پوشيدن جوراب است براى زن.