2- به خاطر بستن پا بايد زير شلوارى و زير پيراهن بپوشم و آنها نيز دوخته است.
3- براى اينكه بهتر بتوانم راه بروم بايد كفش معمولى بپوشم و از دمپايى نمىتوانم استفاده نمايم.
4- بر اثر پاى مصنوعى بايد جوراب پا كنم، بنابراين نظر مباركتان را مرقوم و مرا راهنمايى فرماييد كه محل حاجت است.
ج- ظاهر آن است كه براى پوشيدن جنس دوخته يك كفاره بدهيد كافى است، بنابراين بايد براى بستن پا با چيز دوخته و پوشيدن شلوار و پيرهن يك گوسفند كفاره در احرام عمره و يك گوسفند كفاره در احرام حج قربانى نماييد، و چون پوشيدن روى پاى غير مصنوعى براى مرد محرم مستقلا حرام است چنانچه روى آن پا نيز پوشيده شود بايد براى اين جهت هم يك كفاره در احرام عمره، و كفاره ديگرى در احرام حج بدهيد.
431 س- آيا پوشيدن نعلينى كه بندهاى عريضى داشته باشد ولى تمام روى پا را نمىگيرد در حال احرام مانعى دارد؟
ج- اشكال ندارد.
432 س- آيا زنها در حال احرام مىتوانند جوراب بپوشند، يا بايستى روى پاى آنها مثل مردان باز باشد؟
ج- اقوى جواز پوشيدن جوراب است براى زن.
433 س- پوشيده شدن روى پا در حال احرام در موقع نشستن، يا آمدن جامه احرام روى پا در حال سير يا در منزل، چه صورت دارد؟
ج- اشكال ندارد.
434 س- آيا براى كسى كه موى مصنوعى دارد و با همين حال براى عمره و حج محرم شده و اعمال خود را انجام داده است اشكالى هست؟
ج- ضرر به عمره و حج ندارد، بلى اگر مرد است بايد كفاره بدهد.
435 س- اگر حاجى در حال احرام براى سردرد دستمالى به دور سر ببندد چه صورت دارد؟
ج- كفاره دارد.
436 س- در اثر هجوم جمعيت وقت بوسيدن حجر الاسود ممكن است جامه احرام بعض از حاجيان سر آنها يا سر ساير حجاج را بپوشاند اگر تصادفا اينطور شد چه صورت دارد؟
ج- در صورت تصادف، اشكال ندارد.
437 س- آيا گرفتن ناخن توسط محرم از غير محرم جايز است؟
ج- اشكال ندارد.
438 س- آيا پوشيدن لباسى كه براى تزيين، قسمتهايى از آن توردوزى شده براى زنها جايز است؟
ج- اگر زينت محسوب شود جايز نيست.
439 س- در مورد نظر كردن در آينه، گاهى نگاه مىكند كه خود را ببيند، و گاهى براى ديدن ماشين و غيره و يا مثلا براى علاج دردى، آيا براى محرم فرق مىكند، و يا يكسان است؟
ج- نگاه كردن در آينه براى ديدن خود جايز نيست و در موارد ضرورت مانند علاج درد و يا نگاه كردن راننده موقع رانندگى اشكال ندارد.
440 س- در حال احرام عدهاى از همديگر عكس مىگيرند، و در دوربين عكاسى كه آينه است و يا حالت شفاف و آينه مانندى دارد نظر مىكنند، بفرمائيد اشكال دارد يا خير؟
ج- اشكال ندارد.
441 س- اگر چيزى غير شيشه، مثل بعض فلزات، استيل و غير ذلك را لعاب دهند و يا آنقدر صيقل دهند كه كاملا حالت آينه به خود بگيرد حكم آينه را دارد يا خير؟
ج- احوط آن است كه از نظر عمدى در آنها خوددارى شود.
442 س- اگر غير محرم از محرم، ازاله مو كند يا يكى از كارهايى كه بر محرم حرام است و كفاره دارد انجام دهد، چه حكمى دارد؟
ج- اگر محرم به اختيار خود حاضر شود كه مثلا محلّى سر او را بتراشد، حرام است و بايد كفاره بدهد، ولى چنانچه بدون اختيار او باشد كفاره ندارد.
443 س- آيا كشتن مارمولك و هزارپا و مورچه و از اين قبيل جانوران، در حال احرام اشكال دارد؟
ج- از محرمات احرام محسوب نيست.
444 س- اگر انسان در حال احرام بخودش آمپول تزريق نمايد چه صورت دارد؟
ج- اگر موجب بيرون آمدن خون نشود براى احرام او اشكال ندارد.
445 س- آمپول زدن محرم به ديگرى با علم به بيرون آمدن خون، چه صورت دارد؟ نسبت به حرم يا غير آن فرقى هست يا نه؟
ج- اشكالى ندارد، و فرقى بين آن دو نيست.
446 س- آيا مىتوان پوستهاى زائد كه از لبها يا كنار ناخنها برآمده است از بدن جدا كرد؟
ج- اگر موجب بيرون آمدن خون نباشد اشكالى ندارد، و اگر خون خارج شود حرام و موجب كفّاره است.
447 س- صابون و بعضى از شامپوها كه بويى دارد، و بوى خوشى هم نيست. آيا مىشود براى بدن استعمال كرد يا خير؟
ج- اگر صدق بوى خوش مىكند، از آن اجتناب كنند، و در غير اين صورت مانع ندارد.
448 س- آيا براى محرم استفاده از سيگارهاى خارجى كه آنها را خوشبو مىكنند جايز است يا خير؟
ج- اگر استعمال بوى خوش صدق مىكند جايز نيست.
449 س- اخيرا از حدود كشتارگاه تا نزديك جمرات، مسقفى را درست كردهاند، آيا عبور از اين راه براى محرمى كه هنوز منزل نكرده و از مشعر مستقيم به جمرات مىرود جايز است يا نه؟
ج- پس از رسيدن به منى سير در مسير مسقف اشكال ندارد.
450 س- در شهر مكه تونلهاى طولانى احداث كردهاند، آيا بعد از احرام حج، جايز است از داخل آن با اتومبيل سفر كرد، با علم به اينكه مسقف است؟
ج- مكه منزل است و در داخل مكه سير محرم از درون تونل اشكال ندارد.
451 س- اگر ماشين از زير پلهايى كه در مسير واقع شده برود، و به ناچار محرمين از زير پلها عبور كنند، و يا در پمپ بنزين در زير سقف متوجه شود، و محرمين زير سقف قرار گيرند اشكالى دارد؟
ج- آنچه در حال احرام حرام است، ساير بر سر قرار دادن است، بنابراين در فرض سؤال براى محرم اشكالى پيدا نمىشود، و كفاره ندارد.
452 س- آيا استظلال، مربوط به ساير بر سر مىباشد، يا اگر سايه فقط بر شانه بيفتد استظلال صدق مىكند؟
ج- صدق نمىكند.
453 س- فرمودهايد استظلال در شب صادق نيست، آيا در اين مسئله خاص، بين الطلوعين خصوصا زمانى كه نزديك به طلوع خورشيد است حكم شب را دارد؟
ج- بلى حكم شب را دارد.
454 س- اگر شخصى از مسجد شجره شب محرم شد، و به خيال اينكه همه مسير را در شب طى مىكند در ماشين مسقّف نشست، ولى بعدا به روز برخورد كرد، آيا به همين مقدار كه سر خود را از شيشه ماشين بيرون بياورد براى اينكه عدم استظلال را مراعات كرده باشد كافى است؟ و آيا فرقى بين بيرون آوردن سر از طرفى كه آفتاب مىتابد و طرفى كه سايه است وجود دارد يا خير؟
ج- در فرض سؤال كفايت مشكل است و احتياط به پرداخت كفاره ترك نشود.
455 س- آيا در روز ابرى استظلال صدق ميكند؟
ج- استظلال در هواى ابرى در روز جايز نيست.
456 س- آيا جايز است از جاهاى دور مثل تهران با نذر محرم شود؟
ج- بلى جايز است، ولى اگر زير سقف سفر مىكند بايد كفّاره بدهد.
457 س- اينجانب يكى از خدمه كاروان حج هستم، بعد از درك عرفات به اتفاق مدير كاروان و معاون و اينجانب و بانوان كاروان در يك اتوبوس سربسته قرار گرفتيم، و براى درك اضطرارى به مشعر الحرام رفته و چون در مسير مزدلفه به منى به راه بندان برخورديم، لذا در هواى آفتابى در اتوبوس سربسته بودم، ناگاه به يادم آمد كه نبايد در زير سقف اتوبوس قرار بگيرم، چند دقيقهاى با علم به اينكه اتوبوس سرپوشيده است مانده و پس از توقف اتوبوس بر اثر راهبندان پياده شدم، و ما بقى راه را تا محل چادر كاروان در منى پياده طى نمودم، لذا از محضر آن بزرگوار تقاضا دارم بفرماييد:
1- كفاره تعلّق مىگيرد يا نه؟
2- در صورتى كه تعلّق گرفته باشد آيا بايد حتما در منى ذبح گردد؟
3- در حالى كه اكنون در تهران هستم آيا مىتوانم گوسفند كفّاره را در محل اقامتم ذبح نمايم؟
4- در صورتى كه خدمه كاروان بودم و به دستور مدير گروه براى كمك كردن به بانوان مسنّ براى رمى جمره عقبه عازم منى بودم، و از خود استقلال نداشتم، آيا وجه اين گوسفند را چه كسى بايد بپردازد؟ ستاد حج، مدير گروه، يا اينجانب؟
5- چنانچه ستاد حج ذبح را تقبل نموده باشد، آيا از عهده اينجانب ساقط مىگردد يا نه؟
ج- كفّاره دارد، و اگر چه بايد در منى ذبح نماييد، لكن فعلا در به وطن مراجعت كردهايد ذبح در محل خودتان هم براى كفّاره كفايت مىكند، و مىتوانيد به مسئولين در ستاد نيابت دهيد كه براى شما ذبح كنند، و در اين صورت ذبح آنها هم كافى است، ولى بدون نيابت صحيح نيست.
458 س- افرادى از مسجد شجره محرم شدند و شبانه براى مكه حركت نمودند ولى نزديك طلوع آفتاب در ماشين سقفدار به خواب رفتند و بعد از طلوع آفتاب بيدار شدند و ماشين را نگاه داشتند، آيا براى مدتى كه در حال سير در زير سقف بودند، كفّاره دارد يا خير، و الآن كه ماشين ايستاده، و مىخواهند پياده شوند، چه حكمى دارد؟
ج- براى مدتى كه خواب بودهاند، يا ماشين ايستاده، كفاره واجب نيست، ولى اگر بعد از بيدار شدن و التفات و قبل از ايستادن ماشين، استظلال شده ولو اضطرارا، كفّاره واجب است.