685 س- كسى در اثناء سعى براى آب خوردن از مسير منحرف شده، و پس از خوردن آب ادامه داده است چه صورت دارد؟
ج- اگر سعى را قطع نكرده، و به نيّت سعى حركت را ادامه داده است و در بين راه آب خورده، يا اگر قطع كرده، و از جائى كه سعى را قطع كرده يا محاذى آن سعى را تمام كرده، صحيح است.
686 س- كسى كه طواف و نماز آن را انجام داده، و سعى را به روز بعد يا روزهاى بعد به تأخير انداخته است، آيا طواف و نماز را بايد اعاده كند؟
ج- لازم نيست، ولى اختيارا نبايد سعى را به روز بعد تأخير بيندازد.
687 س- شخصى شوط سوّم سعى را بهم زد، و با فاصله اندكى هفت شوط ديگر بجا آورد، و تقصير نمود، آيا اين سعى صحيح است؟
ج- صحّت آن بعيد نيست.
688 س- آيا زنهايى كه از جهت عادت ماهانه براى طواف نايب مىگيرند در سعى هم مىتوانند نايب بگيرند؟
ج- محل سعى مسجد نيست، و سعى را بايد خودشان بجا آورند، با مراعات ترتيب بين طواف و سعى.
689 س- گاهى انسان در اثر ازدحام، جهت رفتن براى سعى ناچار است از مسجد الحرام عبور كند، در اين صورت تكليف حائض و نفساء چيست، و آيا براى سعى هم مثل طواف نايب بگيرند؟
ج- اگر امكان نداشته باشد كه از راه ديگرى بروند بايد تأخير بيندازند، و اگر آن هم ممكن نيست نوبت به نيابت مىرسد، و بر فرض مخالفت، چنانچه از آن راه رفت و خودش سعى كرد سعيش صحيح است، هر چند گناه كرده است.
690 س- آيا زيادى در سعى جهلا، حكم زيادى سهوى را دارد يا عمدى؟
ج- حكم سهو را دارد و مضرّ نيست.
691 س- كسى كه نمىتواند بدون سوار شدن در چرخهاى معمولى در مسعى سعى كند، و تمكن مالى ندارد، چون ارز خود را صرف سوغات كرده، وظيفهاش چيست؟
ج- اگر مىتواند با چرخ سعى كند، (ولو با فروش چيزى، يا قرض) استنابه صحيح نيست مگر آن كه مشقّت و حرج در كار باشد.
692 س- اگر در سعى، بعضى مواضع بدن زن غير از وجه و كفين پيدا باشد آيا به سعى او ضرر مىزند يا نه؟
ج- ضرر نمىزند.
693 س- شخصى به جهت كنترل همراهان خود در حين سعى گاهى به عقب برمىگشته و بدون توجه مجددا همان مسافت را طى مىكرده، آيا سعى او صحيح است؟
ج- اشكال دارد، و بايد سعى را اعاده كند.
694 س- شخصى در حال سعى كردن بود، يك وقت ديد مقدارى را كه براى هروله علامتگذارى كردهاند به طور عادى سير كرده است، گمان مىكرد لازم است هروله كند و لذا برگشت و مقدارى را كه عادى رفته بود، با هروله تكرار كرد، آيا سعيش اشكال دارد؟
ج- اشكال ندارد.
695 س- شخصى به تصور اينكه سعى نيز نياز به وضو دارد بعد از يك شوط و نيم، سعى خود را قطع مىكند و وضو مىگيرد، و هفت شوط ديگر سعى مىنمايد، تكليف او چيست؟
ج- اشكال ندارد.
696 س- آيا موالات در تمام اشواط سعى معتبر است، و يا اختصاص به بعض دارد؟
ج- در سعى، موالات معتبر نيست.
697 س- اگر كسى قبل از رسيدن به مروه، درآوردن هفت و نه شوط شك كرد، تكليف او چيست؟
ج- مبطل است، بايد سعى را اعاده كند.
تقصير
تقصير كه عبارت از كوتاه كردن مقدارى از موى سر و يا صورت و يا گرفتن ناخن دست و يا پا است در عمره واجب است، و پس از سعى انجام مىگيرد، و مانند ساير اعمال عمره و حج جزء مناسك است، و بايد با نيّت و قصد قربت انجام شود، و تعيين كند كه با اين تقصير از كدام احرام محلّ مىشود، حج واجب يا نيابى يا استحبابى است، عمره مفرده است يا عمره تمتّع.
تقصير در هر مكانى جايز است، و پس از سعى وجوب فورى ندارد، و با انجام آن محرم از احرام خارج مىشود.
مسأله 698- تراشيدن سر در عمره تمتّع تقصير محسوب نمىشود، و اگر تمام سر را بتراشد بايد يك گوسفند كفّاره بدهد، و بنا بر احتياط در صورت جهل و نسيان نيز كفّاره دارد، و تراشيدن بعض سر نيز تقصير محسوب نمىشود، ولى كفّاره ندارد، و بنا بر احتياط واجب پس از تقصير نيز سر تراشيدن بين عمره و حج جايز نيست، و يك گوسفند كفّاره دارد.
مسأله 699- پس از تقصير تمام محرّمات احرام، جز صيد در حرم و كندن گياه حرم بر شخص حلال مىشود.
مسأله 700- دليلى بر وجوب طواف نساء در عمره تمتّع نيست، لكن انجام آن به رجاء مطلوبيّت خوب است.
مسأله 701- كسى كه تقصير را سهوا ترك كرد، و محرم به احرام حج گرديد، و به عرفات رفت، عمره او صحيح، و بنا بر احتياط واجب بايد يك گوسفند كفاره بدهد، ولى اگر عمدا و يا جهلا چنين كرده است، عمره تمتّع او باطل، و حج او مبدّل به إفراد مىشود، و پس از انجام مناسك حج بايد يك عمره مفرده بجاى آورد، و قضاى حج تمتّع را بنا بر احتياط در سال آينده نيز تدارك نمايد. و اگر براى حج محرم شده، ولى هنوز به عرفات نرفته است، بايد تقصير كند، و دوباره محرم به احرام حج شود.
مسائل متفرقه تقصير
702 س- شخصى چند سال قبل به حج مشرف شد، و در عمره تمتّع بعد از سعى چند دانه موى ريش را به نيّت تقصير كند، و حج را تمام نمود، آيا حج تمتّع او صحيح است يا نه؟
ضمنا بعد از اين سفر چند مرتبه ديگر به حج مشرف شده، اگر حج اوّل اشكالى داشته باشد حج سالهاى بعد صحيح است يا نه؟
و چنانچه در واقع حج اوّل او مبدّل به إفراد شده باشد اگر امسال به مكه برود و بعد از اتمام اعمال حج، يك عمره مفرده انجام دهد براى حج سال اوّل كافى است يا نه؟
ج- در فرض سؤال، كه حج تمتّع را ثانيا بجا آورده، اگر عمره مفرده نيز احتياطا بجا آورد كافى است، و اگر بعد از حج سال اوّل در سالهاى بعد، عمره مفرده بجا آورده باشد، نيز كافى است.
703 س- شخصى در عمره تمتّع، به جاى تقصير (چون تقصير را به معنى گناه تصور كرده) چند مو از سينه خود كنده، و بعد هم براى حج تمتّع محرم شده، و حج تمتّع را انجام داده، آيا حلق كه بعد انجام گرفته كفايت از تقصير مىكند يا نه؟ و آيا فعلا زن بر او حلال است يا هنوز از احرام خارج نشده؟
ج- در فرض سؤال كه از جهت جهل به مسئله قبل از محل شدن از عمره، محرم به احرام حج شده، عمره تمتع او باطل، و حج او مبدل به حج إفراد شده، و بعد از اعمال حج، و تقصير يا حلق، و طواف نساء، زن بر او حلال است، و واجب است بعد از حج، عمره مفرده بجا آورد، و اگر نياورده هر وقت متمكن شد انجام دهد، و احتياط لازم آن است كه در سال بعد حج تمتّع بجا آورد.
704 س- اگر شخص محرم به احرام حج يا عمره، محرم ديگرى را تقصير نمايد، شخص تقصير شده از احرام خارج مىشود يا نه؟ و در صورت خارج شدن از احرام، بر او و بر تقصيركننده كفّاره لازم مىشود يا نه؟
ج- اگر جاهل به حكم باشند، تقصير صحيح است، و از احرام خارج مىشوند، و بر تقصيركننده نيز كفاره لازم نيست.
705 س- كسى كه به واسطه جهل به مسئله بعد از طواف و قبل از سعى، تقصير كرده، و بعد از آن با زن نزديكى كرده، تكليفش چيست؟
ج- بايد سعى را به نحو صحيح بجا آورد، و رجاءا تقصير كند، و بنا بر احتياط واجب يك گاو كفّاره بدهد.
706 س- در مناسك آمده كه در صورت نسيان تقصير در عمره، و توجّه پيدا كردن به آن بعد از احرام حج، عمره او صحيح است، و بايد يك گوسفند كفّاره بدهد، و راجع به انجام تقصير و عدم آن چيزى مرقوم نشده، آيا همان كفّاره كافى است؟
ج- بلى در صورت نسيان، كفّاره كافى است.
707 س- اگر كسى تقصير عمره مفرده را فراموش كرد، آيا مىتواند در هر جايى تقصير كند؟ و آيا نيازى به طواف نساء مجدد هست؟
ج- تقصير را در هرجا مىتواند انجام دهد، ولى بنا بر احتياط لازم طواف نساء و نماز آن را اعاده كند. و اگر خودش نمىتواند، نايب بگيرد.
708 س- آيا لازم است تقصير در عمره تمتّع را بعد از سعى بدون فاصله بجا آورد يا نه؟
ج- اگر قبل از احرام حج تقصير نمايد كافى است، و مدركى براى فوريّت آن بنظر نرسيده است.
709 س- پس از تمام شدن سعى، بعضى از اشخاص، مو و شارب و ناخن ديگران را به عنوان تقصير كوتاه مىكنند، آيا وكالت در اين كار از آنها لازم است، يا سكوت و رضايت آنها كافى است؟