مسائل متفرقه محصور و مصدود
994 س- هرگاه مصدود از دخول مكه يا از طواف و غير آن از اعمال عمره مفرده- جهلا بالحكم- در محل صدّ ذبح و تقصير ننمود، و بعد از مراجعت به وطن عالم به حكم شد، تكليفش نسبت به خروج از احرام چيست؟
ج- در هرجا متذكّر شد چنانچه فرستادن هدى به مكه يا منى ممكن باشد بفرستد، و اگر فرستادن هدى به مكه يا منى ممكن نباشد در محل تذكر ذبح كند، و تقصير نمايد، و از احرام خارج شود.
995 س- شخصى بعد از اتمام اعمال عمره تمتّع و قبل از احرام براى حج تمتّع، مريض و بىهوش گرديده، به طورى كه قادر بر رفتن به عرفات و انجام اعمال نبوده، البته اگر محرم بود حكم محصور را داشت و لكن در فرض سؤال كه محرم نشده تكليف چيست؟
ج- در فرض مذكور عمره او مفرده شده، ولى وجوب طواف نساء در اين مورد معلوم نيست، اگر چه احتياط خوب است، و اگر رفتن خودش متعذر است نايب بگيرد كه طواف نساء را از طرف او انجام دهد، و اگر استطاعت دارد بايد در سال آينده حج كند، و همچنين اگر قبلا حج بر او مستقر بوده، بايد حج بجا آورد.
996 س- شخصى به نيّت عمره تمتّع استحبابى براى يكى از معصومين (ع) يا يكى از شهدا محرم شد، و طواف و نماز طواف عمره را بجا آورد، و قدرت بر اتمام عمل از او سلب شد، آيا همان حكم محصور و مصدود را دارد؟
ج- اگر مريض شده يا دشمن او را منع كرده، و نمىتواند اعمال عمره را تمام كند نايب بگيرد، و اگر قدرت انجام اعمال حج را ندارد، واجب نيست محرم به احرام حج گردد.
997 س- شخصى بعد از آنكه براى حج محرم شده، دچار سكته قلبى مىشود، به گونهاى كه هر نوع حركت براى او ضرر دارد، وظيفه او چيست؟
ج- اگر نمىتواند وقوفين را درك كند، حكم محصور را پيدا مىكند، و چنانچه وقوفين را درك كرده، نسبت به بقيه اعمال نايب بگيرد.
998 س- اگر پس از انجام اعمال عمره تمتع و خارج شدن از احرام آن محصور شود، و نتواند براى حج محرم شود، آيا حج از او ساقط است، يا نه، و وظيفه او چيست؟
ج- از احرام خارج شده است، ولى كفايت از حج نمىكند، و چنانچه سال اوّل استطاعت او باشد حج بر او واجب نشده است.
999 س- شخصى در مدينه مصدوم مىشود، او را به مسجد شجره مىآورند و محرم مىنمايند، آيا احرام او صحيح است، و وظيفه بعدى او چيست؟ و اگر نتواند حج انجام دهد تكليف او چيست؟
ج- احرام او صحيح است. و اگر مىتواند كه عمره و حج را انجام دهد- ولو با استنابه در طواف و سعى- حج او صحيح است، و اگر نمىتواند حج بجا آورد احوط آن است كه وظيفه محصور را انجام دهد، و با احرام مزبور عمره مفرده هم انجام دهد.
1000 س- آيا تصادف در احرام حصر است، و بايد عملى كه محصور انجام مىدهد بجا آورد؟
ج- در موارد مشكوك به حصر، علاوه بر انجام وظيفه محصور، با عمره مفرده از احرام خارج شود.
عمره مفرده
عمره مفرده دو نوع است: واجب و مستحب. و عمره مفرده واجب نيز دو قسم است: واجب اصلى و واجب عرضى.
اوّل- عمره مفرده واجب اصلى: و آن عمرهاى است كه براى افرادى كه استطاعت براى آن دارند در طول عمر يكبار واجب است، و در وجوبش بر اهل مكه و كسانى كه در حكم اهل مكه هستند، استطاعت براى حج شرط نيست، زيرا هريك از عمره و حج دو عمل مستقل مىباشند، و امكان دارد شخصى براى عمره استطاعت داشته باشد، ولى براى حج استطاعت نداشته باشد، و يا برعكس.
مسأله 1001- عمره مفرده بر آفاقى واجب نيست، اگر چه مستطيع باشد، و بجاى آن بر او عمره تمتّع واجب مىشود، و همچنين بر اجير پس از فارغ شدن از عمل نيابى عمره مفرده واجب نيست، و نيز اگر شخص مستطيعى قبل از موسم حج بميرد
در صورتى كه از ماههاى حج به مقدار انجام عمره گذشته باشد، بر ورثه او تدارك عمره واجب نيست، اگر چه در همه اين موارد احتياط اين است كه عمره مفرده ترك نشود.
دوّم- عمره مفرده واجب عرضى: و آن عمره مفردهاى است كه با نذر و عهد و يمين و يا شرط در ضمن عقد و يا فاسد كردن حج و يا فوت حج (همانگونه كه درباره محصور ذكر شد) واجب مىشود.
مسأله 1002- بر كسانى كه قصد ورود به مكه مكرمه را دارند، و همچنين بر افرادى كه مىخواهند به حرم وارد شوند اگر چه قصد انجام مناسك را نداشته باشند، احرام براى عمره مفرده از يكى از مواقيت واجب است.
سوّم- عمره استحبابى: عمره مفرده در هر ماه يكبار مستحب است، و در ماه رجب استحباب مؤكّد دارد.
مسأله 1003- انجام دو عمره پىدرپى با فاصله كمتر از ده روز مكروه است، و احوط ترك آن است، اگر چه اقوى جواز عمل عبادى مكروه است.
اعمال عمره قبلا ذكر شده است.
مسائل متفرقه عمره مفرده
1004 س- زيد بعد از اتمام اعمال حج به دستور مطوّف با جمعى از حجاج و خود مطوّف عمره مفرده بجا آورده، و چون عمل مستحبى بوده لباس احرامى كه نجس بوده تطهير نكرده، و با همان جامه احرامى، عمره مفرده بجا آورده، و نيز خيال مىكرده كه طواف نساء در عمره مفرده لازم نيست، بعد از مراجعت فهميد كه عمره مفرده طواف نساء دارد، و يقين ندارد كه با مطوف طواف نساء را انجام داده يا نه؟ اكنون وظيفه او را بيان فرماييد.
ج- در فرض مذكور اگر مىتواند واجب است خودش به مكه برود، طواف عمره را با لباس احرام پاك انجام بدهد، و نماز طواف و سعى و تقصير و طواف نساء و نماز آن بجا آورد، و اگر نمىتواند نايب بگيرد، و ممكن است بنويسد به يكى از شيعيان مورد اعتماد آنجا كه از ميقات به نيابت از او محرم شود، و اين اعمال را بجا آورد، و تا اين اعمال را انجام ندهد و طواف نساء را بجا نياورد با زن نزديكى نكند.
1005 س- انجام عمره مستحبى به قصد خود و غير صحيح است يا خير؟
ج- صحّت آن بعيد نيست.
1006 س- شخصى در اول ماه ذيحجه وارد مكه شده، آيا بعد از خاتمه عمره تمتّع و قبل از انجام حج تمتّع مىتواند عمره مفرده انجام دهد يا نه؟ و همچنين بعد از اعمال حج تمتّع مىتواند بدون فاصله عمره مفرده را انجام دهد يا نه؟
ج- بعد از احرام عمره تمتّع، جايز نيست بدون حاجت از مكه بيرون برود، و جايز نيست قبل از حج عمره مفرده بجا آورد، ولى بعد از اتمام حج تمتّع، عمره مفرده جايز است و فاصله لازم نسيت.
1007 س- در حال حاضر مسجد تنعيم متّصل به مكه، بلكه داخل مكه است، آيا براى كسى كه بعد از حج جهت عمره مفرده محرم مىشود چون آنجا منزل محسوب مىشود استظلال جايز است يا نه؟
ج- با فرض اينكه جزء مكه شده باشد، و مكه بر آن صدق كند، استظلال مانع ندارد.
1008 س- آيا طفل مميّز يا غير مميّز مىتواند محرم شود به عمره مفرده، و آيا امكان دارد كه ولىّ، او را محرم كند يا نه؟
ج- ظاهر اخبار جواز است و اختصاص به حج ندارد.
1009 س- شخصى چند مرتبه عمره مفرده بجا آورده، و در هيچ كدام طواف نساء نكرده، آيا يك طواف نساء براى تمام عمرهها كفايت مىكند، يا بايد براى هركدام طواف جداگانه انجام دهد؟
ج- يك طواف كافى است.
1010 س- كسى كه عمره مفرده استحبابى بجا مىآورد اگر طواف نساء آن را عمدا يا جهلا يا سهوا ترك كند آيا زن بر او حرام است؟
ج- بلى تا طواف نساء را بجا نياورد زن بر او حلال نمىشود، و از اين جهت فرقى ميان عمره مفرده واجب و مستحب نيست.
1011 س- چه مىفرماييد درباره كسى كه در عمره مفرده نماز طواف نساء را نخوانده، و به ولايت خود مراجعت كرده؟
ج- اگر برگشتن به مسجد الحرام براى او دشوار باشد مىتواند آن را در هر محلى كه يادش آمد بخواند، هر چند در شهر ديگر باشد.
1012 س- شخصى در عمره مفرده تقصير را فراموش كرده يا جهلا تقصير ننموده، بعد از طواف نساء و نماز آن يادش آمده يا متوجه شد كه تقصير نكرده، حكمش چيست؟
ج- تقصير نمايد، و به احتياط لازم طواف نساء و نماز آن را اعاده كند.