منقلب به افراد مىشود و بايد اعمال حج را به پايان ببرد و بعد از آن عمره مفرده انجام دهد و اگر كشف شد كه اعمال سابق در زمان پاكى او واقع شده- به اينكه خون از ده روز تجاوز كرده يا خونى كه بعد از عادت ديده به صفات حيض نبوده هر چند در ده روز قطع شده، عمرهاش صحيح است و بايد اعمال حج را اتمام كند، و اللَّه العالم.
(308)
زنى پيش از مُحرم شدن به احرام عمره تمتع، حيض شد و مىدانست كه پيش از وقوف در عرفات پاك مىگردد و به نيّت عمره تمتع محرم شد و يك روز پيش از وقوف در عرفات پاك شد و غسل كرد و اعمال عمره تمتع را بجا آورد و تقصير كرد، و پس از آن كه به خانه برگشت خون ديد، با علم به اين موضوع كه عادت ماهانه او منظم نيست و يا بر فرض آنكه عادت ماهانه او هم منظم باشد، در اين صورت حكم او چيست؟ در حالى كه مىداند اگر تا پاك شدن خود منتظر بماند، وقوف در عرفات را از دست خواهد داد، و يا آن كه همراهان و همسفرانش چشم انتظار او نخواهند ماند؟
[جواب]
باسمه تعالى: اگر خونى كه بعد از اعمال ديده است ويژگيها و خصوصيات خون حيض را نداشت و يا آن كه ويژگيهاى آن را هم داشت، اما تا بعد از ده روز پس از اولين روز خون ديدن ادامه داشت، در اين صورت، اين خون، استحاضه است و اعمال او صحيح مىباشد و حكم به حيض بودن او نمىشود. و اگر خون ديده شده، ويژگيها و خصوصيات
حيض را داشت و در ده روز قطع شد آشكار مىشود كه حج او افراد بوده است و بايد پس از انجام دادن اعمال حج، عمره مفردهاى را بجا آورد و مجزى خواهد بود، و اللَّه العالم.
(309)
زنى كه عادت او مضطربه بود، اگر قبل از احرام بستن خون ديد و نمىداند كه خون او قبل از روز عرفه قطع مىشود و مىتواند عمره تمتع را انجام دهد تا به نيّت عمره تمتع محرم شود، يا آن كه قطع نمىشود، تا آن كه به نيّت حج افراد مُحرم شود، تكليف او در اين شرايط چيست؟
[جواب]
باسمه تعالى: احرام خود را به نيّت آنچه كه تكليف اوست، ببندد و مُحرم شود و حكم او از جهت اعمال و اينكه حج او حج تمتع است يا افراد در مسائل قبلى گذشت، و اللَّه العالم.
(310)
زنى كه در حال حيض است اگر پيش از احرام بستن مىداند كه حيض او تا پس از اعمال حج تمتع و يا عمره تمتع ادامه خواهد داشت و همراهان و همسفرانش چشم انتظار او باقى نخواهند ماند، آيا براى او جايز است كه براى عمره تمتع و حجة الاسلام مُحرم شود و براى طواف و نماز آن نائب بگيرد؟
[جواب]
باسمه تعالى: بر اين زن واجب است كه از ميقات به نيّت حج إفراد محرم شود و در همان روزى كه حجاج راهى عرفات مىشوند، ايشان نيز با همان احرام راهى عرفات شود، و در روز عرفه با آنها وقوف را انجام دهد و سپس همراه آنان به مشعر الحرام كوچ كند و همراه آنان وقوف واجب را
بجا آورد و روز عيد نيز به سرزمين منى كوچ كند ولى قربانى كردن بر او واجب نيست، سپس تقصير كند، و اگر بعد از برگشتن از منى هنوز پاك نشده و همراهان او در مكه نمىمانند براى طواف و نماز آن نائب بگيرد و خودش سعى را بجا آورد و خودش نيز رمى جمرهها را انجام دهد. و هر وقت كه توانست، چه در همان سال و چه در سال بعد، عمره مفردهاى را بجا آورد، و اللَّه العالم.
(311)
زنى كه بخاطر حيض شدن ناگهانى از انجام دادن اعمال عمره تمتع بخاطر تنگى وقت ناتوان گرديد و از حج تمتع به حج افراد عدول كرد، آيا اين كار- حج افراد- مجزى از حج تمتعى كه بر او واجب بوده است، مىباشد يا خير؟
[جواب]
باسمه تعالى: اگر اعمال حج را بر اساس وظيفه خود انجام داده باشد، مجزى از او خواهد بود و در صورتى كه بتواند، واجب است كه پس از آن عمره مفردهاى را نيز بجا بياورد، و اللَّه العالم.
(312)
زنى كه حيض شده است اگر بخواهد وارد شهر مكه شود، و مىداند كه اگر مُحرم شود بخاطر ادامه داشتن عادت ماهانه او در تمام مدتى كه در مكّه حضور دارد، وقت و فرصت كافى براى انجام دادن اعمال عمره تمتع ندارد، آيا جايز است كه به نيّت عمره تمتع مُحرم شود، و براى طواف و نماز آن، نائب بگيرد؟ و آيا اين حكم شامل سايرين كه عذر آنها مانع از انجام اعمال خود، توسط خودشان مىگردد نيز مىشود يا خير؟
[جواب]
باسمه تعالى: در اين صورت حج او به حج افراد منقلب مىشود، و پس از فارغ شدن از اعمال حج افراد، در صورتى كه بتواند، عمره مفردهاى نيز بر او واجب مىشود. اما ديگر معذورين، بايد براى طواف نائب بگيرند، و در صورتى كه از خواندن نماز هم عاجز باشند براى نماز نيز نائب بگيرند، و همچنين زنى كه حيض شده است اگر بخواهد در غير ايام حج وارد شهر مكّه شود، وظيفه او آن است كه مُحرم شود و كسى را براى انجام طواف و نماز آن نائب بگيرد، و اللَّه العالم.
(313)
زنى قبل از احرام بستن براى عمره تمتع مىداند كه عادت ماهانه او ده روز ادامه خواهد داشت، و مىداند كه نمىتواند اعمال عمره تمتع را انجام دهد. در عين حال- با اين شرايط- به نيّت عمره تمتع مُحرم گرديد. در حال حاضر براى عوض كردن عمره تمتع به حج افراد چه چيزى بر او لازم مىشود؟
[جواب]
باسمه تعالى: اگر گمان مىكرد كه وظيفه او محرم شدن به نيّت عمره تمتع است و به قصد آنچه كه وظيفه اوست، نيّت عمره تمتع را كرد، در اين صورت، اگر متوجّه گرديد بايد نيّت حج افراد كند و با همان احرام، اعمال را انجام دهد گرچه احتياط آن است كه در صورت امكان به ميقات بازگردد و به قصد محرم شدن به حج افراد، بار ديگر مُحرم شود، و اللَّه العالم.
(314)
داروئى وجود دارد كه زنان براى به عقب انداختن عادت ماهانه خود آن را مصرف مىكنند. زنى مىداند كه اگر اين دارو را مصرف نكند،
پيش از رسيدن به ميقات حيض مىشود و نمىتواند عمره تمتع را بجا آورد، آيا لازم است كه اين دارو را مصرف كند تا عادت ماهانه او به عقب بيفتد؟
[جواب]
باسمه تعالى: خير لازم نيست، و اللَّه العالم.
(315)
اگر زنى پيش از احرام بستن، حيض شد و نتوانست اعمال عمره تمتع خود را انجام دهد و حج او به حج افراد مبدّل گرديد، آيا بر او واجب است كه حج را انجام دهد، يا آن كه جايز است كه به شهر و كاشانه خود بازگردد و در سال آينده حج را بجا آورد؟
[جواب]
باسمه تعالى: آرى بر او واجب است به آنچه كه وظيفه او در حال حاضر است مُحرم شود و براى او جايز نيست كه بدون انجام اعمال حج، به شهر و ديار خويش بازگردد، و اللَّه العالم.
(316)
در صورتى كه در فرض سؤال پيشين بر او احرام و اعمال حج واجب شود، آيا مجزى از حجة الاسلام مىباشد؟
[جواب]
باسمه تعالى: آرى مجزى از حجة الاسلام مىباشد، و اللَّه العالم.
(317)
كسى كه وظيفهاش حج افراد است، تا چه وقت مىتواند عمره مفرده خود را بدون عذر و بهانه به تأخير بيندازد؟
[جواب]
باسمه تعالى: جايز است كه عمره مفرده را از حج تأخير بيندازد و لازم نيست كه فوراً آن را بجا آورد، و اللَّه العالم.
(318)
اگر زنى پيش از انجام اعمال عمره تمتع حيض شد و حج او به
حج افراد منقلب شد و بر همين مبنا و اساس براى حج افراد رفت و قصد داشت كه بعد از اعمال حج، عمره مفردهاى را بجا بياورد اما در روز دوازدهم ذى الحجّه قافله و كاروان او يكسره از منى به سوى مدينه منوره رفت و نمىتوانست كه از آنها جدا شود، در اين صورت حكم او چيست، آيا كسى را به نيابت براى اعمال عمره مفرده به مكّه بفرستد و يا آن كه خودش در سال بعد، عمره را بجا بياورد؟
[جواب]
باسمه تعالى: واجب شدن عمره مفرده در اين سال يا سال بعد- در صورت مفروض- محل اشكال است، و در فرضى كه خودش مىتوانست آن را انجام دهد اما سهل انگارى كرد تا وقت بر او تنگ شد، بر او واجب است كه در هر ماهى كه مىتواند، خودش عمره مفرده را انجام دهد و اگر براى خود او امكان نداشت كه عمره مفرده را انجام دهد بر او واجب است كه شخص ديگرى را براى بجا آوردن به نيابت برگزيند، و اللَّه العالم.
(319)
اگر روى ناخنهاى زنى رنگ «لاك» بود و اعمال عمره تمتع را بجا آورد، اما نمىدانست كه اين رنگ مانع از رسيدن آب وضو يا غسل مىباشد، آيا اعمال او صحيح است يا خير؟ لازم به يادآورى است كه پس از گذشتن وقت عمره تمتع ملتفت اين مسأله شده است؟
[جواب]
باسمه تعالى: در فرض مذكور، عمره او صحيح نيست و در صورتى كه وقت و فرصت داشت بر او واجب است كه آن را تدارك و جبران نمايد و در صورتى كه وقت و فرصت نداشت اعمالش را به قصد اعم از حج افراد
و عمره مفرده به پايان ببرد و اگر استطاعت او باقى مانده بود و يا آن كه بعداً مستطيع شد در سالهاى بعدى حج را بار ديگر بجا آورد، و اللَّه العالم.
(320)
اگر كسى از اهل خود مكه بود سپس در خارج از آن (بالاتر از حدّ شرعى) اقامت گزيد. سپس مستطيع شد، در اين صورت حج افراد بجا آورد يا حج تمتع؟
[جواب]
باسمه تعالى: اين مسأله دو صورت دارد:
صورت اول: اگر قصد كرد كه در خارج از حدّ شرعى توطّن كند، سپس استطاعت براى او حاصل شد در اين صورت وظيفه او حج تمتع است.
صورت دوم: اگر قصد نداشت كه در خارج از حدّ شرعى توطّن كند وظيفه او انجام حج افراد يا قران بنا بر احتياط است اگر اظهر نباشد، و اللَّه العالم.
(321)
كدام يك بهتر است: حج قِران يا افراد؟
[جواب]
باسمه تعالى: حج قِران برتر است، و اللَّه العالم.
(322)
كسى كه وظيفهاش حج تمتع بود و آن را بجا آورد، و در سال بعد با احرام عمره مفرده وارد مكه شد سپس خواست كه حج افراد را بجا آورد، آيا مىتواند چنين كارى انجام دهد؟ در اين صورت، براى اين كار، از كجا محرم شود؟ از مكّه و يا جاى ديگر؟
[جواب]
باسمه تعالى: مىتواند چنين كارى انجام دهد و اگر قبل از ماههاى حج يا
در ماه شوال وارد شهر مكّه گرديد، بطورى كه بر او صدق كند كه مجاور مكه شده است، از ادنى الحل محرم شود، وگرنه بايد از يكى از ميقاتهاى پنجگانه مُحرم شود، و اللَّه العالم.
(323)
كسى كه در خود مكه مكرمه است، اگر بخواهد حج افراد را بجا آورد، براى اين كار از كجا محرم شود؟
[جواب]
باسمه تعالى: در صورتى كه مجاور در مكه باشد جايز است كه از ادنى الحل مُحرم شود، و اللَّه العالم.
(324)
آيا لازم است كه عمره مفرده را پس از حج افراد بلافاصله بجا آورد يا آن كه براى اداى آن جايز است كه تأخير شود؟
[جواب]
باسمه تعالى: اگر عمره مفرده با استطاعت بر او واجب شده باشد، لازم است كه بعد از حج بلافاصله بجا آورده شود. وگرنه جايز است كه آن را به تأخير بيندازد، همانگونه كه جايز است كلًا آن را ترك نمايد، و اللَّه العالم.
مسائلى از ميقاتها:
(325)
آيا ميقاتها در ميقاتهاى پنجگانه (ذو الحليفه [در مسجد شجره] و جحفه و عقيق و قرن المنازل و يلملم) به مساجد آنها اختصاص دارد؟ يا آنكه از هر جاى آنها جايز است كه احرام بسته شود؟
[جواب]
باسمه تعالى: جايز است كه از هر جاى اين ميقاتها احرام بست و حدود آن را از ساكنان و يا كسانى كه در حومههاى آن سكونت دارند و يا منزل