کتاب اسناد لانه جاسوسی آمریکا

با سلام گرم ال بروس لینگن کاردار موقت

تهران، جولای 1979 20/4/58

آقای سفیر عزیز

مجدداً از اینکه با وجود برنامه کار زیاد خودتان فرصتی دادید که من شما را قبل از عزیمتتان ملاقات

کنم تشکر می کنم. محبت شما دلیل دیگری که بر آن چیزی است که اعتقاد دارم ادامه می یابد تا ذخیره

دوستی خوبی نسبت به کشورم در ایران باشد. من به هر یک از سفرایمان در اسکاندیناوی نامه نوشته به

آنها راجع به شغل شما و ورود قریب الوقوع شما گفته ام. من می دانم که آنها دیدار شما را خوشآمد خواهند

گفت.

مجدداً بهترین آرزوهایم را برای موفقیت شما در اولین بازگشتتان به تهران هستم.

با گرمترین سلامها دوستدار شما

ل بروس لینگن

کاردار سفارت آمریکا در ایران

سفیر جدید ایران در سوئد

استفاده اداری محدود

از: سفارت آمریکا تهران تاریخ: 15 ژوئیه 79

به: سفارت آمریکا استکهلم

برای سفیر

موضوع: سفیر جدید ایران در سوئد

1 من نامه ای برای شما در مورد سفیر جدید ایران در سوئد (که برای چهار کشور دیگر اسکاندیناوی

هم منصوب می شود) فرستاده ام.

به هر حال، سرویس پستی (خدمات پستی) اینجا به آن بخش جهان بدون شک از سرعت کمی

برخوردار است و بنابراین باید شما را از ورودش به آنجا در هفته گذشته مطلع کنم.

2 عباس امیرانتظام که معاون نخست وزیر دولت موقت و سخنگوی دولت بود شخصی است دلپذیر،

مؤدب و غربی منش که مدت قابل ملاحظه ای در آمریکا زندگی کرده است. اما وی همچنین عضو فعالی در

حلقه داخلی انقلاب بوده است. اینکه وی چرا عازم شده است برای ما کاملاً روشن نیست و هر چیزی که

در این زمینه از وی به دست آورید، سودمند خواهد بود. وی برای حفظ ارتباط با ما دچار دغدغه است.

بنابراین مطمئنم که در اولین فرصت در پی شما خواهد بود. ما به گرمی وی را توصیه می کنیم.

لینگن

موضوع: اطلاعاتی در مورد شرح زندگی عباس امیرانتظام سفیر جدید ایران به سوئد

شماره : 3638

از: وزارت امور خارجه واشنگتن. دی. سی 19 جولای 1979

به: سفارت آمریکا، استکهلم با اطلاع: سفارت آمریکا،تهران

ارجاع به: استکهلم 2492، تهران 6550

موضوع: (بدون طبقه بندی) اطلاعاتی در مورد شرح زندگی عباس امیرانتظام سفیر جدید ایران به سوئد.

1 (محرمانه) وزارتخانه چیز زیادی برای افزودن به تلکس مرجع ندارد. به هر حال، شاید برای

استکهلم جالب باشد که بداند امیرانتظام همیشه بین دولت ایالات متحده و مردم آمریکا تمایز قائل

می شود. او می گوید که به مردم آمریکا بسیار احترام می گذارد. وی همچنین ادعا می کند که در سرتاسر

ایالات متحده صاحب دوستانی هست.

2 (استفاده اداری محدود) وزارتخانه از دریافت هرگونه اطلاعات اضافی درباره شرح زندگی یا

عکسهایی از امیرانتظام، که در مدت انتصابش در استکهلم به دست آید تشکر خواهد نمود. همچنین

نظراتی که به وسیله آنها بتوان فعالیت وی را برآورد کرد مفید می باشند

سفیر امیرانتظام

از: وزیر امور خارجه واشنگتن دی. سی.31 / جولای 9/7 9/5/58)

به: سفارت آمریکا در استکهلم

پیوست به: سفارت آمریکا تهران

تهران سرّی 8060

موضوع: سفیر امیرانتظام

1 تمام متن سرّی

2 قبل از اینکه ایران را به قصد مأموریت جدیدش به عنوان سفیر در استکهلم ترک نماید، امیرانتظام به

مسئول ما گفت که مایل است که با کارمندان دولت آمریکا در خارج از ایران گفتگو نماید. انتظام اگر

می خواست می توانست دید ما را نسبت به حالت و چگونگی مسایل سیاسی ایران، زمانی که به عنوان

معاون نخست وزیر بود، به عنوان یک عضو حساس در دولت موقت ایران روشن نماید، بهبود بخشد.

3 اگر شما موافق هستید ممکن است که در اولین فرصت با او ملاقات کرده و موارد زیر را محتاطانه با

او در میان گذارید:

... ما یادمان هست که او متذکر گردیده که مایل است وقایع ایران را پس از رسیدن به استکهلم تحلیل

نماید... اگر سفیر (انتظام) موافق باشد ما آماده هستیم که کارمند سیاسی سابق تهران، جان استمپل، را برای

ملاقاتی اعزام داریم. ترتیب این ملاقات را فوراً می شود داد. این مسئله می تواند با احتیاط مطرح گردد.

استمپل (مقام سرویس خارجی آمریکا در آکادمی نیروی دریایی در پست معاونت) کارش را شروع نموده

و ما امید داریم که در صورتی که مایل باشد ترتیب مسافرتی را در هفته آینده بدهیم.

ونس

مکالمه با سفیر ایران امیرانتظام

از: سفارت آمریکا در استکهلمتاریخ: اگوست 79

به: وزیر امور خارجه واشنگتنشماره : 3159 استکهلم / فوری 11 مرداد 58

موضوع: مکالمه با سفیر ایران امیرانتظام

1 تمام متن سرّی است.

2 کاردار عصر روز 31 ژوئیه در دفتر کار سفیر ایران در سوئد با امیرانتظام ملاقات کرد. معاون سابق

نخست وزیر دولت انقلابی ایران اواخر ژوئیه به استکهلم وارد شده بود. محل سکونت وی در استکهلم

خواهد بود، ولی در عین حال سفیر منتصب به پنج کشور اسکاندیناوی خواهد بود.

طبق برنامه 28 اوت او استوارنامه خود را به کارل گوستاو 16 پادشاه سوئد تقدیم خواهد کرد. انتظام

از روزهای دانشجویی خود در برکلی، تحسین او از موفقیتهای آمریکا تأسف او از فساد سیاست 25

ساله آمریکا در ایران و تصمیم او به بهبود روابط دوجانبه تنها در شرایط احترام متقابل، عدم دخالت در

مسایل داخلی ایران و عدم تعرض به استقلال ایران میسر است. او گفت که ما و دیگر کشورها نباید موقعیت

آشفته سیاسی امروز ایران، آنها را به بیراهه بکشد. مردم ایران مشغول ساختن یک کشور نمونه اسلامی

هستند. (اگرچه با جذر و مدها و درد و رنجهای زیاد) به هر حال سالها بعد کشورهای دیگر ایران را الگو

قرار خواهند داد که ایران خواهان روابط خوب با آمریکا، شوروی و چین است. ولی آنها وقتی موفق

خواهند شد که بر مبنای احترام به ایران و حکومت اسلامی آن و تمامیت و حاکمیت ملی و استقلال آن قدم

بردارند. اگر آمریکا درسی از انقلاب ایران نیاموزد و تلاشهایی که هم اکنون یا بعداً برای بازگرداندن

روابطی از نوع روابط ویژه ای که در زمان شاه وجود داشت از سر بگیرد، در این صورت دشمنی نسبت به

آمریکا در طی 6 ماه گذشته بر افکار عمومی ایران حاکم بوده، در آینده نیز تعیین کننده سیاست دولت و

افکار عمومی مردم ایران خواهد بود. مردم ایران از دیرباز از تجاوزات شوروی نیز می ترسیدند و به آن

مشکوک بوده اند. بنابراین چنین اخطاری به مسکو نیز فرستاده شده است.

3 در مقابل سؤالهای مختلف، انتظام گفت که او درصدد است که یک سفیر فعال باشد. می خواهد نه

تنها در کشورهای اسکاندیناوی (محل مأموریتش) بلکه به عنوان سفیر سیار در است تمام اروپا انجام

وظیفه کند. او اشاره کرد که از نزدیک مراقب روابط ایران با کشورهای دیگر اروپایی است. و نیز مراقب

سفرای آنها در این کشورها. او گفت که هدف این است که این مسئولیت ویژه سیاسی اداری از دوش

دولت بازرگان برداشته شود. او به عنوان جمله معترضه گفت: به احتمال زیاد برای حل یک مسئله کوچک

به زودی به آلمان خواهد رفت و در سوئد او درصدد است که به طور مرتب با هموطنان خود ملاقات کند

(بیشتر آنها از طبقه دانشجو می باشند). در این دیدارها او اظهار امیدواری کرد (خواهد کرد) که تمام

ایرانیان، از جمله کسانی که در حزب کمونیست عضو هستند می توانند برای سربلندی ایران کار کنند. بدین

ترتیب تاکنون با صدها دانشجوی ایرانی ملاقات کرده تا همکاری آنها را جلب کند ونیز به آنها در مورد

علت قطع کمک مالی دولت برای یک دوره تحصیلی توضیح بدهد.

انتظام گفت که او «دانشجویان حرفه ای» و کسانی که از لحاظ درسی ضعیف هستند را تصفیه خواهد

کرد و از کسانی که سابقه درسی خوبی دارند حمایت خواهد کرد.

انتظام به سابقه فعالیتهای خود در جنبش مقاومت ملی در سالهای 50 اشاره کرد. یکی از دوستان

خوب مردم در آن زمان در سفارت آمریکا ریچارد کاتم، کارمند سیاسی بود. او گفت کوتام یکی از

سیاستمداران معدود آمریکایی است که در آن زمان عواقب احتمال اصرار آمریکا در به قدرت رساندن

شاه را درک کرد.

انتظام گفت: کوتام که علاقه اش به ایران را حفظ کرده در اکتبر گذشته در پاریس با امام خمینی ملاقات

کرد و در نوامبر گذشته به تهران مسافرت کرده. او فکر می کرد که حالا در یک دانشگاه در سواحل

پرینستون (پنسیلوانیا) تدریس می کند. او توصیه کرد که به عنوان قدم عاقلانه ای آمریکا باید کوتام

COTTAM را به عنوان سفیر آینده به ایران بفرستد.

5 در مراسم استقبال از انتظام در استکهلم، کاردار ما او را از علاقه سفارت به حفظ همکاری نزدیک

با هیئت او مطمئن ساخت و تأکید کرد که ما دوست داریم در مواقع لزوم کمک کنیم. انتظام گفت: ما از این

ملاقات مقدماتی بسیار خوشحال شدیم و اظهار امیدواری کرد که ما مسایل خودمان را به او ارجاع کنیم.

اطلاعات جدیدی از علایق دو جانبه را هر زمان که به دست می آمد به او بدهیم.

6 تفسیر: توصیف کاردار لینگن از امیرانتظام به عنوان یک شخص با هوش و نماینده بسیار ماهر

دولت انقلابی ایران در سخن گفتن کاملاً صحیح است. انتظام در حقیقت علاقه به ادامه تماس با آمریکا

دارد و به نظر می رسد که خالصانه می کوشد تا دوباره روابط دوجانبه خوبی را بین ایران و آمریکا برقرار

کند. سفارت گفتگو با امیرانتظام را در حد امکان ادامه خواهد داد.

CANNEY

امیرانتظام سفیر

شماره : 710

از: وزیر خارجه واشنگتن 3 اوت 1279 مرداد 58 سرّی

به: سفارت آمریکا در استکهلم فوری

گزارشگر: کریستوفر

اطلاع: سفارت آمریکا در تهران

موضوع: امیرانتظام سفیر

1 تمام متن سرّی.

2 استمپل در روز یکشنبه پنجم اوت به وسیله پرواز شماره 30 در 15/9 صبح به تهران خواهد آمد و

در سه شنبه اینجا را ترک خواهد گفت. به استقبالش بروید و به او جا بدهید. لطفاً قرار ملاقات او را با انتظام

فراهم کنید. یکشنبه دیروقت خوب است و امکان یک ملاقات بعدی برای دوشنبه هم می ماند.

کریستوفر

مبادله اطلاعات با دولت موقت

از: واشنگتن وزیر امور خارجه 8 آگوست 79 مطابق با 17 مرداد 58 سرّی

به: سفارت در تهران فوریشماره : 106729

گزارشگر: ونسموضوع: مبادله اطلاعات با دولت موقت

خلاصه گزارش: تقاضا و تمایل زیاد دولت موقت برای مبادله اطلاعات در مورد تهدیداتی که در قبال

دولت موقت صورت می گیرد. محل مبادلات تهران خواهد بود. تاریخها بعداً تعیین خواهد شد. (پایان

خلاصه).

1 تمام موضوع سرّی است.

2 در اثنای گفتگوهایی که بین سفیر ایران در سوئد (انتظام) و افسر خدمات خارجی (استمپل) در

مورخه پنجم اوت در استکهلم انجام گرفت. انتظام قویاً تمایل دولت موقت را برای مبادله اطلاعاتی که

مربوط به حمایت دولتهای خارجی از تهدیدات داخلی ایران است، خواستار شد. این پیشنهاد را در اول

لیست کارهایی که آمریکا باید برای بهبود روابط انجام دهد، گذاشته و افزود که تصمیم شرکت در این

ملاقاتها به وسیله خمینی شخصاً تأیید شده است.

3 در روز بعد استمپل افسر سابق سیا CIA، SRF در تهران آقای جرج کیو را به انتظام معرفی کرد. تا

اهداف این تبادل اطلاعات و زمینه ها را برای او توضیح دهد. کیو ماهیت حساس این موضوعات را شرح

داده و اقدامات حفاظتی مربوط به آن را بیش از حد لازم می دانست. انتظام گفت که دولت موقت می خواهد

این اطلاعات در تهران مبادله شود، چرا که به صحنه عملیات نزدیکتر است. کیو گفت که دولت آمریکا

مأمور ارشد اطلاعاتی خود را به تهران خواهد فرستاد. و کاردار در تهران هماهنگیهای لازم را به عمل

خواهد آورد. انتظام در پاسخ گفت که امیدوار است که این برنامه مداوم باشد و کیو گفت: دولت آمریکا این

برنامه را هر 3 یا 6 ماه انجام خواهد داد و اگر مواقعی تبادل اطلاعات فوری خارج از برنامه لازم باشد

انجام خواهد گرفت. انتظام پرسید آیا آمریکا می تواند یک رابط دائم در تهران داشته باشد و کیو گفت که

این موضوع برای آینده است و الآن کسی در تهران نیست.

(تبصره: کیو به عنوان افسر ارشد اطلاعاتی معرفی شد و واژه CIA سیا هرگز به کار نرفت.)

4 در این گفتگو سؤالاتی درباره تاریخ مبادله اطلاعات نیز به میان آمد. انتظام تاریخ 27 آگوست را

رد کرد. چرا که او باید استوار نامه خود را در 28 آگوست به مقامات سوئدی در استکهلم بدهد. سپس قرار

شد که دولت آمریکا توسط کاردار خود در استکهلم با انتظام تماس بگیرد و تاریخ 30 آگوست یا اوایل

سپتامبر را به او بدهد. انتظام پاسخ داد که او برای دوره اول ملاقاتها در تهران خواهد بود ولی در دوره های

بعد او الزاماً در تهران نخواهد بود. در جواب به نگرانی آمریکا از لحاظ امنیتی جریان، انتظام توضیح داد که

گیرندگان این اطلاعات به بازرگان، یزدی و یک افسر ارشد اطلاعات که نامش بعداً مشخص خواهد شد، و

خودش محدود خواهد شد. کیو به این حقیقت اشاره کرد که مطالب بسیار محرمانه نمی تواند به صورت

نوشته عرضه شوند و به صورت شفاهی انجام می گیرند. این مسئله ای برای انتظام نبود.

5 ما از عکس العمل شما در جهت انجام این مبادلات قدردانی می کنیم و پیشنهادات شما در مورد

اجرای این کار مفید خواهد بود. آیا می خواهید که برنامه ملاقاتها و زمینه های مربوط به آن را در ملاقات

خود با بازرگان در 11 آگوست مطرح کنید؟

تذکر: این گزارش برای کاردار آهرن و تامست هم فرستاده شده است.ونس

مبادله اطلاعات با دولت ایران

شماره : 8946

از: سفارت در تهرانتاریخ 18/5/58

به: وزیر امور خارجه واشنگتن فوریطبقه بندی: سرّی

گزارشگر: لینگنمرجع: STATE 206729

بخش: CHO

موضوع: (مبادله اطلاعات با دولت ایران)

1 موضوع تماماً سرّی است. تلگراف برای کسب تکلیف.

2 مبادله اطلاعات بین امیرانتظام و کارشناس خدمات خارجی استمپل (STEMPEL) درست همان

چیزی است که ما انتظار داشتیم. به خصوص در مورد مطالبی که انتظام قبلاً اشاره کرده بود. به ناس و من

(لینگن (LAINGEN اشاره کرده بود. فکر می کنم که بخواهیم این موضوع آزمایشی را با دقت دنبال کنیم و

اولین ملاقات را طوری ترتیب دهیم که حاکی از حسن نیت تمام باشد. ولی در عین حال احتیاط در دور

اول مبادلات مناسب به نظر می رسد، چرا که این یک کار بسیار حساس است و شخصیتهایی در آن درگیر

می شوند که اطلاعات امنیتی ما در مورد آنها هنوز محدود است.

3 ما فکر می کنیم که در ملاقاتهای اولیه تا جایی که ممکن است باید به دولت تأکید کنیم که تهدیدات

داخلی ایران کاملاً از پشتیبانی کشورهای خارجی برخوردار است و طوری وانمود کنیم که ما را از

آشوبهای داخلی دولت و کشور مبرا سازد. البته این کار مشکل خواهد بود، ولی باید با یک تلاش مداوم

پیگیری شود.

4 احتمالاً شروع کار مشکل خواهد بود ولی ما باید سعی کنیم که در این آزمایش بعضی از اطلاعات

نیز در عوض به آمریکا داده شود. مثال: روش دولت موقت نسبت به عراق، پشتیبانی ایران از شورشیان

افغانستان، روش روسیه در روابط مستقیم با دولت موقت، حزب توده و غیره.

5 ما با مخالفت کیو (CAVE) با انتظام در مورد تماس دائم در تهران برای مبادله بدون وقفه اطلاعات

موافق هستیم و آمدن مأمور اطلاعاتی از واشنگتن به مخفی کاریها و پوششهای اینجا کمک خواهد کرد. با

وجود این، ما می توانیم درباره مسئله تجدیدنظر نماییم و این تجدیدنظر بستگی به توسعه کارها دارد.

6 در مورد زمان ملاقات که 20 آگوست پیشنهاد شده است تنها در صورتی که مأمور تماس بتواند به

موقع در اینجا حاضر شود مشکلی نخواهیم داشت. اگر طرحهای کنونی تأیید شود کاردار در 27 آگوست

به واشنگتن خواهد آمد. تاریخ پیشنهاد شده دیگر از آغاز هفته دهم سپتامبر است.

7 من در مورد پیش کشیدن موضوع با بازرگان مشکوکم و در ملاقاتم در 11 آگوست در صورتی که او

در این باره صحبت خواهم کرد که قبلاً انتظام در مورد تبادل با کیو (CAVE) و استمپل (STEMPEL)با او

صحبت کرده باشد. در تلگراف مشخص نیست که بازرگان و دیگران در مورد این ملاقاتها چیزی می دانند

یا نه، من می توانم در این مورد طی گفتگو جویا شوم ولی توضیحات در این باره از وزارت می تواند مثمر

ثمر واقع شود.

لینگن

مذاکره با امیرانتظام

شماره : 6891

از: وزیر امور خارجه واشنگتن تاریخ: آگوست 79 برابر با 18 مرداد 58

به: سفارت در تهران فورینسخه آن به کاخ سفید

گزارشگر: ونس (VANCE)

موضوع: مذاکره با امیرانتظام

خلاصه: انتظام نظراتی برای بهبود روابط ایران و آمریکا دارد. او به عنوان یک سفیر فوق العاده از طرف

دولت موقت انقلابی ایران در اروپا خدمت می کند. انتظام نسبت به نفوذ مذهب افراطی در دولت و خمینی

اظهار نگرانی می کند. اصطکاکهای قابل ملاحظه ای بین گروههای خیلی مذهبی (رادیکال) افراطی اطراف

خمینی و کسانی که صرفاً «مسلمانان خوب» در نهضت آزادی خوانده می شوند و هم اکنون ملت را اداره

می کنند، وجود دارد. انتظام ظاهر شدن دوباره بختیار در صحنه سیاست را مسئله مهمی قلمداد نمی کند.

اگر دولت به طور جدی عمل کند، خطر چپ مسئله ای نخواهد بود.

انتظام در مورد انتخابات، تشکیلات دولت موقت، تهدیدات خارجی و روابط سخنانی ایراد کرد. هم

اکنون پیشنهادهای اساسی اقتصادی به منظور بهبود اوضاع اقتصادی به وسیله شورای انقلاب تحت

بررسی است. (خلاصه تمام)

جزوه های بیوگرافی

جزوه های بیوگرافی

1 تمام متن سرّی است.

2 در 5 آگوست (4 مرداد) استمپل مقام سرویس خارجی، به منظور تبادل نظر با امیرانتظام (سفیر

ایران در سوئد) در مورد مسایل جاری ایران، به سوی سوئد پرواز کرد. در دو روز گذشته حدود 5/4

ساعت گفتگو شد. گزارشهای تلگرافی زیر مهمترین قسمتهای این گفتگوهاست و به صورت موضوعی

تنظیم شده است.

3 استمپل گفتگو را با اطمینان خاطر و حسن نیت دولت آمریکا نسبت به دولت ایران شروع کرد.

سپس گفتگوی مختصری در خصوص روابط ایران و آمریکا در پی آن انجام گرفت. مهمترین نکاتی که به

وسیله امیرانتظام عنوان شد، عبارتند از:

الف: عادی کردن روابط با آمریکا باید به آهستگی پیش رود، تا سوءظن کسانی را که نظر خوبی نسبت

به آمریکا ندارند، برنینگیزد.

ب: در رابطه با ارتباط با دولت موقت احتمالاً بهترین شیوه حفظ تماس با خود نخست وزیر، هر 20

15 روز یک بار می باشد.مسلماً الآن خیلی زود است که بشود یا آیت اللّه خمینی ملاقات کرد.

ج: تبادل سفیر احتمالاً در پاییز مناسب خواهد بود. شاید زمانی که دولت جدید دائمی مستقر شده

باشد انتظام افرادی نظیر «ریچارد کات» و «رمزی کلارک» را به عنوان سفیر پیشنهاد کند.

4 انتظام گفت که چند چیز است که آمریکا برای نشان دادن صمیمیت خود نسبت به رژیم جدید

می تواند انجام دهد و اینها می تواند به دولت موقت ایران در برخورد با جنبشهای انقلابی داخل و خارج که

نسبت به اعمال گذشته آمریکا عمیقاً نفرت دارند، کمک کند. «شرح نقطه نظرها»

الف تهیه اطلاعاتی در مورد هر نوع تهدید داخلی که با حمایت خارجی صورت می گیرد.