کتاب اسناد لانه جاسوسی آمریکا

مجلات، و رادیو و تلویزیون خواهد پرداخت.

(10) فداییان اسلام با توسل به موازین اسلامی برای پاکسازی آنهایی که در مسیر خطا گام گذاشته اند تلاش خواهد کرد، حتی به قیمت دادن خون و شهادت.

خلخالی تأکید کرد که همه افسران باید واجبات اسلام را رعایت کنند.

نظریات مرکز تهیه گزارش (محرمانه):

(1) مطالب ضدآمریکایی در مطبوعات. تهدید فیزیکی علیه آمریکایی های مقیم ایران که ظرف روزهای گذشته بخشی از زندگی آنها بود هم اینک قدری کاهش یافته است. این تهدیدها فقط زمانی که تظاهرکنندگان به سوی سفارت حرکت می کنند و ذهنیت عوامانه غالب می شود، تجسم می یابد. با وجود این، روزنامه ها هر روز اظهارت و مقالات ضدآمریکایی به چاپ می رسانند. مثلاً در تهران تایمز امروز، چهار مقاله طولانی شامل اظهارات ضد آمریکایی به چاپ رسید که در آن آمریکا به شرکت در اقدامات ضدانقلابی متهم شده بود.

(2) مشاهدات وابسته نظامی و وابسته نیروی هوایی. در روزهای قبل از انقلاب می دیدیم که خانواده های طبقات بالا، و متوسط بالا و افسران ارتش مثل سمورهایی که به آب می زنند از ایران خارج می شوند. این گروه از مردم عمدتاً به خارج از کشور و بسیاری از آنها به آمریکا رفته بودند. حالا یک گروه جدید از این مهاجران را شاهد هستیم. بسیاری از خانواده های طبقه متوسط که قبلاً هرگز از ایران خارج نشده بودند و می گفتند که هرگز ایران را ترک نخواهند کرد، حالا یا دارند از ایران می روند و یا قصد این کار را دارند. بسیاری از این آدمها تکنوکرات ها، پزشکان، حقوقدانان و تاجران تحصیل کرده ای هستند که بخشی از ستون فقرات جامعه مدرن ایران را تشکیل می دهند. خروج آنها از ایران به ملتی که هم اینک نیز دچار مشکلات عدیده ای است، لطمه فراوانی وارد خواهد کرد. البته هنوز نمی توانیم گستردگی این مهاجرت ها را ارزیابی کنیم ولی شکل گرفتن آنها را شاهد هستیم و می دانیم که این امر صدمه زیادی به شکل گیری مجدد جامعه ای پایدار در ایران خواهد زد.

گزارش وضعیت ایران

سند شماره 210

محرمانه 11 ژوئن 1979 21 خرداد 1358

از: دفتر وابسته دفاعی آمریکا، تهران 6074

به: سازمان اطلاعات دفاعی، واشنگتن دی. سی

منابع: رسانه های خبری داخلی، مقامات سفارت، پرسنل دفتر وابسته دفاعی

تهیه کننده گزارش: سروان اچ.اف.جانسون، وابسته نیروی هوایی

مقام تأیید کننده گزارش: سرهنگ تی.ای.شافر، وابسته دفاعی

موضوع: گزارش وضعیت ایران

16- خلاصه (محرمانه): این گزارش اطلاعاتی درباره وضعیت ایران ارائه می دهد، شامل:

گروه فرقان درباره یک ترور دیگر هشدار می دهد. حزب جمهوری مردم را به راهپیمایی دعوت می کند. افزایش محبوبیت آیت الله شریعتمداری. حوادث فرودگاه مهرآباد. تنش بین عراق و ایران، و اخبار قابل توجه دیگر.

17- از 17 تا 21 حذف شده است.

22- جزییات: (محرمانه)

الف- گروه تروریستی فرقان که در ماه آوریل سپهبد قرنی و آیت الله مطهری را ترور کرد، سرتیپ نورالدین مستهدی را نیز تهدید به مرگ کرده است. مستهدی مدیر کل خدمات پزشکی ارتش است.

نظریات مرکز تهیه گزارش (محرمانه): گروه فرقان قبلاً تهدید کرده بود که تعداد زیادی از شخصیت های دولت انقلابی را ترور خواهد کرد. ولی این اولین باری است که از فرد مشخصی نام برده است.

ب- حزب جمهوری اسلامی مردم را دعوت کرد تا در روز جمعه مورخ 15 ژوئن 79 به تظاهرات بپردازند. جمعیت مسلمان حزب جمهوری اسلامی از مردم خواست تا در حمایت از تشکیل مجلس مؤسسان در روز جمعه به خیابان ها بیایند. در منابع مطبوعاتی آمده است که اعضای جبهه دموکراتیک ملی و نهضت رادیکال ایران نیز در این راهپیمایی شرکت خواهند کرد.

نظریات مرکز تهیه گزارش (محرمانه): حزب جمهوری اسلامی این تظاهرات را بعد از آن ترتیب می دهد که عباس امیرانتظام، سخنگوی دولت، در روز نهم ژوئن اعلام کرد که یک مجلس مؤسسان ویژه با 40 نماینده تشکیل خواهد شد. ظاهراً این مجلس مؤسسان ویژه چیزی نیست که آیت الله خمینی به مردم وعده داده بود، و هم اینک شخصیت ها و گروههای مختلفی به آیت الله گوشزد می کنند که به «وعده های انتخاباتی اش» عمل کند.

در روزنامه تهران تایمزِ امروز نام اشخاص زیر ذکر شده بود که از تشکیل مجلس مؤسسان با حضور نمایندگانی از سوی تمامی اقشار جامعه طرفداری کرده اند: دکتر کریم سنجابی؛ رهبر حزب جبهه ملی؛ آیت الله شریعتمداری؛ حسن نزیه رئیس شرکت ملی نفت ایران؛ دکتر متین دفتری؛ و علی اصغر حاج سید، نویسنده برجسته سیاسی کشور. به نظر می رسد که این شخصیت های با نفوذ آغازگر حرکتی برای تشکیل یک مجلس مؤسسان هستند که نمایندگان تمامی اقشار ملت را در خود جای داده باشد. اگر امواج افکار عمومی در حمایت از تشکیل مجلس مؤسسان برخیزد، شاید آیت الله خمینی را متقاعد سازد تا دست از ایده رفراندوم به جای مجلس برای تصویب قانون اساسی ایران بردارد.

ج- آیت الله شریعتمداری. از شواهد و قرائن اینگونه بر می آید که قدرت سیاسی آیت الله شریعتمداری رو به افزایش است و از قول یکی از دستیاران آیت الله خاقانی در بخش عرب نشین استان خوزستان نقل شده است که «ما منتظر شریعتمداری هستیم. حرف او برای ما

حجت است. او را رهبر خود می دانیم.» از زمان پیروزی انقلاب، بسیاری از مواضع شریعتمداری با تصمیمات اتخاذ شده در قم در تضاد بوده است.

او گفته است: «من به هیچ وجه قصد مداخله ندارم. هر وقت مسئله ای پیش بیاید، من هم نظرم را می دهم.» ولی ظاهراً اشخاص زیادی از او حرف شنوی دارند و تعداد مقلدان او چند برابر شده است.

د- فرودگاه مهر آباد. تعداد زیادی از افراط گرایان اسلامی روز 10 ژوئن به فرودگاه مهر آباد حمله کردند و از دولت خواستند تا هواپیمایی برای رفتن به لیبی در اختیارشان قرار دهد. این گروه، که تعدادی از آنها مسلح بودند، و بین 200 تا 450 نفر تخمین زده می شوند، قصد داشتند به دنبال امام موسی صدر، که در لیبی مفقود شده بود، بگردند. طبق آخرین گزارش ها، نزدیک به 100 نفر آنها در فرودگاه تحصن کرده و خواستار هواپیمایی برای اعزام به لیبی شده بودند. در یک رویداد دیگر، تهدید به بمب گذاری و سپس تهدید تلفنی حمله مسلحانه به ترمینال پروازهای بین المللی موجب شد فضای پرتنشی بر این ترمینال حاکم شود. هر چند هر دو تهدید فوق دروغ بود، ولی موجب شد محافظان فرودگاه تمام شب را به حالت آماده باش سپری کنند.

ه- تنش بین عراق و ایران. مطبوعات ایران خبر از دو مورد دیگر تجاوز جنگنده های عراقی به حریم هوایی ایران داده اند.

(1) در اوایل روز 9 ژوئن دو جنگنده عراقی 90 کیلومتر در خاک ایران نفوذ کرده و تا نزدیکی کرمانشاه پیش رفتند.

(2) قبلاً گزارش شده بود که جنگنده های عراقی در روز 8 ژوئن روستای دیوند [ریوند] را بمباران کرده اند. هیچ تلفاتی گزارش نشده است. مطبوعات همچنین در گزارشی جداگانه خبر دادند که سفیر عراق در ایران شدیداً از تلاش هماهنگ مطبوعات ایرانی برای بدنام کردن عراق انتقاد کرده است.

نظریات مرکز تهیه گزارش (محرمانه):

چنانکه قبلاً گفتیم، واقعاً نمی توانیم بفهمیم که عراق یا ایران از افزایش تنش ها چه نفعی ممکن است ببرند. یکی از منابع خبری فرضیه زیر را درباره فعالیت های خصومت آمیز عراقی ها ارائه داده است. او می گوید که عراق می خواهد قم را به اتخاذ اقداماتی وادار کند که به عراق بهانه می دهد تا توافق کنترل آبراه اروندرود بین دو کشور را نقض کند. البته این فرضیه جالبی است!

و- چند خبر جالب توجه:

(1) رادیو ایران گزارش داده است که 4 نفر از عوامل رژیم گذشته در روز 10 ژوئن به اتهام «مفسد فی الارض« و محاربه با خدا تیرباران شدند. بدین ترتیب تعداد کل اعدام شدگان به 295 نفر رسیده است.

(2) آیت الله خمینی روز گذشته سرتیپ ولی الله فلاحی، فرمانده نیروی زمینی و سرهنگ اسکندر عمادی، فرمانده جدید نیروی هوایی ارتش را به حضور پذیرفت.

(3) طبق گزارش روزنامه ها، یک گروه ناشناس روز جمعه ریل آهن مسیر خرمشهر- اهواز را منفجر ساخت، ولی قسمت تخریب شده با تلاش کارگران ظرف مدت 5 ساعت تعمیر شده است. جدای از رویدادهای مشابهی که در حوالی اهواز گزارش می شود، روزنامه ها گزارش داده اند که در جریان درگیری های اخیر در خرمشهر، تروریست های ناشناس ریل آهن مسیر خرمشهر- اندیمشک را منفجر ساختند.

پروازهای روزانه هواپیماهای 4-F ، 5-F و 14-F و وضعیت آماده باش

سند شماره 211

محرمانه 12 ژوئن 1979 22 خرداد 1358

از: دفتر وابسته دفاعی آمریکا، تهران 6089

به: سازمان اطلاعات دفاعی، واشنگتن دی. سی

منابع: منبع خبری 68460008

تهیه کننده گزارش: سروان اچ.اف. جانسون، وابسته نیروی هوایی

مقام تأییدکننده گزارش: سرهنگ تی.ای.شافر، وابسته دفاعی

موضوع: پروازهای روزانه هواپیماهای 4-F ، 5-F و 14-F و وضعیت آماده باش

16- خلاصه (محرمانه): این گزارش اطلاعاتی در مورد سورتی پروازهای هواپیماهای اف4، اف5، و اف14 نیروهای هوایی ایران گزارش می دهد. اطلاعاتی نیز درباره وضعیت هواپیماهای اف14 که گزارش می شود در حالت آماده باش هستند، ارائه خواهد شد.

17- از 17 تا 21 حذف شده است.

22- جزییات: (محرمانه- غیرقابل رؤیت برای بیگانگان)

الف- منبع خبری ما گزارش داده است که جت های جنگنده اف-4 و اف-5 نیروی هوایی ایران در هر هفته نزدیک به 25 سورتی پرواز در هر پایگاه هوایی انجام می دهند. در این صورت هر جنگنده نزدیک به روزی 4 سورتی پرواز انجام می دهد، یا کمتر از 10 درصد میزان سورتی پروازهای جنگنده های اف4 و اف5 در دوره قبل از انقلاب است. از هفته اول ژوئن (3 تا 9 ژوئن) ناوگان جنگنده های اف-14 نیروی هوایی ایران دیگر پروازهای روزانه ندارند و فقط مبادرت به انجام پروازهای آزمایشی می کنند. با وجود این 4 هواپیمای اف14 در حالت آماده باش هستند. مهماتی که حمل می کنند شامل موشک های فونیکس و توپ 20 میلیمتری است. اگرچه موشک های فونیکس بر روی این جنگنده ها سوار و مسلح شده اند، ولی هیچ یک از آزمایش های الکترونیکی که قابلیت اطمینان موشک ها را تأیید کند، صورت نگرفته است. طبق گزارش منبع خبری دلیل انجام نشدن آزمایش های الکترونیک این است که تمام تجهیزات تست جنگنده های اف14 ظاهراً نیاز به تعمیر دارند.

نظریات مرکز تهیه گزارش (محرمانه- غیرقابل رؤیت برای بیگانگان): این آمار با آماری که منابع دیگر در مورد سورتی پروازهای جنگنده های ایران به تهیه کننده گزارش اطلاع داده بودند، مطابقت دارد. با وجود این، گزارش فوق اولین گزارشی است که زمین گیرشدن ناوگان اف14 ایران را تأیید می کند.

به نظر تهیه کننده گزارش، زمین گیر کردن ناوگان اف4 در حالیکه بخشی از این ناوگان قدرت پرواز را دارد، بیانگر تلاش نیروی هوایی ایران برای حفظ چند هواپیما در حالت آماده باش از نوع ADC است.

گزارش وضعیت ایران

سند شماره 212

محرمانه 12 ژوئن 1979 22 خرداد 1358

از: دفتر وابسته دفاعی آمریکا، تهران 6091

به: سازمان اطلاعات دفاعی، واشنگتن دی. سی

منابع: رسانه های خبری داخلی، مقامات سفارت، پرسنل دفتر وابسته دفاعی

تهیه کننده گزارش: سروان اچ.اف.جانسون، وابسته نیروی هوایی

مقام تأییدکننده گزارش: سرهنگ تی.ای.شافر، وابسته دفاعی

موضوع: گزارش وضعیت ایران

16- خلاصه (محرمانه): این گزارش اطلاعاتی درباره وضعیت ایران ارائه می دهد، شامل: تنش بین عراق و ایران. آمار تولید نفت.

17- از 17 تا 21 حذف شده است.

22- جزییات: (محرمانه)

الف- تنش بین عراق و ایران. هزاران ایرانی که شعار می دادند «مرگ بر حسن البکر»- رئیس جمهور عراق- برای دومین بار در طول چهار روز گذشته در مقابل سفارت عراق در تهران به تظاهرات پرداختند. جمعیت تظاهرکننده از مرد و زن با مشت های گره کرده در اعتراض به نقض حریم هوایی کشورشان توسط جت های عراقی و بمباران روستاهای ایرانی و همچنین تیراندازی نیروهای عراقی به سوی مرزداران ایرانی در مقابل سفارت عراق تجمع کرده بودند. نزدیک به 4000 تظاهر کننده که شعار می دادند پیش از پیوستن به یکدیگر در مقابل سفارت، در خیابان های پایتخت به تظاهرات پرداختند. نیروهای مسلح سپاه پاسداران انقلاب ایران تظاهر کنندگان را به سوی سفارت هدایت می کردند و در جلوی صف فردی که ماسک سفید بر روی صورت داشت در یک اتومبیل آنها را رهبری می کرد. در عین حال، در تظاهراتی که به مناسبت ترور آیت الله مطهری در اهواز برگزار شده بود، بیانیه ای قرائت شد که در آن به نقش مزدوران دولت عراق در ترور او اشاره شده و این اقدام شدیداً محکوم شده بود.

نظریات مرکز تهیه گزارش (محرمانه): بدین ترتیب تنش بین دو کشور همچنان بالاست. به

نظر تهیه کننده گزارش اگر عراق به حملات خود ادامه دهد، ایران نیز به نوعی تلافی خواهد کرد.

ب- آمار تولید نفت. طبق گزارش ایران پول آمار تولید نفت از 31 می تا 10 ژوئن 1979 به ترتیب زیر بوده است. تولید: میدان های دریایی 390 هزار بشکه در روز. میدان های خشکی: 21 می 3548000؛ 1 ژوئن 3493000؛ 2 ژوئن 3467000؛ 3 ژوئن 3490000؛ 4 ژوئن 3482000؛ 5 ژوئن 3421000؛ 6 ژوئن 3421000؛ 7 ژوئن 3339000؛ 8 ژوئن 3495000؛ 9 ژوئن 3510000؛ 10 ژوئن 3484000. گفته می شود که متوسط صادرات 3/2 میلیون بشکه در روز بوده است. در زیر سهم خرید کشورها از صادرات نفت ایران آمده است: آمریکا 32٪؛ ژاپن 18٪؛ برزیل 6٪؛ انگلیس 16٪؛ هلند 8٪؛ فرانسه 4٪؛ ایتالیا، بلژیک و آلمان 4٪؛ اروپای شرقی 4٪؛ هند 3٪؛ کره، فیلیپین، ایسلند، کشورهای اسکاندیناوی 1٪.

اصفهان مشکلاتی در رابطه با انقلاب

سند شماره 213

محرمانه12 ژوئن 1979 22 خرداد 1358

از: سفارت آمریکا، تهران 6092به: وزارت امور خارجه، واشنگتن دی. سی

موضوع: اصفهان مشکلاتی در رابطه با انقلاب

1- (محرمانه تمام متن تلگرام گزارشی)

2- خلاصه: کارمند گزارش گر در میهمانی های خداحافظی و دیدار با رابطین اصفهانی و کارمندان کنسولگری متوجه بروز احساس نارضایتی شدید، مشکلات اقتصادی و خشم بسیاری در اصفهان شده است. موارد زیر که شامل اوضاع امنیتی، اقلیتها، سیاستهای مذهبی، امورات قبیله ای و مسایل اجتماعی و اقتصادی هستند مشتی از خروار محسوب می شوند. امید چندانی برای بهبود وضع در کوتاه مدت نمی رود و مشکلات بالقوه ای برای آینده مشاهده می شود. پایان خلاصه.

3- مخفی کاریهای امنیتی: اصفهان در حال حاضر به چهار منطقه کمیته ای تقسیم شده است که هر کدام یک آیت الله را به عنوان رئیس خود دارد. حسین موسوی خادمی یکی از روحانیون عالیرتبه مرکز شهر را در کنترل خود داشته و بر تمام منطقه نفوذ دارد. سیدجلال طاهری یکی از روحانیون دون پایه قسمت جنوبی شهر را که طبقات پایین و محافظه کار در آنجا اکثریت دارند تحت سیطره خود دارد و با توجه به اینکه پیروان وی در نیروهای مسلح غیرنظامی اکثریت دارند توانسته است نفوذ خود را در مناطق دیگر توسعه دهد ولی خود وی شدیداً مغضوب سایر آیت الله ها می باشد. دکتر فقیه امامی یک آیت الله تحصیل کرده و نسبتاً متجدد قسمت شرقی شهر را تحت نفوذ دارد و مرتباً با طاهری جدال می کند. دکتر علامه نوری یک تحصیلکرده دیگر، قسمت شمالی شهر را که ساکنین محافظه کار طبقه بالا دارد و مسجد نماز جمعه را تحت کنترل گرفته است. تمامی اینها به استثناء طاهری نیروهای مسلح شخصی خود

را در اختیار کمیته مرکزی که توسط دادستان عمومی اداره می شود قرار داده اند ولی هر کدام از آنها فعالیتهای کمیته مستقر در محله خود را تحت کنترل دارند. علاوه بر این هر کدام از همسایگی ها و مساجد دارای محدوده مردان مسلح مربوط به خود می باشد که کمیته غیررسمی محل را تشکیل می دهد. این کمیته ها دارای تمایلات افراطی و اقدامات خشن می باشند. در نهایت باید اضافه کرد که گروه «گانگستری» نیز وجود دارند که ادعا می کنند نماینده کمیته ها می باشند و در مناطقی اطراف سه بزرگراه منتهی به شهر به راهزنی، چپاول و اعمال وحشت می پردازند. در بیرون از شهر چندین برخورد خشونت آمیز بین مالکین و زارعین روزمزد و بین زارعین تریاک و شکارچی ها به وجود آمده است. تقریباً در طول دو ماه گذشته 70 نفر در چنین زد و خوردهایی کشته شده اند. در داخل شهر برخوردهای چندانی در این اواخر به وقوع نپیوسته است. اما مخاطرات بسیاری (نظیر تهدید زنان بی حجاب) اخاذی (به خصوص از اقلیتها) و دستگیریهای غیررسمی وجود دارد.

4- اقلیتها: در اصفهان جماعت قابل ملاحظه ای از بهایی ها، یهودی ها و بختیاری ها (اقلیت قومی) وجود دارند. تمامی آنها از مشکلات موجود رنج برده و تعداد تمام این سه اقلیت تا حد قابل ملاحظه ای کاهش یافته است. به جز تمام آنهایی که دستگیر شده اند، تمام بهایی های سرشناس یا در دسترس فرار کرده اند، منزل پنج تن از بهایی های متمول به صورت «ستاد کمیته» درآمده است، سه کارخانه که تحت مالکیت بهایی ها بود توسط کارگران مسلمان آن «آزاد» شده است و تمام بهایی هایی که کنسولگری می شناخت شهر را ترک کرده اند و بدین ترتیب حدود 95 درصد از جمعیت بهاییان در حال حاضر از اصفهان خارج شده اند با توجه به اینکه اکثر بهاییان به این صورت شناخته شده نیستند هیچ راهی جهت ارزیابی دقیق این مطالب وجود ندارد. یهودی ها نیز در حال ترک شهر هستند. یکی از رهبران یهودیان حدس می زند که بین 50 تا 60 درصد از یهودیان فرار کرده اند اما اکثر بزرگان مذکر خانواده ها باقی مانده اند. علیرغم صحت یا عدم صحت به آنها توسط کمیته ها هشدار داده شده که در لیست ممنوع الخروجها از ایران قرار دارند و تلاش برای خروج موجب دستگیری و تنبیه خواهد شد. تقریباً تمام مغازه های یهودیان در اصفهان تعطیل و بسیاری از آنها خالی هستند. شایعات دائمی که توسط رهبران یهودی تأیید شده ولی نام منبع آن مشخص نیست حاکی از آن است که یهودیان توسط کمیته های غیررسمی دستگیر شده و هنگامی که مایملک مغازه های خانواده آنها تحت تملک کمیته قرار گرفت آزاد خواهند شد. (اکثر یهودیان ساکن در اصفهان در مغازه های فرش فروشی، طلا و جواهر یا عتیقه فروشی کار می کنند.)

منزل بختیاری ها مرتباً برای جستجوی شاهپور بختیار نخست وزیر معزول جستجو می شود. عمدتاً تصور می کنند که بختیار در منطقه اصفهان پنهان شده است. تعداد زیادی از بختیاری ها اصفهان را ترک کرده اند که علت آن یا پرهیز از مخاطرات است و یا عکس العمل فشارهای رهبران قبیله است که خواستار بازگشت تمام بختیاری ها به مناطق خود شده اند.

5- سیاستهای قبیله ای- بختیاری های استان اصفهان و استان چهارمحال و بختیاری و قشقایی های استان فارس در چادرهای قبیله ای خود تجمع می کنند. آنها همچنین اقدام به خرید سلاح در حجم زیاد کرده اند و حتی گله های خود را برای خرید تفنگ فروخته اند. تخمین زده می شود که آنها نزدیک به 250 هزار اسلحه انبار کرده اند. از خسرو و ناصرخان برادرانی که اخیراً به ایران بازگشته اند تا رهبری قشقایی ها را به دست گیرند به عنوان خریداران خاص تفنگ نام برده می شوند و گفته می شود که از طرفداران جبهه ملی می باشند ولی در وهله اول علاقمند هستند که مجدداً کنترل استان فارس را به دست گیرند. گفته می شود که بختیاری ها از خودشان محافظت می کنند، اما تصور می شود که آماده اند تا از بازگشت شاهپور بختیار نخست وزیر مخلوع حمایت کنند.

6- وضعیت خمینی. به نظر می رسد که خمینی قسمت اعظمی از محبوبیت خود را در بین طبقه تحصیلکرده و دانشجویان و همچنین در بین کارگران کارخانه ها که هر دو از عوامل مهم در انقلاب بودند از دست داده است. هر دو گروه تظاهرات عمده ای بر پا ساخته اند که در آنها از خمینی به شدت انتقاد شده است. وی می تواند نفوذ فوق العاده خود را برای بازاری ها و کشاورزان حفظ کند ولی آنها در حال از دست دادن قدرت خود در اصفهان هستند. در بین روحانیون، خمینی همچنان حمایت خادمی (روحانی پیرو محافظه کار) و طاهری (روحانی تندروی جوان) را حفظ کرده است ولی اخیراً توسط علامه نوری و فقیه امامی (تحصیلکرده های متجدد) مورد انتقاد قرار گرفته است.

7- مخالفین مذهبی: چندین ارزیابی نشان می دهد که آیت الله شریعتمداری و آیت الله طالقانی در اصفهان، به طرز چشمگیری بیش از خمینی محبوبیت پیدا کرده اند.

شریعتمداری اخیراً وجهه شخصی را به خود گرفته است که بدون هیچ جاه طلبی به آنچه که مردم فکر می کنند توجه دارد و نقش سیاسی روحانیون را نفی کرده، خواستار تشکیل یک مجلس مؤسسان انتخابی شده است. با این حال وی هنوز از تلقی اصفهانیها نسبت به خود «به عنوان یک سیاستمدار ترک حیله گر و نه یک رهبر روحانی» احساس ناراحتی می کنند. از طالقانی به عنوان فردی یاد می شود که برای مردم کار می کند و از تلاشهای مؤثر وی به هنگام میانجیگری ها و اقدامات بشردوستانه وی تقدیر می شود. اصفهانیها معتقدند وی طرفدار مجلس خبرگان قانون اساسی می باشد. مردم از این که فرزندان چپگرای وی تأثیر بیش از حدی بر او گذاشته باشند نگران هستند ولی با اینحال به نظر می رسد بیش از شریعتمداری محبوبیت دارد.

8- اقتصاد: مغازه ها و بازارها باز هستند و قیمت کالاها به طور متوسط 50 درصد افزایش داشته است و کمبودهایی نیز وجود دارد. کارخانه ها باز هستند ولی فعالیت کاری ندارند. مدیر کارخانه ریسندگی شهناز که یک کارخانه تولیدی بزرگ است هفته گذشته در اعتراض به درخواست پرداخت حقوقهای عقب مانده کارگران که بالغ بر 10 میلیون تومان (2/1 میلیون دلار) می شود استعفا داده است زیرا در طول هفت ماه گذشته فروش این کارخانه صفر بوده