دولت در این رابطه پژوهش بخواهد.
2- والا مطمئن است که عامل اصلی موج سانسور مطبوعات قطب زاده است و او را فردی حقیر صفت خواند که «حاضر است دست خمینی را بوسیده و هر اقدام مورد درخواست وی را انجام دهد.» والا گفت کارمندان تهران مصور تلاش می کنند که قطب زاده را گیر بیاندازند و چند ماه پیش عکسی را یافتند که او را با شاه نشان می دهد. در یکی از شماره های اخیر نیز در مورد قطب زاده و ارتباط وی با چاقوکشهای جنوب تهران افشاگری شد که در آن سرپرست رادیو تلویزیون ملی ایران با کاربرد آنها مخالفین را مرعوب می نماید. والا احساس می کند که رابطه مستقیم قطب زاده و گزارشات مکرر وی در مورد مطبوعات به آیت الله خمینی سبب شده است که وی اخیراً به مطبوعاتی که از خط حزب الله پیروی نمی کنند حمله ور گردد.
3- گفتگو به خاطر یک مکالمه تلفنی پایان یافت که طی آن یکی از توزیع کنندگان والا به وی گفت که کمیته های محل هشتاد هزار نسخه از آخرین شماره روزنامه را ضبط کرده اند. والا افزود، «ظاهراً کارمندان باید به کار زیرزمینی بپردازند» و اظهار داشت که ای کاش در روزهای پرشور انقلاب کورکورانه از خمینی حمایت نکرده بود.
4- نظریه: والا سعی خواهد کرد با رفتن به دفتر نخست وزیر و وزارت ارشاد ملی خواستار تعویض جواز انتشار تحت نام دیگری شود، لیکن با وجود گزارشگریهای محققانه و نکته سنج روزنامه و نیز حساسیت شدید رژیم این طرح عملی نخواهد شد.ممکن است والا در مورد نفوذ مستقیم قطب زاده اغراق کرده باشد، ولی جالب توجه این است که آخرین امریه های خمینی در مورد مطبوعات دارای لحنی مشابه با لحن مورد استفاده سرپرست رادیو و تلویزیون ملی ایران در دو هفته گذشته می باشد. به هر حال رژیم سعی دارد با کنترل مطبوعات هرگونه مخالفت موجود را وادار به فروکش بنماید. گریوز
اعدامها ادامه دارد
سند شماره 300
محرمانه
شماره گزارش: 79 0283 684621 اوت 1979 30 مرداد 1358
از: دفتر وابسته دفاعی آمریکا، تهرانبه: سازمان اطلاعات دفاعی، واشنگتن دی. سی
موضوع: اعدامها ادامه دارد
16- خلاصه: (بدون طبقه بندی) این گزارش اطلاعاتی را درباره اعدام دو سرتیپ و یک ستوان ارتش و یک پلیس شهربانی ارائه می دهد.
17- از 17 تا 21 حذف شده است.
22- جزییات (بدون طبقه بندی): در 20 اوت تیمسار سرتیپ شهربانی عبدالله واثقی و تیمسار سرتیپ ارتش عباس شفاعت به جرم تیراندازی به تظاهرکنندگان ضدشاه در 8 سپتامبر (جمعه 17 شهریور) در میدان ژاله در تهران اعدام شدند.
این صفحه در کتاب اصلی بدون متن است / هذه الصفحة فارغة في النسخة المطبوعة
طبق گزارش تهران تایمز تظاهرات میدان ژاله در نتیجه تیراندازیهای صدها نفر از نیروهای نظامی و پلیس به یکی از خونین ترین تظاهرات مبدل گردید. از دیگر کسانی که به جرم حادثه میدان ژاله اعدام شدند، می توان از ستوان دوم ارتش ابوالفضل و گروهبان شهربانی پروردی لشگری نام برد.
نظریات تهیه کننده: (محرمانه) بدون شک اعدامها ادامه خواهد داشت، زیرا «قاضی عسگر» (آیت الله خلخالی، حاکم شرع دادگاههای انقلاب) برای محاکمه یاغیانی که در نتیجه بازپس گیری شهر پاوه از اکراد دستگیر شده اند، به شمال (پاوه) می رود.
ماشاءالله کاشانی
سند شماره 301
محرمانه21 اوت 1979 30 مرداد 1358
از: سفارت آمریکا، تهران 9287به: وزارت امور خارجه، واشنگتن دی. سی
موضوع: ماشاءالله کاشانی
1- (محرمانه تمام متن)
2- در تاریخ 2/8/79 افسر امنیتی منطقه ای با ماشاءالله کاشانی (بنا به درخواست خودش) در سفارت ملاقات کرد. این ملاقات ظاهراً به خاطر گرفتن پاسپورتهای سه نفری بود که وی قبلاً پاسپورتشان را به افسر امنیتی منطقه ای داده بود. ولی در هنگام مذاکره به افسر امنیتی منطقه ای گفت: که منظور واقعی اش از این ملاقات، این است که بگوید مایل است برای سفارت کار کند. او گفت که از انقلاب راضی نیست و تمایل دارد که کارهای ویژه ای برای سفارت انجام دهد. افسر امنیتی منطقه ای به کاشانی گفت که سفارت به آن نوع «عملیات ویژه» که او اشاره می کند، کاری ندارد. کاشانی از پیشنهاد خود منصرف نشد، او گفت که حاضر است اطلاعات باارزشی را برای سفارت فراهم کند. و نیز تکرار کرد که آماده است هر کاری که ما احتیاج داشته باشیم را انجام دهد.
3- افسر امنیتی منطقه ای از کاشانی خواست که وضعیت خودش را توضیح دهد زیرا ما شنیده ایم که او بازداشت شده و باید محاکمه شود. کاشانی توضیح داد که او حالا برای دادستانی کار می کند. (دادستانی محل سابق پادگان ارتش است که در اختیار سپاه است و حالا به عنوان زندان استفاده می شود، و اخیراً بخش ضداطلاعات آن مسئولیت بازداشت کمونیستها را به عهده گرفته است.) او اضافه کرد که درگیری زیادی با دادگاه انقلاب در مورد مسئله سعادتی و «ادعای» فروش ویزای آمریکا به دیگران دارد. کاشانی بیشتر از آنچه نشان می داد، نگران بود.
4- مأمور امنیتی منطقه ای از کاشانی درباره حمله ای که در تاریخ 17/8 با راکت و نارنجک به سفارت صورت گرفت پرسید. او قسم خورد که دخالتی در این کار نداشته و اضافه کرد که چرا باید به سفارت حمله کرده باشیم، شما که برای انجام این کارها به من حقوق نمی دادید. او
توضیح داد که گروه 17 شهریور (به تلکس تهران 9175 مراجعه کنید) مسئولیت این حمله را به عهده گرفته است. او مدرکی دال بر اثبات ادعایش ارائه نداد.
5- مأمور امنیتی از کاشانی پرسید که چرا او دو مأمور امنیتی را تهدید به مرگ کرده است. او اقرارکرد که در آن لحظه خیلی عصبانی بوده ولی هیچوقت فکر چنین کاری را هم نخواهد کرد. مأمور امنیتی به کاشانی خاطرنشان ساخت که این کار عاقلانه نخواهد بود.
6- مأمور امنیتی برای کاشانی روشن کرد که اخراج او از سفارت به دستور وزارت امور خارجه ایران بوده و خاطرنشان کرد که چندین بار به او تذکر داده شده و به وزارت خارجه نیز در مورد اعمال افرادش شکایت شده است. او فقط سر تکان داد و گفت که افرادش خیلی بی شعورند.
7- در پایان ملاقات کاشانی گفت که می خواهد برای آمریکا ویزا بگیرد. این تقاضا رد شد.
8- نظریه: وضع کاشانی مبهم است. کمی بعد از اخراجش از سفارت، یزدی (وزیر خارجه) به کاردار گفت که کاشانی بازداشت است. در شب یکشنبه گذشته (8:20) از وزارت خارجه به کاردار تلفن شد. تلفن کننده امیر شکوهیان (رئیس امور معاهدات وزارت خارجه) بود که همین الآن از ملاقات کاشانی با مقامات سفارت مطلع شده بود. شکوهیان در حالیکه به ملاقات مأمور امنیتی با کاشانی خیلی حساسیت نشان می داد، گفت که کاشانی مخفی و تحت تعقیب دولت موقت ایران است. شکوهیان از کاردار تقاضا کرد که به محض مراجعه مجدد کاشانی به سفارت به او اطلاع دهند تا نیروهای امنیتی را برای دستگیری او اعزام کند. کاردار در این باره تعهدی ندارد. لینگن
* توضیح: بعد از اخراج او و بعد از اظهار ناراحتی های آمریکاییان از او به دولت، به سراغ آمریکاییان آمده و اظهار داشته حاضر است عملیات ویژه انجام دهد (مهم).
نامه کاردار (لینگن) به ویلیام کلارک
سند شماره 302
23 اوت 1979 1 شهریور 1358
سفارت آمریکا در تهران ایران
[موضوع: نامه کاردار (لینگن) به ویلیام کلارک]
آقای کلارک عزیز:
بدین وسیله دریافت یادداشت مورخه 19 اوت شما، که بامداد روز عزیمت از تهران در سفارت گذاشتید تأیید می شود. ما خواهیم کوشید هر اندازه که ممکن باشد در مورد مسئله روادیدی که شما فرستاده اید کمک کنیم.
من می خواهم همچنین از شما به خاطر صحبت با دکتر یزدی درباره شرایط امنیتی ما در اینجا در محوطه (سفارت) تشکر کنم. من گمان می کنم که تا اندازه زیادی به علت این مکالمه بود که بامداد روز بعد دکتر یزدی به من تلفن کرد و درباره امنیت اینجا پرسشهایی کرد و بار
دیگر تأیید کرد که او به وزارت امور خارجه دستور داده است با پلیس تهران تماس گرفته، زمینه یک گروه متحدالشکل پلیس را برای انجام مأموریتهای امنیتی بر اساس 24 ساعت فراهم کند. به ما گفته شده است که، این نوع وسائل توسعه یافته امنیتی را از پایان هفته خواهیم داشت. شما خودتان می توانید درک کنید که این امر برای روحیه جامعه ما چه اهمیت و معنایی دارد. من از مذاکره با شما و دون لوکا بسیار لذت بردم. من ظرف هفته آینده و قسمت بیشتر هفته بعد از آن در وزارت امور خارجه خواهم بود. اگر شما در واشنگتن هستید من از صحبت با شما بار دیگر استقبال خواهم کرد. یا اینکه من خواهم کوشید به شما تلفن بزنم.
ارادتمند ال. بروس لینگن
توصیه های مربوط به سفر وابستگان و افتتاح کنسولگری
سند شماره 303
محرمانه23 اوت 1979 1 شهریور 1358
از: سفارت آمریکا، تهران 9360به: وزارت امور خارجه، واشنگتن دی. سی
موضوع: توصیه های مربوط به سفر وابستگان و افتتاح کنسولگری
1- (محرمانه تمام متن)
2- توصیه های خود را در مورد سفر وابستگان به ایران و زمان گشایش کنسولگری با در نظر گرفتن وضع امنیتی موجود در سفارت مرور کرده ایم.
3- همانگونه که در گزارش جداگانه خود مطرح کرده ایم به ما اطلاع داده شده از روز شنبه 3 شهریور یک گروه ده نفره پلیس امنیت شبانه روزی سفارت را تأمین خواهند کرد. تا روز شنبه شبها تعدادی از پاسداران به حراست از سفارت خواهند پرداخت و وزیر خارجه نیز گفته است که به نظر او این گروه می تواند به جای پلیس در اولین روزهای گشایش کنسولگری ازدحام جمعیت را کنترل نماید.
4- در همین حال از زمان انفجار نارنجک در تاریخ 26 مرداد حادثه دیگری در سفارت رخ نداده است.
5- حال که نیروی قبلی تحت سرپرستی ماشاءالله کاشانی از سفارت اخراج و پلیس به جای آن وارد سفارت شده می بینیم که دولت ایران نیز برای تأمین امنیت ما تلاش می کند. این موضوع و نیز بهبود وضع امنیتی در داخل شهر، سبب تأیید دوباره توصیه های مربوط به سفر وابستگان از طرف من می شود؛ یعنی وابستگان بالغ و کودکان کمتر از شش سال می توانند داوطلبانه به تهران سفر نمایند.
هنوز معتقدیم که کودکان دبستانی نباید به تهران بیایند البته به خاطر تجاربی که در اولین ترم داشته ایم.
6- در رابطه با گشایش کنسولگری، به خاطر خسارات وارده در نتیجه انفجار نارنجک و نیز تعطیل کار ساختمانی در زمان اخراج نیروهای ماشاءالله قدری تعویق و تأخیر حاصل شده
است.
طبق برآورد کنونی اثاثیه و تجهیزات محل جدید مستقر خواهد شد تا عملیات از روز سه شنبه 13 شهریور آغاز شود که احتمالاً تا روز 11 شهریور باید فعالیت بیشتری داشته باشیم. سرکنسول مورفیلد در مورد برنامه ویژه پیشنهادی اش در هفته اول گزارش جداگانه ارسال خواهد داشت تا نظم و ترتیب لازم طی این هفته برقرار گردد.
7- به نظر من مهم است که ما نشان دهیم که فعالیت های ویزایی غیر مسئولانه نخواهیم کرد و هر چه زودتر باید این فعالیت را آغاز نماییم. در خاتمه می گویم که شرایط مورد نیاز ما یعنی تسهیلات، تضمین امنیت و پرسنل کافی برآورده شده است تا فعالیت ما در تاریخ 13 شهریور آغاز گردد.
8- آنچه در فوق آمده توصیه های من در بین این دو جنبه مهم کار این واحد است و از وزارتخانه می خواهم که توافق خود را اعلام دارد.
در صورت وخامت اوضاع طی دو هفته آتی ما توصیه ها و پیشنهادات خود را بار دیگر مرور و بررسی خواهیم کرد. لینگن
اطلاعات عمومی نظامی
سند شماره 304
محرمانه 21 اوت 197930 مرداد 1358
از: دفتر وابسته دفاعی آمریکا، تهران 9371
به: سازمان اطلاعات دفاعی، واشنگتن دی. سی
منابع: رسانه های خبری داخلی، پرسنل دفتر وابسته دفاعی
تهیه کننده گزارش: دی.ای. ژیلت
مقام تأییدکننده گزارش: سرهنگ تی.ای.شافر، وابسته دفاعی
موضوع: اطلاعات عمومی نظامی
16- خلاصه (محرمانه): این گزارش اطلاعاتی درباره موضوعات زیر ارائه می دهد، شامل: خلع سلاح گروههای سیاسی. تشکر سرلشگر شاکر از حمایت های مردمی. نام جدید پایگاه هوایی وحدتی و تحسین و تمجید دریادار مدنی از مردم ایران.
17 از 17 تا 21 حذف شده است.
22- جزییات: (محرمانه)
الف- (بدون طبقه بندی) خلع سلاح گروههای سیاسی: دادستان کل کشور آیت الله آذری قمی در یک مصاحبه مطبوعاتی اظهار داشت که کلیه گروهها خلع سلاح خواهند شد. ارتش، پاسداران انقلاب و مأموران کمیته تنها گروههایی هستند که از این قاعده مستثنی خواهند بود. علاوه بر این، احزاب سیاسی که به طور غیرقانونی ساختمان های دولتی را اشغال کرده اند، باید این ساختمان ها را تخلیه کنند. هر کس که در مقابل قوانین جدید مقاومت نشان دهد، به زور
مجبور به رعایت آن خواهد شد.
نظریات مرکز تهیه گزارش (محرمانه): خلع سلاح گروهها به فعالیتی رایج در تهران مبدل شده است که البته همیشه با موفقیت همراه نبوده است.
اگرچه خلع سلاح کل شهر مستلزم عملیاتی گسترده تر از کنار گذاشتن نیروهای غیرمنظم است، ولی گروههایی که قانوناً در تهران مسلح هستند گاه مهارت زیادی در انجام این نوع عملیات از خود نشان می دهند.
ب- (بدون طبقه بندی) تشکر سرلشگر شاکر از حمایت های مردمی: سرلشگر شاکر (که به تازگی به این درجه ترفیع یافته است) از حمایت های خودجوش مردمی در مبارزه با توطئه های ضد انقلاب در استان کردستان بسیار تشکر کرد.
ج- (بدون طبقه بندی) نام جدید پایگاه هوایی وحدتی: روزنامه تهران تایمز نوشت که پایگاه هوایی وحدتی در دزفول به پایگاه هوایی مصدق تغییر نام یافته است. تغییر نام این پایگاه تأیید شده است.
د- (بدون طبقه بندی) دریادار مدنی مردم ایران را تحسین کرد: دریادار مدنی در نطق خود خطاب به پرسنل پایگاه هوایی مصدق (وحدتی) گفت که مردم ایران سربازان اسلام هستند. او با تحسین مردم به خاطر مشارکت مشتاقانه اشان در بیرون راندن کُردهای شورشی از پاوه از پرسنل نیروی هوایی خواست تا هر گونه توطئه بر ضدانقلاب را در هم بکوبند. مدنی افزود که پاسداری از انقلاب وظیفه همه ایرانی هاست و مردم و ارتش باید در کنار یکدیگر کلیه جناح های ضدانقلاب را در هم بکوبند.
گزارشات پراکنده سیاسی هفته
سند شماره 305
محرمانه23 اوت 1979 1 شهریور 1358
از: سفارت آمریکا، تهران 9396به: وزارت امور خارجه، واشنگتن دی. سی
موضوع: گزارشات پراکنده سیاسی هفته
1- (محرمانه تمام متن)
2- خلاصه گزارش: گسترش ناآرامیهای داخلی. تبریز دستخوش حوادثی شوم بود. بعضی از ناظران احساس می کنند احتمال بروز خشونتهای سخت در تبریز وجود دارد. رقابت میان کمیته های مختلف، گروههای مذهبی و سیاسی، همانند وضعیت اقتصادی نابسامان و رو به اضمحلال ممکن است به زودی شهر را به نقطه انفجار برساند. تهران خود شاهد افزایش تظاهرات و اعتراضات می باشد و وجود زخمی ها و دستگیریها تقریباً به روال عادی کار روزانه درمی آید. دولت موقت ایران مبارزه علیه فداییان خلق و مجاهدین خلق را گسترش می دهد و دفاتر مختلف متعلق به این سازمانها توسط نیروهای دولتی تصرف شده اند. پایان خلاصه.
3- به نظر می رسد درگیریهای کمیته ها و آشوب داخلی تبریز رو به افزایش اند. مطبوعات
گزارش می دهند که در خلال یک درگیری مسلحانه میان کمیته های انقلاب اسلامی که یک ساعت به طول انجامید، در هفته پیش در مرکز آذربایجان شرقی یک پاسدار و یک عابر کشته و دو تن دیگر از مردم عادی زخمی شدند. در دوازدهم اوت، مغازه های میوه فروشی و بساطی های کنار خیابان طی تظاهراتی علیه «گرانفروشی» که از نزدیک بازار شروع و سپس به نواحی دیگر شهر گسترش یافت، غارت گردیدند. به مغازه های دیگر شهر نیز آسیب رسید. یک روزنامه نگار تبریزی به مأمور سیاسی ما گفت که نارضایتی شدید داخلی از وضعیت اقتصادی شهر که بیکاری در آن بیداد می کند، مسبب این تظاهرات بوده است. رهبران مخالفین مواد خوراکی و دیگر کالاهای غارت شده از مغازه های محلی را به جماعت تظاهرکننده به قیمتی که معترضین احساس می کردند منصفانه است، فروختند. این تظاهرات باعث گردید تا آیت الله مدنی، نماینده امام خمینی در کمیته های تبریز، بیانیه ای مبنی بر اینکه گرانفروشی امری ضدانقلابی است و متخلفین حتی ممکن است به مرگ محکوم شوند، صادر نماید. مدنی همچنین تظاهرکنندگان را به خاطر انجام کارهای ارتجاعی و ضدانقلابی شدیداً مورد انتقاد قرار داد.
4- در هجدهم اوت تظاهرکنندگان، ستاد حزب توده در تبریز را مورد حمله قرار دادند و دو تن از اعضاء این حزب توسط پاسداران دستگیر شدند. ستاد مرکزی فداییان خلق نیز در نوزدهم اوت مورد حمله واقع شده و اشغال گردید.
5- از وضعیت تبریز در روزنامه های محلی گزارش کاملی ارائه نمی شود و مطمئناً آشفتگیهای سیاسی این شهر، نقش عمده ای را در اوضاع شهر بازی می کند. رقابت کمیته ها در تبریز، با حداقل سه تشکیلات مجزا به موازات یکدیگر و مخالف هم که برای کسب قدرت تلاش می کنند، به مرحله فوق العاده حساسی رسیده است. علاوه بر تشنجات سیاسی که ناشی از وجود هزاران گروه مخالف دیگر است، جنگ قدرت میان سه تن از ملاهای رهبری کننده شهر هم چندین ماه است که ادامه دارد.
6- با دستور (امام) خمینی و تأیید آیت الله شریعتمداری یک هیأت بررسی به استانهای آذربایجان شرقی و غربی فرستاده می شود. کار این هیأت که ریاست آن را مهدوی کنی به عهده دارد، پاکسازی کمیته های محلی، دادگاههای انقلاب، زندانها و سپاه پاسداران می باشد. طبق نظر چند تن از منابع خبری شهر، تبریز هر لحظه می تواند «منفجر شود» و فقط هوشیاری و مراقبت همیشگی آیت الله شریعتمداری مانع آن می باشد. این هیأت رسیدگی احتمال بروز چنین خشونتی را منتفی خواهد کرد.
7- طی هفته های گذشته تهران دستخوش هجوم تظاهرات و راهپیمایی های خیلی زیادی بوده است. یک سری از این اعتراضات به موجب بسته شدن روزنامه آیندگان توسط دولت ایجاد شد و در درگیری بین گروههای طرفدار و مخالف روزنامه آیندگان چندین مجروح گزارش شده است. پاسداران انقلاب اسلامی بیش از 40 تن از اعضای اداری و چاپخانه