کتاب اسناد لانه جاسوسی آمریکا

سند شماره 180

بدون طبقه بندی 10 اوت 1979 – 19 مرداد 1358

از: وزارت دفاع آمریکا، واشنگتن دی.سیبه: هیأت مستشاری نظامی، تهران

مرجع: الف- هیأت مستشاری 300906ز - 30 ژوییه 1979 - موضوع بالا، ب- وزارت دفاع 232056ز - اوت 1979 - اطلاعات درباره برنامه خریدهای نظامی خارجی ایران و دیدار شما، پ- وزارت دفاع 032144ز - 3 اوت 1979 - درباره صندوق امانی ایران، قطعات یدکی برای نیروی های مسلح ایران، ت- وزارت دفاع 172333ز - 17 ژوییه 1979 - درباره درخواست برای اسناد مربوط به خریدهای نظامی خارجی، ث- وزارت دفاع 032043ز - 3 اوت 1979 - درباره وضعیت موقت صندوق امانی و پیش بینی ها، ج- وزارت دفاع 302240ز - 30 ژوییه 1979 - درخواست برای لغو

موضوع: بررسی برنامه خریدهای نظامی خارجی، صندوق امانی ایران

1- همچنان ترجیح می دهیم که یک تیم ایرانی برای بررسی برنامه خریدهای نظامی خارجی ایران که در یادداشت تفاهم مورخ3 فوریه 1979 پیش بینی شده است، به ایالات متحده سفر کند. با توصیه شما به دولت ایران موافقیم که بررسی ها نباید زودتر از اواخر اوت صورت گیرد تا بتوان از گزارش حسابداری خریدهای نظامی خارجی استفاده کرد و ایران را قادر ساخت تا اطلاعات ارایه شده در مرجع های بالا را هضم کند.

2- می توانید تأیید کتبی موافقت ما با تمدید تاریخ بررسی ها را به دولت ایران تسلیم کنید.

3- مرجع الف بند 4، حدس می زنیم که منظور شما صورتحساب حساب دارایی ماه ژوئن باشد، این صورتحساب از سوی مرکز امور مالی در حدود 31 ژوییه برایتان پست شد. مرجع پ شامل پاسخ هایی به سئوالات باقیمانده هیأت مستشاری نظامی بود که در تلکس شماره 281001ز مورخ 28 ژوئن 79 در مورد برنامه خریدهای نظامی خارجی و صندوق امانی ایران مطرح شده بود.

قراردادهای مربوط به برنامه خریدهای نظامی خارجی

سند شماره 181

محرمانه12 اوت 1979- 21 مرداد 1358

از: نماینده ارشد دفاعی، سفارت آمریکا، تهران- سرهنگ دیویس

به: معاون وزارت دفاع ملی ایران- سرهنگ کامکار

مرجع: الف- یادداشت وزارت امور خارجه ایران 18/3462 - 23 ژوییه 1979، ب- نامه نماینده ارشد دفاعی - 24 آوریل 1979- با موضوع قراردادهای مربوط به برنامه خریدهای نظامی خارجی، پ- نامه نماینده ارشد دفاعی - 2 ژوئن 1979 - موضوع قراردادهای WAP و WCI خریدهای نظامی خارجی

موضوع: قراردادهای مربوط به برنامه خریدهای نظامی خارجی

اطلاعات زیر می تواند شما را در آمادگی برای جلسه روز 14 اوت با وزیران دفاع ملی و

امور خارجه، و مقامات سفارت آمریکا و هیأت مستشاری نظامی که در آن مسئله پشتیبانی نظامی (مرجع الف) مورد بحث قرار خواهد گرفت، یاری دهد. قبلاً اطلاعاتی نیز در نامه های موضوع مرجع ب و پ برایتان ارسال شده بود.

1- 30 لوله یدکی توپ 175 میلی متری: در مرجع ب خاطر نشان شده بود که ارسال لوله های یدکی فوق به حالت تعلیق درآمده است. بررسی های بیشتر وزارت دفاع آمریکا نشان داد که هر 30 لوله یدکی توپ 175 میلی متری (موضوع قرارداد VNR) پیش از تاریخ 12 اکتبر 1977 حمل شده اند.

با وجود این، یک لوله یدکی توپ 175 میلی متری (موضوع قرارداد VLN) نگه داشته شده بود که هم اینک آماده حمل است. 12 قبضه توپ کامل (موضوع قرارداد UZM) نیز در حال بازسازی بود که این کار تا روشن شدن وضعیت در آینده متوقف شده است.

2- خودروهای نظامی ام-151 و ام-151-ای-2: همه خودروهای سفارش شده به ایران تحویل شده اند.

3- تجهیزات ش.م.ر: کلیه تجهیزاتی که مجوز آنها صادر شده است به ایران حمل خواهند شد، که عمدتاً شامل لباس های ایمنی و اقلامی برای رفع آلودگی ها هستند.

4- 99 دستگاه جیپ: قرارداد 99 جیپ ام-825 باقیمانده به موجب یادداشت تفاهم مورخ 3 فوریه 1979 لغو و به مشتریان دیگری فروخته شد. از بابت فروش این خودروها مبلغ 275000 دلار به صندوق امانی مسترد شد و مبلغ 248000 دلار دیگر نیز که بابت کامیون ها هزینه شده بود، به صندوق مسترد خواهد شد. در حال حاضر هیچ خودروی ام-825 دیگری برای تحویل به ایران نیست، با وجود این، دولت ایالات متحده جهت تأمین نیازهای دولت موقت ایران یک نامه پیشنهاد و قبول دیگر را مد نظر قرار خواهد داد. قیمت تقریبی هر یک از خودروهای ام-825 نزدیک به 10742 دلار خواهد بود. قیمت واحد همین خودروها در نامه پیشنهاد و قبول قبلی دولت ایران (قرارداد IR-WAP ژانویه 78) 9487 دلار بود. زمان تقریبی برای تهیه این خودرو بین 3 تا 6 ماه خواهد بود.

5- قطعات و لوازم یدکی برای کلیه وسائل موجود، در صورت لزوم: حمل همه قطعاتی که مجوز آنها صادر شده است به محض اینکه دستور حمل از دفتر شما ارایه شود، آغاز خواهد شد.

6- 8 فروند هواپیمای آر.اف-4 ای: از آنجایی که هیچ خریداری برای این جنگنده ها پیدا نشد، طبق یادداشت تفاهم مورخ 3 فوریه 1979، قرارداد مربوط به آنها (به استثنای 36 موتور اف-4 که تولید آنها ادامه یافت) لغو شد. هرگونه اقدام در این ارتباط باید در چارچوب یک موافقت نامه جدید صورت گیرد.

7 و 8- بهسازی هواپیماهای سی-130 و اف-4: دقیقاً نمی دانیم که منظور شما از این درخواست چیست. از آنجایی که قبلاً چنین خدماتی ارایه نداده ایم، محتاج توضیح بیشتری

هستیم. در هر صورت، باید نامه های جدید پیشنهاد و قبول صادر شود.

9- آموزش پشتیبانی و قطعات یدکی: باید نوع و گستردگی برنامه های آموزشی مورد درخواست خود را کاملاً مشخص کنید.

10- 96 عدد موشک هارپون: به دلیل شناسایی مشتریان بالقوه و انتظار بازگشت پول حاصل از فروش این نوع موشک ها به صندوق امانی، تولید آنها ادامه یافته است. دولت ایالات متحده در حال حاضر نمی تواند تجهیزات طبقه بندی شده را از توقیف درآورد، و تا زمانی که وضعیت امنیتی موشک های فوق کاملاً مشخص نشود از تصمیم گیری در این مورد خودداری خواهد کرد.

11- 4 قایق LCM-6: این قایق ها به مشتری دیگری فروخته شده و دیگر موجود نیست.

12- ظاهراً تکرار مورد 9 است.

رونالد آر. دیویس

سرهنگ نیروی هوایی ایالات متحده

نماینده دفاعی ایالات متحده

جلسه 14 اوت برای مذاکره درباره تدارکات نظامی

سند شماره 182

سرّی12 اوت 1979- 21 مرداد 1358

از: سفارت آمریکا، تهرانبه: وزارت امور خارجه، واشنگتن دی.سی

موضوع: جلسه 14 اوت برای مذاکره درباره تدارکات نظامی

1- (سرّی- تمام متن)

2- چنانکه وزارت از گزارش گفتگوهای اینجانب با بازرگان و یزدی در روز 11 اوت آگاهی یافته است، ملاقاتی را که در ابتدا برای مذاکرات کاری بر سر رویه تدارکات نظامی به وزارت امور خارجه ایران پیشنهاد کرده بودیم، هم اینک به سطح وزیر ارتقا یافته است. هم آقای یزدی و هم تیمسار ریاحی در این جلسه حضور خواهند داشت. این جلسه در ساعت 11:00 صبح روز سه شنبه 14 اوت برگزار خواهد شد.

3- یکی از سئوالاتی که تقریباً مطمئنیم از ما خواهند پرسید این است که منظورمان از ارسال فقط اقلام غیر حساسی که (در چارچوب قراردادهای جدید) مورد تأیید قرار گرفته است، چیست. در تلکس وزارت دفاع و دستیار وزیر در امور امنیتی بین المللی به شماره 272322ز مورخ 27 ژوییه 1979 از قصد آمریکا برای رسیدگی به تقاضای اقلام طبقه بندی شده به صورت مورد به مورد نیز صحبت شده است.

4- البته درک می کنم که احتمالاً قصد داریم در این ارتباط سیاست هایمان قدری مبهم باشد. با وجود این، هر گونه راهنمایی وزارت قبل از این جلسه می تواند مفید باشد.

لینگن

جلسه بررسی برنامه خریدهای نظامی خارجی ایران

سند شماره 183

محرمانه13 اوت 1979- 22 مرداد 1358

از: هیأت مستشاری نظامی، تهرانبه: وزارت دفاع آمریکا، واشنگتن دی.سی

مرجع: الف- وزارت دفاع 032056ز - 3 اوت - درباره خریدهای نظامی خارجی و دیدار، ب- وزارت دفاع 141643ز - 14 ژوییه - درباره سناریوی دیدار برای برنامه خریدهای نظامی خارجی ایران، پ- وزارت دفاع 032043ز - 3 اوت - درباره وضعیت صندوق امانی و پیش بینی ها

موضوع: جلسه بررسی برنامه خریدهای نظامی خارجی ایران

1- مرجع الف و ب برنامه پیشنهادی بررسی خریدهای نظامی خارجی ایران زمانبندی شده برای 22-24 اوت 1979 را مورد بررسی قرار داده است.

2- نمایندگانی که از هیأت مستشاری در این کنفرانس حضور خواهند داشت عبارتند از سرهنگ دیویس، ناوسروان انگلمن، و استوار یکم ریگان. آنها در روز 21 اوت وارد واشنگتن خواهند شد. درخواست رزرو هتل در مجتمع کریستال را برای شب های 21 تا 24 اوت 1979 دارند. همچنین خواهشمند است فردی را که باید در واشنگتن با او تماس بگیریم و تأیید رزرو هتل را تا شب 17 اوت 1979 به اطلاع ما برسانید.

3- نمایندگان هیأت مستشاری در تاریخ 25 ات 79 واشنگتن را به مقصد دنور ترک خواهند کرد و تقاضا دارند جلسه گزارش مرکز امور مالی سازمان مساعدت های امنیتی برای روز 27 اوت برنامه ریزی شود و روز 28 اوت نیز در صورت نیاز ما در اختیارمان قرار گیرد. خواهشمند است طرف تماس در مرکز امور مالی سازمان مساعدت های امنیتی را معرفی کنید و برای روزهای 25 تا 28 برایمان هتل رزرو نمایید.

4- هیأت مستشاری اطلاعات اضافی را که در مرجع پ در مورد صندوق امانی ارایه شده بود، مرور کرده است. ما همچنین از نیروهای مختلف ارتش ایران و وزارت دفاع ملی این کشور خواسته ایم سئوالات خود را مطرح کنند. سئوالات دولت موقت ایران که باید در کنفرانس اوت به آن پاسخ دهیم قبل از ورودمان به واشنگتن برایتان ارسال می گردد.

دیویس

جلسه 14 اوت در رابطه با تدارکات نظامی

سند شماره 184

سرّی14 اوت 1979- 23 مرداد 1358

از: وزارت امور خارجه، واشنگتن دی.سیبه: سفارت آمریکا، تهران

موضوع: جلسه 14 اوت در رابطه با تدارکات نظامی

1- (سرّی- تمام متن)

2- امیدواریم بتوان از مسئله اقلام حساس طفره رفت. در حال بررسی این موضوع هستیم

و قصد داریم در آینده توضیح جامعی در ارتباط با موضع ایالات متحده ارایه دهیم.

3- چنانچه خبرنگاران ایرانی درباره ارسال اقلام حساس در این جلسه پرسیدند، می توانید بگویید تا زمانی که ایالات متحده از امنیت کافی این اقلام در تأسیسات ایران اطمینان حاصل نکند، نمی تواند با ارسال اقلام مزبور موافقت کند. چنانکه ایرانی ها می دانند، ما یک موافقت نامه متقابل برای حفاظت از اطلاعات و تجهیزات طبقه بندی شده امضا کرده ایم و در حال حاضر نمی توانیم تأیید کنیم که حفاظت های مورد نظر در ایران تضمین شده است.

4- اساساً فکر می کنیم در ارتباط با تدارک قطعات یدکی، توپ در زمین ایرانی ها باشد. ما منتظر دستور آنها در ارتباط با نحوه تحویل تجهیزات تأیید شده هستیم. ما همچنین منتظر تصمیم ایران برای سفارش تجهیزات نظامی قرارداد 5 میلیون دلاری و همچنین قراردادهای خریدهای نظامی خارجی هستیم که اخیراً برای سفارش های جدید قطعات یدکی به تصویب رساندیم. قرارداد کالیبراسیون موشک های تاو نیز در دست شماست. اگر ایرانی ها درخواست دیگری داشته باشند، با کمال میل آن را مورد بررسی قرار خواهیم داد.

ونس

تجهیزات پشتیبانی زمینی موشک های تاو AH-1J برای ایران

سند شماره 185

محرمانه14 اوت 1979- 23 مرداد 1358

از: هیأت مستشاری نظامی، تهرانبه: وزارت دفاع، واشنگتن دی.سی

موضوع: تجهیزات پشتیبانی زمینی موشک های تاو AH-1J برای ایران

1- (بدون طبقه بندی ) عطف به فهرست تجهیزات تشکیل دهنده یک مجموعه کامل سیستم موشک تاو و تجهیزات پشتیبانی زمینی (جی.اس.ای) با قید تاریخ و محل حمل.

2- (محرمانه) طبق اظهار نفرات نیروی هوایی اسلامی ایران، تنها بخشی که باید برای کالیبراسیون و آموزش سیستم موشک های تاو راه اندازی شود، ایستگاه آزمایش کارکردی سفارشی اتوماتیک است که اخیراً نصب آن کامل شده است. آنها می گویند هزینه مربوط به آموزش و نصب و کالیبراسیون ایستگاه موضوع قرارداد SAM P2 پرداخت شده، ولی این قراداد هنوز تکمیل نشده است. دو ایستگاه در شیراز و اصفهان قرار دارند.

3- هیأت مستشاری نظامی پیش بینی می کند به دلیل وضعیت امنیتی متزلزل کشور، کالیبراسیون و آموزش سیستم پشتیبانی زمینی موشک های تاو AH-1J در فرودگاه مهرآباد تهران انجام شود. علاوه بر این، می دانیم که سیستم TAFT قابل حمل و انتقال نیست.

4- (محرمانه) به دلیل قصور و یا عدم توانایی نیروی هوایی اسلامی ایران در ارایه فهرستی از تجهیزات و اجزای راه اندازی شده موجود در کشور، لطفاً از آنها درخواست کنید تا فهرستی از کمترین تجهیزات راه اندازی شده سیستم پشتیبانی زمینی را که باید در تهران برای انجام کالیبراسیون و آموزش در اختیار تیم قرار گیرد، اعلام کنند. ما می خواهیم به نیروی هوایی

اسلامی ایران و تیم کارشناسان اعزامی کمک کنیم تا در کمترین مدت ممکن کار را تکمیل کنند. با وجود این، به دلیل نبود دانش کارشناسی کافی در اختیار هیأت مستشاری و همچنین در نیروی هوایی اسلامی ایران، دشوار می توانیم تجهیزات لازم برای این کار را مشخص کنیم. ضمناً آیا آموزش ها می تواند در تهران انجام شود لطفاً به ما اطلاع دهید.

دیویس

بررسی برنامه خریدهای نظامی خارجی ایران 24-22 اوت

سند شماره 186

محرمانه16 اوت 1979 – 25 مرداد 1358

از: هیأت مستشاری نظامی، تهرانبه: وزارت دفاع آمریکا، واشنگتن دی.سی

موضوع: بررسی برنامه خریدهای نظامی خارجی ایران 24-22 اوت

1- (محرمانه) در تاریخ 14 اوت 1979 مذاکراتی برای بررسی نظرات ایران درباره برنامه خریدهای نظامی خارجی، صندوق امانی، و از سرگیری پشتیبانی های نظامی از این کشور با مقامات دولت موقت ایران انجام دادیم. مقامات ایرانی شامل دکتر یزدی (وزیر امور خارجه)، تیمسار ریاحی (وزیر دفاع ملی)، تیمسار صفری (مسئول پشتیبانی نیروی هوایی اسلامی ایران)، و سرهنگ کامکار (معاون وزیر دفاع در امور تسلیحاتی) بود. آقای لینگن (کاردار)، آقای تامست (نماینده سیاسی-نظامی سفارت)، و سرهنگ دیویس (فرمانده هیأت مستشاری نظامی) نیز نمایندگان دولت ایالات متحده در این جلسه بودند.

2- در طول این ملاقات، دولت موقت ایران خواستار دریافت اطلاعات تفصیلی در خصوص قراردادهای برنامه خریدهای نظامی خارجی و وضعیت صندوق امانی شد. شرح اطلاعاتی که دولت موقت ایران تقاضا کرده است برای اطلاع شما ارسال می گردد. پاسخ تفصیلی به این سئوالات (در صورت امکان با قالب درخواستی) می تواند در رفع شک و تردیدهای دولت موقت ایران در ارتباط با برنامه خرید های نظامی خارجی و مدیریت آن از سوی ما مفید باشد. البته می دانیم که بخش اعظم اطلاعات درخواستی ایران در ارتباط با قراردادهای برنامه خریدهای نظامی خارجی، قبلاً در قالب صورتحساب های سه ماهانه در اختیار ایران قرار گرفته است. ما این مسئله را به نمایندگان دولت ایران تأکید کردیم. همچنین خاطر نشان شد که هدف از جلسه 22 تا 24 اوت ارایه تصویر کاملی از برنامه خریدهای نظامی خارجی ایران و صندوق امانی این کشور است.

3- اطلاعات دقیقی که دولت موقت ایران در جلسه 14 اوت از ما تقاضا کرد به شرح زیر است:

اطلاعات درخواستی در ارتباط با هر یک از قرادادهای خریدهای نظامی خارجی:

1- قرارداد خرید نظامی خارجی

2- شرح اقلام و یا خدمات خریداری شده

3- میزان اقلام خریداری شده و یا نفر- ماه نیروها

4- هزینه تقریبی هر قرارداد شامل هزینه بسته بندی، جعبه بندی، حمل تا محل بارگیری، هزینه های اداری و غیره.

الف- ارزش قرارداد اولیه

ب- ارزش قرارداد(های) اصلاح شده

5- مبلغ واقعی که بابت هر قرارداد هزینه شده است، شامل هزینه بسته بندی، حمل تا محل بارگیری، هزینه های اداری و غیره.

الف- ارزش قرارداد اولیه

ب- ارزش قرارداد(های) اصلاح شده

6- مبالغ پرداخت شده از سوی دولت ایران

7- مقدار اقلام یا (چنانچه خدمات است) نفر- ماه نیروها که تحت قرارداد تحویل یا انجام شده

توضیح: در صورت عدم دسترسی به ارقام مربوط به مقدار اقلام تحویل شده، درصد آن ذکر شود.

8- هزینه اقلام تحویل شده و یا خدمات ارایه شده

9- آیا قرارداد لغو شده است یا خیر.

10- کل خسارت لغو قراردادها

11- میزان خسارات لغو قراردادها که از محل حساب صندوق امانی به تولید کنندگان پرداخت شده است.

12- مبالغی که از فروش مجدد اقلام موضوع قراردادهای لغو شده جبران شده است.

13- مبلغ مورد نیاز برای تکمیل قراردادها

توضیح: جدول فوق باید برای هر یک از قراردادهای وزارت دفاع ملی ایران به صورت جداگانه در اختیار نیروهای سه گانه (ارتش، نیروی هوایی، نیروی دریایی) قرار گیرد.

(توضیح هیأت مستشاری نظامی: مورد شماره 13 بیانگر تمایل دولت موقت ایران برای بازگشت به فرایند تصمیم گیری در مورد صندوق امانی و یادداشت تفاهم است. آنها به اطلاعات فوق نیاز دارند تا خودشان تصمیم بگیرند آیا قراردادی باید لغو شود (یا باید لغو می شده) یا خیر.)

اطلاعات لازم در ارتباط با حساب صندوق امانی

1- قیمت کل تمامی قراردادهای امضا شده بین ایالات متحده و دولت های ایران از زمان شروع برنامه خریدهای نظامی خارجی، شامل هزینه تجهیزات، خدمات، بسته بندی، جعبه بندی،

حمل تا محل بارگیری، هزینه های اداری، و غیره

2- کل مبالغی که دولت ایالات متحده در ارتباط با موضوع بند یک فوق از دولت ایران دریافت کرده است

3- کل مبالغی که دولت ایالات متحده برای همه قراردادها هزینه کرده است، شامل پرداخت به تولیدکنندگان، هزینه بسته بندی، جعبه بندی، حمل تا محل بارگیری، هزینه های اداری و غیره

4- قیمت کل تجهیزات و خدمات تحویل شده به دولت ایران

5- فهرست پرداخت های انجام شده از محل حساب صندوق امانی از تاریخ ژانویه 1979 به تفکیک اقلام

6- کل مبالغ جبران شده از محل فروش مجدد اقلام موضوع قراردادهای لغو شده (چه مسترد شده باشد و چه نشده باشد)

7- موجودی کنونی حساب صندوق امانی

8- قیمت تقریبی تجهیزاتی که قرار است فروخته شود

9- موجودی تقریبی حساب صندوق امانی پس از تسویه حساب نهایی

10- کل خسارات مالی مرتبط با قراردادهای لغو شده

11- کل هزینه لغو قراردادها از محل صندوق امانی

قطعات یدکی

1- فهرست اقلام آماده برای حمل

2- فهرست اقلامی که در حال تولید هستند

3- فهرست اقلام تعمیری که هنوز بازگردانده نشده اند

4- فهرست نشریات و جزوات فنی که آماده حمل است

5- جدول زمان بندی برای تحویل اقلام فوق

6- قطعات یدکی به ارزش 5/5 میلیون دلار باید از طریق یک حساب جداگانه خریداری شود

4- دولت موقت ایران بیشتر دلمشغول نوع و ارزش اقلام لغو شده، میزان جبران منابع مالی از محل لغو این قراردادها و مبالغ پرداخت شده بابت خسارات مالی ناشی از لغو این قراردادها (مورد به مورد) است. کنفرانس ماه اوت می تواند با ارایه پاسخ های تفصیلی در خصوص خسارات مالی خاتمه قراردادها، تسویه متقابل وجوه، ارزش زیادی برای دولت موقت ایران داشته باشد. ما درک می کنیم که درخواست ایران برای اطلاعات مربوط به برنامه خریدهای نظامی خارجی از تاریخ شروع آن (یعنی 1966) غیر واقع بینانه است. به اعتقاد ما روشن شدن