این اطلاعات اهمیت ویژه ای برای وزارت امور خارجه و کل جامعه اطلاعاتی آمریکا دارد، بدین سبب که می تواند بیانگر و یا پیش بینی کننده موارد زیر باشد: (1) تحولات سیاسی قریب الوقوعی که دارای اهمیت استراتژیک است، نظیر نتایج جلسات یا مجامع کمیته مرکزی حزب کمونیست اتحاد شوروی؛ یا (2) تغییرات تاکتیکی در سیاست خارجی این بلوک، نظیر آنچه که ممکن است در کنفرانس های دیپلماتیک وزارت امور خارجه شوروی ریشه بگیرد. بنابراین، جابجایی دیپلمات های این بلوک می تواند بیانگر تحولات بالقوه عظیمی باشد که بر دولت آمریکا تأثیر خواهد گذاشت و یا مورد علاقه آن خواهد بود.
به همین دلیل، وزارت امور خارجه از تمامی نفرات مربوطه تقاضا دارد، در صورت امکان با همکاری CAS، که:
(1) فوراً با تلگراف، اطلاعات مربوط به ورود یا خروج کلیه رؤسای هیأت ها، همراه با مطالب مربوط به برنامه ها، محل اقامت اعضای خانواده و غیره را اطلاع دهند.
(2) اطلاعات مربوط به ورود و خروج دیپلمات های دون پایه تر و مقامات کنسولی عالی رتبه را با پُست اطلاع دهند، مگر در مواقعی که به سبب مقام بالای دیپلمات و یا شرایط دیگر، ارسال اطلاعات از طریق تلگراف مناسب تر باشد.
رویه و مراحل تهیه گزارش های مربوط به بیوگرافی دیپلمات ها، مقامات کنسولی و سایر مقامات، و گروههای نیمه رسمی و فرهنگی همان است که در بخشنامه های قبلی و اخیراً در دستورات مربوط به تماس های اجتماعی ابلاغ شده است.
دالز
مشاهدات و گفتگوهای شخصی
سند شماره 256
سرّی27 سپتامبر 1957-5 مهر 1336
سروان سی. ال. مارچ
[موضوع]: مشاهدات و گفتگوهای شخصی
1- گزارشگر در تاریخ 27 سپتامبر 1957 نزدیک 6 ساعت را در یک سفر ماهیگیری که به پیشنهاد 16 سپتامبر 1957 اولیفیرنکو انجام شد، گذراند. سوژه ها در طول سفر با خودروی پاکارد که یک راننده روس آن را می راند، به نوبت گزارشگر را همراهی کردند. ناهار را همان راننده تدارک دید.
2- اطلاعات شخصی زیر از کوزنتسف به دست آمد. او 34 سال پیش در مسکو به دنیا آمده، فارغ التحصیل دانشگاه مسکو است، با یک دختر روس ازدواج کرده، و با او و دو پسر خردسالش در سفارت شوروی زندگی می کند. کوزنتسف گفت که در طول جنگ جهانی دوم در ارتش شوروی خدمت می کرده و اولین بار که آمریکایی ها را دیده، وقتی بوده که همراه با نیروهای ژاکوف وارد برلین شده است. مدت سه سال است که در ایران به سر می برد، قدری
فارسی یاد گرفته است، ولی به زبان فارسی مسلط نیست.
3- کوزنتسف شخصی آرام، هر چند صمیمی، بود که ناخواسته نگرشی بسیار منفی نسبت به ایرانی ها از خود بروز می داد. او هیچ مسئله بحث انگیزی مطرح نکرد و وقتی به محل ماهیگیری رسیدم، خیلی سریع «ناپدید» شد. او در طول روز کاملاً مطیع اولیفیرنکو بود. کوزنتسف در سمت وابسته در سفارت شوروی خدمت می کند.
4- اطلاعات بیوگرافی اولیفیرنکو در گزارشی جداگانه ارسال شده است، هر چند در این سفر متوجه شدم که تعطیلات ماه ژوییه و اوت خود را در محل تفریحی فئودوسیا در ساحل دریای سیاه گذرانده است.
5- اولیفیرنکو از بحث و جدل های سیاسی خوشش می آید، و قبلاً و همچنین در طول این سفر، آمریکا را متهم ساخت که با نیروها و پایگاههای ناتو شوروی را محاصره کرده است، بدون دلیل، چین سرخ را به رسمیت نشناخته و در خاورمیانه دخالت می کند. او بر دوستی ملت شوروی با ملت آمریکا تأکید کرد، ولی گفت دموکراسی آمریکایی واقعاً دموکراتیک نیست، و تبعیض نژادی بر ضد سیاه پوستان و استثمار کارگران را نمونه آورد. اولیفیرنکو سپس درباره هر یک از نمونه هایی که ذکر کرده بود بحث کرد و مواضع معمول کمونیست ها را در این ارتباط بیان داشت.
گزارشگر نیز با آوردن نمونه هایی از حسن نیت ایالات متحده و مخالفت قاطعانه با بسیاری از استدلال های مبسوط اولیفیرنکو، در تأیید مواضعش، به او پاسخ داد تا اینکه بحث ناگزیر به بن بست رسید.
6- اولیفیرنکو در تلاش برای جمع آوری اطلاعات از گزارشگر درباره منابع اطلاعاتی و مسیر مخابره اطلاعات پرسید، به ویژه اینکه آیا اطلاعات جمع آوری شده مستقیماً به واشنگتن مخابره می شود و یا ابتدا به سایر کشورهای خاورمیانه و ناتو ارسال می گردد. گزارشگر خاطر نشان ساخت که چنین سئوالی مناسب موقعیت ماهیگیری نیست. اولیفیرنکو هیچ تلاش آشکار دیگری برای جمع آوری اطلاعات انجام نداد.
او فاش ساخت که پگف، سفیر شوروی، در تاریخ 15 اکتبر همراه با همسرش به تهران باز خواهد گشت، و بدین ترتیب خواست حدس و گمان های سفارت آمریکا در مورد جایگزینی او را خاتمه دهد. (پگف در تاریخ 25 اکتبر همراه با دختر و نوه اش به تهران بازگشت- همسرش بعداً به آنها ملحق خواهدشد).
7- محتویات این گزارش به محض تهیه در اختیار مقامات ذیربط سفارت آمریکا قرار گرفت.
سی. ال. مارچ جان. دبلیو. باسکا
سروان، دستیار سرهنگ، وابسته نیروی هوایی ایالات متحده
وابسته نیروی هوایی ایالات متحده
جابجایی دیپلمات های بلوک شوروی
سند شماره 257
فقط جهت استفاده اداری5 اکتبر 1957- 13 مهر 1336
سفارت آمریکا، تهران
مرجع: دستورات وزارت امور خارجه - 27 اوت 1957
[موضوع]: جابجایی دیپلمات های بلوک شوروی
سفارت شوروی در تهران ورود دیپلمات های زیر را به تهران به ما اطلاع داده است:
اف. جی. کوزنتسف، دبیر اول
اف. ای. ساولچنکف، دبیر دوم، به همراه همسرش الیزاواتا
آر. پی. جاورونکف، وابسته، به همراه همسرش ناتالی
در همین حال، سفارت شوروی عزیمت دیپلمات های زیر را نیز اطلاع داده است:
ایوان افندیویچ شاربونکو، وابسته و بعداً دبیر سوم سفارت، که در تاریخ 20 اکتبر 1956 به وزارت امور خارجه ایران معرفی شده بود، به همراه همسرش، نینا.
پاول واسیلیویچ رازاکف، دبیر دوم، که در تاریخ 15 فوریه 1956 به وزارت امور خارجه ایران معرفی شده بود، به همراه همسرش، والنتیا.
واسیلی پترویچ ولکف، دبیر دوم، که در تاریخ 10 دسامبر 1955 به وزارت امور خارجه ایران معرفی شده بود، به همراه همسرش، ماریا. برای سفیر
چارلز. سی. استل
کنسول در امور سیاسی
اطلاعات بیوگرافی سرهنگ دوم سیمون نیکا نورویچ سوکولف
سند شماره 258
محرمانه10 دسامبر 1957- 19 آذر 1336
وابسته نیروی هوایی ایالات متحده، تهران – لئو. ام. براون
[موضوع]: اطلاعات بیوگرافی سرهنگ دوم سیمون نیکا نورویچ سوکولف
1- اطلاعات زیر ترجمه ایست از اصل سند فارسی که از طریق منبع 20 به دست آمده و اطلاعاتی درباره بیوگرافی سرهنگ دوم سیمون نیکا نورویچ سوکولف، دستیار وابسته نظامی شوروی در امور نیروی هوایی به دست می دهد. این افسر در تاریخ 30 نوامبر 1957 وارد ایران شده است و جانشین سرهنگ نیکلای الکساندرویچ کوگوچف خواهد شد که به گفته خودش در تاریخ 10 دسامبر 1957 ایران را به مقصد اتحاد شوروی ترک خواهد کرد.
بیوگرافی
نام و درجه: سرهنگ دوم سیمون نیکا نورویچ سوکولف
مأموریت کنونی: دستیار وابسته ارتش، نیروی هوایی و دریایی شوروی در ایران
رسته سابق: نیروی هوایی شوروی، اتحاد جماهیر سوسیالیستی شوروی
تاریخ و محل تولد: 1922، شهر ایوانو.
مذهب: مسیحی
تاریخ آخرین ارتقا: ماه می 1952
سابقه خدمت: از 1940 تا 1941 دانشجوی آموزشگاه نیروی هوایی شوروی؛ 1941-1943 خلبان؛ 1943-1945 خدمت در جبهه اول و چهارم اوکراین؛ 1946-1951 دانشجوی دانشکده نیروی هوایی شوروی؛ 1951-1953 فرمانده اسکادران؛ 1953-1957 بازرس ستاد نیروی هوایی شوروی.
مدال ها و افتخارات: قهرمان اتحاد جماهیر شوروی؛ مدال ستاره طلایی؛ مدال لنین؛ دو مدال «پرچم سرخ». افتخارات: الکساندر نوفسکی؛ «ستاره سرخ» جنگی درجه یک؛ مدال «به افتخار خدمات جنگی»؛ مدال «پیروزی بر آلمان»؛ مدال «سی امین سالگرد تشکیل ارتش اتحاد جماهیر شوروی»؛ مدال چکسلواکی «به افتخار شجاعت».
تاریخ ورود به ایران: 9 آذر 1336 (30 نوامبر 1957)
پُست در سایر کشورها: نداشته است.
زبان: فارسی
تحصیلات نظامی و غیرنظامی: دانشکده هنرهای مکانیکی، آموزشگاه نیروی هوایی شوروی، دانشکده نیروی هوایی شوروی
وضعیت تأهل و تعداد فرزندان: متأهل، دارای یک پسر و یک دختر.
نشانی و تلفن دفتر: تهران، خیابان چرچیل، سفارت شوروی.
نظرات گزارشگر
2- سرهنگ کوگوچف به طور اتفاقی در دفتر G-2 به زمین خورد و کاسه زانویش شکست. او به گزارشگر گفت اگر بلافاصله زانوی خود را در مسکو عمل نکند به دلیل معلولیت جسمی تا آخر خدمتش وضعیت خدمت محدود پیدا خواهد کرد. لئو. ام. براون
سرهنگ دوم،
کفیل وابسته نیروی هوایی ایالات متحده
زبان و حوزه مطالعات دیپلمات های شوروی
سند شماره 259
سرّی10 دسامبر 1958- 19 آذر 1337
سفارت آمریکا، تهران
مرجع: CA-4290 -10 نوامبر 1958
[موضوع]: زبان و حوزه مطالعات دیپلمات های شوروی
بدینوسیله اطلاعات اضافی موجود در ارتباط با دیپلمات های شوروی در تهران ایفاد
می گردد. اطلاعات مربوط به 4 دیپلماتی که به تازگی وارد تهران شده اند، افزوده شده است.
سفارت هیچ اعتراضی به طبقه بندی سند حاضر در رده محرمانه ندارد، ولی از آنجایی که اطلاعات مربوط به حوزه مطالعاتی نیز در این سند گنجانده شده است، نباید طبقه بندی پایین تری برای آن انتخاب شود.
نامزبانحوزه مطالعات
پگف، نیکلای ام.
طبق گزارش ها با زبان انگلیسی آشناست، ولی به آن اذعان ندارد
کوپدیچیک، پطر پی.
(اطلاعات تازه ای وجود ندارد)
کسکوف، پطر
(اطلاعات تازه ای وجود ندارد)
اولیفیرنکو، گریگوری آی.
ترکی (احتمالاً) فارسی
ولکف، میخائیل ام.
انگلیسی 3
فارسی 5
پشتو 5
اردو 5 فارغ التحصیل مؤسسه زبان های خارجی مسکو
ورونین، آلکسی ال.
فارسی 5
انگلیسی 2
کوزنتسف، پاول جی.
انگلیسی 2
متروف، پاول ای.
(اطلاعات تازه ای وجود ندارد)
[؟] الکساندر ای.(اطلاعات تازه ای وجود ندارد)
تاراسف، نیکلای کی.
انگلیسی 3
سولدیرف، ویلا کی.
فارسی 5
فرانسه 4
کوشلف، سوریس وی.
(اطلاعات تازه ای وجود ندارد)
کوزمین، دیمیتری تی.فارسی 4
انگلیسی 2مؤسسه مطالعات شرقی مسکو
ساوچنکو، فدور
(باید ساولچنکو خوانده شود)فارسی
اسکیرنف، ویکتور ام.
انگلیسی 2
آلمانی 2
فرانسه 3
فارسی 4
تکاچ، میخائیل کی.
ساراکف، دیمیتری ام.
انگلیسی 2
فارسی 2
کالیتا، ایوان وی.
فارسی 5
انگلیسی
خارچنکو، میخائیل اف.
(اطلاعات تازه ای وجود ندارد)
پولیاکف، الکساندر وی.
فارسی
فرانسه
رومانچوک، پطر کی.
فارسی
شیکالف، واسیلی کی.
(باید اشکیلف خوانده شود)فارسی 5
انگلیسی 5دانشسرای مطالعات شرقی شوروی
وروسیف، آدری او.
(اطلاعات تازه ای وجود ندارد)
وسکانیان، گرانت او.
فارسی 5
ارمنی 6
انگلیسی 4احتمالاً دانشگاه مطالعات شرقی مسکو
زوتف، کنستانتین آی.
(اطلاعات تازه ای وجود ندارد)
دولیو، گریگوری آی.
آلمانی
اندریف، الکساندر ای.
فارسی 4
کوگوشیف، نیکلای ای.
انگلیسی 2
مالیوئین، ونیامین وی.
(اطلاعات تازه ای وجود ندارد)
میونین، ویکتور آی.
فارسی
ساکالف، [؟]
(باید سوکولف خوانده شود)فارسی
تاباچنکف، آنتونیان ای.
فارسی
آلکسیف، یوری کی.
فارسی 5
فدولف، یوگنی کی.
فارسی 4
انگلیسی 4
کوزنتسف، نیکلای ای.
فارسی 4
انگلیسی 4
روگف، ویکتور ام.
(اطلاعات تازه ای وجود ندارد)
اسمیروکف، ولادیمیر پی.
(اطلاعات تازه ای وجود ندارد)
ژاورونکف، روستیسلاو پی.
(اطلاعات تازه ای وجود ندارد)
تازه واردان:
اسپولنیکف، ویکتور ان.
(وابسته 8/58)انگلیسی 2
فارسی 4
کاپیشین، نیکلای وی.
دبیر سوم (9/58)فارسی 4
انگلیسی 2
آلمانی 2
کوزمنکو، گریگوری ای.
وابسته نظامی (7/58)فارسی 2
سوبخانکلف، شاکر دی.
دبیر اول (9/58)فارسی
ترکی
برای وزارت امور خارجه
جان. دبلیو. بولینگ
دبیراول
عزیمت سفیر شوروی، پگف، از تهران
سند شماره 260
محرمانه21 مارس 1959- 30 اسفند 1337
از: سفارت آمریکا، تهران
مرجع: سفارت 1847- 21 مارس 1959به: وزارت امور خارجه، واشنگتن دی.سی
موضوع: عزیمت سفیر شوروی، پگف، از تهران
نیکلای میخائیلوویچ پگف، سفیر اتحاد جماهیر سوسیالیستی شوروی، صبح روز 20 مارس 1959 همراه با همسرش ایران را ترک کرد. هنوز هیچ اعلامیه رسمی درباره برنامه پگف و یا اینکه به پُستش در تهران بازخواهد گشت یا خیر، منتشر نشده است. با وجود این، برخی شایعات و حقایق در مورد عزیمت آقای پگف وجود دارد.
به گفته دفتر وابسته هوایی، عزیمت پگف از فرودگاه با تشریفات کامل صورت گرفت و تقریباً همه نفرات سفارت شوروی برای بدرقه و خداحافظی با پگف در فرودگاه حاضر بودند. علاوه بر این، تعدادی از مقامات وزارت امور خارجه ایران نیز به فرودگاه آمده بودند. پگف نیز شخصاً با همه دست داد و از بالای پله های هواپیما برای همه بوسه فرستاد. به گفته نفرات دفتر وابسته که شاهد عزیمت پگف بودند، سفر پگف حال و هوای دائمی داشت.
خبر دیگر که شایعه بازنگشتن پگف را تا حدودی تقویت می کند، این گزارش مورد وثوق است که اسباب و اثاثیه تقریباً سنگین خانواده پگف از پیش برای حمل به شوروی به بندر پهلوی فرستاده شده بود. علاوه بر این، تعدادی از روزنامه های ایران نیز خبر یا شایعه
بازنگشتن پگف را منتشر ساخته اند.
یکی از روزنامه ها نوشت که پگف به این سبب برکنار شده است که جایی برای سفیر کنونی شوروی در قاهره، که رابطه های محکمتری با رهبران سیاسی شوروی نسبت به پگف دارد و منتظر شغل جدیدی است، باز شود. برخی منابع دیگر نیز نام پگف را در رابطه با وضعیت سفیر شوروی در قاهره برده اند.
از طرف دیگر، وزارت امور خارجه ایران، می گوید هیچ اطلاعی از دلایل سفر پگف ندارد، بجز اینکه پگف به مرخصی سالیانه اش رفته است و نهایتاً به سر کارش باز می گردد.
اخیراً یکی از کارمندان دفتر وابسته نظامی آمریکا با وابسته نظامی شوروی در تهران صحبت کرده بود، و وابسته شوروی گفته بود که به پگف «دستور داده بودند» به مسکو بازگردد، و دیگر به تهران باز نخواهد گشت، هر چند نمی توان به ضرس قاطع گفت که آیا این نظر شخصی وابسته نظامی شوروی بوده یا خیر. البته او این مسئله را یک تراژدی می دانست زیرا پگف سالهای زیادی از عمر حرفه ایش را به خاورمیانه و اخیراً نیز به بهبود روابط ایران و شوروی اختصاص داده بود. ولی شکست اخیر مذاکرات امضای یک پیمان عدم تخاصم به زندگی حرفه ای پگف خاتمه داده بود.
نظرات گزارشگر: البته این اخبار ضد و نقیض عمدتاً بلاتکلیفی آینده پگف را نشان می دهند، و بیشتر بر عدم بازگشت او به تهران تأکید دارند.
برای سفیر
جان. دبلیو. بولینگ
دبیراول سفارت
گزارش گفتگو- روابط ایران و آمریکا با شوروی
سند شماره 261
محرمانه21 فوریه 1960- 1 اسفند 1338
محل: سفارت عراق در تهران
شرکت کنندگان: کنستانتین ایوانویچ زوتف، دبیر اول سفارت شوروی، جی. پی. [؟] دبیر دوم سفارت آمریکا
[موضوع]: گزارش گفتگو- روابط ایران و آمریکا با شوروی
گزارشگر در مراسم تودیع حاجب شبیبی، دبیر سوم سفارت عراق در تهران به آقای زوتف معرفی شد.
کمی بعد از معرفی، زوتف گزارشگر را به گوشه ای کشاند و با جدیت درباره لزوم تفاهم بین آمریکا و شوروی، و روابط حسنه و «همزیستی مسالمت آمیز» صحبت کرد. او سپس بر اهمیت اعلام اخیر برنامه های شوروی برای کاهش نیروهای مسلح و به همان اندازه کاهش بودجه تسلیحاتی تأکید کرد.