بارگزاری ...
جستجو کنید
برای شروع جستجو، متن خود را وارد کنید.
صفحه 129

نیز با همین عکس العمل مواجه گردید، ولی به هنگام تهیه سند نهائی بیانیه هردو نماینده از طرف اعضاء

نادیده گرفته شد. اعضای محافظه کار غیرمتعهدها مخالفت با اعضای رادیکال را در حذف «تمام

جنبه های» حضور نظامی قدرت های بزرگ از اقیانوس هند، کاری مشکل می دانند. هندیها به خاطر

خودشان (یعنی انحراف توجه از عدم تکثیر تسلیحاتی منطقه و تسلط نظامی هند) به این بحث پیوسته اند،

چین نیز فروگذار نکرد و اظهار داشت که سند نهایی باید به «رقابت ابرقدرتها» اشاره نموده و مذاکرات

دوجانبه آمریکا و شوروی را ساختگی قلمداد بنماید. تلاش پاکستان برای بالا بردن «حسن سلوک»

منطقه به خاطر لجبازی های هند، به طور چشمگیری با همدردی کمتر روبرو شد.

5 نتیجه: گروه ویژه اجلاس نتوانست آکولادهای پیش نویس نهائی را در تاریخ 12 5 ژوئیه از بین

بردارد. تقاضای شوروی برای شرکت مورد قبول فرناندو واقع نشد و او قول داد که دائما با شوروی (و

آمریکا) برای دستیابی به یک فرمول مورد مشورت نماید، ولی از وی خبری نشد، تا اینکه در دوروز آخر

اجلاس با «نکات مورد توافق» ظاهر گردید. در آن زمان برای برداشتن موانع موجود در سر راه «اصول» و

به کار بسته شدن «سند نهائی اقیانوس هند به عنوان منطقه صلح فرناندو نکات زیر را مطرح نمود.»

(الف) محدوده اقیانوس هند به عنوان منطقه صلح (پاراگراف 14): آغاز نقل قول: به پیروی از مفاد

قطعنامه 2832 محدوده اقیانوس هند باید دربرگیرنده خود اقیانوس هند، زوائد طبیعی آن، جزایر آن

اقیانوس، بستر اقیانوس، کشورهای ساحلی و غیره ساحلی و منطقه هوایی آن باشد.

ولی در مورد محدوده نهائی اقیانوس هند به عنوان یک منطقه صلح باید توافق حاصل گردد. (پایان

نقل قول).

(ب) حضور نظامی قدرتهای بزرگ (پاراگراف 15): آغاز نقل قول:... از قدرتهای بزرگ خواسته

می شود تا:

(خیلی محرمانه)، کشورهای ساحلی و غیر ساحلی برای به دست آوردن یک فرمول مورد توافق

جهت حذف پایگاههای نظامی خود و (تأسیسات نظامی، تسهیلات لجستیکی، از بین بردن سلاحهای

هسته ای و دیگر سلاحهای کشتار دسته جمعی و هر جنبه حضور نظامی خود به مشورت و گفتگو بپردازند.

(پایان نقل قول).

(الف) و اقداماتی انجام دهند که هیچ یک از کشتیهای جنگی و هواپیماهای نظامی و دیگر نیروهای

نظامی از اقیانوس هند برای حمله و یا اعمال قدرت علیه حاکمیت، تمامیت ارضی و استقلال کشورهای

ساحلی و غیر ساحلی اقیانوس هند بر اساس منشور سازمان ملل بهره برداری ننمایند.

(ب) با قدرتهای بزرگ در فعالیتهای نظامی خلاف اعلامیه اقیانوس هند به عنوان یک منطقه صلح

همکاری ننمایند. (پایان نقل قول).


صفحه 130

(ج) از بین بردن سلاحهای هسته ای (پاراگراف 17): آغاز نقل قول:

(الف) از کشورهای دارای سلاحهای هسته ای خواسته می شود که به ایجاد پایگاههای هسته ای و

انجام آزمایشات هسته ای در اقیانوس هند مبادرت نورزند.

(ب) به همین ترتیب کشورهای ساحلی و غیرساحلی نیز نباید مبادرت به دریافت و یا وارد کردن

سلاحهای هسته ای در اقیانوس هند کرده، اجازه وارد شدن این گونه سلاحها را نیز به وسیله قدرتهای

خارجی ندهند.... (پایان نقل قول).

(ج) عدم استفاده از سلاحهای هسته ای (پاراگراف 19): آغاز نقل قول:

... کشورهای دارای سلاحهای هسته ای، جهت برقراری این منطقه امنیتی باید کشورهای ساحلی و

غیرساحلی را از عدم استفاده از سلاحهای هسته ای مطمئن سازند. (پایان نقل قول).

(د) نحوه به کارگیری (پاراگراف 21): آغاز نقل قول: این اجلاس به سی و چهارمین جلسه مجمع

عمومی سازمان ملل پیشنهاد می کند که تاریخ و مکان کنفرانس اقیانوس هند را بنا به درخواست قطعنامه

مجمع عمومی به شماره 33/68 تعیین کرده، از کمیته مشترک اقیانوس هند که باید به این منظور توسعه

یابد بخواهد که کار پیرامون کنفرانس و نیز اقدامات لازم برای عقد یک قرارداد بین المللی که ممکن است

جهت اعلام اقیانوس هند به عنوان یک منطقه صلح همانگونه که در پاراگراف 3 قطعنامه 2832 مجمع

عمومی بیان گردیده، ظاهر گردد، انجام دهد. این اجلاس از مجمع عمومی می خواهد که به دعوت اعضای

دائمی شورای امنیت و استفاده کنندگان مهم دریایی اقیانوس هند بپردازد، تا در کمیته مشترک توسعه یافته

شرکت جسته در تدارکات کنفرانس شرکت جویند. (پایان نقل قول).

6 نکات مورد توافق «فرناندو» برخلاف بیانات افتتاحیه اش متمایل به مواضع تندروها بود. رئیس و

اکثریت اعضای جلسه به هنگام تلاش هم پیمانان (استرالیا، ژاپن و یونان) برای تغییر لحن بیانیه به

خصوص در مورد بندهای 14 و 15 و 19 و مشارکتشان در جلسه، سرسختی بسیار نشان دادند. در مورد

انتقادهای هند از پاراگراف 17 ب، که خطر تفرقه در نهضت غیرمتعهدها را گوشزد می کرد، شرکت کنندگان

به هند اجازه دادند که در مورد مذاکرات آینده متن پاورقی ایجاد نماید. این نوع «دودوزه بازی» سبب

بروز اعتراض از طرف ناظران هم پیمان غربی گردید (همه آنها بجز فرانسه در جلسات حضور داشتند).

عدم اتفاق نظر «تصویب» سند نهائی را بی معنی جلوه گر ساخت؛ بیانیه عدم ارتباط استرالیا همراه با

انتقادات ژاپن و یونان در گزارشی به همراه بیانیه ای مبنی بر «تصویب» گزارش آمده است (مرجع ج).

7 پیشگویی و اظهارنظر: کمیته مشترک اقیانوس هند بار دیگر در ماه سپتامبر تشکیل جلسه خواهد

داد تا به تهیه پیش نویس تدارکاتی قطعنامه سی و چهارمین مجمع عمومی سازمان ملل در مورد زمان و

مکان برگزاری کنفرانس اقیانوس هند در پاراگراف 21 سند نهائی بپردازد. با آمریکا، شوروی و دیگر

ناظران حتما بوسیله فرناندو تماس گرفته و از آنها پرسیده خواهد شد که آیا مایلند در کارهای آتی کمیته

مشترک، کارهای مقدماتی برای تشکیل کنفرانس، و یا در خود کنفرانس شرکت نمایند یا خیر. علیرغم

رفتار بد اکثریت غیرمتعهدها، استرالیاییها هنوز هم مایلند در کمیته بمانند و از آمریکا نیز می خواهند که در

کارهای آتی این کمیته برای نشان دادن موضع غرب شرکت نماید. فرانسه حتما توسعه کمیته را تحریم

خواهد نمود. دیگر هم پیمانان غربی نیز دنباله رو آمریکا خواهند بود. نحوه برخورد شوروی مبهم است؛

چون در تمام طول جلسه مندیویچ اعلام حمایت از منطقه صلح می نمود، ولی انتقادات بعدی او در مورد

نتایج حاصله سبب شد که شوروی تصمیم به عدم مشارکت بگیرد. تصمیم آمریکا مبنی بر شرکت در

جلسات آینده اقیانوس هند سبب خواهد شد که فشار مستقیم فقط متوجه آمریکا و نیروی دریایی آن

کشور در اقیانوس هند شود. از طرف دیگر، شرکت در کمیته به این معنی است که می توان با گروههای

منطقه پیرامون موضوعات بحرانی چون تکثیر هسته ای در آسیای جنوبی به توافق دست یافت. به عنوان

شرط اصلی آمریکا برای شرکت باید از فرناندو رئیس کمیته و دیگر اعضاء کمیته اقیانوس هند خواسته

شود که به اصل رأی گیری اتکاء شود، که در اجلاس ماه ژوئیه این اصل رعایت نشده بود.


صفحه 131

تصحیح: در خط 15 پاراگراف سوم عبارت «قطعنامه 3368» به عبارت «قطعنامه 68/33» تغییر

یابد.یانگ

عکس العمل آمریکا در رابطه با پیش نویس کوبا در اجلاس هاوانا

سند شماره (8)

تاریخ: 3 مرداد 58طبقه بندی: خیلی محرمانه

از: وزارت خارجه واشنگتن دی سی. شماره 193073

به: مجمع گیرندگان مطالب مربوط به جنبش غیرمتعهدها

سفارت آمریکا در بریج تاون، تل آویو، دوبلین، لندن، پاریس، بن، رم، لوگزامبورگ، لاهه، کپنهاک،

بروکسل، اتاوا، توکیو، کانبرا، هیئت نمایندگی آمریکا در ناتو، سفارت آمریکا در مادرید، لیسبون، پکن،

مکزیکو، بوگوتا، سن خوزه، کاراکاس، برازیلیا، مانیل، بانکوک، استکهلم، وین، برن، بخارست، کابل،

دمشق، الجزیره، دفتر حفاظت منافع در بغداد، سفارت آمریکا در کوتونو، برازاویل، دفتر حفاظت منافع

در هاوانا، سفارت آمریکا در آدیس آبابا، تریپولی، آنتناریو، ماپوتو، مسکو، سئول.

بروکسل به بخش جامعه اروپایی هم برسد، از نیوسام معاون وزیر.

موضوع: عکس العمل آمریکا در رابطه با پیش نویس کوبا در اجلاس هاوانا

1 (تمام متن خیلی محرمانه است)

2 از تمام واحدهای اقدام گر خواسته می شود که با مقامات مهم دولت میزبان خود تماس حاصل کرده

از آنها بخواهند که طبق دستورات ذیل در مورد پیش نویس کوبا عکس العمل نشان دهند. چون کوباییها در

هفته اول ماه اوت آماده شنیدن نقطه نظرهای غیرمتعهدها هستند، ما باید بتوانیم نظریات خود را نیز از این

طریق اعمال نماییم. لطفا گزارشات خود را تا آخر وقت اداری 30 ژوئیه ارسال نمایید.

3 ما مایل به مداخله در امور داخلی و بحثهای ایدئولوژیکی جنبش غیرمتعهدها نیستیم. بلکه همان

گونه که با مقامات یوگسلاوی در میان گذاشته شد (تلگرام مرجع پاراگراف 6)، تأکید ما بر مسائلی است که

در رابطه با منافع آمریکا می باشد. آمریکا در نظر دارد در سپتامبر با اجلاس غیرمتعهدها در هاوانا با یک

نگرش وسیع که منعکس کننده درک ما از غیر بلوکه بودن جنبش غیرمتعهدهاست برخورد نماید و طبیعتا

امیدوار هستیم که غیرمتعهدها به ما پاسخ مثبت داده، مسائل را در رابطه با شایستگی هاشان در اجلاس

مورد بررسی قرار داده، مواضع متعادلی را اتخاذ نمایند، که به حل مسائل مورد اختلاف بین المللی کمک

نماید.

4 در همین رابطه، ما پیش نویس کوبایی را که در این گردهمایی جهت دریافت نقطه نظرها بین اعضای

غیرمتعهدها پخش شده، چه از نظر معارفه و چه از نظر مواضع خاص کاملاً غیرمفید می دانیم. در صورتی

که این پیش نویس کوبایی به صورت کنونی و یا شبیه به آن مورد تصویب قرار گیرد، آمریکا را به

برخوردهای سه سال قبل سوق خواهد داد، که سبب تیره تر شدن روابط بین آمریکا و جهان سوم گردیده

بود. تلاش برای حل مشکلات موجود در آفریقای جنوبی و خاورمیانه، و دستیابی به پیشرفت اقتصادی،

در چنین جوی ممکن نیست و به شهرت و اعتبار جنبش غیرمتعهدها به عنوان یک نیروی سازنده و

مستقل حامی صلح مطمئنا لطمه وارد خواهد شد.

5 به نظر ما اکثریت اعضای غیرمتعهدها مایل نیستند که جنبش در نتیجه تلاش کوباییها به برخوردی


صفحه 132

کشیده شود که آن را از نظر موضع با شوروی در یک طرف قرار می دهد، ما امیدواریم که اکثریت اعضای

غیرمتعهدها، به خاطر خودشان تلاش کنند که پیش نویس کوبایی به صورت سندی در آید که سیاستهای

واقعی غیر بلوکه ای در آن منعکس شده باشد، که البته مورد قبول آمریکا نیز هست.

6 آمریکا هدف مستقیم انتقادهای آمده در پیش نویس واقع گردیده است. به طور مثال، از دوباره

مطرح شدن متن راجع به ویتنام که صریحا آمریکا را مقصر می شناسد، اظهار تأسف می کنیم. لحن بیانیه در

مورد هند و چین به خاطر تداوم اشغال کامبوج توسط ویتنامیها و فرار پناهندگان کاملاً نادرست است.

7 ما به همراه هم پیمانان و دوستان خود از کشورهای پیشرفته و در حال پیشرفت مایل هستیم

نظریات خود را در رابطه با مسائل مطروحه در جنبش غیرمتعهدها بیان داریم. و از کشورهای غیرمتعهد

می خواهیم که با دیدی انتقادآمیز و در رابطه با منافع ملی خودشان، پیش نویس را مورد مطالعه و بررسی

قرار دهند. آنها باید به بررسی لحن بیانیه در مورد شرایط عینی و تأثیر آن بر تقویت روابط بین المللی

مسالمت آمیز، نقش آن در حل مشکلات اقتصادی بین المللی، کمک آن به بالا رفتن میزان اعتبار و شهرت

جنبش غیرمتعهدها و نیز همگونی آن با اصول پذیرفته شده غیر بلوکه بودن پرداخته آن را مورد آزمایش و

بررسی قرار دهند.

8 ما بار دیگر با غیرمتعهدها در مورد مسائلی که باید در اجلاس مطرح گردد، مشورت خواهیم کرد.

لیکن در حال حاضر فقط آماده دریافت نقطه نظرهای دولتهای میزبان در مورد محتوای پیش نویس کوبا

به خصوص در زمینه برخورد آن با خاورمیانه، آفریقای جنوبی، آسیا، آمریکای لاتین، و مسائل

پورتوریکو و مقبول بودن آنها نزد اعضای غیرمتعهدها هستیم.

9 علاوه بر این مایل هستیم عکس العمل کنونی خود را در رابطه با پیش نویس کوبایی با آنها درمیان

بگذاریم. بنابراین، همه مخاطبهای اقدام گر باید از تحلیلهای ارائه شده توسط معاون وزیر نیوسام در

تلگرام مرجع، پاراگراف 3، بدون ذکر نام یوگسلاوی استفاده نمایند. در صورتی که لازم بدانید، می توانید از

این تحلیل بدون ذکر سندیت آن استفاده نمایید. در صورت تمایل می توانید از پاراگرافهای 8 3 بالا و نیز

پاراگراف 6 با اشاره به مطالب مربوط به هند و چین و اوضاع آوارگان استفاده کنید. پس از دریافت

گزارشات و توصیه های شما راهنماییهای لازم را ارائه خواهیم کرد. گزارشات مفصل مداوم و توزیع

یک جانبه آنها در تمام دوره برگزاری اجلاس در هاوانا برای این وزارتخانه مثمرثمر می باشد. لطفا در تمام

گزارشهای خود قید کنید که به IO/ML ارسال شود.

10 برای مخاطبهایی که در ذیل نام آنها ذکر نشده است: سفارتها می توانند از پاراگرافهای 8 3 و

بیانات نیوسام در مورد یوگسلاوی، در شرایط محلی مناسب استفاده نمایند. در اجرای این امر باید به

دولتهای میزبان خود خاطرنشان سازید که ما مایل نیستیم که آنها حتما با آمریکا در مورد مسائل مطروحه

در پیش نویس کوبایی موافق باشند، بلکه معتقدیم که نکات مورد توافق و مورد توجهی نیز وجود دارند که

به وسیله این بیانیه نشان داده نشده اند و در نتیجه روابط بین المللی را بد جلوه داده است. قطعا ما نیز

می خواهیم که در زمینه سازندگی و حسن سلوک پیش نویس در سطح بین المللی تا حد امکان هماهنگی به

وجود آید. در این مسیر نقش اعضای غیرمتعهدها در رابطه با تأثیر بین المللی مهمتر از لحن یک سند یا

بیانیه است، و امیدواریم که هر یک از دولتهای میزبان نقش ویژه خود را ایفا نماید.

11 برای بلگراد: با وجود اینکه یوگسلاوی در نظریات خود بر مسائل ایدئولوژیک بیشتر از مسائل


صفحه 133

دیگر تأکید دارد، ولی از نظر ما بین نظریات آمریکا و یوگسلاوی توافق وجود دارد. شما باید گفتگوی

نیوسام با بلاوسکی را در مورد نقطه نظرهای آمریکا پیرامون مسائل ویژه مورد مطالعه قرار دهید. در

صورتی که در مورد نقشه های یوگسلاوی برای مبارزه علیه پیش نویس کوبایی و یا گفتگوهای مقامات

این کشور با دیگر کشورهای عضو جنبش غیرمتعهدها اطلاعاتی به دست آورید، ما را در جریان امر قرار

دهید.

12 برای دهلی نو، جاکارتا، کلمبو، لاگوس: شما باید تأکید، اعتماد و امید ما را به این مسئله که

می دانیم اکثریت میانه روی کشورهای عضو جنبش غیرمتعهدها جنبه افراطی پیش نویس کوبایی را رد

کرده و به تهیه پیش نویسی که منعکس کننده آرمانهای واقعی غیر بلوکه هاست کمک می کنند، نمایان

سازید. همچنین از این دولتها بخواهید که نگرانی ما را در مورد مذاکراتی که اعضای آمریکایی در حال

حاضر در پیش دارند، درک نمایند.

13 برای قاهره و تل آویو: ما مایل هستیم به طور مفصل به بحث پیرامون مسائل مربوط به خاورمیانه

با دولتهای میزبان پس از دریافت گزارش شما پیرامون عکس العملهای مصر و اسرائیل بپردازیم.

14 برای دوبلین، لندن، پاریس، بن، رم، لوگزامبورگ، لاهه، کپنهاک، بروکسل، اتاوا، توکیو و کانبرا:

دوبلین باید به توزیع بیانات نیوسام (پاراگراف 3 تلگرام مرجع) در سطح ریاست جمهوری 9 ECایرلند

پرداخته از آنها بخواهید که آن را به عنوان عکس العمل اولیه آمریکا نسبت به پیش نویس کوبا توزیع

نمایند. سفارتهای واقع در پایتختهای 9 EC باید از اروپاییها بخواهند که با کشورهای تحت نفوذ خود

تماسهایی مانند تماسهای نیوسام بگیرند. امیدواریم که انگلیس و فرانسه نیز با دوستان آفریقایی متمایل به

انگلیس و متمایل به فرانسه چنین رفتاری بنمایند. در مورد محدودیت زمانی نیز با انگلیس و فرانسه

صحبت کرده و نیاز به اقدام فوری را بیان نمایید. کانبرا، اتاوا و توکیو نیز باید با دولتهای میزبان خود از

همین روش استفاده کرده، از آنها نیز بخواهند با کشورهای دارای رابطه نزدیک با خود رفتاری مشابه

داشته باشند و در مورد اجلاس هاوانا با ما مشورت نمایند. از سفارتهای واقع در لندن، اتاوا و کانبرا

خواسته شده بود که در مورد کنفرانس کشورهای مشترک المنافع در لوزاکا همین اعمال را انجام دهند.

15 برای نمایندگی آمریکا در ناتو: شما نیز تحلیل نیوسام در پاراگراف 3 تلگرام مرجع را تکثیر کرده،

اظهار نمایید که این تحلیل نشانگر عکس العمل مقدماتی آمریکا در رابطه با پیش نویس کوبایی است. ولی

در حال حاضر لازم نیست با ناتو خواستار هماهنگی شوید. چون نمی خواهیم که ناتو محل ایجاد

هماهنگی در مورد اجلاس هاوانا بشود. ولی اطلاعات به دست آمده درباره هرگونه عکس العمل

هم پیمانان ما در ناتو را برای ما ارسال دارید.

16 برای مادرید و لیسبون: گفتگوهای دوجانبه اخیر در این پایتختها حاکی از آن بود که طرفین

تمایل داشتند به بحث و تبادل نظر پیرامون اجلاس هاوانا (که قرار است دولت اسپانیا و دولت پرتقال به

عنوان ناظر به آنجا دعوت شوند) و مسائل کلی غیرمتعهدها بپردازند. در مورد این مسئله در جلسه

مشاوره ای که در واشنگتن بر سر آمریکای لاتین برگزار شده بود، با اسپانیاییها نیز بحث و گفتگو شد.

سفارتها باید خاطرنشان سازند که تبادل نظر در مورد پیش نویس کوبا بخشی از همکاری لازم بین آمریکا

و دوستان اروپایی ما را تشکیل داده و ما امیدواریم که بتوانیم به هماهنگ نمودن اقدامات هم پیمانان خود

در جنبش غیرمتعهدها بپردازیم. ما به خصوص خواهان برخورداری از نظریات و مساعدت های اسپانیا و


صفحه 134

پرتقال در مورد آمریکای لاتین هستیم. تلگرام سپتامبر نشانگر نگرانی ما از حضور احتمالی پرتقال در

هاوانا در اجلاس وزیران است.

17 برای استکهلم، وین و برن: اروپاییهای بی طرف از موضع سیاسی و اخلاقی مهمی در جنبش

غیرمتعهدها برخوردارند. ما امیدواریم که این دوستان اروپای غربی با آمریکا مشورت کرده و از نحوه

برخورد معاون وزیر نیوسام حمایت نمایند.

18 برای بخارست: سفارت باید با خاطرنشان ساختن عکس العملهای مقدماتی ما با رومانیها یادآور

شود که ما مایل به مداخله در امور جنبش نیستیم، ولی مایل هستیم در مورد مسائل خاص نگرانیهای خود

را ابراز داریم. باید در مورد نظریات رومانیها و عکس العمل و تلاشهای احتمالی دیپلماتیک آنها اطلاعاتی

کسب کرده، برای ما گزارش نمایید.

19 برای پکن: این سفارت نیز باید عکس العمل ما را با مقامات خارجه مهم این کشور درمیان

بگذارد. در مورد نظریات چینیها پیرامون پیش نویس، اطلاعاتی به دست آورید. ما مایلیم به دانیم چینیها

چگونه می خواهند با متن پیش نویس کوبایی مقابله نمایند.

ولی به هیچ وجه چنین وانمود ننمایید که می خواهیم به یک اقدام مشترک در مورد غیرمتعهدها دست

بزنیم.

20 برای مخاطبهای آسیایی: از زمینه و اطلاعات آمده در پاراگراف 9 استفاده کرده جویای نظریات

دولت میزبان خود باشید. آیا اعضای آسیایی در نظر دارند بحثهای اجلاس جنبش غیرمتعهدها در مورد

هند و چین را فراتر از مسئله نمایندگی کامبوج برده، مسئله هند و چین و آوارگان را نیز به میان بکشند.

بسته به عکس العمل دیگر آسیاییها و نتیجه کنفرانس ژنو راهنماییهای خود را برای شما خواهیم فرستاد.

21 برای مکزیکو، بوگوتا، سن خوزه، کاراکاس، بریج تاون، برازیلیا: از آنها بخواهید از نفوذ خود با

کشورهای آمریکای لاتین عضو غیرمتعهدها (آرژانتین، کوبا، گینه، جامائیکا، پاناما، پرو، ترینیداد) و

دیگر اعضا از قبیل (سورینام، بولیوی، گرانادا) استفاده کرده از آنها بخواهند که به تجدیدنظر در مورد

بخش آمریکای لاتینی پیش نویس به خصوص پیرامون پورتوریکو و مسائل امنیتی آمریکا بپردازند.

آمریکا امیدوار است که همکاران وی در آمریکای لاتین در مورد نظام بین کشورهای آمریکای لاتین با

پیش نویس کوبایی برخورد قاطع نشان دهند. تلگرام سپتامبر در مورد گفتگوی وزیر امور خارجه ونس با

وزیر خارجه مکزیک کاستاندا گزارش کرده راهنمایی نموده است.

22 برای بوئنوس آیرس، پاناما، پورت آواسپاین، کینگستون، لیما: سفارتهای مذکور باید با استفاده

از مطالب پاراگراف 21 و بیانات معاون وزیر خارجه نیوسام اقدامات لازم را بنمایند.

23 برای نمایندگی آمریکا در سازمان ملل و ژنو: در موقعیتهای مناسب نگرانی ما را در مورد

پیش نویس کوبایی با نمایندگیهای دیگر درمیان بگذارید. دیگر مقامات مهم نمایندگی آمریکا در سازمان

ملل نیز ممکن است بخواهند نارضایتی ما را منعکس ساخته خواستار میانه روی بیشتر بشوند. مایل

هستیم در مورد اجلاسهای دفتر هماهنگی جنبش غیرمتعهدها در نیویورک که به گفته یوگسلاوها برقرار

است، برای ما گزارشهایی ارسال نمایید.

24 برای کابل، کاتونو، دمشق، الجزیره، برازاویل، هاوانا، آدیس بابا، بغداد، تریپولی، آنتاناریو،

ماپوتو: بنا به تشخیص وزارت امور خارجه این دولتهای میزبان با منافع آمریکا سرسختانه مخالفت


صفحه 135

ورزیده ممکن است، تلاش ورزند تا جنبه افراطی پیش نویس کوبایی حتی الامکان حفظ گردد. در صورتی

که سفارتهای مزبور می دانند که در میان گذاشتن نگرانی ما با این دولتها می تواند در پیشبرد اهداف ما را

یاری دهد، می توانید دست به اقدامات لازم بزنند. در مورد تاکتیکهای این دولتها برای صدور بیانیه نهائی

غیرمتعهدها در صورت امکان اطلاعاتی در اختیار ما قرار دهید. الجزیره احتمالاً مایل است توصیه هایی

در مورد نحوه مبارزه با دولت آمریکا بنماید.

25 برای گابورون، یااونده، لیبرویل، بیسو، بانگول، ابیجان، نایروبی، مونروویا، نیامی، داکار،

خارطوم، موگادیشو، اوگادوگو، کینشازا، باماکو: این دولتهای آفریقا اصولاً محافظه کار بوده و در بسیاری

از مسائل به خصوص خاورمیانه و مسائلی چون حمایت از عضویت مصر در مجامع بین المللی و مبارزه

علیه تلاش اعراب برای برقراری معادله صهیونیزم و نژادپرستی کمک بسیار کرده اند. تداوم کمک آنها که

به نظر ما می تواند نتیجه ابتکارات ما در رودزیا و نامیبیا در چند ماه آینده باشد، می تواند تهدیدی جدی

علیه پیش نویس کوبایی باشد. به هنگام درمیان گذاشتن نظریات ما باید اظهار نمایید که ما از نقش ویژه

آنها در غیرمتعهدها و دیگر مجامع بین المللی آگاه بود. و از تلاش آنها برای دفاع از منافع میانه روانه علیه

کوباییها و دیگر افراطیون طرفداری می کنیم. می توانید از این دولتها بخواهید که با هماهنگ کردن تلاش

خود بیشترین تأثیر را بر پیش نویس کوبایی بگذارند. سفارت واقع در مونروویا باید به رئیس جمهور

تولبرت اظهار دارد که ما برای رهبری وی در سازمان وحدت آفریقا اهمیت بسیار قائل هستیم.

26 برای لاپاز، پاراماریبو، تهران، اسلام آباد: اعضای جدید جنبش غیرمتعهد (با آغاز به کار کردن در

اجلاس هاوانا) که در بعضی موارد از تغییرات درونی سختی رنج می برند ممکن است، مایل به تجدیدنظر

پیرامون مواضع خود باشند. پیش نویس کوبایی آنها را وادار به تصمیم گیری سریع خواهد کرد. ما مایل به

تبادل نظر پیرامون آن دسته از مسائل غیرمتعهدها که مورد علاقه طرفین باشد بوده و نظریات آنها را به طور

عینی و با جدیت مورد بررسی قرار خواهیم داد. البته ما هم مایل هستیم که آنها نیز با ما همین طریقه را در

پیش گیرند. لاپاز و پاراماریبو باید تلاش خود را بر آمریکای لاتین متمرکز سازند. سفارت آمریکا در

تهران نیز می تواند با استفاده از مطالب بالا بهره برداری لازم را بنماید.ونس

حضور مقامات بلندپایه اجلاس جنبش غیرمتعهدها

سند شماره (9)

از: وزارت خارجه، واشنگتن دی سی. شماره 194793 تاریخ: 5 مرداد 58

به: مجمع گیرندگان مطالب مربوط به جنبش غیرمتعهدها طبقه بندی: خیلی محرمانه

سفارت آمریکا در آنکارا، برن، بوگوتا، برازیلیا، بریج تاون، بخارست، کاراکاس، لاپاز، لیسبون،

اسلام آباد، مادرید، مکزیکو، مونته ویدئو، پاراماریبو، کیتو، سن خوزه، استکهلم، تهران، وین

موضوع: حضور مقامات بلندپایه اجلاس جنبش غیرمتعهدها / مجمع عمومی سازمان ملل متحد

1 (تمام متن خیلی محرمانه است).

2 در رابطه با نزدیک بودن زمان اجلاس جنبش غیرمتعهدها در هاوانا و تشکیل سی و چهارمین

جلسه مجمع عمومی سازمان ملل، لازم است که تعدادی از سران کشوری یا حکومتی و یا مقامات بالارتبه

دیگر پس از اجلاس به نیویورک آمده در اجلاس مجمع عمومی سازمان ملل شرکت نمایند. همچنین

نزدیکی جغرافیایی نیز ممکن است سبب شود که بعضی از آنها در حال رفتن و یا بازگشتن از اجلاس در


صفحه 136

نظر داشته باشند در آمریکا توقفی داشته باشند.

3 از واحدهای دیپلماتیک تقاضا می شود که در صورت اطلاع داشتن پیرامون این توقفها وزارت

امور خارجه و ASAP را هر چه زودتر در جریان امر قرار دهند. ولی از واحدهای دیپلماتیک با تأکید

خواسته می شود که این موضوع را با دولت میزبان در میان نگذاشته به هیچ وجه وانمود ننمایند که ملاقاتی

نیز با وزیر امور خارجه، معاون رئیس جمهور و یا رئیس جمهور قرار است صورت بگیرد.ونس

عکس العمل ایرانیها نسبت به پیش نویس کوبایی در اجلاس هاوانا

سند شماره (10)

تاریخ: 8 مرداد 58 طبقه بندی: خیلی محرمانه

از: سفارت آمریکا در تهران شماره 8074 به: وزارت امور خارجه در واشنگتن دی سی

عطف به: الف وزارتخانه 193073، ب - 187420

موضوع: عکس العمل ایرانیها نسبت به پیش نویس کوبایی در اجلاس هاوانا

1 (تمام متن خیلی محرمانه است)

2 طبق دستورات آمده در مرجع الف مشاور سیاسی در 30 ژوئیه با سرپرست سازمانهای بین المللی

وزارت امور خارجه مهدی احساسی ملاقات کرده و نکات مطروحه در پاراگرافهای 3 تا 8 مرجع الف را و

نیز نگرانیهایی را که در پاراگراف 3 مرجع الف بدانها اشاره شده بود به وی گوشزد کرد. احساسی به مشاور

سیاسی پاسخ داد که چون ایران هنوز به عضویت تمام عیار جنبش غیرمتعهدها درنیامده است، لذا کوباییها

خواستار اظهارنظر از این کشور پیرامون پیش نویس کوبایی نشده اند. علاوه بر این دولت موقت ایران سعی

دارد، سیاستهای خود را در قبال بسیاری از مسائل و نیز آنها که بوسیله مشاور سیاسی مطرح شده

مشخص سازد. بنابراین او یعنی احساسی در موقعیتی قرار ندارد که بتواند به طور رسمی نسبت به دعوت

مشاور سیاسی عکس العملی نشان دهد.

3 ولی، وی گفت که فقط به طور غیررسمی می تواند ابراز اطمینان نماید که ایران در جنبش

غیرمتعهدها با بررسی خصوصیات هر مسئله یک سیاست مستقل را دنبال خواهد کرد. وی اذعان داشت

که در داخل جنبش غیرمتعهدها بلوکهای مختلفی وجود دارند که هر کدام از مواضع بسیار افراطی

برخوردار هستند. گاهی «نیز ممکن است ایران متوجه شود که بر سر یک مسئله خاص با یکی از بلوکها

هم عقیده شده است، ولی این به این دلیل نخواهد بود که ایران با آن بلوک پیمان بسته باشد، بلکه بررسی

مستقلانه مسئله باعث شده است که ایران به اتخاذ موضع خود همت ورزیده باشد.

4 اظهارنظر: ایران به دنبال انقلاب فوریه هنوز سرگرم نظم و انضباط بخشیدن به وزارت امور خارجه

خود می باشد. به نظر ما احساسی وقتی از اظهارنظر پیرامون مسائل به مطروحه وسیله مشاور سیاسی به

این دلیل که دولت متبوع وی هنوز یک موضع رسمی پیرامون آنها اتخاذ نکرده امتناع ورزید، واقعیت را

اظهار می داشته است. در شرایط کنونی، به نظر ما موضع ایران در جنبش غیرمتعهدها و نیز در دیگر مجامع

بین المللی، حداقل در آینده نزدیک منبعث از شخصیت رهبر هیئت نمایندگی خواهد بود. در صورتی که

وزیر امور خارجه یزدی حضور یابد، ما می توانیم انتظار داشته باشیم که ایران نقش نسبتا مسئولانه ای را

در قبال مسائل ایفا نماید، البته باید دید که ارزیابی منطقی ایران از منافع ملی خودش چیست. لیکن اگر

رهبری هیئت نمایندگی ایران را شخص کم تجربه ای یا شخصی که شیفته انقلاب اسلامی است برعهده