بارگزاری ...
جستجو کنید
برای شروع جستجو، متن خود را وارد کنید.
صفحه 271

مثبتی بر اوضاع اینجا داشته باشیم. ما نباید از دولت و سیاستهای ابتکاری خمینی پشتیبانی نماییم چون

در دراز مدت قابل تحمل نخواهد بود.

به نظر من درست نیست که سفیری نزد خمینی فرستاده شود مگر اینکه دولت کنونی ایران قدرت

ابتکار را در دست گیرد. سفیر مزبور نخواهد توانست بر نحوه تفکر وی تأثیر بگذارد و او را به عنوان عاملی

به عنوان عاملی که سرنگون کننده افراط گرایی وی می باشد تلقی خواهند کرد.

کارمندان سفارت تا حد امکان باید تماسهای همه جانبه پیشین خود را ادامه دهند.

با سران و رهبران نظامی باید مذاکره آغاز گردد و در صورتی که سفارش دریافت لوازم یدکی به ما

ارائه شد باید به گرمی تقاضاهای آنها را برآورده سازیم( البته تا حدی که کنگره اجازه دهد)

وزارت امور خارجه تا حد امکان نباید پیرامون ایران اظهارنظرهای آشکار نماید و در صورت لزوم

باید از جملاتی نظیر «ما امیدواریم که بهبودی در روابط پدید آید» استفاده نماید.

در حال حاضر باید سیاست عدم مداخله را شدیدا رعایت نماییم. هیئت سیاسی آنچنان دستخوش

تفرقه شده است که نمی توانیم کار دیگری برای آن انجام دهیم.

4 در مورد کارمندان. تصمیم مبنی بر به تعویق افتادن ارسال سفیر جدید بسیار درست است. ورود

ایشان در اواخر سپتامبر و اکتبر بسیار مناسب خواهد بود.

در تعداد کارمندان سفارت نباید افزایش به وجود آید و شاید لازم باشد که تعداد آنها کمتر نیز بشود

و جانشینهای کارمندان کنونی نیز باید در تابستان کنونی ارسال گردند. دیگر تکالیف سفارت باید به تعویق

بیفتند تا ببینیم اوضاع چگونه خواهد شد.

به همسران و فرزندان کارمندان نباید اجازه مسافرت به اینجا را داد تا سفیر جدید در این مورد

ارزیابی خود را ارسال نماید.

ساختمان بخشهای کنسولی جدید باید پایان پذیرد ولی خدمات کنسولی نباید قبل از ورود سفیر

جدید از سرگرفته شود.خدمات مربوط به روادید تنها کاری است که ما می توانیم برای ایرانیها انجام دهیم.

تداوم وظایف محدود کنونی برای ما مقدار کمی نارضایتی و ناراحتی پدید آورده است.ناس

وقایع ایران و تأثیر آنها بر منافع آمریکا

سند شماره (32)

تاریخ: 8 ژوئن 1979 18 خرداد 1358سری

از: سفارت آمریکا در تهرانبه: وزارت امور خارجه در واشنگتن دی. سی. فوری

موضوع: وقایع ایران و تأثیر آنها بر منافع آمریکا

1 (تمام متن سری است)

2 در حالی که آماده هستم جانشین کاردار در این مأموریت بشوم در نظر دارم افکار و نظریات خود

را با شما در میان بگذارم و در ابتدا باید به شما هشدار دهم که شاید این تجارب یک سال گذشته باشد که

موجب تندی نظریات من شده است. با این وصف، بسیاری از همکاران دیپلماتیک (بجز ژاپنیها) و

همکاران در سفارت اکثر با عقاید من در این زمینه ها موافق هستند.

3 وقایع سیاسی داخلی

انقلاب ایران هنوز به پایان خط نرسیده است. بیش از 50 درصد احتمال دارد که درگیریهای


صفحه 272

خشونت بار دیگری نیز به وقوع بپیوندد. اوضاع بسیار بحرانی است.

هیئت سیاسی به صورت گروههای سیاسی بسیار آشفته ای در آمده است و احتمالاً همکاری معنی

داری در بین آنها پدید نخواهد آمد (که از شاخصهای ایران بشمار می رود).

گروههای متعددی در مورد قانون اساسی و ماهیت دولت به خمینی حمله ور شده اند. وقایع

خشونت بار حتما رخ خواهد داد. لیکن به نظر من او در آینده نیز نیرومندترین قدرت سیاسی خواهد بود.

هنوز معلوم نیست که چه کسی جانشین وی خواهد شد تا بتواند با قدرت کافی به کنترل ملت بپردازد.

قدرت مطلقه در اختیار وی و گاردهای انقلابی و اجتماعات مسلح قرار دارد. در پلیس و واحدهای نظامی

بهبود بسیار کمی به وجود آمده است.

ضد آمریکاگرایی در اینجا جنبه واقعی زندگی است و با جوششهای سیاسی احتمالاً افزایش

خواهد یافت. به علت روابط ما با شاه ما هدف اصلی واقع شده ایم. چون این از خصوصیات اخلاقی

پارسیهاست که همیشه گناه بدبختیهای خود را به گردن دیگران بیندازند.

«دولت» متشکل از افراد پاکی است که قدرتی در دست ندارند. آنها منتظر دستورات خمینی هستند

که سیستم کمیته های انقلابی را دیکته می کند. بنابراین این دوگانگی قدرت و اختیارات بر همه سطوح

دولتی، تجاری و فعالیتهای خصوصی تأثیر گذارده و موجب انحراف وزیران می گردد.

اقتصاد کاملاً آشفته و درهم و برهم است بخش اعظم مدیران خارجی و ایرانی فراری شده اند؛

تعدادی از آنها زندانی شده اند و بسیاری دیگر به علت مداخله کمیته های کارگری و انقلابی و کمبود مواد

خام وارداتی قادر به انجام وظیفه نیستند. نظام بانکداری موقعیت خود را به طرز عمده ای بهبود

بخشیده است. بیکاری همه گیر شده است. لیکن دلارهایی که از طریق نفت عاید می گردد برای پرداخت

حقوق کارگران بیکار و تأمین مواد غذایی و از بین بردن کمبودهای غیر خوراکی که خودی نشان می دهند،

وارد اقتصاد می گردند.

فشار تفرقه انگیز این کشور چند زبانه و دارای اقلیتهای گوناگون در حال حاضر در ترکستان،

خوزستان و کردستان مشاهده می گردد. اوضاع در این نقاط وخیم تر خواهد شد و آذربایجان نیز نقطه

بعدی خواهد بود.

4 دورنمای آینده ای که خمینی در آن باشد:

خمینی 79 ساله، خسته و از نظر سلامت در وضع چندان خوبی نیست. ولی سیاست کوتاه مدت ما

باید بر این اساس باشد که فکر کنیم او تا مدتی بر سرکار خواهد بود. در واقع، فوت وی کشور را دستخوش

آشوب بیشتری خواهد کرد. او تنها کسی است که می تواند اجتماع را از آشفتگی کامل برهاند.

او مردی است که می خواهد یک دولت کاملاً اسلامی استوار بر اصول قرآن و سنت اسلامی را در

جهان پیاده کند. گاهی هم طوری صحبت می کند که گویی وی پیامبر منتخب خدا می باشد.

او متقاعد شده است که تنها او و «توده های »مردم این انقلاب را به وجود آورده اند و همانها

می خواهند که یک کشور اسلامی به وجود آید. بنابراین او دست اندرکاران مدرنیزه کردن و دموکراسی را

حقیر شمرده و مایل نیست مخالفین دموکرات را نیز در قدرت سهیم بداند.

او در میان افراطیون (اسلامی، چپگرا، ساف و غیره) محصور بود و حتی کابینه نیز توانسته است

توجه وی را به خود جلب نماید. خلاصه اینکه امکان ندارد بتوان مستقیما وی را تحت نفوذ قرارداد.


صفحه 273

خمینی در امور جهانی و نیازهای یک کشور مدرن، احساسات و اموری که موجبات نارضایتی

جدی داخلی و بین المللی را فراهم می آورد سررشته ای ندارد.

نارضایتی (تنفر؟) وی از آمریکا بسیار واقعی است. او واقعا معتقد است که ما سعی داریم مداخله

نموده و انقلاب را از بین ببریم.

5 آینده نزدیک:

اگر پیش بینی من درست باشد که وی چهره مسلط جامعه در چند ماه آینده خواهد بود، باید گفت که

آمریکا نمی تواند امید چندانی به ایران داشته باشد:

یک نظام دیکتاتوری واقعی پدید خواهد آمد که رهبران محافظه کار مذهبی با استفاده از ارعاب و

توسل به دادگاههای انقلابی سعی خواهند کرد جناحهای مخالف را بترسانند. تمام اینها نیز به وسیله عدم

کارایی دولتی، فردگرایی ایرانیها، فساد و مخالفت مستمر دیگر نیروهای سیاسی از قبیل چپها که به

فعالیتهای سیاسی عادت کرده اند تشدید خواهد شد. این موضوع نیز سبب خواهد شد که گروههای

ناراضی به تروریسم متوسل شوند.

روابط دیپلماتیک ما نیز بسته به خواست خمینی است و هر زمان امکان قطع آن وجود دارد.

احساسات ضدآمریکایی در همه جا رایج است و گاهی جان کارمندان ما را نیز به مخاطره می افکند. ما

نخواهیم توانست به منابع مفید و مؤثر دسترسی داشته باشیم.

اقتصاد نیز به آرامی بهبود خواهد یافت. آینده فعالیتهای تجاری آمریکا، بجز در مورد صدور مواد

مورد نیاز از قبیل مواد غذایی، بسیار محدود خواهد بود. تاجرانی که سعی دارند با استفاده از قراردادهای

قدیمی به کار بپردازند، سعی دارند ادعاهای معتبر خود را جمع آوری نمایند و سرمایه گذاریهای مشترک

نیز با مقامات متضادی روبه رو می شوند که برای شرکت و خودشان خطراتی به بار می آورد.

در صحنه بین المللی، ایران از نظر ما سازش ناپذیر است و حمایت خود را از نهضتهای انقلابی تندرو

اعلام می دارد و سر منشأ عدم ثبات در منطقه به حساب می آید.

در این محیطی که بی ثباتی حادی در آن وجود دارد صنعت نفت نیز علیرغم تمایلات اقتصادی

داخلی دچار وقفه خواهد گردید.

6 من در پیامی جداگانه در مورد وضع خودمان در ماههای آتی اظهار نظر خواهم نمود. اگر چند دقیقه

وقت صرف کرده تحلیل مشاور سیاسی تامست تحت عنوان « در انتظار گودو به سبک ایران » را بخوانید

(تهران 5932) خواهید توانست بیش از این پیام از آن استفاده کرده و نظریه درازمدتی را کسب نمایید.ناس

عالیجناب: دکتر ابراهیم یزدی، وزیر خارجه ایران

سند شماره (33)

13 ژوئن 1979 23 خرداد 58تهران ایران

دکتر ابراهیم یزدی، وزیر خارجه ایران، تهران

عالیجناب:

من از شما در مورد موضوع انجمن ایران و آمریکا در اصفهان و دفتر تعلیم و تربیت اصفهان استمداد

می طلبم.

همانطور که می دانید، انجمن ایران و آمریکا یک مؤسسه فرهنگی خصوصی است که سعی دارد روابط


صفحه 274

بین ملت ایران و آمریکا را از طریق برنامه تبادل و وقایع فرهنگی، کتابخانه و جلسات ملاقات، و کلاسهای

انگلیسی برای ایرانیان و کلاسهای فارسی برای آمریکاییان حفظ کند و بهتر سازد. دفاتر انجمن در تهران و

سایر شهرستانها اجازه نامه شان را از طریق وزیر فرهنگ دریافت داشته اند. در اصفهان دفتر انجمن پ

مدتی قبل از انقلاب معلق بود و هم اکنون نیز معلق می باشد.

امروز مورخ 13 ژوئن 1979 رئیس انجمن ایران و آمریکا در اصفهان، آقای دنیس ویلسون، نامه ای از

آقای حسن نیلفروشان رئیس کل دفتر تعلیم و تربیت اصفهان دریافت داشت مبنی بر اینکه انجمن ایران و

آمریکا یک مدرسه زبان خارجه است نه یک مؤسسه فرهنگی و دستور داده است که انجمن تا زمانی که

اجازه نامه رسمی مدرسه را دریافت نداشته، بسته باشد و باید تابع مقررات مدارس باشد.

اگرچه انجمن ایران و آمریکا یک سازمان دولتی آمریکا نمی باشد ولی سفارت آمریکا از اهداف

انجمن پشتیبانی به عمل آورده و معتقد است که این همکاریها باعث تفاهم بیشتر بین دو کشور خواهند

شد. اگر انجمن در اصفهان بسته شود، در حالی که ترمش در حال شروع شدن می باشد و درخواستنامه از

طرف متقاضیان قبول کرده است، احتمالش زیاد است که هرگز باز نشود زیرا مخارج فعلیش از درآمدش

بیشتر است. این باعث تأسف شهروندان اصفهانی که از خدمات انجمن استفاده می کنند خواهد شد و تفاهم

بهتر بین دو ملت ما را کمتر خواهد کرد.

دستور صادره ظاهرا ناشی از اشتباه است، زیرا انجمن ایران و آمریکا هرگز زیر نظر وزارت آموزش و

پرورش نبوده، بلکه زیر نظر وزارت فرهنگ بوده است. من امیدوارم که شما بتوانید مداخله نمائید و این

دستور را لغو نمائید و به دفتر امور فرهنگی اصفهان بگویید که مسئولیت انجمن با ایشان می باشد نه دفتر

تعلیم و تربیت.

با تقدیم احترام و عرض تشکر از کمک شما در این باره.

کاردار سفارت چارلز دبلیو. ناس

تصمیماتی پیرامون ایران

سند شماره (34)

تاریخ: 16 ژوئن 1979 26 خرداد 1358خیلی محرمانه

از: سفارت آمریکا تهرانبه:وزارت امور خارجه واشنگتن دی. سی. فوری

موضوع: تصمیماتی پیرامون ایران

1 (تمام متن خیلی محرمانه؛ فورا به اطلاع رسانده شود)

2 اعتصام مسئول امور اروپا و کشورهای آمریکایی وزارت امور خارجه از من خواسته است که

امروز صبح پیرامون یک مورد مهم با وی تماس بگیرم. پس از ورود من، وی گفت که وزیر امور خارجه،

یزدی، اطلاعاتی مبنی بر اینکه سناتور بارنز و هالن بک درصدد هستند تا در دنباله تصمیمات اتخاذ شده

توسط مجلس سنا، تصمیمات دیگری نیز گرفته شود، به دست آورده است. (در حال حاضر نمی دانم آن

برنامه یا تصمیم بخصوص کنگره چه بوده است ولی مأمور بخش ایران و اداره امور خاور نزدیک، به من

اطلاع داد که نماینده ای به نام هالن بک روی چنین موضوعی کار می کند). اعتصام اظهار داشت که دولت

کنونی ایران بسیار نگران این موضوع است، زیرا اتخاذ چنین تصمیمی موج عظیم ضد آمریکایی را در این

کشور بیشتر به راه خواهد انداخت. این دولت همچنین معتقد است که این عمل، عکس العمل بسیار


صفحه 275

شدیدتری را به همراه خواهد داشت. وی از ما خواسته است تا هر چه در توان داریم برای جلوگیری از این

کار انجام دهیم.

3 اعتصام بنا به دستور وزیر امور خارجه گفت که از ابراز احساسات ونس در نامه ای که به وزیر امور

خارجه نوشته است بسیار خوشحال است و این دولت یک چنین احساساتی را جبران خواهد کرد و منتظر

است تا روابط به تدریج بهبود یابد. ولی باید آگاه بود که اتخاذ تصمیمی دیگر توسط کنگره این وضع را

وخیم تر از اکنون خواهد نمود.

4 بسیار سپاسگزار خواهم بود اگر نوشته جاتی در دسترس من پیرامون این موضوع قرار دهید تا وزیر

امور خارجه را در جریان قرار دهم. با وجود اینکه می دانم امروز شنبه است ولی اگر بتوانید یک گزارش

مقدماتی نیز امروز در اختیار من قرار دهید، من خواهم توانست آنرا فردا صبح ساعت ده و سی دقیقه در

اختیار دقیقه در اختیار وزیر امور خارجه قرار دهم.با تشکر

ناس

تصمیمات اتخاذ شده پیرامون ایران

سند شماره (35)

تاریخ: 16 ژوئن 1979 26 خرداد 1358خیلی محرمانه

از: وزارت امور خارجه واشنگتن دی.سیبه: سفارت آمریکا تهران فوری

موضوع: تصمیمات اتخاذ شده پیرامون ایران

1 نمایندگان کنگره آقایان هالن بک، سولارز و احتمالاً دیگران، چند هفته پیش تصمیمات خود را در

رابطه با ایران، بخصوص جامعه یهودیان اعلام نمودند. گویا این تصمیمات به HRCE ارجاع گردیده است.

2 نماینده کنگره، آقای بارنز مقامات وزارت امور خارجه را دعوت کرده است تا در 18 ژوئن با چند

تن از شهروندان حومه مربوط به خود پیرامون موقعیت ایران به بحث و تبادل نظر بنشینند. ظاهرا حدود 30

نفر در این جلسه شرکت کرده و نیز به طور محرمانه برگزار خواهد گردید.

3 نماینده کنگره، آقای هالن بک قبلاً نیز برنامه یک جلسه محرمانه را در 19 ژوئن ترتیب داده بود تا

پیرامون وضع جامعه یهودیها در ایران مذاکره به عمل آید. البته این جلسه لغو گردید و در عوض قرار بر آن

شده است که مقامات وزارت امور خارجه با او و چند تن دیگر از نمایندگان به طور محرمانه ملاقاتی داشته

باشند. نماینده سازمان سیا نیز احتمالاً دعوت شده است.

4 کاردار سفارت آگاه، از وجود چنین جلسه ای و تصمیمات اتخاذ شده اطلاع داشت و از ما در این

مورد در تاریخ 15 ژوئن سؤالاتی نموده است. در جواب ما نیز همین مطالب یاد شده بالا را در اختیار وی

قرار دادیم.کریستوفر

روابط ایران و ایالات متحده

سند شماره (36)

تاریخ: 17 ژوئن 1979 27 خرداد 58خیلی محرمانه

از: سفارت آمریکا تهرانبه: وزارت خارجه واشنگتن

موضوع: روابط ایران و ایالات متحده

1 تمام متن خیلی محرمانه است تلگرام گزارشی.


صفحه 276

2 خلاصه: در خلال مراسم خداحافظی یزدی وزیر خارجه در 17 ژوئن، وی مجددا تمایل دولت

موقت ایران (و خمینی) را برای روابط مستمر با ایالات متحده تکرار کرد. یزدی درخواست همکاری برای

جلوگیری از وقایعی از قبیل رأی 17 می سنا و خنثی سازی جریان عادی کردن روابط را نمود. او همچنین

به صورت مؤکدی اظهار داشت که شرکای آمریکایی در بانکهای ایرانی که اخیرا ملی شده اند نبایستی

درباره بازیافت سرمایه شان نگران باشند.

3 یزدی با من و کنسول سیاسی در 16 ژوئن برای ملاقات خداحافظی دیدار کرد. او پاسخ داد که وی

از رسانیدن درودها و تهنیتهایش به ونس به وسیله من قدردانی می نماید. او در این رابطه گفت که قصد

داشته مجددا تصریح نماید که موضع دولت موقت ایران و آیت اللّه خمینی همچنان این است که روابط ایران

را با ایالات متحده قطع نکند بلکه ایران می خواهد که این روابط را بهبود بخشد و گذشته را فراموش نماید.

او گفت ما می دانیم که این کار آسان نخواهد بود. او اضافه کرد که خیلی مایه تأسف است که رأی 17 می

سنا باعث موجی از RECIMINATION دوجانبه گردیده است. او گفت که دولت موقت ایران از شنیدن

اینکه اخیرا بارنز، عضو کنگره قطعنامه ای شبیه به قطعنامه ای که به وسیله سنا تصویب شد پیشنهاد کرده

ناراحت بوده است.

4 من با استفاده از اطلاعاتی که در تلکس مرجع بوده تلاشهایی را که انجام شده و نیز در حال انجام

شدن بوده اند تا از اقداماتی از آن قبیل که دولت موقت ایران و وی را ناراحت نموده جلوگیری نمایند برای

وی تشریح کردم. او پاسخ داد وی از اینکه ما مسئله را درک می کنیم خوشحال است. او گفت این چیزی

است که من می خواستم به شما بگویم و مایلم شما آنرا به واشنگتن برسانید.

این نوع قطعنامه ها کمکی نخواهند کرد. آنها با اظهارات مبنی بر حسن نیت دولت (آمریکا )مغایر

هستند. یزدی سپس درک خودش از تفاوت بین هیئت حاکمه و کنگره و عدم تشخیص مردم کوچه و بازار

از این دو را که اکنون موضوع آشنایی است تکرار کرد.

5 یزدی سپس به مسئله فروشهای نظامی پرداخت. او گفت که اخیرا به وسیله ایمانیان، فرمانده

نیروی هوایی مطلع شده است که ما ارسال لوازم یدکی خاصی را که ایران پول آنرا پرداخت کرده است، به

تعویق انداخته ایم. او خواست که ما راه را برای ارسال این اقلام باز کنیم. من از او خواستم که جزئیات دقیق

بیشتری برای ما فراهم نماید و قول دادم آنچه را بتوانیم انجام خواهیم داد. یزدی گفت روشی که بیشتر

قراردادهای نظامی بین رژیم سابق و ایالات متحده بدان وسیله نوشته شده اند از نظر دولت موقت ایران

غیر قابل قبول است. این قراردادها مثل یک چک سفید به نام گروه مشاورین نظامی شما می باشند. اگر ما

آنها را فسخ نمائیم متحمل میلیونها دلار زیان می شویم. ما ترجیح می دهیم این قراردادها را به طریقی فسخ

کنیم که از نظر مالی ما را دچار خسارت ننماید. اینکار می تواند تقریبا یک میلیارد دلار بضرر ما تمام شود.

اگر شما در اینکار به ما کمک نمایید چیزی خواهد بود که من می توانم با آن پیش مردم بروم و به آنها بگویم

شما چه کاری برای ما انجام داده اید.

6 من اقدامات جدید را با توجه به کارهای تکمیلی وزارت دفاع تشریح نمودم. یزدی درخواست

کمک در موضوعات قراردادی غیر دفاعی (نظامی) را نمود. او اشاره کرد که قراردادی برای 600 میلیون

دلار با GTE منعقد شده و حدود 450 میلیون دلار تاکنون پرداخت شده ولی GTEتمام کاری را که لازم

بوده انجام نداده است. او گفت من می دانم که این موضوع هیچ ارتباطی به دولت ایالات متحده ندارد، ولی


صفحه 277

مردم GTE را به عنوان یک کمپانی آمریکایی می بینند. ما برای اینکه آنها را وادار کنیم که کار را تمام کنند

به کمک شما نیاز داریم. من تلاشهایی را که برای وادار کردن بازرگانان به بازگشت جهت حل مسائلشان

انجام داده ام، متذکر شدم و گفتم که خود GTE حدود 6 هفته قبل یک هیئت نمایندگی برای بحث درباره

قراردادش با مقامات دولتی ایرانی مرتبط به ایران فرستاده بود. من سپس از او درخواست نمودم تا ما را

مطلع سازد که در هر مورد چه زمانی نهادهای ایرانی آماده هستند که قراردادهای بخصوصی را مورد بحث

قرار دهند و قول دادم که ما هر کاری بتوانیم برای اینکه ببینیم کمپانیهای ایالات متحده کسی را به اینجا

می فرستند انجام خواهیم داد.

7 یزدی به عنوان آخرین پیامش گفت وی می خواهد که این موضوع کاملاً روشن باشد که سیاست

دولت موقت ایران در ملی کردن بانکها در ایران می باشد. او گفت که دولت کنترل بانکها را به منظور

مدیریت در دست گرفته است. بانکهای آمریکایی که در بعضی از این بانکهای ایرانی سهام دارند نبایستی

در مورد از بین رفتن سرمایه خود هراسان باشند. او گفت ما تا آخرین سنت آنرا خواهیم پرداخت.ما اکنون

مشغول بررسی حسابها می باشیم و هر چه را که سررسید شده باشد، مثل سهامداران ایرانی به سهامداران

خارجی پرداخت خواهیم کرد. ما قصد نداریم سرمایه کسی را مصادره کنیم. این تصمیم کابینه است که هر

چه را سررسید شده باشد پرداخت کند و شرکای آمریکایی بانکهای ایرانی نبایستی نگران یا هراسان

باشند.

احتمال مصاحبه رادیو صدای آمریکا با ساندرز

سند شماره (37)

تاریخ: 21 ژوئن 1979 31 خرداد1358خیلی محرمانه

از: سفارت آمریکا تهرانبه:وزارت امور خارجه واشنگتن دی. سی

موضوع: احتمال مصاحبه رادیو صدای آمریکا با ساندرز

1 تمام متن خیلی محرمانه.

2 از موقع ورودم به تهران با ناس و دیگران ملاقاتهایی داشته ام و درباره لزوم مصاحبه صدای آمریکا

با هال ساندرز جهت روشن شدن روابط ما با ایران در جهت سازندگی صحبت کرده ام. امیدوارم بتوانیم این

مصاحبه را انجام دهیم و از فرصتی که دست یافته برای اجرای خواسته هایمان در زمینه بهبود روابط

استفاده کنیم.

3 چیزی شبیه آن طرح پرسشها و پاسخهایی که به من دادید، کاملاً مناسب است. ما دو پیشنهاد درباره

آن طرحها داریم.

اول اینکه لحنی که برای زمینه سازی ارسال سفیر جدید به کار رفته زیاده از حد انتقادی است و بهتر

است لحنی به کار رود که مبنی بر خوش بینی ما در راه برقراری روابط نوین با ایران باشد.

دوم اینکه پرسش و پاسخ مربوط به حفظ منافع آمریکا در ایران می تواند موضوع منافع بازرگانی ما را

نیز مطرح کند؛ از جمله صدور غلات به ایران و علاقه و اشتغال آمریکاییان جهت مطالعه در امور ایران و

شناخت بیشتر مردم و تحولات درونی آن.

لینگن

آینده عادی شدن روابط تجاری آمریکا و ایران


صفحه 278

سند شماره (38)

تاریخ: 24 ژوئن 1979 3 تیر1358

از: سفارت آمریکا تهرانبه: وزارت امور خارجه واشنگتن

موضوع: آینده عادی شدن روابط تجاری آمریکا و ایران

1 تمام متن خیلی محرمانه است.

2 تضاد و دوگانگی بین (الف) مواضع به طور کلی عاقلانه خیلی از مقامات ارشد دولت موقت که

متوجه لزوم برقراری روابط عادی تر دیپلماتیک و تبادلات تجاری با آمریکا شده اند و (ب) مواضع ضد

آمریکایی انقلابی مطبوعات، روحانیون اطراف خمینی و خیلی از ایرانیان که ضد خارجی هستند و در

سطوح دوم و پایین تر دولت موقت می باشند، همچنان تلاشهایمان را برای عادی کردن روابط خنثی

می سازند.

3 در 21 ژوئن وزیر خارجه یزدی و سخنگوی دولت امیر انتظام، هر دو به طور علنی به حمایت از

ادامه قراردادها و روابط با غرب اظهاراتی نمودند. اظهارات امیر انتظام به مطبوعات مسائل گسترده ای را

در برداشت از جمله تغییرات پرسنلی در دولت موقت، نفوذ بیش از حد کمیته ها و مسائل اقتصادی

مختلف. او به خبرنگاران گفت که امیدوار است روابط با آمریکا بزودی به سوی بهبودی رود. در مورد

قراردادهای نظامی امیر انتظام گفت که فسخ تمام قراردادهای سابقی که ایران قبلاً در آنها میلیاردها دلار

سرمایه گذاری کرده بود غیرعاقلانه است. او حتی به طور غیر مستقیم به لزوم متخصصان نظامی آمریکایی

اشاره کرد. سخنگوی دولت موقت همچنین گفت که امام و دولت موقت هیچگاه در صدد مصادره اموال

نبوده اند، چون مالکیت فردی در اسلام مقدس است ولی این حرف کاملاً قابل قبول نبود. یزدی آنطور که

در تهران تایمز 25 ژوئن منعکس شده، مشخصا این مسئله را مطرح نموده که ایران نمی تواند به تنهایی به

پیش برود.یزدی صریحا به ادامه وابستگی به غرب اقرار کرد و گفت که فسخ سریع قراردادها توسط ایران

بیشتر به ضرر ایران خواهد بود تا فروشندگان خارجی و آن را به سطح یک جامعه کشاورزی پایین خواهد

آورد.

4 در حالیکه ما از اظهارات مثبت مانند گفته های یزدی و امیر انتظام در پنجشنبه گذشته استقبال

می کنیم، ولی از خبر اخیر (الف) فسخ قرارداد آناکاندا با شرکت مس و (ب) حملات شدید و غیر مترقبه به

GTEدلگیریم. نمونه دیگر گزارش روزنامه بامداد در مورد ادامه ارسال غذا به ایران بود. بامداد از اطلاعیه

آژانس ارتباطات بین المللی استقبال کرده بود ولی در مقدمه آن گفته بود که آمریکا تحریم خود را از ایران

برداشته است.

5 تا زمانی که دولت موقت قدرت بیشتری نیابد، این نداهای میانه روانه مانند یزدی، امیرانتظام و

حتی بازرگان بعید است که اثری داشته باشند. وقایع هفته گذشته،این فرضیه را که برقراری روابط تجاری

بین ایران و آمریکا می تواند راهگشای بهبود روابط سیاسی گردد مورد سؤال قرار می دهد. با توجه به جو

سیاسی نامطلوب اصلاً نمی توان مطمئن بود که میانه روها در دولت موقت آنقدر زیاد هستند و یا آنقدر نفوذ

دارند که بتوانند مانع حملات شوند و یا مواضع ضد آمریکایی که مانع از سرگیری فعالیتهای تجار

آمریکایی در ایران شده را تغییر دهند.

گذشته از این ممکن است روابط ما مانعی برای عادی کردن روابط سیاسیمان گردد و این در صورتی