کتاب اسناد لانه جاسوسی آمریکا

اوپک ارجاع خواهد گردید. و احتمالاً از این کمیته نیز خواسته خواهد شد که توصیه های خود را تسلیم

اجلاس اوپک در ماه ژوئن نماید.

4 اظهار نظر: گرچه سعودیها همیشه خواسته اند که پول نفت آنها به دلار پرداخت شود، لیکن در مورد

امکان تغییر واحد پولی به ارز دیگر نیز اظهارات مشخصی ننموده اند، به نظر ما سعودیها از ذخایر ارزی

وسیع خود به دلار آگاه بوده و نمی خواهند قبل از مطالعه کافی و در نظر گرفتن همه جوانب به یک چنین

اقدامی مبادرت ورزند.

5 پیشنهادات: در صورتی که آن وزارتخانه و یا سازمان اطلاعاتی (سیا م) تحلیلی در مورد تأثیر این

حرکت بر اقتصاد غرب و ارزش دلار دارد، ما می توانیم آن را قبل از اجلاس اوپک در سوم، اوریل به

سعودیها منتقل سازیم.وایلی

نظریات مقامات سعودی در مورد سیاستهای نفتی دولت عربستان سعودی

سند شماره (7)

تاریخ: 18 آوریل 1978 فروردین 1357طبقه بندی: خیلی محرمانه

از: سفارت آمریکا جده به: وزارت امور خارجه واشنگتن دی سی

موضوع: نظریات مقامات سعودی در مورد سیاستهای نفتی دولت عربستان سعودی

1 در ملاقاتی که میان گروه دانشکده ملی جنگ، وزیر نفت زکی یمانی و وزیر طرح و برنامه هشام

ناظر صورت گرفت بیاناتی ایراد گردید که می تواند نشانگر سیاستهای نفتی دولت عربستان سعودی باشد.

2 وقتی سؤال شد که آیا عربستان سعودی سطح تولید خود را در سال 1985 به 16 میلیون بشکه در

روز خواهد رساند، یمانی گفت که گزارشاتی حاکی از این رقم تولیدی را دیده است، ولی به نظر وی این

گزارشات خیلی اغراق آمیز بوده اند. وی سپس گفت «حتی اگر اینقدر نفت لازم داشته باشید، نمی توانید آن

را به دست بیاورید.»

اظهار نظر: این مهمترین و آشکارترین بیانیه ای است که از طرف دولت عربستان سعودی مبنی بر

محدودیت افزایش تولید آتی شنیده ایم. (پایان اظهار نظر).

3 از وی پرسیده شد که تصمیمات مربوط به تولید در داخل دولت عربستان سعودی چگونه اتخاذ

می گردد، و یمانی گفت که این تصمیمات در شورای نفتی بر اساس تقاضای قابل پیش بینی جهانی، میزان

تخلیه منابع و طول عمر منابع سعودی و نیاز نسلهای آینده عربستان سعودی اتخاذ می شود.

4 به هنگام بحث درباره دلار، یمانی طبق معمول اظهار داشت که قیمت نفت و پرداخت پول نفت دو

مسئله جداگانه است. وی گفت تا جایی که به پرداخت پول نفت مربوط می شود نمی توان از واحد پول

دیگری استفاده کرد. در واقع هیچ یک از کشورهای دیگر نمی خواهند که از واحد پول شان به این منظور

استفاده شود. مثلاً اگر از مارک یا ین استفاده شود، ارزش آن نیز فورا دو برابر خواهد شد. قیمت گذاری

یک مسئله دیگر است. اگر از مجموعه ای از ارزها استفاده شود، ارزش دلار درا ین مجموعه تعیین کننده

واحد پول قیمت نفت خواهد بود. وی از تلاشهای پیشین (مراحل اول و دوم کنفرانس اوپک در ژنو) یاد

کرد، لیکن در مورد موضع کنونی سعودیها و یا همکاران این کشور در اوپک بیان مشخصی ایراد ننمود.

5 ناظر، وزیر طرح و برنامه به این گروه گفت که دولت عربستان سعودی معتقد است که شرکتهای

بین المللی باید تمام کارخانه های پتروشیمی آتی خود را در کشورهای تولید کننده و به خصوص منطقه

خلیج بسازند. وی گفت که دولت عربستان سعودی معتقد است که تا سال 1983 بازار از ایجاد

کارخانه های جدید حمایت خواهد کرد و پس از سال 1986 در ظرفیت پتروشیمی نیز کاهش پدید خواهد

آمد.وست

برنامه های کمکهای عمده سعودی به جیبوتی

سند شماره (8)

تاریخ: 4 می 1978 14 اردیبهشت 1357طبقه بندی: خیلی محرمانه

از: سفارت آمریکا جیبوتیبه: وزارت امور خارجه واشنگتن. دی سی

موضوع: برنامه های کمکهای عمده سعودی به جیبوتی

1 پس از ماهها گفتگو، یک برنامه کمک از جانب سعودی بالغ بر 60 میلیون دلار که در هفته گذشته

برای دولت جیبوتی منعقد گردید و در دوم ماه می نیز اعلام شد. این پروژه ها بسیار از نکات حساس از

قبیل ارتباطات، آموزش و پرورش، بهبود در امور بنادر و فرودگاهها، جاده ها، مذهب، مسکن، بهداشت و

خدمات اجتماعی را در بر می گیرد.

2 آنچه در ذیل می آید به شرح پروژه هاست. معادل دلاری بودجه به طور عمومی اعلام نشده است.

لیکن مبلغ آن را از یکی از منابع معتبر دولت جیبوتی به دست آورده ایم:

توربین های برقی برای شرکت برق جیبوتی، این ماشین احتمالاً از یک شرکت فرانسوی که بقیه

تجهیزات را در اختیار این کشور قرار داده است، خریداری خواهد شد. ارزش 4000000 دلار.

توسعه پارکینگ فرودگاه، در حال حاضر فقط یک جت بوئینگ 747 می تواند در ترمینال پارک

شود. و برنامه توسعه سبب خواهد شد که یک منطقه پارک برای هواپیماهای غول پیکر و یک پارکینگ

دیگر برای هواپیماهای کوچکتر ایجاد شود. ارزش 500/907/1 دلار.

سردخانه شهری، برای کمک به تجارت دامداری محلی. در حال حاضر قسمت اعظم گوشت مصرفی

جیبوتی وارداتی است. ارزش 000/700/1 دلار.

ایستگاه ماهواره زمینی. این پروژه در تلگرام سفارت به شماره 354 تشریح شده است، ارزش

000/500/2 دلار.

مسکن ارزانقیمت برای کارمندان دولت. هزینه ترانش اول 000/000/5 دلار.

ایستگاه مکروویو برای پشتیبانی از ایستگاه زمینی که در تلگرام سفارتی 354 تشریح شده است.

ارزش 000/000/2 دلار.

مطالعه در زمینه ایجاد جاده بین تا جوارح جیبوتی. ارزش 000/500 دلار.

کشاورزی. پروژه های مخصوص برای جیبوتی (آمبولی) و گراندبارا بودجه اختصاصی

000/000/5 دلار.

بررسی امکان ایجاد کارخانه تولید بطریهای محتوی مایع در تا جوراح با هزینه 000/900 دلار.

ایجاد بیمارستان، اضافه کردن دو جناح به بیمارستان پتلی یر جیبوتی و مطالعه برای ایجاد یک

بیمارستان در اوبوک. هزینه 000/400/6 دلار.

پرورشگاه برای کودکان بی سرپرست جیبوتی. 000/500 دلار.

چاپخانه به زبان عربی. 000/000/1 دلار.

تجهیزات برای دفاتر دولتی (ماشین تحریر، ماشین فتوکپی، و غیره) 000/800/1 دلار.

آموزش و پرورش بنابه گفته سفارت، این پول به مبلغ کل بودجه کمکی اضافه خواهد شد

(محدودیت زمانی وجود ندارد) و می تواند در مورد مدارس فرانسه زبان و یا تغییر برنامه های درسی به

عربی انجام شود 000/4000/1 دلار.

ایجاد مساجد 000/600/1 دلار

کمک بودجه ای 000/000/5 دلار.

هزینه کلی پروژه ها 500/807/59 دلار.

3 به علت نگرانی سعودیها در مورد امکان به هدر رفتن این مبلغ یک مدیر پروژه در سفارت سعودی

در جیبوتی مأمور نظارت بر تقسیم و صرف هزینه ها خواهد گردید.

4 این پروژه ها از طریق مناقصات بین المللی انجام خواهد گرفت. این پایگاه مایل است نظریات

سفارت آمریکا در جده را در مورد امور ساختمانی سعودی دریافت نماید. بعضی از شرکتهای آمریکا در

کار با سعودیها چه در عربستان سعودی و چه در نقاط دیگر تجربه کافی دارند. ما امیدواریم که تعدادی از

پروژه های بالا به شرکتهای آمریکایی داده شود.

بیانات یمانی در مورد قیمت نفت

سند شماره (9)

تاریخ: 22 می 1978 اول خرداد 1357طبقه بندی: خیلی محرمانه

از: سفارت آمریکا جدهبه: وزارت امور خارجه واشنگتن. دی. سی

موضوع: بیانات یمانی در مورد قیمت نفت

1 آن وزارتخانه احتمالاً متوجه متن مصاحبه سر دبیر اقتصادی واشنگتن تریبون با یمانی وزیر نفت

عربستان شده است که در آن یمانی از امکان افزایش قیمت نفت در سال 1979 سخن گفته است. پس از

بحث پیرامون بازار نفت که مشابه بحثهای وی پس از اجلاس اوپک در طائف بود (یعنی، تولید اضافی

برای یکسال و اندی دیگر، تعادل بازار در 5 تا 6 سال آتی، و دوران توأم با کمبود نفت دیگر)،یمانی

استدلال نموده است که قیمت نفت در اوائل سالهای 1980 افزایش تدریجی خواهد داشت و نمی توان

قیمتها را ثابت نگه داشت تا به دوران کمبود رسید. وی گفت،در یک دوره کوتاه مدت در اوایل سال 1979

در قیمت نفت یک تغییر 5050 به وجود خواهد آمد.

2 اظهار نظر: بیانات اخیر یمانی ظاهرا نشان می دهد که دولت عربستان سعودی با افزایش قیمت نفت

در سال 1978 شدیدا مخالفت خواهد ورزید، لیکن سیاست آن در قبال قیمت نفت برای سال 1979 و

فراتر از آن بستگی به نحوه کار بازار خواهد داشت. با شدت یافتن جو صرفه جویی در عربستان سعودی،

کاهش تولید برای دولت این کشور قابل قبول است، و آماده است نقش خود را در حمایت از قیمت نفت

اوپک ایفا نماید نگر اینکه دیگر تولیدکنندگان حاضر شوند تولید خود را به قیمت کاهش تولید نفت

عربستان سعودی زیاد کنند.

کاهش تولید کنونی سبب شده است که مقداری از فشارهای وارده بر دولت برای افزایش ظرفیت تولید

از بین برود و در همان حال مقدار منابع مالی برای انجام این کار نیز تخفیف یافته است. دولت عربستان

سعودی دریافته است که ایجاد ابهام در مقاصد و ظرفیت تولیداتی آتی خود خواهد توانست ملل مصرف

کننده را به طور سازنده وادار سازد که واردات نفتی خود را کاهش دهند، و نیز معتقد است که افزایش ملایم

قیمتهادر سالهای 1980 نیز انگیزه ای برای تخفیف واردات خواهد بود. به نظر ما دولت عربستان سعودی

می تواند عمدا (یا به طور یکجانبه) حرکتی نماید و به دنبال کاهش تولید کنونی قیمتهای بازار را ثابت

نگاهدارد و یا کاری کند که سبب افزایش تدریجی آنها بشود. با در نظر گرفتن توانایی عربستان سعودی در

مؤثر واقع شدن در مورد کمبود نفتی که یمانی برای اواسط سالهای 1980 پیش بینی می کند، باید اظهارات

وی را به عنوان پیش بینی مقاصد تلقی کرد و نه برآوردهای کسل کننده. وایلی

اجلاس اقتصادی بن، سیاستهای نفتی، کمکها

سند شماره (10)

خیلی محرمانه زمان: 22 ژوئیه 1978 12 تیر 1357

یادداشت مکالماتی

شرکت کنندگان: اعلیحضرت شاهزاده سعود بن فیصل وزیر امور خارجه، عبداللّه م. علیرضا معاون وزیر

امور خارجه در امور اقتصادی، نفتی و فرهنگی: ریچارد کوپر معاون وزیر امور اقتصادی، سفیر جان. سی

وست، ژوزف او. ابلان، مشاور امور اقتصادی و تجاری

مکان: جایگاه تابستانی وزارت امور خارجه، طائف

گیرندگان: سفارتهای آمریکا در لندن، رم، پاریس، توکیو، اوتاوا، بن و در کشورهای عضو اوپک.

موضوع: اجلاس اقتصادی بن، سیاستهای نفتی، کمکها

معاون وزیر کوپر بحث و گفتگو را آغاز نمود و اظهار داشت که رئیس جمهور از وی خواسته است که

عربستان سعودی را در مورد اجلاس اقتصادی بن توجیه نماید. وی گفت که این اولین سفر وی به عربستان

سعودی است. شاهزاده سعود پاسخ داد که امیدوار است این اولین سفر از سفرهای متعدد کوپر باشد و

اظهار داشت که شاه نشین سعودی برای این دیدارها ارزش بسیار قائل است.

پس از آن کوپر به توجیه عمیق وزیر امور خارجه درباره اجلاس اقتصادی بن پرداخت و نقش

شرکت کنندگان در اجلاس و گروه موازی دیگر از مقامات را که خود او نیز جزو آنهاست با نام شرپا یا

راهنماها دارای اهمیت بسیار تلقی نمود. وی گفت که جو اجلاس بسیار عالی است، ولی از آنجا که مسائل

بسیار مهمی به خصوص در بخش شرپا مورد بحث است، مطبوعات احتمالاً درباره جو اجلاس اغراق

کرده اند. از مهمترین مسائل مورد بحث رشد اقتصادی آلمان بود که در آن سرمایه گذاریهای جدید، رشد

کمتر و میزان بیکاری، رشد بیشتری داشته است. در رابطه با آمریکا، کوپر گفت که اروپاییها و ژاپن درک

بهتری از مسائل آمریکا داشته و آگاهی یافته اند که اقدامات انجام شده در زمینه صرفه جویی در انرژی در

آمریکا خیلی بهتر و مؤثرتر از اقداماتی که در بسیاری از دیگر کشورهای اروپایی انجام شده است.

پس از آن شاهزاده سعود گفت که در سفر اخیرش به اروپا به همراه شاه خالد متوجه شده است که

اروپاییها نیز از مسائل و مشکلات آمریکا آگاهی دارند. وی گفت که اروپاییها رهبریت آمریکا را در مورد

اقتصادی پذیرفته اند، لیکن مایلند که آمریکا نیز در زمینه صرفه جوییهای نفتی اقدامات مؤثرتری انجام

دهد، و دست خود را نیز به علامت تأکید تکان داد. سفیر وست اظهار داشت که این اطلاعات که ثابت کننده

تجارب ما در اجلاس می باشد دارای اهمیت بسیار است و اظهار امیدواری کرد که همکاری دولت

عربستان سعودی و آمریکا در این رابطه ادامه و به نفع دو کشور افزایش یابد.

در رابطه با قیمت نفت و امور مالی، شاهزاده سعود خاطرنشان ساخت که عربستان سعودی و دیگر

کشورهای اوپک در نتیجه سقوط دلار عواید کمتری از فروش نفت خود به دست می آورند. این مشکل هم

اکنون با ایجاد محدودیت در امر تولید توأم شده است تا نه تنها ذخایر حفظ شوند بلکه منافع دیگر اعضاء

اوپک نیز در نظر گرفته شود. عربستان سعودی مجبور است در برابر تقاضای منطقی با همکاران خود در

اوپک همکاری نماید و علاوه بر آن باید اقدامات خود را در برابر تمایل خود در کمک به ثبات اقتصادی

جهان غرب نیز سبک و سنگین نماید. در پاسخ به سؤال کوپر، وی اظهار داشت که بالاترین سطح تولیدی

سعودی معادل 10 میلیون بشکه در روز است، و دولت عربستان سعودی برای افزایش این سطح تولید باید

هزینه های زیاد و سنگینی را متحمل شود. در حال حاضر، محدوده تولید روزانه برای سال 1978 معادل

5/8 میلیون بشکه در روز است (تبصره: میانگین تولید روزانه در 5ماه اول 1978 معادل 2/7 میلیون

بشکه بوده است).

در رابطه با حل مسئله صرفه جویی انرژی در آمریکا، شاهزاده سعود گفت که وضع یک مالیات متعادل

بر واردات نفتی مسئله ای است که فقط آمریکا باید در مورد آن تصمیم بگیرد. لیکن این مسئله سبب

خواهد شد که تولیدکنندگان، قیمت نفت را افزایش دهند. در این رابطه، برای عربستان سعودی مشکل

خواهد بود که بتواند سیاست قیمت نفت را در اختیار خود داشته باشد.

در رابطه با کمکها، کوپر اظهار داشت که با عکس العمل کنونی آمریکا در رابطه با مالیاتها مشکل بتوان

افزایش کمک آمریکا را در ماههای آتی تقدیم کنگره نمود. وی گفت که آمریکا از اهمیت ویژه کمکهای

سعودی آگاه است و امیدوار است که این کمکها ادامه و افزایش یابد. وی کمکهای سنگین آمریکا به مصر را

خاطرنشان ساخت و گفت که احتمالاً ادامه خواهد یافت. شاهزاده سعود درباره مشکلات کمک دادن به

خصوص به مصر سخن گفت و اظهار داشت که این مشکلات به خاطر امنیت بوروکراسی مصر در وضع

قوانین در مورد سرمایه گذاریها و تهیه آمار و ارقام مورد نیاز بسیار کند پیش می رود و به همین جهت

نمی توان به پروژه های معنی داری در زمینه کمک رسانی دست پیدا کرد.

معذالک بنا به دلایل متعدد به نفع آمریکا و دولت عربستان سعودی است که بر کمکهای خود به مصر

ادامه دهند. (تبصره: در این لحظه عبداللّه علیرضا دو یادداشت به شاهزاده سعود داد. محض اطلاع شما.

عبداللّه علیرضا کمک به مصر را به عنوان یک راه فرار لازم و ضروری می نگرد.) شاهزاده سعود در مورد

کمک به مصر از اظهارات دیگر امتناع ورزید.

معاون وزیر کوپر به مسئله توجیه درباره اجلاس پرداخت و گفت بیانیه شرکت کنندگان در مورد تروریسم

به وسیله ترودو و از کانادا ظاهر گشت. از آنجا که این بهترین موقعیت برای اتخاذ یک روش مشترک بود

بیانیه ضد تروریسم تصویب گردید.

کوپر به شاهزاده سعود گفت که همه دولتهای اروپایی تشکیل نوعی ائتلاف را می دهند، به طوری که

شخص می توان چنین استنباط نماید که توافق به دست آمده در اجلاس نشان دهنده یک اتفاق نظر ملی در

کشورهای اروپایی است. حتی حزب حاکمه ژاپن نیز نوعی ائتلاف به شمار می رود. البته این یک پدیده

شایان توجه است چون تشابه زیادی با جنبه های تعیین خط مشی در آمریکا دارد. معاون وزیر کوپر گفت

که آمریکا از کشورهای اروپایی خواسته است که رشد اقتصادی خود را بالا ببرند و از ژاپنیها نیز خواسته

است بازارهای خود را برای سرمایه گذاریهای جدید و نیز تجارت بگشایند. لیکن در ژاپن سرمایه گذاری

به علت محدودیت زبان و محدودیتهای قانونی این کشور مشکل است. یکی از علائم دلگرم کننده در

زمینه سلامت اقتصادی آمریکا، سرمایه گذاریهای خارجی به خصوص آلمان و ژاپن در آمریکا می باشد.

کوپر اهمیت افزایش کمک مشترک مالی عربستان سعودی و دیگر سازمانهای بین المللی را یاد آور

گردید. شاهزاده سعود اظهار داشت که عربستان سعودی نسبت به کمک به صندوق بین المللی پول و

افزایش سرانه روی خوش نشان می دهد. وی همچنین به کمکهای منطقه ای از قبیل کمک به بانک جهانی

اشاره کرد. دولت عربستان سعودی امیدوار است که بتواند به کمکهای خود از همین کانالها ادامه دهد.

کوپر از نظریات سعودیها اظهار قدردانی کرد و گفت که امیدوار است بار دیگر به عربستان سعودی سفر

نماید. شاهزاده سعود نیز از جلسه توجیهی پیرامون اجلاس از طرف دولت عربستان اظهار سپاسگزاری

کرد و گفت که امیدوار است بار دیگر با معاون وزیر دیدار نماید.جو ابلان

پاسخ سعودی به کسر بودجه

سند شماره (11)

تاریخ: 27 ژوئیه 1978 5 مرداد 1357طبقه بندی: خیلی محرمانه

از: USLO در ریاض U.S.LTASION OFFICEبه: وزارت امور خارجه واشنگتن. دی سی

موضوع: پاسخ سعودی به کسر بودجه

1 سفارت قبلاً درباره کسری بودجه دولت عربستان سعودی در سال مالی کنونی گزارش داده بود.

دفتر ارتباطات USLO متوجه شد که در بررسی بودجه، شورای وزیران با کسری بودجه خیلی عظیم تری

رو به رو شده است و از بقیه وزارتخانه ها خواسته است که تنها دو سوم بودجه ای را که وزارت دارایی برای

آنها تعیین کرده است، مصرف نمایند. بودجه امسال بر اساس آن تخفیف کلی وضع شده بود. در نتیجه هر

یک از وزارتخانه ها به بررسی و مطالعه پروژه های خود پرداخته اند تا ببینند کدامیک را فعلاً می توانند کنار

بگذارند. در حال حاضر پروژه ها به حالت تعلیق در آمده اند، بودجه هر وزارتخانه مسدود شده است، و

مشاورین و پیمانکاران دچار نوعی عدم اطمینان شده اند.

2 این کمبود، دولت عربستان سعودی را دچار نوعی دستپاچگی کرده است، چون وزارت دارایی به

هیچ وجه نتوانسته است اختصاص بودجه را با درآمدهای قابل پیش بینی تطابق دهد. تقاضاهای

بودجه ای هر یک از وزارتخانه ها به طور جداگانه و بدون در نظر گرفتن سقف کلی بودجه مورد بررسی

قرار می گرفت. زمانی که وزارت دارایی بودجه مورد درخواست دیگر وزارتخانه ها را تضمین نمود مشکل

ظاهر گشت و با کمال وحشت متوجه شدند که تنها 40 درصد بودجه به پروژه ها اختصاص یافته است،

بلکه کل بودجه اختصاص یافته خیلی بیشتر از عوارضی است که دولت عربستان سعودی با تولید 5/8

میلیون بشکه نفت در هر روز به دست خواهد آورد.وزارت دارایی این رقم را به شورای وزیران تقدیم و

تقاضای کمک نمود. شورای وزیران نیز با کاهش مخارج پروژه ها به میزان 33 درصد که از طرف وزارت

دارایی برای از بین رفتن کسری بودجه پیشنهاد شده بود گفت.

3 این فرمان در اواسط ماه ژوئن صادر گشت و مقامات در اجرای آن دچار مشکل شده اند.

اولاً،بسیاری در انجام اقدامات لازم تأخیر روا داشتند، چون فکر می کردند که این کاهش مخارج اجرا

نخواهد شد. سپس این سؤال مطرح گردید که کاهش 33 درصد بر چه اساسی صورت گرفته است. ولی

مهمتر از همه اینکه، وزرا مجبور شدند به مرحله برنامه ریزی بازگشته تعیین اولویت کنند وسعی نمایند که

خطوط اصلی پروژه ها را که خیلی مهمتر بود حفظ نمایند. وزارت کشاورزی و آب صدمه زیادی دیده

است، چون قبلاً بیشترین درصد بودجه را مختص خود ساخته بود. لیکن اکنون مجبور است بسیاری از

متخصصین کارآزموده را از کار برکنار کند که البته کار آسانی نیست. شایع شده است که بودجه مربوط به

ایجاد کارخانه های برق منطقه ای توأم با قاطعیت نبوده و آرامکو نیز گفته است که به سختی می تواند

مقداری از منابع مالی خود را برای ایجاد برق منطقه ای در استانهای شرقی اختصاص دهد. بالاخره، چند

گروه مهندسین پروژه در رابطه با وزارت دفاع عذرشان به طور غیر منتظره خواسته شده است (به مرجع ب

نگاه کنید) و این گروه ها سعی کرده اند با وارد آوردن فشار، تضمینی برای منابع مالی پروژه های خود به

دست آورند.

4 وزارت دارایی پس از آنکه شورای وزیران را وادار به اقدام نمود متوجه شد که کاهش پیشنهادی آن

تنها نتیجه یک نگرانی غیر منتظره بوده است؛ یعنی به خاطر کاهش تقاضا، نفت به مقدار 5/8 میلیون بشکه

در روز تولید نمی شد بلکه به مقدار 2/7 میلیون بشکه در روز تولید می گردید و اکنون این وزارتخانه مایل

نیست با مراجعه به شورای وزیران اشتباه خود را جبران نماید و علاوه بر این نمی خواهد از ذخایر ارزی

عربستان سعودی نیز برداشت نماید تا مبادا یک کسری بودجه واقعی ظاهر گردد. در صورتی که سطح

تولید 2/7 میلیون بشکه در روز باشد و قیمت نفت اوپک نیز بالا نرود و تمام بودجه نیز مصرف شود،

کسری بودجه بالغ بر 5 میلیارد دلار خواهد بود. در واقع مصرف و یا مخارج سال قبل 96 درصد بوده و

وزارت دارایی معتقد است که قیمت نفت اوپک 5 درصد افزایش خواهد یافت. ولی باز هم در صورتی که

دیگر ضرایب تغییر نکند این افزایش قیمت تنها خواهد توانست بودجه چهار ماه را تأمین نماید.

5 وزارت دارایی در عصر جدید محدودیتها از جنبه دیگر توانایی مقابله را ندارد؛ یعنی مکانیزمی

ندارد که به وسیله آن بتواند جریان پولی را تنظیم به گونه ای نماید تا مصرف بودجه بیشتر از درآمد نفت

تولید شده نشود، و قانونا هر وزارتخانه اجازه دارد بودجه اختصاصی خود را در آغاز هر سال برداشت

نماید. با وجود اینکه به علت تأخیر در امر اختصاص بودجه امسال این وضع رخ نخواهد داد، ولی دولت

عربستان سعودی ظاهرا باید علاوه بر متخصصین برنامه ریزی تعدادی مشاور بودجه را نیز استخدام

نماید.

6 اظهار نظر: محدودیت درآمد در برنامه های عمرانی ملی در شورای وزیران مطرح شده است. این

حقیقت که دولت عربستان سعودی خیلی سریع دست پاچه شد و عکس العمل نشان داد، گویای این

واقعیت است که در آینده نزدیک در رابطه با مسائلی از قبیل قیمت نفت در اوپک نیز تغییر سیاست به

وجود خواهد آمد.گرانینگر

بازدید یمانی وزیر نفت عربستان سعودی از ونزوئلا

سند شماره (12)

تاریخ: 30 اکتبر 1978 8 آبان 1357طبقه بندی: خیلی محرمانه

از: سفارت آمریکا کاراکاسبه: وزارت امور خارجه واشنگتن. دی. سی فوری

موضوع: بازدید یمانی وزیر نفت عربستان سعودی از ونزوئلا

خلاصه، وزیر نفت سعودی به بازدید ناگهانی 5 روزه خود از ونزوئلا خاتمه داد و گفت که اکنون این دو

کشور درباره افزایش قیمت نفت دارای عقاید تقریبا مشابه بوده و در اجلاس وزیران اوپک که در 16

دسامبر برگزار می گردد، توافق خواهند داشت. در مورد هدف این مسافرت و بحثهایی که بین یمانی و

رئیس جمهور پرز و وزیر انرژی هرناندز رد و بدل شد اطلاعی در دست نیست، و گذشته از آن یمانی از

طرف خانواده سلطنتی سعودی نامه ای تقدیم پرز نمود. یمانی درباره مذاکرات شمال و جنوب، خاورمیانه

و نقش آمریکا در آنجا به طور مختصر بیاناتی ایراد کرد. این اولین سفر دو جانبه یمانی به کاراکاس پس از

سالها برنامه ریزی بود. او در اینجا به ستایش از ونزوئلا و پرز پرداخت و نشان داد که سعودیها مایلند

تیرگی روابط خود با ونزوئلا را برطرف سازند. ولی معلوم نیست که این قضیه در رابطه با منافع آمریکا چه

مفهومی دارد. (پایان خلاصه).

1 شیخ یمانی به همراه همسرش در 25 اکتبر وارد کاراکاس گردیده و به عنوان میهمانان رئیس

جمهور پرز و وزیر انرژی هرناندز در اینجا به سر بردند. با وجود اینکه حدود یک سال بود که گزارشهایی

پیرامون سفر یمانی می رسید. لیکن این بازدید به طور ناگهانی انجام گرفت. از یمانی در سطح یک رئیس

دولت پذیرایی شد و در همه جا همراه وزیر مشاهد می شد در حالی که خانم یمانی را نیز خانم وزیر

همراهی می کرد. یمانی پس از ورود در ضیافت شامی که از طرف هرناندز ترتیب داده شده بود شرکت

جست، و روز بعد را به ملاقات با هرناندز گذراند و از طرف پترولئوس دو ونزوئلا، شرکت دولتی نفت برای

وی جلسات توجیهی برگزار شد. و سپس با رئیس جمهور پرز ملاقات کرد و در ضیافت شامی که به

افتخار وی از طرف رئیس جمهور ترتیب داده شده بود، شرکت جست. کاردار سعودی عبداللّه التوبیشی نیز

در 27 اکتبر ضیافتی به افتخار یمانی ترتیب داد. در پایان هفته یمانی از مجتمع پولاد و آلومینیم سازی سید

و ارگایانا بازدید نمود. وی ظاهرا از تأسیسات تولید نفت بازدید نکرده است. وی ونزوئلا را عصر 29 اکتبر

ترک نمود.

2 در مورد هدف سفر و موضوعات مورد بحث بین او و پرز و هرناندز اطلاع چندانی در دست نیست

و چون مقامات ونزوئلا دوست ندارند در این باره صحبت کنند، در این زمینه نیز اطلاعیه ای صادر

نکرده اند. طبق گزارشها یمانی به عنوان رئیس کمیته وزیران اوپک در مورد استراتژی ها از ونزوئلا بازدید

به عمل آورد و از طرف خانواده سلطنتی نامه ای تقدیم رئیس جمهور پرز نمود. لیکن هنوز معلوم نیست که

این نامه از طرف شاه خالد نوشته شده است یا از طرف شاهزاده فهد.

3 در این دیدار یمانی در برابر عموم بیاناتی ایراد ننمود که احتمالاً یکی از دلایل آن ازدیاد مأمورین

امنیتی و نیز مشکل محاوره ای بوده است. در هنگام ملاقات با رئیس جمهور پرز در 26 اکتبر وی از اینکه

فرصتی نصیب وی شده است تا با ایشان گفتگو نماید، اظهار قدردانی کرد و گفت که در مورد بسیاری

مسائل به خصوص نفت توافق دارند. یمانی از سفر پرز به عربستان سعودی و دیگر کشورهای اوپک در

خاورمیانه در بهار 1977 یاد کرد و گفت این سفر باعث شد که مشاجراتی که در اجلاس اوپک در دسامبر

1976 پدید آمده بود پایان پذیرد (در مورد سطح قیمتها). وی در صحبتهای خود چنین نتیجه گرفت که هر

دو کشور منتظر اجلاس بعدی اوپک هستند، تا نشان بدهند که اوپک باز هم همچون گذشته قوی است و

قوی خواهد ماند. یمانی به روزنامه انگلیسی زبان دیلی ژورنال که گفته بود یمانی از طرف شاه خالد در

آمریکا نامه ای برای رئیس جمهور پرز را آورده است حمله کرد و گفت این سفر وی در قبال چند سفری که

وزیر هرناندز به عربستان سعودی کرده انجام شده است. (لیکن گزارشات دیگر حاکی از آن هستند که این

نامه از طرف شاهزاده فهد ارسال شده است). یمانی گفت معلوم است که قیمت نفت در آینده افزایش