کتاب اسناد لانه جاسوسی آمریکا

کرده است و این احتمال را که دولت کویت برای نشان دادن مخالفت خود با اشغال جزایر خلیج توسط ایران

الصباح را فرا خوانده تقویت می کند.

در تاریخ 27 دیماه از العتیقی سؤال کردم که سفیر کویت در کجا به سر می برد، و گفتم که شنیده ام به

کویت بازگشته است. العتیقی غیبت الصباح را تأیید کرد و گفت جهت گذرانیدن تعطیلات به کویت رفته

است. با اصرار از وی سؤال کردم که آیا دولت کویت به او دستور بازگشت نداده است. العتیقی نیز اصرار

داشت که مراجعت سفیر دارای دلایل سیاسی نیست، و گفت «هم اکنون بهترین موقع برای گذرانیدن

تعطیلات است» چون در این موقع از سال هوای خلیج بهتر از هوای تهران است.

از او با لطیفه گویی سؤال کردم که آیا سفر سفیر نمی تواند عنوان «مرخصی دیپلماتیک داشته باشد، وی

گفت اصلاً این طور نیست و گفت که خود ایرانیها هدف از این کار را درک می کنند». وی نگفت که غیبت

سفیر تا چه مدت طول خواهد کشید.

2 پایان اخراج ایرانیها از عراق: از العتیقی سؤال کردم که می تواند بگوید که چرا عراق ناگهان از اخراج

ایرانیها دست برداشته است، وی پاسخ داد که میل دارد ابتدا بگوید که اشخاص اخراج شده از عراق

«پناهنده» نبوده اند. وی گفت اکثر آنها ایرانیهایی بوده اند که به طور غیرقانونی و در تلاش برای یافتن کار،

بدون پاسپورت و روادید و حتی اجازه کار وارد عراق شده بودند و دولت عراق حق داشته آنها را اخراج

نماید. همین وضع در مورد کویت مصداق دارد، چون بسیاری از ایرانیها بدون هیچ گونه اوراق هویتی در

جستجوی کار وارد کویت می شوند. دولت کویت هرچند یک بار این افراد را جمع می کند و وادار به خروج

از کشور می نماید. وی گفت هنگام وقوع این اخراجها ایران نسبت به این کار هیچ گونه عکس العملی نشان

نمی دهد.

با پرداختن به مسئله اخراج ایرانیها از عراق، یا هرچه که آن را بنامیم و توقف آن العتیقی گفت که

«مداخله شوروی» سبب شده است که عراق در سیاستهای خود تجدید نظر نماید. او عوامل دیگر را نادیده

نمی گیرد، لیکن معتقد است که شوروی مهمترین عامل است چون به نظر وی «هیچ کشور دیگری تا این حد

بر دولت عراق نفوذ ندارد.»

وزیر نفت جدید کویت و قیمتهای نفتی و اجلاسهای مشورتی اوپک

سند شماره (3)

تاریخ: 20 اسفند ماه 1356طبقه بندی: خیلی محرمانه

از: سفارت آمریکا در کویتبه: وزارت امور خارجه در واشنگتن دی سی، با اولویت.

موضوع: وزیر نفت جدید کویت در مورد قیمتهای نفتی و اجلاسهای مشورتی اوپک اظهارنظر می کند

1 خلاصه: شیخ علی خلیفه الصباح، وزیر نفت جدید کویت می گوید که اجلاس مشورتی اوپک قرار

است در اواسط فروردین ماه و در سوئیس برگزار گردد. وی گفت نزول قیمت واقعی نفت و ارزش دلار،

افزایش قیمت نفت و طرحهای مربوط به عملی ساختن این مسئله را در اجلاس اوپک توجیه می نماید،

پایان خلاصه.

2 در ملاقات با وزیر نفت جدید کویت شیخ علی خلیفه الصباح در تاریخ 9 اسفند ماه (تلگرام

جداگانه) سفیر در مورد اجلاس مشورتی پیشنهادی اوپک که به وسیله وزیر قبل از شیخ علی در مورد آن

مطالبی به ما گفته شده بود سؤال کرد (مرجع ب) شیخ علی گفت که اعضای اوپک در نظر دارند این اجلاس

را برگزار کنند، ولی هنوز تصمیم نگرفته اند که آن را در اواخر ماه مارس یا اوایل ماه آوریل (حدودا اواسط

فروردین م) برگزار نمایند. ولی احتمالاً در سوئیس تشکیل خواهد شد تا تمام مواردی را که در کاراکاس

مخفی نگاهداشته شده بود به تبادل نظر بکشند «وی گفت» امیدوارم بحث پیرامون افزایش قیمت نفت دور

بزند ولی اگر کسان دیگری این موضوع را مطرح ننمایند، من داوطلبانه این کار را خواهم کرد.

3 وزیر معتقد است که منصفانه و به نفع آمریکا نیست که عربستان سعودی و ایران را وادار به ثابت

نگاهداشتن قیمتها بکند، علی خلیفه گفت هنگامی که آنها در این زمینه تعهدی را پذیرفتند، فکر نمی کردند

که قیمت دلار تا این حد نزول پیدا کند. ادامه تعهد عربستان سعودی و ایران به سه دلیل زیر به نفع آمریکا

نیست: (الف) به علت سقوط ارزش ارزش دلار و ثبات قیمت نفت تمام کشورهای عضو اوپک (از نظر

بودجه) در تنگنا قرار گرفته اند. همین امر سبب خواهد شد که جوی برای افزایش قیمتها پدید آید. (ب)

تخفیف درآمد خارجی تأثیری منفی بر سطح کمکهای خارجی آنها خواهد داشت. (ج) تمام علائم و

نشانه ها حاکی از آن است که افزایش قیمتها اجتناب ناپذیر است، و هرچه بیشتر بگذرد وضع موجود

فاجعه آمیزتر خواهد شد. وزیر گفت ثبات قیمتها را در شرایط واقعی می پذیرد، ولی در شرایط ظاهری و

کاذب نه. انجام این کار به معنی از بین بردن احتمال پیدایش منابع انرژی جایگزین است و به نفع

مصرف کنندگان نفت نمی باشد.

4 سفیر یادآور شد که گذشته از استدلالهای درازمدت، ثابت نگاهداشتن قیمت نفت در حال حاضر

بسیار اهمیت دارد، چون به اقتصاد جهانی این امکان را می دهد که نفسی به راحتی بکشد. وزیر پاسخ داد

که با این استدلالها کاملاً آشناست، لیکن در نتیجه بررسیهای آمریکایی که توسط مؤسسه بروکینگز، سیتی

کورپ، چیس و دیگران مطرح شده متقاعد شده است که تأثیر افزایش قیمت نفت بر اقتصاد جهانی ناچیز و

قابل پذیرش است.

وی مدعی است که حتی بدون ایجاد تغییر در سیاست پولی و مالی، سازمان همکاری و عمران

اقتصادی به سهولت افزایش قیمت نفت را خواهد پذیرفت.

5 با خاطرنشان ساختن عدم توافق همیشگی اقتصاددانان سفیر تأکید کرد که ثبات قیمت نفت از نظر

دولت آمریکا باید حداقل در سال جاری حفظ شود، و هم اکنون بیش از دو ماه از عمر آن نگذشته است.

علاوه بر این، صورت حساب عظیم واردات نفتی آمریکا نیز بر ارزش دلار تأثیر منفی به جای گذاشته

است.

6 سپس وزیر سؤال کرد که آیا دولت آمریکا علیرغم وخامت اوضاع دلار در نظر دارد از عربستان

سعودی و ایران بخواهد که به وعده خود در رابطه با ثابت نگاهداشتن قیمتها عمل کند. سفیر پاسخ داد که به

نظر وی، ما موضع خود را در سال 1357 به خاطر ثبات قیمت نفت تغییر نخواهیم داد. وی معتقد است که

شاه به تعهد خود در قبال رئیس جمهور کارتر عمل خواهد کرد و عربستان سعودی نیز از این گونه ثبات

قیمت حمایت به عمل خواهد آورد. وزیر با گفتن این مطلب که احتمالاً ارزش دلار در تابستان سال 1357

بالا خواهد رفت، ولی در اواخر سال بار دیگر به وضع کنونی باز خواهد گشت، گفتگو را به پایان رسانید. به

همین دلیل، بهتر است که قیمتها هم اکنون تطبیق شوند.

7 اظهارنظر: طبق شاهد موجود در این تلگرام و تلگرام جداگانه وزیر فعلی در مقایسه با وزیر قبلی

بسیار تفاوت نظر دارد. وی معتقد است که نزول قیمت واقعی نفت به معنی این نیست که کویت باید میزان

فروش و تولید را افزایش دهد. بلکه برعکس، کویت باید قیمت نفت خود را بالا ببرد حتی اگر مجبور شود

میزان تولید خود را کاهش دهد. وی به عنوان معاون اسبق وزیر دارایی به جنبه های نفتی علاقه مند است و

به عنوان عضو کمیته وزیران دولت کویت درآمده است، تا «مشکلات دلار» را مورد بررسی قرار دهد، و

اعضای دیگر کمیته علاوه بر وزیر نفت عبارتند از: وزرای دارایی و بازرگانی و برنامه ریزی. نظریات وی

که با گفتگوهای انجام شده در سطح کابینه صیقل یافته است، می تواند در اجلاس مشورتی اوپک در

اواسط فروردین ماه مطرح گردد. میزان تولید 2 میلیون بشکه در روز کویت سبب می گردد که این کشور

نتواند مانند تولیدکنندگان بزرگی چون عربستان سعودی و ایران حرف خود را به کرسی بنشاند، لیکن اگر

در هر یک از این دو غول نقاط ضعفی در رابطه با ثبات قیمت پدید آید، شیخ علی سعی خواهد کرد در

اجلاس آتی اوپک از آن به بهترین وجه ممکن بهره برداری کند.مائسترون

دولت کویت خرید ارزهای خارجی را به حالت تعلیق درمی آورد

سند شماره (4)

تاریخ: 24 اسفند 1356طبقه بندی: خیلی محرمانه

از: سفارت آمریکا در کویت به: وزارت امور خارجه در واشنگتن دی سی، با اولویت

موضوع: دولت کویت خرید ارزهای خارجی را به حالت تعلیق درمی آورد

1 در ضیافت 23 اسفند ماه که به افتخار رئیس بانک بازرگانی بازنشسته ترتیب داده شده بود (ارزش

فهرست میهمانان چند میلیون بود) سفیر فرصت کوتاهی یافت تا با خالد ابوسعود مشاور مالی امیر تبادل

نظر نماید. ابوسعود (لطفا حفاظت شود) به وی اطلاع داد که ظرف همان روز دولت کویت به عمال خود

دستور داده است که از خرید ارز خارجی با دلارهای موجود در کویت امتناع ورزند و موضع

سرمایه گذاری کنونی را حفظ کنند. سفیر از این همکاری دولت کویت کمال سپاسگزاری و امتنان را بجا

آورد.

2 با درنظر گرفتن نرخ کنونی تبدیل دلار، ابوسعود گفت که 2 میلیارد دلار مازاد کنونی (علاوه بر 2

میلیارد دلار گذشته) حاصل از معامله آمریکا و آلمان که اخیرا مورد توافق آمریکا و آلمان غربی قرار

گرفته قادر نیست در اوضاع کنونی ارزش دلار را بالا ببرد، وی معتقد است که مبلغی هنگفت معادل 10

میلیارد دلار لازم است تا در این شرایط دلار را توأم باثبات سازد.مائسترون

کمک خارجی کویت، 13561341

سند شماره (5)

تاریخ: 16 فروردین 1357خیلی محرمانه

از: سفارت آمریکا در کویتبه: وزارت امور خارجه در واشنگتن دی سی

موضوع: کمک خارجی کویت، 13561341

1 خلاصه: گزارش وزیر دارایی داخلی کویت حاکی از آن است که، از زمان استقلال (1341 و تا پایان

سال 1356) کویت 2/6 میلیارد دلار کمک، (5/2 میلیارد دلار وام بلاعوض، 2 میلیارد دلار وام، و 7/1

میلیارد دلار از طریق مؤسسات چندجانبه) ارائه کرده است. کویت معادل 4/9 درصد تولید ناخالص ملی

خود را در سالهای 13561349 به کمک اختصاص داده است که در این دوره سهم سرانه هر کویتی

000/11 دلار بوده است. این واقعیت که دو سوم (9/2 میلیارد دلار) 5/4 میلیارد دلار به صورت وام و

وامهای بلاعوض دوجانبه بین سالهای 1353 و 1356 توزیع گردیده، نشان می دهد که از زمان افزایش

قیمت نفت در سال 1352 میزان کمکهای ارائه شده توسط این کشور سیر صعودی داشته است، افزایش

وامهای داده شده به کشورهای غیر عرب از 35 درصد کل وامها در سال 1354 به 5/48 درصد در سال

1356 نشانگر بیشتر شدن کمکهای کویت به کشورهای غیرعربی است. این گزارش ارقام مربوط به

سپرده حساب بانکهای مرکزی کشورهای رو به رشد را که احتمالاً مصرف نخواهد شد و نیز کمک 700

میلیون دلاری به سازمان خلیج را برای عمران مصر درنظر نمی گیرد، به همین دلیل ارقام ارائه شده قدری

محافظه کارانه است و بایستی آنان را حداقل کمکهای خارجی کویت قلمداد نمود.

(پایان خلاصه).

2 سرپرست بخش اقتصادی اخیرا گزارش تهیه شده توسط وزیر دارایی داخل کویت به تاریخ 26

بهمن ماه 1357 را دریافت نمود که حاوی ارقام وسیعی در رابطه با کمکهای کویت پس از اولین سال

استقلال (1341) تا 10 دیماه سال 1356 می باشد. جزئیات و یک نسخه از این گزارش به دنبال تلگرام

ارسال خواهد شد. اطلاعات مهم موجود در گزارش به شرح زیر است.

3 کل کمکهای ارائه شده: از سال 1341 کویت حدود 2 میلیارد دلار وام و 5/2 میلیارد دلار وام

بلاعوض به کشورهای رو به رشد داده است. و 7/1 میلیارد دلار نیز به نهادهای چند جانبه کمکی

اختصاص داده که جمع کمکهای خارجی این کشور را به 2/6 میلیارد دلار می رساند. بخش اعظم این مبلغ

(یعنی 45/5 میلیارد دلار) از سالهای 13561349 ارائه شده است.

4 کمک به نسبت تولید ناخالص ملی: کل تولید ناخالص ملی کویت در سالهای 1349 تا پایان 1356

حدود 3/58 میلیارد دلار برآورد شده است. کمک 45/5 میلیارد دلاری کویت به این معنی است که این

کشور به طور متوسط 4/9 درصد از تولید ناخالص ملی خود را در سالهای 1349 تا 1356 به کمک

خارجی اختصاص داده است. چون ارقام کمکی میزان «سپرده های» عظیم کویت در بانکهای مرکزی

کشورهای رو به رشد را که احتمالاً باز گردانده نخواهد شد در بر نمی گیرد می توان گفت که میزان کمک

واقعی و درصد کمک بیش از اینهاست.

5 کمک سرانه: کل جمعیت کویت در پایان سال 1356 حدود نیم میلیون نفر بود، که میزان کمک

سرانه کویتیها در سالهای 56 1349 حدودا معادل 000/11 دلار می گردد. چون جمعیت کویت پس از

دوران 56 1349 سالانه 6 درصد افزایش داشته، رقم کمک سرانه نیز بیش از اینها می باشد. در سال

1356 کل کمکهای کویت به صورت وام و وامهای بلاعوض معادل 50/7 میلیارد دلار بود که سهم سرانه

کویتیها 1500 دلار می باشد. این رقم کمک داده شده از طریق نهادهای چند جانبه را که کل کمکها در سال

1356 به بیش از یک میلیارد دلار و سهم سرانه را معادل 2000 دلار می نماید، در بر نمی گیرد.

6 منابع میرا: گزارش وزیر دارایی نشانگر آن است که کمکهای ارائه شده از سوی کویت بر منابع

میرای نفتی که اقتصاد کشور از آنها تغذیه می کند، استوار است. بنابراین کاهش کمکهای این کشور بیش از

کشورهای پیشرفته است چون آنها دارای منابع قابل تمدید و فعالیت اقتصادی متفاوتی هستند.

7 روندها. چون کمکهای این کشور به نهادهای چند جانبه به نسبت سالانه مشخص نشده، ارقام

دقیق مربوط به کمک سالانه موجود نیست. لیکن این واقعیت که دو سوم (9/2 میلیارد دلار) کل کمکهای

5/4 میلیارد دلاری وام و وامهای بلاعوض از سال 1341 در دوران 13561353 داده شده، نشانگر آن

است که از زمان افزایش قیمت نفت در سال 1973 کمکهای این کشور سیر صعودی داشته است. افزایش

معتدل وامها و وامهای بلاعوض از 656 میلیون دلار در سال 1354 به 750 میلیون دلار در سال 1356

احتمالاً نشانگر تخمین نادرست روند است، چون میزان کمکهای کویت به مؤسسات کمکی چندجانبه در

32 سال گذشته افزایش یافته است.

8 کمک کویت به کشورهای غیر عرب: از کل وامها و وامهای بلاعوضی که توسط کویت در سالهای

1341 تا 1356 ارائه شده، طبق شواهد موجود در گزارش 9/87 درصد آن به کشورهای عربی، 5/4

درصد به کشورهای آفریقایی و 6/7 درصد به کشورهای دیگر (اکثرا آسیایی) اختصاص یافته است.

وامهای بلاعوض به طور کلی (8/98 درصد در سال 1356) به کشورهای عربی اختصاص دارد. ولی

وامها اکثرا به کشورهای غیرعربی اختصاص یافته اند (5/48 درصد در سال 1356 در مقایسه با 35

درصد در سال 1354).

9 اظهار نظر: در جدولی تحت عنوان «کمکهای کویت به سرمایه های نهادهای منطقه ای و

بین المللی»، گزارش از کمک 700 میلیون دلاری کویت به سازمان خلیج عمران مصر اشاره ای نمی کند.

این واقعیت و عدم شمول ارقام مربوط به سپرده های کویت در کشورهای رو به رشد که مصرف نخواهد

شد، این نتیجه را به دست می دهد که ارقام مطروحه در گزارش وزارت دارایی کاملاً محافظه کارانه تهیه

شده و باید آنان را به عنوان حداقل میزان کمک خارجی کویت در سالهای 1341 تا 1356 در نظر گرفت.

مائسترون

الحاق کویت به مجامع ضد هواپیماربایی

سند شماره (6)

تاریخ: 17 اردیبهشت 1357طبقه بندی: خیلی محرمانه

از: سفارت آمریکا در کویتبه: وزارت امور خارجه در واشنگتن دی سی

موضوع: الحاق کویت به مجامع ضد هواپیماربایی

1 بنا به درخواست خود در تاریخ 16 اردیبهشت ماه، با ولیعهد و نخست وزیر کویت شیخ سعد عبداللّه

ملاقات نمودم. از زمان ارتقاء وی به سمت جدید با وی ملاقات نکرده بودم و می خواستم از این فرصت

برای مطرح کردن چند مسئله که مهمترین آنها الحاق کویت به مجامع ضد هواپیماربایی است استفاده

کنم.

2 در مقدمه گفتم که شیخ سعد مهمترین متخصص کویت در زمینه هواپیماربایی است، چون قبلاً با سه

مورد هواپیماربایی که کویت درگیر آن بود به عنوان وزیر کشور برخورد داشته است. من توجه ویرا به سه

مجمع هواپیماربایی جلب کرده و گفتم که کویت تنها مجمع لاهه را امضاء کرده است. شیخ سعد گفت

می داند که کویت تنها یک مجمع را امضاء کرده است، ولی در رابطه با وضع دیگر مجامع چیزی نمی داند. به

او گفتم که به نظر من وزیر امور خارجه آمادگی دارد امضاء و تأیید سه مجمع را به شورای وزیران پیشنهاد

کند، لیکن قبلاً باید بعضی از مراحل فنی این روند حل شود.

3 در ادامه گفتگو، من با تأکید بر اهمیت تأیید تمام کشورها در رابطه با سه مجمع گفتم این امر می تواند

مانع از مداخله غیرمشروع در نظام هواپیمایی کشوری بین المللی شود. من به قطعنامه مجمع عمومی

سازمان ملل به شماره 8/32 و این واقعیت که از آمریکا، انگلستان و فرانسه توسط دیگر صحه گزاران

خواسته شده که این مسئله را با کویت و چند کشور دیگر در میان بگذارند، اشاره نمودم. من یادآور شدم که

سفیر انگلستان در تاریخ 12 اردیبهشت ماه با راشد الراشد معاون وزیر امور خارجه پیرامون همین

موضوع گفتگو کرده است. من خاطرنشان ساختم که با وجود عدم تمایل کشورها به توشیح این سه مجمع

به خاطر ماهیت ضد فلسطینی شان، باید گفت که این وضع دیگر مصداق ندارد، چون همه دریافته اند که این

سه مجمع اهداف وسیعتری را در مد نظر دارند. در واقع یاسر عرفات رهبر ساف نیز در بسیاری موارد

هواپیماربایی را محکوم اعلام کرده است. همچنین به شیخ سعد یادآور شدم که مهمترین همسایگان کویت

یعنی ایران و عربستان سعودی هر دو نیز سه مجمع مزبور را صحه گذارده و آنان را تأیید کرده اند و معتقدند

که دلیلی ندارد که کویت به آنها نپیوندد.

برداشت من این است که کشورهای دیگر خلیج که علاوه بر عدم امضاء سه مجمع مزبور را تأیید نیز

نکرده اند، منتظرند ببینند کویت چه اقدامی را انجام می دهد.

4 نخست وزیر اظهارنظر خاصی در مورد این موضوع ارائه ننمود، لیکن در طول گفتگو اظهار علاقه

می کرد. وی گفت پیرامون این مسئله روز بعد با وزیر امور خارجه گفتگو خواهد کرد (اجلاس شورای

وزیران نیز قرار است در همان زمان صورت گیرد). این موضوع نیز به احتمال بسیار در شورای وزیران

مطرح خواهد گردید.

5 سفیر انگلستان به ما اطلاع داد که راشد الراشد معاون وزیر خارجه گفته است که دولت کویت از

اهداف این سه مجمع حمایت می کند، لیکن رابطه فلسطینی بالا را نیز یادآور شده است. سفیر انگلستان

گفت این مجامع با هرگونه اقدام غیر قانونی در جهان مخالف بوده و دارای انگیزه های سیاسی نمی باشند.

وی توصیه کرد که کشورهایی مانند کویت که مسئولیتهای بین المللی خود را جدی تلقی می کنند، باید

راهنما و سرمشق دیگران باشند.

6 سفارت موضوع را دنبال خواهد کرد و ممنون خواهد شد اگر در جریان پیشرفت گفتگوها با

کشورهای دیگر قرار گیرد تا با استفاده از این موارد بتواند دولت کویت را نیز در این راه ترغیب و تشویق

بنماید.مائسترون

«تحریم» جمهوری دموکراتیک خلق یمن توسط اتحادیه عربی...

سند شماره (7)

تاریخ: 4 مرداد 1357طبقه بندی: خیلی محرمانه

از: سفارت آمریکا در کویتبه: وزارت امور خارجه در واشنگتن دی سی

موضوع: «تحریم» جمهوری دموکراتیک خلق یمن توسط اتحادیه عربی عرضه های نفتی

1 در طول ملاقات با وزیر نفت کویت شیخ علی خلیفه الصباح در تاریخ 3 مرداد ماه کاردار و

سرپرست بخش اقتصادی از وی سؤال کردند که به دنبال تصمیم اتحادیه عربی در تاریخ 11 تیرماه مبنی بر

قطع رابطه با جمهوری دمکراتیک خلق یمن، آیا کویت نیز صدور نفت خود به عدن را قطع کرده است یا

خیر؟

2 وزیر نفت اوضاع را به شرح زیر توصیف کرد: کویت و عراق تا مدتی قبل از اجلاس اتحادیه عربی

از پالایشگاههای عدن استفاده می کردند و محصولات نفتی حاصله را به جمهوری عربی یمن

می فروختند. (جمهوری دموکراتیک خلق یمن هرگز صاحب این نفت خام و یا محصولات آن نبوده است.)

تنها نفع حاصله برای جمهوری دموکراتیک خلق یمن این بود که پالایش نفت کویت در پالایشگاه ظرفیت

مورد استفاده را بالا می برد، و هزینه پالایشگاه عدن را برای جمهوری دموکراتیک خلق یمن کاهش

می داد. وزیر در ادامه توضیحات خود گفت، این قرارداد در حقیقت به نفع کویت بود، چون بازار یمن

شمالی خوب است و پالایش نفت در عدن هزینه حمل و نقل محصولات نفتی را که بیش از هزینه نفت خام

است، برای کویت کاهش می داد. علاوه بر این کویت محصولات پالایش یافته در پالایشگاه عدن را بر

اساس قرارداد صدور نفت عراق به عدن می فروخت و مقداری از محصولات پالایشگاه شعیبه کویت را در

اختیار عراق قرار می داد.

3 علی خلیفه گفت به دنبال تصمیم اتحادیه عربی کویت نیز رابطه صدور نفت خود به عدن را «لغو»

کرده بود تا در مورد آن بررسیهای بیشتری به عمل آورد. این بدان معنی است که کویت دیگر نفتی به

پالایشگاه عدن نمی فرستد، بلکه به تقبل هزینه بیشتر محصولات پالایش یافته خود را از پالایشگاه شعیبه

کویت به جمهوری عربی یمن ارسال می دارد. وزیر معتقد است که عراق نیز استفاده از پالایشگاه عدن را در

رابطه با نفت خام خود متوقف کرده است.ساترلند

«قطع» نسبی کمکهای عربی به یمن جنوبی

سند شماره (8)

تاریخ: 20 مرداد 1357طبقه بندی: خیلی محرمانه

از: سفارت آمریکا در کویتبه: وزارت امور خارجه در واشنگتن دی سی

موضوع: «قطع» نسبی کمکهای عربی به یمن جنوبی

1 خلاصه. علیرغم تحریم یمن جنوبی در تاریخ 11 مرداد توسط اتحادیه عرب میزان کاهش

کمکهای کویت و مؤسسات مستقر در کویت به جمهوری دموکراتیک خلق یمن نسبی بوده است. بانک

مرکزی کویت به ما اطلاع داده است که رابطه بانکی بین کویت و عدن هنوز ادامه دارد. صندوق عربی

مستقر در کویت در نظر ندارد کمک جدیدی به جمهوری دموکراتیک خلق یمن بدهد، و علت آن کاهش

روند فعالیتهاست، و نه تحریم صرف جمهوری دموکراتیک خلق یمن. منابع موثق صندوق مالی کویت

معتقدند که پرداخت وامهای موجود به این جمهوری قطع نخواهد شد، و باید مدتی بگذرد تا صندوق مزبور

ارائه کمکهای جدید به جمهوری دموکراتیک خلق یمن را از سر بگیرد. تنها کاهشی که در کمکهای کویت

به این جمهوری صورت گرفته کاهش کمک کویت در زمینه آموزش و پرورش و بهداشت است که در سال

1358 از 9 میلیون دلار به 5/1 میلیون دلار تقلیل یافته است، ملاقات وزیر دارایی جمهوری دموکراتیک

خلق یمن با امیر کویت در تاریخ 8 مرداد ماه حداقل حاکی از آن است که گفتگوهای مالی و اقتصادی بین

دو کشور هنوز جریان دارد. (پایان خلاصه).

2 مقاله مرجع الف تحت عنوان «یمن جنوبی: کاهش کمکهای عربی» با وجود مفید و با ارزش بودن،

چنین نشان می دهد که کاهش کمکهای عربی به جمهوری دموکراتیک خلق یمن در رابطه با کویت بیش از

آنچه که فکر می کردیم فاجعه آمیز بوده است. وضع کمکهای ارائه شده توسط کویت یا نهادهای کمک

عربی مستقر در کویت پس از تصمیم 11 تیرماه اتحادیه عربی مبنی بر (قطع کمک) به جمهوری

دموکراتیک خلق یمن به شرح زیر بوده است:

3 ارسال پول از طرف مهاجرین: طبق گزارش مقاله «سعودیها نیز همگام با کویت و امارات متحده

عربی اقداماتی برای جلوگیری از انتقال ارز توسط کارگران به یمن جنوبی که یک چهارم تولید ناخالص

ملی این کشور را در سال 1355 تشکیل می داد، به عمل آورده اند.» اگر این اقدام در اینجا نیز صورت گرفته

باشد، اولین سازمان اقدام کننده بانک مرکزی کویت باید باشد. پس از مطرح شدن این موضوع توسط ما

در تاریخ 4 مردادماه معاون رئیس بانک مرکزی که فرد مطلعی است. اظهار تعجب نمود و گفت رابطه بانک

مزبور با عدن به هیچ وجه قطع نشده است. تا آنجا که او می داند انتقال ارز، تلکس، و غیره بین کویت و عدن

«روند عادی خود را ادامه می دهد».

4 کمک صندوق عربی به یمن جنوبی. این مقاله کمکهای صندوق عربی مستقر در کویت را در رابطه با

کمکهای عمرانی و اجتماعی و اقتصادی به جمهوری دموکراتیک خلق یمن «بسیار عظیم» عنوان می کند.

صندوق عربی از زمان تأسیس حدود 26 میلیون دلار (1/7 میلیون دینار کویتی) را برای تأمین هزینه

مالی دو پروژه در یمن جنوبی 3/14 میلیون دلار (95/3 میلیون دینار کویت) برای بازسازی بندر عدن و

7/11 میلیون دلار (یا 3/2 میلیون دینار کویتی) برای تأسیسات ماهیگیری مکلا اختصاص داده است.

در اوایل سال جاری صندوق در نظر داشت کمکی در رابطه با دو پروژه دیگر را که معادل 37 میلیون

دلار (10 میلیون دینار کویتی) برای کارخانه برق در وادی حضر موت و 6/6 میلیون دلار (8/1 میلیون

دینار کویت) برای عمران کشاورزی در وادی توربان در اختیار یمن جنوبی قرار دهد، مقام برجسته

صندوق عربی به سرپرست بخش اقتصادی در تاریخ 4 مرداد ماه گفت که علیرغم تصمیم اتحادیه عربی

مورخ 11 تیرماه، پرداخت مربوط به دو پروژه تصویب شده هنوز ادامه دارد، در واقع در رابطه با یک پروژه

همین چند روز قبل مقداری پول پرداخت شده است. وی اظهار داشت که با درنظر گرفتن این واقعیت که

تمام کشورهای عربی عضو صندوق عربی هستند، جلوگیری از ادامه پرداخت کمکها در رابطه با

پروژه های تصویب شده توسط همه آنها کاری دشوار است. وی گفت بررسی دو پروژه دیگر به تعلیق

درآمده است و علت آن نیز اجراء یک سیاست خاص علیه یمن جنوبی نیست، بلکه تمام تعهدات صندوق

عربی به حالت تعلیق درآمده و قبل از افزایش سرمایه صندوق در اجلاس سالانه آتی در آوریل 1979

(فروردین 1358 م) احتمالاً پروژه دیگری تصویب خواهد گردید.

5 کمکهای کویت. کمک مستقیم دولت کویت به یمن جنوبی از طریق دو سازمان صورت می گیرد، که

عبارتند از صندوق کویتی عمران اقتصادی عربی (برای پروژه های مهم)، و اداره کل کمکی خلیج جنوبی و

عربی (برای «کمکهای بشر دوستانه» که به صورت احداث مدرسه و بیمارستان عمل می کند).

(الف) صندوق کویت. وضع مربوط به کمک صندوق کویتی مبهم است. ارسال 1341 صندوق کویت

معادل 43 میلیون دلار (73/11 میلیون دینار کویتی) به یمن جنوبی کمک کرده است. اخیرا نیز طبق

قرارداد منعقده در یکم آذرماه 1355 در رابطه با تأسیسات ماهیگیری مکلا، صندوق عربی 10 میلیون

دلار (7/2 میلیون دینار کویتی) به این کشور کمک کرده است. در حال حاضر صندوق مزبور در رابطه با

یمن جنوبی تنها یک پروژه را تحت بررسی دارد، که معادل 9 میلیون دلار (5/2 میلیون دینار کویت) برای

تأمین هزینه نسبی فرودگاهی در ریان می باشد. مقام دیرین این صندوق (خود اهل یمن شمالی است) که با

مسائل یمن سر و کار دارد به ما گفت که نحوه برخورد صندوق با دو یمن وقت زیادی می برد و روند تصویب

پروژه جدید به کندی به پیش می رود. با این وصف وی فکر نمی کند که «قطع رابطه» لزومی داشته باشد و به

نظر وی ندارد. در رابطه با پروژه های موجود، گفت اکنون قطع پرداخت وامهای مورد تعهد کاری دشوار