بارگزاری ...
جستجو کنید
برای شروع جستجو، متن خود را وارد کنید.
صفحه 733

پس از هر فصل در دو سال آتی بمیزان (32 درصد) افزایش یابد. در پاسخ به سؤال شلزینگر، وی گفت

حتی اگر ایران به سطح کامل تولیدی برگردد و میزان رشد در کشورهای صنعتی کاهش یابد بازار نفتی

افزایش قیمت فصل را پیشه خود خواهد ساخت طبق پیش بینی وی تقاضا برای نفت اوپک در سال 1358

معادل 235/31 میلیون بشکه در روز خواهد بود و حال آنکه میزان همین تقاضا در سال 1357 معادل

3029 میلیون بشکه در روز بوده است.

6 وزیر خلیفه گفت که وی مطمئن است که ظرفیت تولیدی اوپک بسیار کمتر از 38 میلیون بشکه در

روز است که قبلاً گزارش شده. با استفاده از کویت به عنوان نمونه، وی گفت ظرفیت اسمی آن 8/3 میلیون

بشکه در روز بود لیکن ظرفیت عملی آن بیش از 5/2 میلیون بشکه در روز نبوده است. وی گفت درست

است که عربستان سعودی در حال حاضر به خاطر اوضاع ایران بیش از ظرفیت خود تولید می کند ولی

نسبت به سطح تولید کمتر از 5/8 میلیون بشکه در روز نیز اعتراضی نخواهد کرد.

7 وزیر شلزینگر گفت آژانس انرژی بین المللی فعالیتهائی را آغاز کرده است تا با انجام گفتگو در

زمان های کمبود نفت افزایش تولید بین همه به تساوی تقسیم گردد و علاوه بر این نفعی نیز برای اوپک به

همراه داشته باشد. وی گفت آژانس انرژی بین المللی دیگر یک صحنه متناقض نیست و باید ترتیبی داده

شود تا در همکاری بین تولید کننده و مصرف کننده نقش بهتری را ایفا نماید. وزیر خلیفه گفت بسیاری از

کشورهای اوپک از دیر باز با آژانس انرژی بین المللی مخالف بوده اند.در حال حاضر امکان برگزاری

مذاکره رسمی بین آژانس انرژی بین المللی و اوپک امکان پذیر نیست،لیکن، رابطه غیر رسمی خبری در

سطح کارمندی می تواند مفید واقع گردد. طبق اظهار وزیر خلیفه تولید کنندگان و مصرف کنندگان باید در

دو سال آینده (همان گونه که اعضای اوپک در کمیته استراتژیک جدید عمل خواهند کرد) نیازهای و

اولویت های خود را مشخص کنند و تنها در آن زمان نمایندگان این دو جناح خواهند توانست مذاکرات

مؤثری را از سر بگیرند. در اینگونه مذاکرات تنها وزیران ملی کشورها صحبت خواهند کرد و اوپک و

آژانس انرژی بین المللی نقش ناظر را ایفا خواهند نمود.

8 وزیر شلزینگر به وزیر خلیفه اطمینان داد که برنامه انرژی جدید آمریکا اجرا و بسیار مؤثر واقع

خواهد گردید. وی گفت از مقام خود استفاده خواهد کرد تا در زمینه صنایع از سوخت ذغال سنگ

بهره برداری گردد. شرایط گفتگوی مربوط به قانون تأثیر مهمی در این زمینه بجای خواهد گذاشت.شرایط

قیمت گذاری گاز طبیعی نیز مقادیر مهمی گاز جدید را تأمین خواهد کرد و تا سال 1364 میزان واردات

نفتی آمریکا را معادل روزانه یک میلیون بشکه کاهش خواهد داد. در نتیجه مقررات جدید واردات نفتی

آمریکا تا سال 1364 در نهایت معادل 35/2 میلیون بشکه در روز کاهش پیدا خواهد کرد. وزیر گفت

انتظار دارد که سطح واردات نفتی آمریکا در سال 1364 حدودا میلیون بشکه در روز باشد.

9 در پاسخ به سؤال وزیر خلیفه، وزیر شلزینگر اعتراف کرد که بعضی از مبارزات ضد تورمی دولت

سبب شده است که قیمت نفت دولت سبب شده است که قیمت نفت داخلی در آمریکا معادل قیمتهای جهان

افزایش نیابد. وزیر گفت که وی شدیدا معتقد است که قیمتها باید افزایش پیدا کند.

10 وزیر شلزینگر با وزیر خلیفه در مورد چشم اندازهای خوب نفتی در چین و مکزیک صحبت کرد.

وی (با یادآور شدن یکی از نشریات سازمان سیا) گفت که کل ذخائر(تثبیت شده و احتمالی) چین معادل

100 میلیارد بشکه است و نیمی از آن در داخل خشکی و نیم دیگر در خارج از خشکی قرار دارد. وی


صفحه 734

گفت چین احتمالاً از شرکتهای غربی جهت اکتشاف در این مناطق استفاده خواهد کرد وی گفت چینی ها

در مورد میزان درآمدهای حاصله از صادرات نفتی خود در چند سال آینده بسیار خوش بین هستند.

11 وزیر شلزینگر گفت میزان ذخائر تثبیت شده مکزیک حدود 60 میلیارد بشکه است و در این

کشور احتمالاً بیش از 100 میلیارد بشکه نفت مازاد وجود دارد. وی گفت احتمالاً در سال 1364 سطح

تولید مکزیک به 54 میلیون بشکه در روز خواهد رسید که 3 میلیون بشکه آن به خارج صادر خواهد

گشت.

12 وزیر شلزینگر گفت که در نظر دارد در ماه ژانویه و یا اول بهار آتی به خاورمیانه سفر دیگری انجام

دهد. وی بدعوت وزیر خلیفه جهت سفر مجدد به کویت پاسخ مثبت داد. ونس

دانشجویان دانشگاه کویت، ایران و کویت مخالفت با خاندان حاکم در کویت، محافظه کاری اسلامی شیعیان

سند شماره (16)

تاریخ: 8 آذر ماه 1357طبقه بندی: خیلی محرمانه

محل: اقامتگاه مامور سیاسی

* اطلاعات بیوگرافیک

شرکت کنندگان: محمد الرومیحی استاد دانشگاه کویت و سردبیر نشریه عرب تایمز، پیت رای ساترلند

کاردار سفارت آمریکا در کویت، جمیران کلونان مامور سیاسی سفارت آمریکا در کویت

موضوع: دانشجویان دانشگاه کویت، ایران و کویت

مخالفت با خاندان حاکم در کویت، محافظه کاری اسلامی شیعیان

سابقه

(سابقه خیلی محرمانه) در جریان ضیافتی که از سوی سفیر آمریکا به افتخار بلومنتال وزیر

خزانه داری و اعضای هیئت نمایندگی او ترتیب داده شده بود رومیحی به وزیر خزانه داری آمریکا گفت که

او نباید با اشخاص شرکت کننده در این ضیافت صحبت کند و اگر او واقعا می خواهد بداند که در کویت چه

می گذرد و ظرف چند سال آینده چه کسی به مسند قدرت خواهد رسید باید در جای دیگری به جستجو

بپردازد. ما به دنبال این اشارات رومیحی را به صرف ناهار دعوت کردیم. در جریان بحث سه ساعته در این

ملاقات مطالب ذیل مورد بحث قرار گرفت. (طبقه بندی نشده )رومیحی که در دانشگاه تدریس می کند به

ما گفت که او قسمتهای اولیه بامداد را به تدریس کلاسها اختصاص داده و سپس روز را به کارهای خویش

در شهر می پردازد ولی مجبور نیست تعداد مشخصی از ساعات را در اداره روزنامه خویش بگذراند و

نظارت دقیق در این روز نامه از طرف دیگران اعمال می شود. این رژیم به رومیحی وقت می دهد تا درباره

جامعه کویت و نقایض آن به مطالعه بپردازد.

دانشجویان دانشگاه کویت

(طبقه بندی نشده) رومیحی گفت که تعدادی از دانشجویان به علت افزایش سریع هزینه زندگی

دستخوش دشواریهایی هستند. البته حکومت کویت تحصیلات رایگان فراهم می کند ولی دانشجویان تا

آنجایی که مربوط به غذا و مسکن باشد تقریبا استقلال عمل دارند. اکثریت دانشجویان برای امرار معاش


صفحه 735

کارهای موقتی به دست می گیرند. چون بسیاری از آمریکایی ها نیز در زندگی دانشجویی با اینگونه

مشکلات دست به گریبان هستند فکر نمی کنیم این عوامل آشوب انگیز باشد.

رومیحی این موضوع را پذیرفت ولی خاطرنشان ساخت که عامل مهم برای دانشجویان ظهور

دشواریها در مقایسه با چیزهای دیگر است. با توجه به وجود ثروتمندان و اشخاص مرفه الحال یک عده از

دانشجویان خود را فقیر تلقی می کنند.

علاوه بر این بعضی از اعضای ثروتمند طبقه دانشجوئی سبب تحمیل فشارهای اجتماعی بر دیگر

دانشجویان می شوند. دانشجویان مؤنث هر سه روز یکبار با لباس مدرن به دانشگاه می آیند ولی بیشتر آنها

دست به چنین کاری نمی زنند. بیشتر اشخاصی که نمی توانند در مسابقه لباس پوشی شرکت کنند متوسل به

لباس مخصوص زنان کویت می شوند که آن هم چادر و غیره است.

(خیلی محرمانه) ساترلند یاد آور شد که توفیق فرح مطالعاتی انجام داده است که به موجب آن چنین

نتیجه گیری می شود که دانشجویان کویتی مذهب را مقدمتر از هر نوع وفاداری از جمله وفاداری به

خانواده و کشور و نژاد خود می دانند (این مطالعه قرار است در شماره دسامبر 1978 مجله روانشناسی

اجتماعی ساترلند منتشر شود) رومیحی گفت که دانشجویان نسبت به اسلام علاقه بیشتری نشان می دهند

و این کار به عنوان پوشش در رابطه با شورش بشمار می رود در این رابطه رومیحی به مسئله سهیم شده در

قدرت پرداخت. خانواده حاکمه به این موضوع علاقه چندانی نشان نمی دهد و دانشجویان نیز بهمین

خاطر و نیز به خاطر فقر نسبی خود از آنها منزجر هستند. و برای از میان برداشتن این تنفر نیز راه حلی

مرسوم یا فرمول بندی شده وجود ندارد.چون سازمان دانشجویی حائز اهمیتی وجود ندارد مطبوعات

سانسور می شوند. و مجلس شورای ملی نیز منحل شده است. در غیاب همین پیوسته و با مطرح کردن این

تقاضا که دولت باید دارای رفتاری اسلامی باشد به منعکس ساختن نارضایتی های خود می پردازند.

(خیلی محرمانه) ایران و کویت

(خیلی محرمانه) حوادث ایران موضوع اصلی مکالمات است. رومیحی معتقد است که حوادث ایران

برای کویت زیان آور است و اینکه تاریخ بنحو دقیق در اینجا تکرار نخواهد شد ولی بعضی از ناتوانی های

رژیم در ایران در این کشور نیز بچشم می خورد.

(خیلی محرمانه) مخالفت با خاندان حکومتی در کویت

(خیلی محرمانه) او به فساد اشاره کرد. رومیحی گفت شاه در عنفوان عمر خود قرار گرفته نفوذ و اعتبار

او در نتیجه فساد آنهایی که در اطرافش قرار گرفته اند و شاه نسبت به آنها اطمینان دارد کاهش یافته است.

و من این امور را در مقاله اخیر خود در روزنامه السیاسه مطرح کرده ام. رومیحی آنگاه گفت: در زمان

گذشته حکمرانهای کویت و خانواده آنها در برابر اتهامات فساد آسیب پذیر نبوده اند. خانواده صباح از

هرگونه فعالیت بازرگانی بدور بوده اند ولی در اواسط دهه 1960 این خانواده وارد امور بازرگانی و مالی به

مقیاس بزرگی شد. به لحاظ سنتی شیخ یک قبیله عرب برای اینکه بتواند بی طرف باقی بماند مستقیما در

کارهای بازرگانی قبیله وارد نمی شدند.

شیخ یک قبیله عرب بیشتر بر روی اعضای قبیله برای امرار معاش خود تکیه می کند و اینکار را

اعضای قبیله تا زمانیکه شایستگی آنرا داشته باشد انجام می دهند، خانواده صباح از لحاظ سنت این نقش

را در کویت داشته اند و حتی هنگامی که جامعه کویت از یک ماهیت قبیله ای به یک جامعه مختلط


صفحه 736

بازرگانی و بیابانی تبدیل گردید نیز ادامه یافت. هنگامی که در زمانهای گذشته مردان خانواده بزرگ

بازرگانی و رؤسای ماهیگیران برای مدت چندمین ماه دور می شدند خانواده صباح در کویت باقی می ماند

تا از شهر و رفاه زنان آنها مواظبت کنند، به طور خلاصه آنها سمت محافظ را داشتند ولی اکنون خانواده

صباح این سنت را ترک کرده است و مردم آغاز به گفتن این امر می کنند که آنها دعاوی شیوخیت همچنین

خود را در ادعای حاکمیت از دست داده اند.

رومیحی همچنین به نارضایتی خانواده های بازرگانان ثروتمند اشاره کرد و گفت از اینکه خانواده

صباح وارد فعالیتهای بازرگانی شده اند و سودی را که باید به جیب بازرگانان برود نصیب خود می سازند

بسیار ناراحت شده اند.

(خیلی محرمانه) کلونان گفت که کویتی ها به او اطمینان داده اند که کویت به سرنوشت ایران دچار

نخواهد شد زیرا توجه کویت بیشتر معطوف رفاه همه مردم کویت است. ضمن پرورش این اصل که ما اخیرا

از رئیس ستاد نیروهای مسلح کویت شنیده ایم کلونان توضیح داد برنامه های وسیع رفاهی اجتماعی در

کویت امکان عدم رضایت را که در میان طبقه متوسط ایران بروز کرده نفی می کند زیرا طبقه متوسط ایران

دستخوش تورم بود و فقیران ایران از فرآیند نوسازی جامعه محروم بودند رومیحی این چنین اندیشه ها را

بی اعتبار تلقی کرد و گفت که حتی به یک دلیل می توان گفت که نیمی از جمعیت کویت غیرکویتی ها هستند

و آنها سودهای اجتماعی کمتری نصیبشان می شود و در قبال انجام همان کارهایی که کویتیها در کنار آنها

انجام می دهند پول کمتری می گیرند.

(خیلی محرمانه) محافظه کاری مسلمانان

(خیلی محرمانه) اظهار نظرهای حاد رومیحی در باره نواقص برنامه های رفاه اجتماعی مفصل کویت

نیست بلکه در باره نواقص و عیوب رهبران آن است. رومیحی علاوه بر فساد به سالوسی اشاره کرد. وضع

قوانین دقیق تر و شدیدتر طبق سنتهای اسلام در موضع گیری طعن آمیز کویتیهای وابسته به دستگاه قدرت

اثری نخواهد داشت او نمونه هایی از قبیل منع مشروبات الکلی و تواضع در لباسهای شنا که هر دو اخیرا

برقرار شده است و پیشنهاد اجرای قوانین شرعی در مجازات جنایتکاران که در قانون جدید جزا عنوان

شده است ذکر کرد. رومیحی انتقادهای عمومی را درباره این تدبیر پیشنهاد شده منعکس کرد و گفت که

احتمال دارد که بر طبق معیار دوگانه یعنی مناسب نبودن آن در دنیای کنونی و فقدان پژوهش کافی و

روانشناسانه درباره علل افزایش جنایت که در توجیه قانون جزای جدید از سوی طرفداران آن ذکر شده

است به مورد اجرا گذاشته شود.

(خیلی محرمانه) رومیحی پیشگوئی کرد که پس از پایان همه بحثها و استدلالهائی که در مطبوعات

منعکس شد و سرو صداهائی که در محافل مختلف به وجود آمد حکومت این قانون جزا را بدون تغییرات

مهم به مرحله اجرا خواهد گذارد همان طوری که در تابستان گذشته راجع به قانون اجاره رفتار کرده بود.

او گفت که حکومت کویت با توجه به اینکه فاقد پارلمان و نهادهای دیگر قابل اعتماد برای اندازه گیری نظر

مردم است قادر خواهد بود بود مدعی شود که عموم مردم از این تدابیر پشتیبانی می کند و اظهارات

برگزیده ای از مردم را در جراید منعکس خواهد کرد.

(خیلی محرمانه) در حالی که ریاکاری و داشتن تضاد قانون اجرای جدید با اوضاع زمان ناراحت کننده

است رومیحی بیشتر از این نگران است که فشارهای مذهبی محافظه کارانه از کنترل حکومت خارج شود.


صفحه 737

همان طوری که در ایران اتفاق افتاده است اینگونه فشارها در بسیاری از موارد ناشی از یک عکس العمل

عاطفی است تا اینکه بر اساس یک عمل معقول و منطقی در دنیای کنونی باشد. خطر واقعی در همه این

موارد ناشی از ناتوانی دستگاه رهبری در مشاهده صحیح اوضاعی است که احیای محافظه کاری مذهبی

به آن منجر خواهد شد. رومیحی سپس پرسید «بعد چه خواهد شد». پس از قانون جزاء ما ممکن است

شاهد اجرای اصل زکات (مالیات اسلامی) باشیم و آنگاه چرا شاهد منع بیمه و اخذ بهره نباشیم؟ زیرا

کویت که قصد دارد هر چه بیشتر به چنین درآمدهایی به عنوان یک منبع بزرگ ملی اتکا داشته باشد یک

چنین پیشنهادی برای آن مضحک خواهد بود. علاوه بر این اجرای کامل قوانین اسلامی مشروعیت

حکمروایی خانواده صباح را مورد تعارض قرار خواهد داد زیرا به هر ترتیب این خاندان هیچ گونه ادعائی

به اینکه از شجره خلفاء باشند ندارند.

(خیلی محرمانه) شیعیان

کلونان درباره شیعیان پرسید. رومیحی در این باره ظاهرا اطلاع چندانی نداشت ولی این نکات را

متذکر شد. در کویت ائمه شیعه مهم وجود ندارند. بعضی از شیعیان اوراقی پخش کرده اند. من بعضی از آنها

را دیده ام در این اوراق از شاه و همچنین از امیر کویت انتقاداتی شده است.

(خیلی محرمانه) اظهار نظر

(خیلی محرمانه) علیرغم اشارات وسوسه انگیز رومیحی به بلومنتال وزیر خزانه داری آمریکا او بهیچ

وجه به صراحت نگفت که به عقیده او چه کسی ظرف چند سال آینده بر کویت حکومت خواهد کرد.

(خیلی محرمانه) اطلاعات بیوگرافیک

(خیلی محرمانه) رومیحی گفت که او نزد مقامات چندان محبوبیتی ندارد و نمونه هایی در اینباره ذکر

کرد. مثلاً اینکه در پایان تابستان پس از بازگشت از لندن مقامات گذرنامه او را از او گرفته و در لندن او

اظهاراتی کرده بود که چندان باب پسند حکومت کویت نبوده است. همچنین او از سمت سردبیری نشریه

«مطالعات خلیج و شبه جزیره عربستان»که یک نشریه سه ماهه علمی است معزول شده است.

پیگیری دیدار بلومنتال وزیر خزانه داری از خاورمیانه

سند شماره (17)

بتاریخ: 20 آذرماه 1357 طبقه بندی: خیلی محرمانه

از: سفارت آمریکا در کویتبه: وزارت امور خارجه در واشنگتن دی سی

موضوع: پیگیری دیدار بلومنتال وزیر خزانه داری از خاورمیانه

1 (تمامی متن خیلی محرمانه است) خلاصه. در تاریخ 11 دسامبر در جریان ملاقات با وزیر نفت

کویت قبل از عزیمت او به ابوظبی برای شرکت در اجلاسهای سازمان کشورهای عربی صادر کننده نفت و

اوپک (سازمان کشورهای صادر کننده نفت) من به مسائلی که از سوی بلومنتال وزیر خزانه داری در

جریان دیدار او از کویت در21و22 نوامبر درباره تصمیمات مربوط به قیمت گذاری آتی اوپک مطرح شده

بود اشاره کردم. وزیر نفت کویت خاطرنشان ساخت که او با موضع بلومنتال مخالف است و اظهار داشت

که کوتاهی در افزایش قیمت نفت هم برای ایالات متحده و هم برای منافع کویت در رابطه با تلاش برای

دست یابی به منابع جایگزین انرژی، زیان آور خواهد بود. او با افزایش اعتدالی قیمت موافق بود بدون

اینکه درصد آن را معین کند ولی تأکید کرد که هدف او به عنوان رئیس ادواری اوپک در سال جاری این


صفحه 738

است که وحدت اوپک را در جریان اجتماع اوپک حفظ کند. بنابراین او قصد دارد تا به یک «سازش

معقول» و مورد قبول همه اعضاء اوپک برسد. وزیر نفت کویت گفت انتظار ندارد که مسئله ارزهای رایج در

این اجلاسیه مورد بحث قرار گیرد و گفت امیدوار است که از بررسی تفصیلی این موضوع اجتناب شود.

پایان خلاصه.

2 من نتوانستم با شیخ علی خلیفه الصباح وزیر نفت کویت تا قبل از 11 دسامبر ملاقات کنم زیرا او در

تاریخ 10 دسامبر در جلسات منظم کابینه شرکت می کرد. هنگامی که من با او ملاقات کردم او دستورات

نهائی را از امیر کویت قبل از عزیمت به ابوظبی در عصر همانروز دریافت کرده بود. او قرار است ابتدا در

اجتماع وزرای نفت آ، اوپک که روز 12 دسامبر تشکیل می شود شرکت کند و سپس برای شرکت در جلسه

اوپک در 16 دسامبر در ابوظبی بماند.

3 من بحث را با وزیر نفت کویت با اشاره به این موضوع که او روز پرمشغله ای را به خاطر ملاقات با

بلومنتال و شلزینگر وزیران خزانه داری و انرژی آمریکا و کوپر معاون وزیر در تاریخ 11 نوامبر هنگام

دیدار از واشنگتن داشته است آغاز کردم. او گفت که با شلزینگر و کوپر تبادل نظرهای مفیدی انجام داده

است ولی ملاقات او با بلومنتال اندکی «متشنج» بوده است. (در حالی که من گزارشهائی از ملاقات با

شلزینگر و کوپر دریافت کرده بودم متأسفانه علیرغم تقاضای من در این باره از وزیر خزانه داری هیچ گونه

اطلاعی به دست نیاوردم) علی خلیفه اظهار داشت که دو گزارش که از سوی وزیر خزانه داری آمریکا به

العتیقی وزیر دارایی کویت داده شده فاقد تخصص مالی لازم در کویت بوده است.

4 به دنبال این فتح باب که چندان رضایت بخش نبود من به وزیر نفت کویت گفتم که من نمی خواهم

نکاتی را که بلومنتال وزیر خزانه داری در جریان دیدار خود از کویت مطرح کرد مورد بررسی قرار دهم

زیرا او درباره این موضوع آشنایی کامل دارد ولی من می خواهم چیزی را که بعقیده من یک واقعیت ساده و

غیر قابل تعارض است تأکید کنم و آن این است که هرگونه افزایشی در قیمت نفت اثرات عمیقا نامساعد در

اقتصاد جهان خواهد داشت. علی خلیفه تصمیم گرفت حتی در این باره با من مخالفت کند و نظر خود را

مورد تأکید قرار داد که کوتاهی در افزایش قیمت نفت هم بر منافع آمریکا و هم بر منافع کویت «اثرات

نامساعد» خواهد داشت. او معتقد بود که بدون یک چنین مشوقی کوششهائی که برای پرورش منابع

جایگزین انرژی به عمل می آید تشدید نخواهد شد. من در پاسخ به این اظهار استدلال کردم که تکنولوژی

صرفا به عنوان یک مشوق مالی نباید در نظر گرفته شود.

5 در حالی که به مسائل اقتصادی ویژه دیگری پرداختیم من تأکید کردم که افزایش قابل ملاحظه

قیمت نفت اثرات ناگواری در ارزش دلار خواهد داشت که مایه نگرانی کویت خواهد شد چون متکی به

درآمد دلار ناشی از صدور نفت و سرمایه گذاری وسیع آن در ایالات متحده است. من خاطرنشان ساختم

که این عامل از قرار معلوم از سوی سایر کشورهای خلیج فارس مورد توجه قرار گرفته و این کشورها

درباره بالا بردن قیمت نفت نظریات اعتدالی دارند که به نظر کویت که معمولاً به عنوان یک کشور دارای

روش افراطی در این مورد است مخالف است. من همچنین گفتم که به علت روش علنی خلیفه به عنوان

رئیس ادواری اوپک کانون توجه قرار گیرد.

6 ضمن یادآوری این موضوع که کویت دارای منافع متقابلی با ایالات متحده چه در زمینه روابط

دوجانبه و چه در سطح جهانی می باشد گفتم امید می رود که این ملاحظات هنگام جلسه اوپک مورد توجه


صفحه 739

قرار گیرد. من خاطرنشان ساختم که در جریان ملاقات بلومنتال وزیر خزانه داری با امیر کویت امیر گفته

بود که کویت نمی خواهد به اقتصاد جهان لطمه بزند و اتکا متقابل این دو کشور بیکدیگر مورد قبول است

من در پایان چنین اظهار نظر کردم که وزیر نفت کویت همان بامداد با امیر ملاقات کرده و ظاهرا موضع

کویت را در مورد اجتماع وزیران اوپک مشخص کرده است.

7 علی خلیفه گفت که موضع کویت کاملاً روشن است و او به عنوان رئیس ادواری اوپک موظف است

وحدت این سازمان را در اجتماع وزیران حفظ کندو بنابراین او خواهد کوشید تا یک سازش معقول که

مورد قبول همه اعضا اوپک باشد برقرار کند.

8 من گفتم که امیدوارم افزایش قیمتها به صورت اعتدالی انجام شود، و خاطرنشان ساختم که به نظر

من میزان ده درصد افزایش به هیچ وجه توام با اعتدال نیست، پیشنهاد کردم که اگر قرار است نظام افزایش

قیمت ادواری بکار گرفته شود باید قبل از افزایش اولیه این افزایش مورد بحث و تبادل نظر قرار گیرد. علی

خلیفه این پیشنهاد را به شدت رد کرد و گفت در صورت قبول این موضع حیثیت وی به عنوان رئیس

اجلاس دچار لطماتی خواهد گردید. وی گفت در اجلاس قبلی ژنو در اوایل سال جاری در رابطه با مسئله

ارز معتبر، وی با استفاده از تاکتیک های دقیق تصمیم گیری پیرامون این مسئله را به آینده موکول کرده

است. در نتیجه وی قادر است هر گونه تصمیم مربوط به این مسئله را بتأخیر بیاندازد. (محض اطلاع شما:

این داستان قطعا با گزارشات و گفتگوهای در یافتی من مطابقت ندارد، چون طبق آنها علی خلیفه حامی

مسئله ارز معتبر قلمداد شده بود. پایان محض اطلاع شما). در پاسخ به سؤال من وزیر نفت گفت که مسئله

ارز معتبر در اجلاس آتی اوپک مورد بحث قرار نخواهد گرفت و امیدوار است که اصلا این بحث انجام

نشود.

9 در پایان گفتگو من از وزیر نفت به خاطر ملاقات با من در روزی چنین پر مشغله و قبل از عزیمتش

تشکر کردم. مائسترون

تقاضای ایران در رابطه با تهیه نفت و گازوئیل

سند شماره (18)

تاریخ: 21 آذرماه 1357طبقه بندی: خیلی محرمانه

از: سفارت آمریکا در کویت به: وزارت امور خارجه در واشنگتن دی سی

موضوع: تقاضای ایران در رابطه با تهیه نفت و گازوئیل

1 در ملاقات با وزیر نفت کویت شیخ علی خلیفه الصباح در تاریخ 20 آذر ماه پیرامون موضوعی

دیگر، یاد آور شدم که در تاریخ 18 آذر ماه حسین جانشین وزیر امور خارجه و وزیر کشور در امور کابینه

به من گفته بود که ایرانیها از کویت تقاضا کرده اند که معادل 250000 تن نفت و 250000 تن گازوئیل به

ایران صادر کند. وزیر نفت این موضوع را تأیید کرد و گفت روز قبل با یک هیئت نمایندگی از طرف شرکت

ملی نفت ایران ملاقاتی داشته است.کویت قادر نیست این مقدار مواد نفتی در اختیار ایران بگذارد ولی در

ماه جاری تا حد توان خود مقادیری را به آن کشور صادر خواهد نمود. با این وصف اینکار بسیار مشکل

است چون کویت باید به تعهدات خود در قبال مشتریانش عمل کند، معذالک ،کویت سعی دارد اندونزی را

متقاعد سازد که یک تانکر نفتی حامل.....ت ن نفت به ایران ارسال گردد. این کشور همچنین سعی دارد

یک تانکر نفت از ایتالیا به حساب ایران خریداری کند چون تانکر کویتی محصولات پالایش یافته را به


صفحه 740

ایتالیا منتقل می سازد.

2 عرضه گازوئیل آسان تر است،گر چه کویت مقادیر مورد نیاز را در اختیار ندارد. ولی،علی خلیفه

گفت که حدود 50000 بشکه گازوئیل در ماه جاری به این کشور فرستاده خواهد شد. در صورت نیاز ماه

بعد نیز همین کار تکرار خواهد گردید.

3 وزیر نفت یاد آور شد که عربستان سعودی نیز ظاهرا می خواهد در این زمینه کمکهایی ارائه کند.

نمایندگان شرکت ملی نفت ایران قرار است به بحرین و دیگر کشورهای خلیج سفر کنند تا مقادیر مورد

نیازی از این محصولات را تأمین نمایند. علی خلیفه خاطرنشان ساخت که کویت و دیگر کشورهای خلیج

در حمایت از ایران در این دوران اضطراری از هیچکاری فروگذار نخواهند کرد.مائسترون

سفر وزیر بلومنتال به کویت ملاقات با وزیر دارایی

سند شماره (19)

تاریخ: 10 دیماه 1357طبقه بندی: خیلی محرمانه

از: سفارت آمریکا در کویتبه: وزارت امور خارجه در واشنگتن دی سی

موضوع: سفر وزیر بلومنتال به کویت ملاقات با وزیر دارایی

عتیقی بخش دوم

1 طبقه بندی این تلگرام مشمول تمام پاراگرافها می باشد.

2 وزیر خزانه داری بلومنتال و همراهانش پس از ملاقات با امیر و ولیعهد (تلگرام جداگانه)، و عتیقی

وزیر دارایی،جهت ادامه مذاکراتی که در تاریخ یکم آذر ماه آغاز شده بود به هیلتون هتل بازگشتند و

سناتور لوگارو نمایندگان کنگره کاوانو، استانتون،و هاید نیز به هیئت های مزبور پیوستند.

3 وزیر بلومنتال جلسه را با ارائه گزارشی پیرامون دورنمای حساب جاری آمریکا در سالهای 1357

و 1358 به عتیقی افتتاح کرد که در آن نشان داده شده بود که کسری حساب از 17 میلیارد دلار در سال

1357 به 5 میلیارد دلار در سال 1358نزول کرده است. وزیر بلومنتال در اظهار نظر پیرامون بیانات

پیشین وزیر عتیقی گفت واضح است که آمریکا نمی خواهد و حتی قادر نیست قیمت نفت را به اوپک دیکته

کند، در حالیکه نقش نفت در اقتصاد جهانی نیز مشخص است.البته نمی توان انکار کرد که به تولید کنندگان

نفت نیز در نتیجه سقوط ارزش دلار و تورم خساراتی وارد شده است. با این وصف درست نیست که برای

جبران خسارات وارده در رابطه با قیمت نفت به سال 1356 برگردیم. تلاش در جهت جبران یا درصد

ضررهای وارده به تولید کنندگان تنها سبب تشدید سیر صعودی تورم خواهد گردید. در رابطه با سؤال

وزیر عتیقی در مورد پایه افزایش 10 درصد ارزش دلار یا 10 درصد افزایش در قیمت نفت، گفته شد که

تنها اوضاع کنونی و نه اوضاع سالهای گذشته را می توان اساس آن در نظر گرفت (حال آنکه وزیر عتیقی

سالهای 1352 و 1353 را به عنوان پایه افزایش پیشنهاد کرده بود.)

4 وضع معافیت مالیاتی سرمایه گذاریهای دولتهای بیگانه در آمریکا (بخش 892). وزیر عتیقی از

تلاشهای رئیس جمهور کارتر در منحرف ساختن روند غیر عادی تورم تقدیر نمود. کویت به قدرت

اقتصاد آمریکا اعتقاد دارد. اقتصاد این کشور می داند که سقوط دلار خالی از مبالغه نبوده و بیشتر نتیجه

خیال پردازی است. لیکن اتفاقی که برای دلار رخ داده در مقایسه با اقتصاد عظیم آمریکا و قدرت این

کشور بسیار ناچیز است. بنابراین، سقوط دلار باید دارای یک علت سیاسی بوده باشد. آمریکا می تواند