کتاب اسناد لانه جاسوسی آمریکا

بخش دوم: آمریکاییان بخش خصوصی مقیم خارج

الف بازرگانان19

ب کارمندان14

ج دانشجویان (18 ساله و مسن تر)0

د میسیونرها40

ه وابستگان افراد بالا104

و بازنشستگان و وابستگان آنها72

ز افراد دیگر90 (معلمین مدارس و وابستگان آنها، و وابستگان ثبت نشده تبعه پاکستان)

ح جمع339 هومل

سفر شاهی به کابل احتمالاً قبل از سپتامبر صورت نخواهد گرفت

سند شماره (48)

تاریخ: 2 مرداد 1358 24 ژوئیه 79خیلی محرمانه

از: سفارت آمریکا در اسلام آبادبه: وزارت امور خارجه در واشنگتن دی. سی.

موضوع: (خیلی محرمانه) سفر شاهی به کابل احتمالاً قبل از سپتامبر صورت نخواهد گرفت

1 (خیلی محرمانه) تمام متن، اطلاعات کشور بیگانه، حفاظت شود.

2 در ملاقات 23 ژوئیه و گفتگو پیرامون اوضاع افغانستان، وزیر خارجه شهنواز متن گفتگوی خود را

با معاون وزیر خارجه افغانستان، دوست، که قبلاً توسط مدیرکل وزارت امور خارجه امیر عثمان در اختیار

ما گذاشته شده بود، تأیید نمود. وی گفت علت آنکه آنها نتوانسته اند بیانیه های خود را منتشر سازند عدم

توافق آنها پیرامون نحوه بیان عبور 140 هزار افغانی است که بنا به ادعای وی از آوریل 1978 از مرز

گذشته و وارد پاکستان شده اند. دوست اصرار داشت که برای تشریح آنها از کلمه «فراریان» استفاده شود.

پاکستان نیز نمی توانست این کلمه را بپذیرد و در نتیجه دوست تمام فرمول بندیهای پیشنهادی را رد کرد.

وزیر خارجه به دوست گفته بود مهم نیست که شما آنها را چه می نامید، آنها از افغانستان گریخته اند،

تعدادشان بسیار است و باری بر دوش پاکستان هستند.

3 وزیر خارجه گفت سفر آقاشاهی به افغانستان قبل از ماه رمضان صورت نخواهد گرفت و

خاطرنشان ساخت که آقاشاهی از اول سپتامبر درگیر اجلاس جنبش غیرمتعهدها خواهد بود. به همین

دلیل آقاشاهی وقت نخواهد داشت که به کابل سفر کند و سفر وی تا اواسط یا اواخر سپتامبر به تعویق

خواهد افتاد.

رئیس جمهور ضیاءالحق در اجلاس جنبش غیرمتعهدها در هاوانا شرکت خواهد جست

سند شماره (49)

تاریخ: 2 مرداد 1358 24 ژوئیه 79خیلی محرمانه

از: سفارت آمریکا در اسلام آبادبه: وزارت امور خارجه در واشنگتن دی. سی.

موضوع: رئیس جمهور ضیاءالحق در اجلاس جنبش غیرمتعهدها در هاواناشرکت خواهد جست

1 (خیلی محرمانه) تمام متن، اطلاعات کشور بیگانه، حفاظت شود.

2 در ملاقات خود با وزیر خارجه شهنواز در تاریخ یکم مرداد 1358 پیرامون مسائل دیگر IBN

3 $34، 3، 34 95 59086 و از جمله اجلاس آتی غیرمتعهدها در هاوانا گفتگو کردیم.

3 وزیر خارجه یمن گفت پاکستان همان گروهی را که به کلمبو فرستاده بود، یعنی سفیر آخوند، نایک،

و ثاقب را در سطح رسمی در اواخر اوت و مشاور خارجی آقاشاهی را در حدود یکم سپتامبر برای

اجتماع وزیران خارجه، به هاوانا گسیل خواهد داشت. وی پس از آن گفت رئیس جمهور ضیاءالحق از

چهارم تا هفتم سپتامبر در این کنفرانس شرکت خواهد کرد.

4 در رابطه با این سؤال من، که آیا در مورد حضور ضیاء تصمیم قطعی گرفته شده یا نه، وزیر خارجه با

کمال سادگی لبخندی زده و گفت اکنون که ما به عضویت کامل جنبش عدم تعهد درآمده ایم او «حتما» باید

در آن شرکت نماید. وی گفت به زودی یکی از وزیران کوبایی همراه با دعوتنامه رسمی وارد این کشور

خواهد گردید.

5 اظهارنظر: طبق اطلاع وزارتخانه، همسر و دو دختر ضیاء به علت معالجات پزشکی مورد نیاز

دختر جوانتر در واشنگتن به سر می برند. آنها در اواسط ژوئیه برای صرف مدت 45 روز یعنی تا اول

سپتامبر وارد واشنگتن شدند. گفته می شود که ممکن است ضیاء بخواهد آنها را در آمریکا ملاقات نماید.

به نظر من به احتمال قوی ضیاء در مسیر سفر خود به هاوانا یا جهت دیدار با خانواده اش (و احتمالاً

مقامات آمریکایی) یا برای آنکه آنان را به همراه خود به هاوانا ببرد به واشنگتن وارد خواهد شد.

خورشید احمد بودجه سالهای مالی 80/1979 را مورد بررسی قرار می دهد

سند شماره (50)

تاریخ: 3 مرداد 1358 25 ژوئیه 79خیلی محرمانه

از: سفارت آمریکا در اسلام آبادبه: وزارت امور خارجه در واشنگتن دی. سی.

موضوع: خورشید احمد بودجه سالهای مالی 80/1979 را مورد بررسی قرار می دهد

1 در تاریخ یکم مردادماه، پروفسور خورشید احمد سرپرست و معاون اسبق ریاست کمیسیون

برنامه ریزی و سرپرست کنونی مؤسسه جدید انستیتوی مطالعات خط مشی ها، تحلیل و توصیه های خود

را در مورد بودجه سالهای 80/1979 علنا اعلام کرد. گزارش پروفسور خورشید نشانگر افکار وی به

عنوان یک اقتصاددان و نظریات بنیادگرایانه اسلامی او می باشد.

با حمایت از ایجاد یک استراتژی جدید اقتصادی برای پاکستان که بر رشد و تساوی حاصل از توزیع

دوباره ثروت، رجعت به سبک زندگی توأم با صرفه جویی بیشتر، و تأکید بر رفاه اجتماعی و تأمین

نیازهای اساسی انسانی استوار باشد، وی انتقادهای قابل درک تر و نظریات مفهوم تری را در رابطه با این

بودجه مطرح می سازد. وی این بودجه را در رابطه با مخارج عادی سنگین اعلام کرد و گفت که بودجه

کنونی ادامه سیاستهای رژیم گذشته در مخارج عمرانی و سیاست مالیاتی و وارداتی کهنه بوده و نمی تواند

مصرف کالاهای تجملاتی را کاهش داده و بیشترین فشار را بر کسانی وارد می آورد که قادر به پرداخت

هزینه ها نیستند. در رابطه با اصول اسلامی، گزارش بودجه مزبور را «نقطه اوج اعلامیه دوازدهم

ربیع الاول» می خواند (اعلام نظام اسلامی در پاکستان) که بخصوص در رابطه با زکات و عشر که بنا به

اعتقاد خورشید در نظام مالی یک دولت دارای گرایشات اسلامی و سیستم بانکی بدون بهره که در بودجه

کنونی عنوان نشده باید جای داشته باشد. توصیه های مطروحه در گزارش به مخارج ناشی از این بودجه

توجه داشته، و نشانگر خواست خورشید در کاهش یافتن قسمتهای به هدر رفته بودجه و عدم توزیع

صحیح مصارف می باشد. او میل دارد که میزان کاهش برابر با 6 میلیارد روپیه شود و با استفاده از بخشهای

خصوصی شکاف مالی 1/11 میلیارد روپیه ای به 5/2 2 میلیارد روپیه کاهش پیدا کند.

2 خورشید احمد توصیه می کند که مخارج غیر عمرانی (مخارج عادی) از 1/29 میلیارد روپیه به

1/27 میلیارد روپیه کاهش پیدا کند، لیکن با وجود اینکه به اهمیت دفاع واقف است، توصیه می کند که

مخارج دفاعی حدود 40 درصد مخارج عادی را تشکیل داده و حدود 2 درصد (5/23 میلیون روپیه)

کاهش پیدا کند تا نشان دهد که ارتش نیز مایل است که مخارج به طور کلی کمتر شود. وی مایل است که

تمام موارد دیگر نیز 10 درصد کاهش یابند تا 275 میلیون روپیه صرفه جویی شود. وی 726 میلیون

روپیه نیز در سوبسیدها و منجمله سوبسید گندم و حذف سوبسید کشاورزی در مورد مزارع کمتر از 25

هکتار، کاهش توصیه کرده است. وی در رابطه با سوبسیدها می گوید: در پاکستان از نظر اقتصادی و

اجتماعی سوبسیدها قابل توجیه نیستند. با این وصف وی از جرح و تعدیل سوبسید کود شیمیایی در

بودجه عمرانی مانند سوبسیدهای مخارج عادی حمایت می کند که تا 97 میلیارد روپیه کاهش پیدا کند

(معذالک گذشته از شایستگی نظام قیمت گذاری دوگانه، مشکلات مربوط به مدیریت تفویض سوبسید

کشاورزی به کشاورزان کوچکتر بسیار زیاد بوده و احتمالاً عمل نخواهد شد). علاوه بر این وی یادآور

می شود که مدیریت مدنی به عنوان درصدی از هزینه های تولید ناخالص ملی دو برابر مدیریت مدنی هند و

چند برابر مدیریت کشورهای رو به رشد است.

3 وی توصیه می کند که سطح مخارج عمرانی معادل 19 میلیارد روپیه سال گذشته شود، یعنی ترکیبی

از: 1) کاهش یکسان 5 درصدی یا 1/1 میلیارد روپیه ای، 2) کاهش 2 میلیارد دلاری چند پروژه از قبیل

ذوب آهن و کارخانه سیمان و کود شیمیایی و پروژه های دیگری که همچون مجتمع ورزشی اسلام آباد و

چند ساختمان دیگر ضرورت چندانی ندارند و 3) کاهش سوبسید کود شیمیایی که در بالا گفته شد. در

کنفرانس مطبوعاتی 22 ژوئیه، پروفسور خورشید احمد گفت با بهبود مدیریت پروژه ها و بدون ضربه زدن

به پیشرفت پروژه ها می توان کاهش های پیشنهادی وی را عملی کرد. وی گفت که در زمان ریاست

کمیسیون برنامه ریزی، شاهد آن گونه مصارف و فسادهایی بوده است که بالاخره دریافته است که با کنترل

دقیق پروژه ها از به هدر رفتن پولهای زیادی می توان جلوگیری به عمل آورد.

4 پروفسور خورشید تأثیر کلی تورم ناشی از نظام مالیاتی بودجه کنونی را حدود 3025 درصد

برآورد کرده و می گوید: «در انتخاب این مفادی که مالیات در مورد آنها وضع شده، طراحان بودجه بر

کالاها و خدماتی انگشت گذاشته اند که بر افراد عامی تأثیر می بخشد.» وی سیاست دولت را در مورد

واردات (اسلام آباد 7510) محکوم کرده و می گوید که این سیاست نمی تواند مصرف کالاهای تجملی را

محدود نماید و علاوه بر این اعلام می دارد که بودجه جدید وابستگی پاکستان را به کمکهای خارجی

افزایش می دهد، در حالی که این کشورها روزبه روز از تمایلشان به افزایش کمکها به پاکستان کاسته

می گردد. او هیچ گونه توصیه کمی را در رابطه با کاهش مربوط به مشکلات منابع مطرح نمی سازد ولیکن

می گوید که باید به بخش خصوصی اجازه داده شود تا از پاکستانیهای مقیم خارج پولهای بیشتری را جذب

نموده و تحرک بخشند. اگر وجود مالیاتهای جدید ضرورت یابد، سیاست کلی مالیاتی باید اصلاح گردد تا

ارزیابیها دقیق تر و مالیاتها مترقی تر گردد. ولی گزارش وی اصلاً به مطرح کردن مالیات بر درآمد

کشاورزی که می تواند تا حدودی شکاف موجود یعنی کمبود منابع را پر سازد نمی پردازد.

5 اظهارنظر: گزارش وی همان چیزهایی را مطرح می کند که جامعه بین المللی از مدتها قبل در مورد

مخارج و هزینه های سنگین دولتی، سوبسیدهای بسیار و وابستگی بیش از حد به منابع خارجی به دولت

پاکستان گوشزد می کرده است. توصیه های مطروحه در گزارش در مورد مخارج به پروژه های خاصی

می پردازد که عملی نیستند. در رابطه با منابع، او به جزئیات نمی پردازد. خورشید نیز مانند بسیاری از

منتقدین بودجه خواستار بودجه فاقد افزایش مالیات (بخصوص افزایش بودجه ای که بر فقرا و تهیدستان

یعنی تقریباً همه افراد کشور فشار وارد می آورد) می باشد، لیکن پیشنهادات وی که بر ترغیب بر

سرمایه گذاریها استوار است برای رسیدن به این هدف آنقدر قانع کننده نیست، که بتواند منابع موجود بخش

خصوصی را با عدم اطمینان موجود در زمینه های سیاسی و اقتصادی تحرک بخشد.

6 نسخه هایی از خلاصه گزارش 35 صفحه ای خورشید به بخشهای خاور نزدیک/ دفتر روابط

عمومی، روابط بین المللی EB/ OMA/ REC و و خزانه داری، OASIA(مک فادن) ارسال می گردد.

ادامه مقاومت اقلیت شیعه در برابر اسلامی شدن به سبک مذهب تسنن

سند شماره (51)

تاریخ: 3 مرداد 1358 25 ژوئیه 79خیلی محرمانه

از: سفارت آمریکا در اسلام آبادبه: وزارت امور خارجه در واشنگتن دی. سی.

موضوع: ادامه مقاومت اقلیت شیعه در برابر اسلامی شدن به سبک مذهب تسنن

1 مطبوعات اردوزبان پاکستانی دوم مرداد گزارش می دهند که مالیاتهای اجتماعی «زکات» و

«عشر» که پیروان مذهب تسنن به جمع آوری آن معتقد هستند (تلگرام مرجع الف) به علت مقاومت جامعه

اقلیت شیعه در آینده نزدیک جمع آوری نخواهد شد.

2 اظهارنظر: این گزارش نشان می دهد که برنامه مقاومت شیعیان (حداقل به طور موقت) در برابر

اسلامی شدن کشور براساس مذهب تسنن تا حدودی موفقیت آمیز بوده است.

3 بنا به گفته منابع شیعه برنامه زکات و عشر به وسیله شورای ایدئولوژی اسلامی دولت پاکستان بار

دیگر مورد بررسی قرار گرفته و پیشنهادات آن برای بررسی مجدد به کابینه ارجاع خواهد شد. این روند

ممکن است تغییر عمده ای پیدا نکند، ولی یک وسیله بازدارنده مؤثر است تا موقع برگزاری انتخابات. با

کاملتر شدن روند سیاسی، شیعیان گویا احساس می کنند که پیشنهاد سنی ها یک مسئله حساس سیاسی را

به وجود خواهد آورد که مجلس آن را جدی نخواهد گرفت. ولی موفقیت آمیز بودن نهایی این تاکتیک

شیعیان بعدا معلوم خواهد شد؛ ولی در حال حاضر از نظر تعویق زمانی موفقیت لازم را به دست آورده

است. (پایان اظهارنظر)

سفر وزیر کوبایی

سند شماره (52)

تاریخ: 7 مرداد 1358 29 ژوئیه 79خیلی محرمانه

از: سفارت آمریکا در اسلام آبادبه: وزارت امور خارجه در واشنگتن دی. سی.

موضوع: سفر وزیر کوبایی

1 (طبقه بندی نشده) آنتونیو اسکیوال، وزیر صنایع شیمیایی و فرستاده ویژه کاسترو در تاریخ 5 مرداد

وارد پاکستان شد. اسکیوال در همان روز با مشاور وزارت خارجه آقاشاهی ملاقات و عصر همان روز

رهسپار اسلام آباد شد.

2 (طبقه بندی نشده) آقاشاهی پس از ملاقات با اسکیوال به مطبوعات گفت که گفتگوهای آنها بر

برنامه کار اجلاس هاوانا و روابط دوجانبه کوبا و پاکستان متمرکز بود. تنها موضوع خاص مورد تبادل نظر

این بود که وزیر کوبایی خواستار کسب پذیرش برای سفیر کوبا در پکن شده بود تا وی بتواند هم زمان

سفیر کوبا در پاکستان نیز باشد.

3 (طبقه بندی نشده) آقاشاهی به مطبوعات گفت وی در آخرین هفته ماه اوت رهسپار هاوانا خواهد

شد.

4 (طبقه بندی نشده) اسکیوال در تاریخ 6 مرداد ماه در راولپندی با رئیس جمهور ضیاءالحق شام

صرف کرد و بنا به گزارشها به ضیاء اطمینان داد که کوبا از عضویت پاکستان در جنبش غیرمتعهدها

حمایت خواهد کرد. وی نامه کاسترو را که در مورد محتویات آن اطلاعی در دست نیست، ولی گویا همین

پیمان را با پاکستان بسته است، به ضیاء تقدیم کرد.

5 (محرمانه) اظهارنظر: پاکستان شدیداً تصمیم گرفته است که به عضویت کامل نبش غیرمتعهدها

درآید و ورود قبل از موعد آقاشاهی به هاوانا نیز نشانگر آن است که این کشور مصمم است مقدمات

احتمالی ورود به این گروه را فراهم آورد.

6 (محرمانه) سفر هیئت نمایندگی کوبایی بنا به گفته یکی از مقامات وزارت خارجه به طور ناگهانی

صورت گرفت و این مقام در تاریخ 5 مرداد به مقام سفارت گفت که تنها چند ساعت قبل از ورود اسکیوال و

چهار کوبایی دیگر مقدمات مربوط پروتکل فراهم آمده بود. (پایان اظهارنظر)

ضیاء بودجه را کمی تغییر می دهد

سند شماره (53)

تاریخ: 7 مرداد 1358 29 ژوئیه 79خیلی محرمانه

از: سفارت آمریکا در اسلام آبادبه: وزارت امور خارجه در واشنگتن دی. سی.

موضوع: ضیاء بودجه را کمی تغییر می دهد.

1 رئیس جمهور ضیاءالحق در سخنرانی وعظ گونه خود پیرامون بودجه مورد انتقاد در 5 مرداد، به

دفاع از بودجه وزیر دارایی خود پرداخت و از ملت خواست که به پاکستان کمک کنند تا بتواند مدیریت بد

اقتصادی رژیم گذشته را جبران نماید و بدون پرداختن به جزئیات در میزان مالیاتها و مخارج کاهشی پدید

آورد (البته در یک مورد در مخارج افزایشی ایجاد کرد). وی گفت باید از حاکمیت پاکستان و ظاهرا

عملیات اتمی آن (مرجع ب) با کاهش وابستگی آن به کمکهای خارجی حراست شود. رئیس جمهور ضیاء

افزایش قیمت نفت و گاز طبیعی مصرفی منازل را لغو کرد و مالیات شیرخشک وارداتی را بالا برد. وی

همچنین در میزان مالیات بر ثروت، کاهشی پدید آورد و شهروندان اصلی را از پرداخت مالیات معاف نمود

و به حقوق کارمندان دولتی که ماهانه 1500 روپیه یا کمتر دارند 40 روپیه مزایای زندگی اضافه کرد. طبق

شواهد مقدماتی، تأثیر خالص این اقدامات، بخصوص افزایش دستمزدها، سبب افزایش کمی در کسری

بودجه خواهد شد.

2 بدون پرداختن به جزئیات، وی اعلام کرد که در مخارج غیرعمرانی (عادی) حدود 500 میلیون

روپیه (یا 2 درصد) کاهش، و در بودجه عمرانی نیز 800 میلیون دلار (یا 5/3 درصد) کاهش پدید آورده

است. دکتر اچ.ام. قاضی، عضو کمیته بررسی بودجه به ما گفته است که کاهش پدید آمده در مخارج عادی

نزدیک به 650 میلیون روپیه نسبت به کاهش بودجه پیشنهادی توسط کمیته بوده است، که بودجه دفاعی

را نیز در بر می گیرد. کاهشهای اعلام شده در مخارج عمرانی پیشنهاد 2 میلیارد روپیه ای کمیته را که سبب

کاهش هزینه های دولتی و بعضی پروژه ها به استثنای هزینه های مربوط به ذوب آهن کراچی، بندر قاسم،

کارخانه های تهیه کود شیمیایی و یا کاهش سوبسید کود شیمیایی می شد، در بر نمی گیرد. هنوز از نحوه

توزیع این کاهشها اطلاعی نداریم، ولی فکر نمی کنیم که این کاهش بر پروژه های مذکور تأثیری بگذارد.

3 ضیاء گفت به منظور کاهش هزینه های دولتی، پاکستان تلاش خواهد کرد تعداد سفارتخانه های

خود در خارج از کشور را کاهش دهد (مرجع ب). وی علاوه بر این ممنوعیت استخدام دولتی، منع وارد

کردن ماشین آلات رسمی دولتی بالغ بر 1600 سی سی را اعلام کرد و از تمام آژانسهای دولتی خواست که

در انجام وظایف خود کمال سادگی را رعایت نمایند.

4 جزئیات مربوط به این کاهش بودجه هنوز افشا نشده است ولی به محض دسترسی این اطلاعات را

برای شما ارسال خواهیم داشت.

بودجه مخارج، بودجه مربوط به سوبسید، دفاع و قروض و...

سند شماره (54)

تاریخ: 9 مرداد 1358 31 ژوئیه 79خیلی محرمانه

از: سفارت آمریکا در اسلام آبادبه: وزارت امور خارجه در واشنگتن دی. سی.

موضوع: بودجه مخارج، بودجه مربوط به سوبسید، دفاع و قروض بخش عمده ای را در بر می گیرند

1 خلاصه: علیرغم اقدامات جدید و افزایش مالیاتها به منظور افزایش عوارض مالیاتی از 13 درصد

به کمتر از 14 درصد تولید ناخالص ملی، کسری بودجه پاکستان باز هم دو برابر کسری بودجه سال قبل

خواهد بود؛ چون در مخارج عادی و عمرانی افزایش چشمگیری ایجاد شده است. رقم 13 درصدی ما

بیشتر از رقم 12 درصدی مورد استفاده توسط غلام ایشاو در سخنرانی بودجه ای خود می باشد، چون او از

رقم تجدیدنظر شده در بودجه 79/1978 استفاده کرده، ولی ما برآورد بودجه اصلی را به کار گرفته ایم.

رقم مورد استفاده ما در رابطه با تولید ناخالص ملی در سالهای 80/1979 با در نظر گرفتن نرخ تولید

ناخالص ملی حدود 14 درصد رشد را نشان می دهد. بخش اعظم افزایش بودجه عمرانی به سوبسید کود

شیمیایی، هزینه های مربوط به مؤسسات دولتی مانند کارخانه ذوب آهن کراچی و پروژه های آب و برق

اختصاص یافته است. (پایان خلاصه)

2 تحرک و تجهیز منابع در رابطه با بودجه سال جاری، ظاهرا عظیمترین تلاش در تاریخ

پاکستان است. در نتیجه مالیاتهای جدید و افزایش یافته، مالیاتهای بودجه طوری تعیین شده که 24 درصد

افزایش یابد، که اگر این رقم تحقق یابد قطعا از نرخ جاری تولید ناخالص داخلی فراتر خواهد رفت. دیگر

درآمدها طوری برنامه ریزی شده تا 11 درصد کاهش یابد و علت آن نیز دریافت کمتر کمک خارجی

است تا بدین ترتیب جمع درآمدها تنها 9 درصد بیش از بودجه اصلی سال گذشته باشد.

حجم عظیم مالیاتها بشدت تنفر پاکستانیها را برانگیخته است، لیکن می بایست تلاشی باشد، در جهت

ادامه حیات پاکستان نسبت به استطاعت خود آن کشور که امری است که همیشه از طرف جامعه

کمک دهنده توصیه می شود. مع الوصف و متأسفانه،افزایش بودجه در بخش مخارج تأثیرات خیرخواهانه

(ناپسند داخلی) را بیش از حد از میان برداشته است. در این بودجه مخارج 21 درصد افزایش خواهد

داشت تا کسری بودجه در مقایسه با کسری بودجه اولیه (که به طرز کاذبی میزان کسری آن پایین بود)

سالهای 79/1978 دو برابر شود. این پیام افزایشهای عمده را مشخص می کند و اساس آن نیز بودجه ای

است که در 28 ژوئن ارائه شده است. تغییرات پیشنهادی رئیس جمهور ضیاء در 27 ژوئیه هنوز تحت

بررسی است، و بر نتیجه این پیام تأثیر چندانی نخواهد داشت.

3 رشد مخارج در بودجه عادی بیشتر از بودجه عمرانی است و علیرغم افزایش اخیر در نرخ گندم در

جیره گاهها، بخش اعظم افزایش کسری بودجه حاصل سوبسیدهای زیاده از حد است. قروض بیشتر در

زمینه خدمات مربوط به وامها (17 درصد)، مخارج دفاعی (15 درصد) و سوبسید (61 درصد) حدود

چهار پنجم افزایش کلی غیرعمرانی را در بر می گیرد. (رقم مربوط به سوبسید دربرگیرنده سوبسید کود

شیمیایی که در بودجه عمرانی گنجانده شده، نمی باشد) در حالی که درصد افزایش بودجه دفاعی کمتر از

درصد افزایش کل بودجه بوده است. معذالک حدود 150 میلیون روپیه یعنی بیشترین افزایش موجود در

بودجه را شامل می گردد. در رابطه با نیازهای نظامی، و آمادگی ارتش پاکستان، رقم مذکور بدون شک

معتدل است. افزایش مخارج مربوط به نیروهای مسلح غیرنظامی و پناهندگان افغانی هزینه های امنیتی را

برابر با 220 میلیون روپیه خواهد نمود.

4 در حالی که افزایش بودجه دفاعی و قروض بر استحکام بودجه تأثیر می گذارد، رقم عظیم سوبسید

نشانگر بیماریهای اقتصاد پاکستان است. حدود 65 میلیون روپیه در رابطه با صدور منسوجات کنار

گذاشته شده تا رقابت در این زمینه افزایش یابد، در حالی که مقدار مشابهی نیز به منظور سوبسید صادرات

پنبه خام کنار گذاشته شده است. 32 میلیون روپیه برای جبران اقدام بانک هایی که با نرخ بهره کمتری به

تجارت پیشگان وام می دهند به عنوان انگیزه یا وسیله ترغیب کنار گذاشته شده است. سوبسید روغن

خوراکی برای پایین نگه داشتن قیمت آن به 324 میلیون روپیه بالغ شده است.

5 یک پنجم باقیمانده افزایش در مخارج عادی یعنی 900 میلیون روپیه در رابطه با مواردی از قبیل

انتقال هزینه دانشگاهها و دانشکدهها از ایالات (224 میلیون روپیه) به دولت مرکزی، افزایش کمک

دولت به شرکتهای ملی نفتی (95 میلیون روپیه)، مخارج بخش لجستیکی ملّی که توزیع کننده واردات

گندم و کود (166 میلیون روپیه) می باشد و انرژی اتمی (13 میلیون روپیه) و زمینه های دیگر (400 میلیون

روپیه) پدید آمده است.

6 مخارج عمرانی، برابر با 23 میلیارد روپیه در رابطه با بودجه اولیه سالهای 79/1978، 21 درصد

افزایش یافته است. حدود نیمی از 4 میلیارد روپیه افزایش مربوط به افزایش سوبسید کود (73 درصد)،

مخارج قدیمی و جدید تأسیسات دولتی (30 درصد) و پروژه های آب و برق (36 درصد) می باشد.

مهمترین افزایش در بخش بودجه عمرانی در رابطه با سوبسید کود است که بالغ بر 700 میلیون روپیه بوده

است. مخارج مربوط به کارخانه ذوب آهن کراچی حدود 250 میلیون روپیه یا 8 درصد و مخارج مربوط

به پروژه های دیگر مربوط به آن مانند بندر قاسم به سطح 290 میلیون روپیه رسید که 30 درصد افزایش

یافته است. دیگر مخارج عمده صنعتی در رابطه با مؤسسات گسترش گاز و نفت حدود 50 درصد افزایش

و به 750 میلیون روپیه بالغ گشته و ادامه اکتشاف و گسترش منابع و شرکتهای راهسازی از 50 میلیون

روپیه سال گذشته به 290 میلیون روپیه بالغ شده، که علت آن نیز احتمالاً نیاز به خرید اتوبوسهای جدید

برای جایگزین شدن اتوبوسهای قدیمی بین شهرهای بزرگ پاکستان بوده و حدود 100 میلیون روپیه نیز

برای هریک از کارخانه های کود فوجی و مؤسسه اتومبیل سازی پاکستان اختصاص یافته است. افزایش

پروژه های آب و برق 300 میلیون روپیه در رابطه با برق رسانی به 2000 دهکده و 123 میلیون روپیه نیز

در رابطه با پروژه های کنترل پیشرفت نمک و بازسازی زمینها اختصاص یافته است.

تظاهرات اسلامی در دانشگاه پیشاور

سند شماره (55)

پاسخ به: مسعود اکرم، مشاور اقتصادیخیلی محرمانه

به: داگلاس بی. آرچارد، مدیرتاریخ: 10 مرداد 1358 1 اوت 79

موضوع: تظاهرات اسلامی در دانشگاه پیشاور

تظاهرات سه روزه جمعیت طلبه های اسلامی Jamiati Tolaba از 30 تیر 1358 در محوطه دانشگاه

پیشاور به رهبری حزب شاخه استان مرزی شمال غربی برگزار گردید. اقدامات بسیاری انجام گرفت تا

نمایندگان تظاهرات، که از سرتاسر کشور از راه می رسیدند، در تظاهرات مزبور پذیرفته شوند. هریک از

کارکنان هوادار جمعیت طلاب دانشگاه پیشاور اقداماتی در زمینه تهیه وسایل حمل و نقل و غذاخوری و

محل سکونت به عمل آورده اند. مشکل بتوان تعداد شرکت کنندگان خارج از شهری را در تظاهرات برآورد

کرد. برآوردها از 500 تا 1000 نفر در نوسان است. نمایندگان مزبور یک هیئت نمایندگی بیست نفره از

عربستان سعودی را نیز در بر می گرفت. جمع حضار در بعضی از جلسات بالغ بر 3000 نفر بود.

بنا به گفته شبیر احمد دانشجوی پزشکی دانشگاه پیشاور، و ارشاد الحق بازرگان، که هردو از هواداران

جماعت اسلامی بوده و در تظاهرات شرکت کرده اند، هدف از تظاهرات تزریق روحیه اسلامی در جوانان

پاکستانی و آماده کردن نسل جوان برای اداره و بر عهده گرفتن یک جامعه اسلامی می باشد. به همین

منظور، علمای اسلامی آگاه و رهبران جماعت اسلامی در جلسات مختلف به سخنرانی پرداخته و

جلساتی نیز برای قرائت و تفسیر قرآن ترتیب داده شده بود. نمایشگاهی نیز از تاریخ انقلاب در ایران،

پاکستان و افغانستان برگزار شده بود.

در این تظاهرات پیام حسن نیت مولانا مودودی مؤسس جماعت اسلامی قرائت گردید که در آن

رستاخیز و برتری نهایی اسلام را پیش بینی کرده بود. تعدادی از رهبران برجسته جماعت اسلامی نیز در

تظاهرات سخنرانیهایی ایراد کردند. این رهبران عبارت بودند از پروفسور غفور، پروفسور خورشید، میان

طفیل محمد، قاضی حسین احمد و دیگران. از جمله رهبران برجسته دانشجویی می توان لیاقت بلوچ،

شبیر احمد، ارباب آفریدی، و ظفر جمال بلوچ را نام برد. عملاً تمام رهبران جماعت اسلامی در

سخنرانیهای خود به سه نکته اساسی پرداختند: (1) عظمت اسلام در حل مسائل امروز جهان بخصوص

پاکستان، (2) وضع اقتصاد ملی نابسامان پاکستان، و (3) جهاد و رستاخیز اسلامی.

به طور مثال، پروفسور خورشید گفت که اسلام تنها دینی است که همه چیز را تحت الشعاع قرار داده و

به انسان درس انقلابی زیستن را می دهد. وی گفت هر پاکستانی حدود ده هزار روپیه مقروض است. وی

سعی کرد مسئولیت تهیه بودجه جدید دولت فدرال را از دوش اتحاد ملی پاکستان بردارد. سرپرست

جماعت اسلامی افغانستان، پروفسور برهان الدین ربانی و سرپرست حزب اسلامی افغانستان، گلبدین

حکمتیار نیز در این تظاهرات سخنرانی کردند. ربانی از انقلاب اسلامی ایران تجلیل بسیار به عمل آورد.