12 گفتار غلام اسحاق خیلی مختصر بود؛ غلام اسحاق خان وزیر دارایی به کرات از مواضع استاندارد
دولت پاکستان پیرامون اوضاع اقتصادی یاد می کرد. او گفتار خود را با ذکر این مطلب که دولت کنونی یک
اقتصاد «آشفته» را به ارث برده و در دو سال گذشته اقدامات بسیاری در جهت نجات آن انجام داده است،
آغاز کرد.
وی گفت: نتیجه آن دو سال رشد اقتصادی مولد در بخشهای تولیدی بوده است، که کاملاً با هفت سال
قبل که در همه بخشها به استثنای بخش خدمات توأم با رکود بود، مغایرت دارد. دولت نیز سعی کرده است
با مسئله بودجه با قوت تمام برخورد نماید، که حاصل آن را می توان در انتقاد شدید از افزایش مالیاتها
مشاهده کرد. مدتی نیز طول خواهد کشید تا وضع موازنه پرداخت بهتر شود. برای به دست آوردن فرصت
بیشتر، دولت پاکستان در دو اجلاس اخیر کنسرسیوم کمک به پاکستان، خواستار برنامه ریزی دوباره دیون
خود گردید. وی گفت هدف «دستیابی» به 75/0 درصد تولید ناخالص ملی بر DCS برای کمکهای
خارجی است. وی گفت که آمریکا بیش از 20% تولید ناخالص ملی را به کمک خارجی اختصاص نداده
است. در نتیجه عدم درک صحیح از رویدادهای کنسرسیوم، اسحاق مدعی است که هر دو بار تقاضای
پاکستان در کنسرسیوم توسط آمریکا رد شده است. وی گفت که اگر پاکستان کمک بیشتری دریافت نکند
و یا وامهای آن دوباره برنامه ریزی نشود، پیشرفت آن متوقف و بیچارگی ملت پاکستان رو به فزونی
خواهد گذاشت، معذالک وی چنین وانمود نکرد که علت آن ناشی از بحران موازنه پرداخت بوده است. به
نظر ما وی می خواسته است در برابر این حضار منطقی باشد و حالت تهدیدکننده نداشته باشد.
13 گزارش مربوط به گفتگوهای هیئت نمایندگان کنگره پیرامون مواد مخدر در تلگرام جداگانه
مطرح خواهد گردید.
14 این گزارش، تکرار می کنم به وسیله نمایندگان کنگره مشاهده نشده است.
مطبوعات پاکستان وام 200 میلیون دلاری عربستان سعودی به پاکستان را تأیید می کنند
سند شماره (66)
تاریخ: 19 شهریور 1358 10 سپتامبر 79خیلی محرمانه
از: سفارت آمریکا در اسلام آبادبه: وزارت امور خارجه در واشنگتن دی. سی.
موضوع: مطبوعات پاکستان وام 200 میلیون دلاری عربستان سعودی به پاکستان را تأیید می کنند
1 (طبقه بندی نشده) روزنامه پاکستان تایمز در شماره 9 سپتامبر خود گزارش داده است که پاکستان
اکنون موافقتنامه ای را با عربستان سعودی جهت یک وام بدون بهره 200 میلیون دلاری که به اقساط در
جریان سال مالی کنونی بازپرداخت خواهد شد، منعقد ساخته است. این مقاله همچنین حاکی از آن است
که 100 میلیون دلار از این وام در هفته آخر ماه جاری و 100 میلیون دلار دیگر در ماه ژوئن آینده
پرداخت خواهد شد. در این مقاله گزارش شده است به این وام بهره ای تعلق نخواهد گرفت و ظرف یازده
سال پس از یک مهلت چهارساله معافیت از پرداخت، بازپرداخت خواهد شد.
2 (محرمانه) اظهارنظر: این مقاله که به قلم اسلام شیخ یک روزنامه نگار معمولاً قابل اعتماد در مورد
مسائل اقتصادی نوشته شده است، تأییدکننده شایعاتی است که ما شنیده ایم، مبنی بر اینکه آفتاب، وزیر
اقتصاد در جریان سفر اخیر خود به عربستان سعودی این قرارداد را امضاء کرده است و مقامات بانکی و
وزارت دارایی گفته اند که انتظار دارند اولین 100 میلیون دلار این وام در ماه سپتامبر دریافت گردد. این
وام کمک مؤثری به اصلاح موازنه بازرگانی پاکستان خواهد کرد. (پایان اظهارنظر)
3 (طبقه بندی نشده) نسخه هایی از این گزارش به وزارت امور خارجه ارسال می گردد.
سفر فرمانده نیروهای آمریکا در خاورمیانه
سند شماره (67)
تاریخ: 28 شهریور 1358 19 سپتامبر 79خیلی محرمانه
از: سفارت آمریکا در اسلام آبادبه: وزارت امور خارجه در واشنگتن دی. سی.
موضوع: (طبقه بندی نشده) سفر فرمانده نیروهای آمریکا در خاورمیانه (خیلی محرمانه)
2 دریابد رابرت دبلیو. چونینگ فرمانده نیروهای خاورمیانه ای در تاریخ 1915 سپتامبر (28 24
شهریور) از پاکستان بازدید به عمل آورد. در این مدت چونینگ سه روز در اسلام آباد به سر برد و با
مقامات نظامی و غیرنظامی دولت پاکستان ملاقات کرد. این گزارش محتوی ملاقاتهای دریابد با مشاور
وزارت خارجه آقاشاهی و وزیر خارجه شهنواز است. ملاقاتهای وی با رئیس جمهور ضیاءالحق در
تلگرام سپتامبر گزارش شده است.
3 دریابد چونینگ در صبح روز 26 شهریور ماه به وزارت امور خارجه رفت تا با وزیر خارجه
شهنواز ملاقات نماید. به محض ورود به وزارتخانه، شهنواز گفت که آقاشاهی مشاور وزارت خارجه با
وی گفتگو خواهد کرد، و او نیز در این گفتگو شرکت خواهد کرد. مقام سفارتی نیز به عنوان منشی وی را
همراهی می کرد.
4 آقاشاهی ظاهرا می خواست در مورد نقل و انتقالات کشتیهای شوروی و MTER PICTIVITY
در اقیانوس هند گفتگو نماید. وی از دریابد چونینگ سؤال کرد که آیا ناوهای شوروی دائماً ناوهای
آمریکایی را تعقیب کرده و با آنها در تماس هستند. وی همچنین در مورد فعالیتهای شوروی در بنادر
اقیانوس هند چون سوکوترادو دماغه کامراهن سؤالاتی را مطرح کرد. در رابطه با دماغه کامراهن وی گفت
چینیها معتقدند که شوروی یک پایگاه دریایی در آنجا ایجاد کرده و در رابطه با مقاصد شوروی در آسیای
جنوب شرقی و اقیانوس هند این نقطه از اهمیت استراتژیکی برخوردار است.
5 دریابد چونینگ گفت این شایعه که شاهزاده رشید در ابوظبی یک پایگاه دریایی می سازد تا توسط
آمریکا مورد استفاده قرار گیرد و آقاشاهی نیز آن را شنیده است، صحت ندارد. وی همچنین در مورد
فعالیتهای نیروی دریایی شوروی در منطقه توضیحات مفصلی به آقاشاهی داد و گفت با وجود رفت و آمد
مکرر ناوهای شوروی به بنادر اقیانوس هند، شواهدی وجود ندارد که بتوان گفت آنها تأسیساتی در این
بنادر دایر کرده اند. وی پیرامون تأسیسات و ناوهای فرماندهی نیروهای آمریکا در خاورمیانه به آقای
شاهی توضیح داد و نیروهای خود را با نیروهای شوروی در منطقه مقایسه نمود.
6 در پاسخ به مشاور وزارت خارجه آقاشاهی، دریابد چونینگ به تشریح کلی ترکیب نیروهای
آمریکا در سطح جهان و تشریح نقطه مسئولیت هر ناوگان پرداخت. بنا به درخواست آقاشاهی وی گفت که
ایران ناوهای جنگی مورد درخواست خود را به آمریکا پس داده است. شاهی ظاهرا از نحوه تشریح
دریابد در مورد تکنولوژی ناوهای اسپروآلن در شگفت مانده بود و به نحوی معتدل موضوع ناوهای نوع
گیرینگ پاکستان را مطرح نمود. دریابد چونینگ بدون صحبت از تحویل احتمالی آتی (و یا فقدان تحویل)
ناوهای گیرینگ گفت دو ناو تحویل داده شده مناسب با نیاز پاکستان می باشند. شاهی در همین جا به
موضوع خاتمه داد.
پیش بینی موازنه پرداخت های جدید سالهای مالی 80/1979
سند شماره (68)
تاریخ: 28 شهریور 1358 19 سپتامبر 79خیلی محرمانه
از: سفارت آمریکا در اسلام آبادبه: وزارت امور خارجه در واشنگتن دی. سی. - با اولویت
موضوع: پیش بینی موازنه پرداخت های جدید سالهای مالی 80/1979
خلاصه: ما پیش بینی ماه مارس موازنه پرداختهای سال مالی 80/1979 (مرجع الف) را دوباره
بررسی کرده و آن را با پیش بینی موازنه پرداخت جاری وزارت دارایی مقایسه نموده ایم. با وجود تغییرات،
نتیجه خالص، ناچیز ولیکن در همان حال عمده است، که نوعی شکاف خالی از منابع مالی به حساب
می آید و علت آن نیز این است که انتظار داریم در کوتاه مدت در میزان قروض کاهش پدید آید. گمان
نمی کنیم که افزایش قیمت نفت تأثیر چندانی بر آن داشته باشد، چون قدری صرفه جویی در رابطه با
پروژه های عمرانی به عمل آمده است، طبق برآورد ما، میزان صادرات برخلاف پیش بینی دولت پاکستان
که 95/1 میلیارد دلار بوده است، حدود 2 میلیارد دلار خواهد بود که البته بستگی به عملکرد خوب
صادرات پنبه و برنج دارد. واردات، به خاطر افزایش قیمت نفت و قیمت کالاهای دیگر حدود 4 میلیارد
دلار خواهد بود. برآورد دولت پاکستان 2/4 میلیارد دلار است، لیکن از نظر ما این روش واردات بخش
عمومی را بیش از حد برآورد نموده است. مازاد حساب نامریی حدود یک میلیارد دلار خواهد بود و علت
آن نیز ارسال حدود 6/1 میلیارد دلار پول توسط کارگران از خارج خواهد بود. دولت پاکستان کسری
بودجه جاری را 2/1 میلیارد دلار برآورد کرده، ولی به نظر ما این کسری بیش از یک میلیارد دلار نخواهد
بود. طبق برآورد ما جریان سرمایه خالص در درازمدت پس از کسر بازپرداختها حدود 540 میلیون دلار
خواهد بود، در حالی که دولت آن را 577 میلیون دلار اعلام کرده است. پیش بینی اولیه ما در مورد کسری
بودجه 438 میلیون دلار بود که کمی کمتر از برآورد دولت پاکستان بوده و علت آن نیز اختلاف موجود در
واردات بوده است. علاوه بر این، در سال گذشته وامی معادل 285 میلیون دلار دریافت شده که باید
بازپرداخت گردد. دولت پاکستان در نظر دارد با استفاده از 175 میلیون دلار ارز وارده در کوتاه مدت
حدود 460 میلیون دلار وام کوتاه مدت و اعتبارعرضه کنندگی به دست آورد.به نظر ما آنها در این زمینه
موفقیت چندانی نخواهند داشت و رقمی معادل 400 میلیون دلار را در نظر دارند، که بسیار زیاد و سنگین
است. البته در پیش بینیهای خود رقم 90 میلیون دلاری را که پاکستانیها قرار است از صندوق بین المللی
پول وام دریافت دارند، وارد نکرده ایم. با اضافه کردن وامهای کوتاه مدت صندوق بین المللی پول، وامهای
کمکی (از ایران، انگلستان و غیره) شاهد یک شکاف فاقد منابع مالی 219 میلیون دلاری خواهیم بود که
دولت پاکستان آن را 294 میلیون دلار اعلام کرده است.
200 میلیون دلار وام زکات عربستان سعودی را نیز به علت عدم اطمینان در مورد دریافت و حتی
زمان دریافت آن در برآوردهای خود وارد ننموده ایم. در صورتی که پاکستان 100 میلیون دلار را در ماه
سپتامبر و 100 میلیون دلار دیگر را در ماه ژوئن دریافت کند، وضع مالی آن کشور تا مدتی بهبود خواهد
یافت. (پایان خلاصه)
1 ما پیش بینی و برآوردهای خود را در مورد موازنه پرداختهای سال مالی 80/1979 تجدید و آن را
با برآوردهای وزارت دارایی مقایسه کرده ایم. این برآوردها به چند سؤال مطروحه اخیر توسط واشنگتن
(تلگرام مرجع ب) پاسخ می دهد. طبق برآورد ما میزان رشد صادرات بیش از واردات خواهد بود، ولی
سرعت آن به قدری نخواهد بود که بتواند کسری تجاری را جبران نماید. برآورد ما در مورد صادرات 2
میلیارد دلار یعنی 17 درصد بیش از 7/1 میلیارد دلار مشروط سال مالی 79/1978 می باشد و کمی
بیش از برآورد 95/1 میلیارد دلاری دولت پاکستان است. به علت علائم خوب مربوط به برداشت پنبه
گمان می کنیم که میزان صادرات پنبه خام و برنج بیشتر از برآورد پیشین ما باشد.
2 برآورد ما در مورد واردات 4 میلیارد دلار یا 10 درصد بیش از برآورد سالهای مالی 79/1978 که
3675 میلیون دلار بود، می باشد. کسری تجارت سالهای 80/1979 حدود 2 میلیارد دلار است که کمی
بیش از سال گذشته است، ولی در عین حال کمتر از برآورد 2/2 میلیارد دلاری دولت پاکستان است.
3 علت اختلاف موجود بین ارقام ما و ارقام دولت پاکستان در واردات بخش عمومی نهفته است. از
نظر ما دولت پاکستان واردات بخش عمومی را به خصوصی در حالی که دولت سعی دارد کسری بودجه را
با کاهش هزینه های عمرانی و کاهش پیشرفت پروژه های موجود جبران سازد، بیش از حد برآورد کرده
است.
4 ارسال پول نقد توسط کارگران مقیم خارج در سالهای 79/1978 حدود 4/1 میلیارد دلار، یعنی
20 درصد بیش از سال مالی 78/1977 بوده است. این روند سیر نزولی دارد و به نظر ما حدود 7 درصد
افزایش خواهد داشت و با در نظر گرفتن 100 میلیون دلار ارز ارسالی حدود 6/1 میلیارد دلار خواهد
شد. طبق برآورد ما دیگر ارقام نامریی (هزینه بیمه و حمل کالا، نرخ بهره، هزینه سفر، هزینه های دولتی و
غیره)، حدود 560 میلیون دلار کسری به بار خواهد آورد و بالغ بر یک میلیارد دلار خواهد گردید. در این
رابطه ما نیز با دولت پاکستان هم عقیده هستیم که کسری جاری 980 میلیون دلار در مقایسه با 2/1
میلیارد دلار کسری برآورد دولت می باشد.
5 ورود سرمایه در درازمدت (کمک و سرمایه های بخش خصوصی) حدود یک میلیارد دلار، و کمی
پایین تر از برآورد 05/1 میلیارد دلاری دولت پاکستان خواهد بود. اختلاف موجود نیز مربوط به برآورد
زیاده از حد دولت پاکستان در مورد واردات کمکی است. رهن وامهای درازمدت، از قبیل پازپرداخت
وامهای نفتی صندوق بین المللی پول، 375 دلار در برآورد ما و دولت پاکستان است.
بنابراین برآورد ما در مورد سرمایه های درازمدت 542 میلیون دلار و در برآورد دولت پاکستان 577
میلیون دلار می باشد. با جمع بندی حساب سرمایه ای و جاری کسری موازینه حدود 438 میلیون دلار
است، در حالی که موازنه پرداخت دولت پاکستان نسبت به سال گذشته حدود 285 میلیون دلار افزایش
یافته است. دولت امیدوار است بتواند 460 میلیون دلار پول از طریق اعتبار عرضه کنندگی، وامهای بانکی
حاصله از طریق اقدامات بانکهای خارجی و پاکستانی فراهم آورد. به نظر ما این مقدار پول فراهم نخواهد
آمد و تنها حدود 400 میلیون گردآوری خواهد شد، که آن هم در رابطه با ناراحتیهای جامعه بانکداران
نسبت به پاکستان بعید به نظر می رسد.
7 دولت پاکستان با امتیازات خاص برداشت می تواند از صندوق بین المللی پول 900 میلیون دلار
دریافت دارد، ولی فکر نمی کنیم که دولت پاکستان بتواند شرایط مورد نیاز صندوق بین المللی پول را در
انجام «تلاش معقول و منطقی» برای ثابت نگاهداشتن اقتصاد داخلی تأمین کند، و بنابراین این رقم را در
برآوردهای خود وارد ننموده ایم. با اضافه کردن موازنه اصلی، قراردادهای صندوق بین المللی پول،
وامهای کوتاه مدت و قروض احتمالی (از ایران، انگلستان، سوئیس و غیره) برخلاف برآورد 294 میلیون
دلاری دولت پاکستان طبق برآورد ما شکاف مالی فاقد منابع پولی، 219 میلیون دلار خواهد بود.
8 ما 200 میلیون دلار زکات عربستان سعودی را به علت عدم اطمینان مقامات دولت پاکستان در
مورد دریافت آن در برآوردهای خود به حساب نیاورده ایم، ولی اگر 100 میلیون دلار آن در سپتامبر
دریافت شود، شکاف مالی فاقد منابع پول به 119 میلیون دلار تقلیل خواهد یافت و اگر 100 میلیون دلار
دیگر نیز در ماه ژوئن دریافت گردد، این شکاف فقط به 19 میلیون دلار تقلیل خواهد یافت. با اینوصف،
ارز خارجی دولت پاکستان حتی قبل از دریافت 100 میلیون دلار ثانی به پایان خواهد رسید.
9 پیش نویس ما با پیش نویس صندوق بین المللی پول و پیش نویس دولت پاکستان مطابقت دارد.
اطلاعاتی دقیق تر سبب شده است که ما بتوانیم وامهای درازمدت و بهره و سرویس وامهای کوتاه مدت را
در زیر خط موازنه اصلی قرار دهیم.
10 برآورد ما در مورد بازپرداخت به همراه برآوردمان در ماه مارس به منظور مقایسه در سه جدول
آمده است.
الف جدول موازنه پرداخت، ب حساب تجاری، ج منابع مالی کوتاه مدت. در ستون جداگانه
جدیدترین برآورد وزرای دارایی را نیز وارد کرده ایم. توضیحات لازم در مورد هر جدول نیز داده شده
است.به علت تجدیدنظر در مورد پیش نویس، تمام ارقام مربوط به پیش بینی «ماه مارس سفارت»
مستقیماً با ارقام مرجع الف قابل مقایسه نخواهد بود.
جدول الف
1979 برآوردهای مربوط به موازنه پرداخت / سال مالی 80
(تمام ارقام به میلیون دلار آمریکا)
برآورد سفارت در ماه مارس برآورد سفارت در ماه سپتامبر برآورد دولت پاکستان
موازنه تجاری
(جدول ب)
خارجی به علاوه
داخلی
انتقال سرمایه های
خصوصی
غیره
بهره (شامل نرخ بهره
صندوق بین المللی
پول)
نامرئی
موازنه حساب جاری
سرمایه های بخش
خصوصی
سرمایه های بخش
دولتی
(پیشنهادی)
غیرپروژه ای
1840
365
1400
120
300
588
985
52
985
(685)
300
2000
400
1600
120
300
1020
980
52
965
(685)
280
2250
400
1600
120
300
1020
1230
32
1020
(740)
280
این صفحه در کتاب اصلی بدون متن است / هذه الصفحة فارغة في النسخة المطبوعة
جدول ج
1979 برآورد موازنه پرداخت منابع مالی خالص / سال های 80
کوتاه مدت
تمام ارقام به میلیون دلار آمریکا
دولت پاکستان سفارت
خالص کوتاه مدت
قروض مهم (بازپرداخت)
وام گندم سیتی بانک
اعتبار عرضهکنندگی
اعتبار مربوط به کود
بانک عمران اسلامی
منابع پول احتمالی
سیتی بانک
ICCD
اعتبار مربوط به کود
اعتبار عرضهکنندگی
بانک عمران اسلامی
بانکهای پاکستانی
172
285
55
136
80
15
485
100
100
100
53
40
65
122
286
55
136
80
15
408
75
75
100
53
40
65
14 توضیحات مربوط به واردات
0 میلیون تن گندم را با نرخ 174 دلار
14 توضیحات مربوط به واردات
گندم: به علت وضع جاری محصول گندم دولت پاکستان 75/0 میلیون تن گندم را با نرخ 174 دلار
برای هر تن به خارج صادر خواهد کرد، در حالی که گمان می کردیم این مقدار 1 میلیون تن با نرخ 160
دلار هر تن باشد.
روغن خوراکی: انتظار داریم که ارقام دولت پاکستان در رابطه با روغن خوراکی ثابت بوده و قیمت هر
تن آن نیز 600 دلار باشد.
کود: واردات دولت پاکستان در زمینه کود مطابق با برآورد کمک دولت بوده و قیمتها کمی بیشتر
خواهد شد یعنی 000/000/5 تن به قیمت تنی 230 دلار 000/200 تن کود نیتروفسفات به قیمت تنی
215 دلار، و 000/190 تن کود اوره به قیمت تنی 170 دلار وارد خواهد کرد. این ارقام خیلی دقیقتر از
ارقام مورد استفاده در برآورد مارس (1 میلیون تن به قیمت هر تن 170 دلار) می باشد.
نفت بخش عمومی: ما برآوردهای دولت پاکستان را پذیرفته ایم.
واردات بخش خصوصی: صرفه جویی کلی ناشی از کمبود ارز خارجی، حدود 100 میلیون دلار از
برآورد قبلی را از بین خواهد برد.
واردات بخش عمومی: گرچه ما برآورد قبلی خود را کمی بالا برده ایم لیکن کند شدن و کاهش یافتن
پروژه های عمران واردات این گونه ای را کمتر از برآورد دولت پاکستان نشان خواهد داد.
15 توضیحات مربوط به صادرات: پنبه خام: شواهد موجود که حاکی از خوب بودن محصول است
نشانگر آن است که 000/800 جوال پنبه، به جای برآورد 000/600 جوال پیشین ما صادر خواهد شد،
به قیمت حدود هر پوند 55/0 دلار، در صورتی که میزان برداشت بیش از 000/800 جوال باشد ما
برآورد خود را نیز بعدا تغییر خواهیم داد.
نخ پنبه: برآورد زیاده از حد سال گذشته ارقام مربوط به آن را کاهش داده است.
برنج: قیمت برنج در فصل آخر سال 79/1978 بیشتر تقویت خواهد شد و میزان صادرات را به 340
میلیون دلار بالغ خواهد کرد.
غیره: تورم نیز نسبت به برآوردهای گذشته مان افزایش خواهد یافت.
16 توضیحات مربوط به مواد نامرئی: هزینه حمل کالا و بیمه: مانند برآورد قبلی است یعنی 10
درصد کل واردات را در بر می گیرد.
انتقال سرمایه بخش خصوصی: انتقال این سرمایه ها کاهش خواهد یافت و حدود 100 میلیون دلار
خواهد بود.
بهره: ارقام ارائه شده توسط دولت در مقایسه با برآوردهای قبلی ما تغییر نکرده است.
دیگر موارد نامرئی: ما استنباط های خود را بر روند پنج ساله استوار کرده ایم. چون قبلاً از طریق
کاربرد نادرست ارقام، رقم مربوط به دیگر موارد نامریی برابر با صفر بوده و حال آنکه پس از تجدید نظر
مثبت و حدود 100 میلیون دلار می گردد.
17 توضیحات مربوط به حساب سرمایه: سرمایه های بخش دولتی: ارقام اخیر دولت پاکستان در
مورد کمکهای غیر پروژه ای دقیقتر از ارقام آن در ماه مارس است. لیکن بهره برداری از کمکهای غیر
پروژه ای دولت کمتر از پیش خواهد بود.
تأسیسات نفتی صندوق بین المللی پول: رقم ماه مارس به دلار تبدیل نشده است.
امتیازات ویژه برداشت: دولت پاکستان اختصاص یافته های جدید را دریافت خواهد کرد.
وامهای کمکی: تنها وامهای کمکی قطعی را در برآوردها به حساب آورده ایم.هومل
اجلاس غیرمتعهدها دو نظریه پاکستانی
سند شماره (69)
تاریخ: 29 شهریور 1358 20 سپتامبر 79
از: سفارت آمریکا در اسلام آبادبه: وزارت امور خارجه در واشنگتن دی. سی.
موضوع: اجلاس غیرمتعهدها دو نظریه پاکستانی
1 (تمام متن خیلی محرمانه است)
2 ضیاء رئیس جمهور پاکستان، در یک ملاقات تشریفاتی با دریاسالار چونینگ، به همراه سفیر،
مطالب زیر را در مورد اجلاس غیرمتعهدها مطرح ساخت. ضیاء گفت که شدیداً در رابطه با خبرگی
لجستیکی کوباییها، بخصوص در زمینه تأمین وسایل آسایش، و نقل و انتقال مردم و وسایط نقلیه تحت
تأثیر قرار گرفته است. با این وصف از لفاظیهای همه و استفاده دائمی از کلماتی چون امپریالیسم،
استعمارگری، سوسیالیسم و غیره به ستوه آمده بود. ضیاء گفت عدم تعهد برای توصیف این جنبش که از