بارگزاری ...
جستجو کنید
برای شروع جستجو، متن خود را وارد کنید.
صفحه 473

مردم به طور کلی اجازه نداده اند که اخذ آراء صورت بگیرد. در مناطق قبیله ای که در آنجا اخذ آراء

صورت گرفت گروهی از سردارهای مهم (از قبیل داودخان سرک زایی و بنی بوکس زهری و شیخ عمر، و

تاج محمد جمالی و نواب زاده شیر علی خان) که از حکومت نظامی پشتیبانی می کنند، شرکت فعالانه

داشته اند و کاندیداهای آنها تعداد قابل ملاحظه ای از کرسیها را نصیب خود نمودند.

14 برندگان واقعی در انتخابات محلی را شاید بتوان افراد ناشناسی نامید که بر چهره های صاحب نام

و نشان و یا نامزدهای آنان عملاً در هر گوشه ای از ایالت فائق شده اند. بسیاری از این چهره های جدید به

حزب خلق پاکستان متعلق هستند و انتظار می رود ضیاءالحق رئیس حکومت نظامی پاکستان بکوشد با

اعطای اختیارات و نفوذ به آنها، وفاداری آنها را به حزب خلق پاکستان خنثی کند. ولی حزب خلق

پاکستان برای اجتناب از چنین امکانی کاندیداهایی را برگزیده است، که از دستگاه حکومت نظامی

پاکستان متضرر شده اند.

15 چندین نفر خاطرنشان ساخته اند که پیروزی این همه اشخاص ناشناس ضربه ای است که بر

سردارها به عنوان یک نهاد وارد آمده است، زیرا در موارد متعدد قبایل علیه رهبران خود رأی داده اند.

خان کلات گفت که نسل جدیدی از ناسیونالیستها پا به عرصه وجود می گذارند و از ناکامیهای دستگاه

رهبری قبلی بیزار شده و حاضرند برای کمک به منابع خارج از این قبایل متوسل شوند. او خاطرنشان

ساخت که در گزارشی در مورد گروهی که در پاکستان سفر می کرد و اسلحه توزیع می نموده چیزی که

اهمیت داشت این بود، که اشخاصی که گروه با آنها تماس داشت چپگرایان سرشناس مانند «ژنرال»

شیراوف مری نبودند بلکه افراد ساده قبیله ای بودند. او معتقد است که کنار گذاشتن رهبران خطرناکتر

است زیرا برای حکومت جمع آوری اطلاعاتی در مورد فعالیتهای قبایلی که در مناطق وسیع سکنی دارند

بسیار دشوارتر از زیر نظر داشتن فعالیت افراد برجسته است.

مسئله انتخابات...

16 ضیاءالحق درست دو روز قبل از ورود ما به کویته از این شهر دیدن کرده بود. به طوریکه گفته

می شود با بیش از پنجاه شهروند برجسته ایالت بلوچستان علنا یا به طور خصوصی دیدار کرده، و نظرات

پرجنجال خود را در رابطه با تردید در مورد برگزاری انتخابات با آنها در میان گذاشته است. (اسلام آباد

36/11)

اعضای این گروه که از سوی ساکنان محلی به عنوان اشخاص سرشناس نام گرفته اند، بیشترشان از

پشتیبانان برگزیده حکومت نظامی پاکستان می باشند. از بیست نفری که اجازه داشتند از ضیاءالحق سؤال

کنند نوزده نفرشان از ضیاء خواسته بودند که انتخابات را لغو کرده و بر مسند قدرت باقی بماند.

17 در جریان یک مکالمه محرمانه با فیض اقبال سردبیر روزنامه تایمز بلوچستان، ضیاء از اقبال

خواسته بود که با توجه به تأکید بر موضع بیزنجو و خیربوکس مری اوضاع بلوچستان را ارزیابی کند. اقبال

در پایان گفت که ضیاء با قبیله مری زدوبند کرده و برای تأیید این فرضیه خود این حقیقت را عنوان کرده

است که حکومت نظامی پاکستان اخیرا به خیربوکس مری و ژنرال شراوف اجازه داده است که کشور را

ترک کنند. هاشم غلیظی رئیس حزب دمکراتیک ملی در پاکستان مدعی شد، که ضیاء سازمان

دانشجویان بلوچستان را که بسیار رادیکال می باشند با دادن امتیازات به سوی خود جلب کرده است.


صفحه 474

او گفت که سازمان اطلاعات فدرال پاکستان هشت نفر از اعضای سازمان دانشجویان بلوچستان را

اجیر کرده است و حکومت ایالتی یک ماه قبل، سازمانی را تأسیس کرده تا برای دانشجویان بلوچی کارها

و مشاغلی دست و پا کند.

18 اعم از اینکه ضیاء چنین زدوبندهایی کرده باشد یا خیر چنین به نظر می رسد که ضیاء مردم

بلوچستان را از لحاظ روانی بر این اعلام تعویق یا حتی لغو انتخابات آماده کرده است. بیشتر اشخاصی که

ما با آنها صحبت کرده ایم، گفته اند که انتخابات صورت نخواهد گرفت. معذالک همه آنها معتقد نیستند

که این امر موجب بروز زدوخورد بین استان و حکومت نظامی پاکستان خواهد شد.

... و رویارویی

19 رهبران قبیله سلحشور هزاره که بخش مهمی از جمعیت کویته را تشکیل می دهند، معتقد بودند که

عدم مشارکت حزب خلق پاکستان و حزب ناسیونالیست دمکرات پاکستان و همچنین حزب ملی

پاکستان عملاً حق رأی دهندگان بلوچستانی را برای رأی دادن ضایع خواهد کرد. به طوری که اگر

انتخابات تنها با شرکت احزاب کنونی انجام گیرد مردم بلوچستان دست به عصیان خواهند زد.

نواب اکبرخان بوگتی فرماندار سابق بلوچستان گفت که مردم از حکومت نظامی این کشور به تنگ

آمده اند و اگر کوششی برای تمدید آن صورت گیرد، واکنش شدیدی نشان خواهند داد. غلام سرورخان

یک عضو سابق حزب خلق پاکستان که اخیرا بدون برخورد با مخالفت، به عضویت شورای محلی در

پیشین انتخاب شده بود، معتقد بود که اگر انتخابات صورت نگیرد احزاب به خیابانها سرازیر خواهند شد.

20 آنهاییکه معتقد بودند که هیچ گونه رویارویی روی نخواهد داد استدلال کرده اند که افراد قبیله ای

که بار سنگین عصیان در مقابل ذوالفقار علی بوتو را از سال 1973 تا سال 1977 به دوش کشیده اند، به

اندازه کافی صدمه دیده و خسته تر از آن هستند که به مخفیگاههای خود در کوهستانها بازگردند. خود

بوگتی در تأیید عدم موفقیت رویارویی گفت اتحاد ملی پاکستان که مخالفت خود را با بوتو به طرز

موفقیت آمیزی در بهار سال 1977 نشان داده بود، این بار به خیابانها نخواهد ریخت، چون سرنگونی

حکومت نظامی تنها به نفع گروه مخالف اتحاد ملی پاکستان یعنی حزب خلق پاکستان بوتو خواهد بود.

محمد صالح مندخل یکی از همکاران دیرین ولی خان و معاون دبیر کل حزب دموکراتیک ملی گفت که

حزب او به احزاب دیگر در رویارویی با دستگاه حکومت نظامی نخواهد پیوست. زیرا حزب دموکراتیک

ملی مخالف ضیاء که برخلاف بوتو کاری علیه حزب دموکراتیک ملی انجام نداده، نیست. سرانجام بیشتر

اشخاصی که ما تماس گرفتیم درباره توانایی حزب خلق پاکستان در سازمان دادن یک اعتراض مؤثر شک

داشتند.

21 ما نیز با آنهایی که معتقدند در بلوچستان خطری جدی حکومت نظامی را تهدید نمی کند موافق

هستیم؛ چون استدلال آنها نیرومندتر از اظهارات افرادی است که تنها می گویند رویارویی صورت خواهد

گرفت. مقصود ما این نیست که خشونت رخ نخواهد داد، بلکه منظور این است که دستگاه حکومت

پاکستان قادر خواهد بود آن را مهار کند.


صفحه 475

موضعگیری در قبال آمریکا

22 علیرغم کاهش ظاهری تشنجات بر سرافغانستان موضعگیری نسبت به ایالات متحده همچنان

گزنده است. مردم آمریکا همچنان از دوستی و همدردی اکثریت مردمی که ما با آنها صحبت کردیم،

برخوردارند. لیکن اقدامات اخیر کارتر رئیس جمهوری آمریکا برای اعمال یک حضور نیرومندتر در

اقیانوس هند و خاور نزدیک نتوانسته است این اعتقاد را تقویت کند، که ایالات متحده در رقابت با اتحاد

جماهیر شوروی زمینه را باخته است. مثلاً وزیر کشور که یک سرهنگ سابق و مسئول امنیت بلوچستان

است، ایالات متحده را به خاطر ناتوانی در پیش بینی تغییرات در افغانستان و ایران و عدم اقدام برای خنثی

کردن این تغییرات مورد انتقاد قرار داده است. او و دیگران از مخالفت آمریکا با توسعه تکنولوژی هسته ای

پاکستان که به طرز مبهمی آن را صلحجویانه می خواندند عصبانی هستند، و در همان حال از ما می پرسند

که چرا ما آمریکاییها نمی خواهیم که پاکستان بمب اتمی داشته باشد. عمرخان افریدی دبیر برنامه ریزی و

عمران در ایالت بلوچستان از بی ثباتی شبه قاره هند ناراحت است و از اینکه با وجود قرار گرفتن شوروی

در موضع تعرض، آمریکا از خود عدم قاطعیت نشان می دهد، ابراز نگرانی کرده است. بوگتی درباره

کوتاهی آمریکا در پشتیبانی از متحدین خود به ما درس می داد.

23 معذالک دریافتیم که بسیاری از انتقادها براساس سوء اطلاعات بوده است و هنگامی که

انتقادکنندگان در مقابل واقعیات قرار می گرفتند، آنها به اشتباهات خود اعتراف می کردند. مثلاً نقش

ایالات متحده در مذاکرات صلح خاورمیانه مورد رضایت کلی آنها بود و حتی این شرط که سازمان

آزادیبخش فلسطین باید اسرائیل را به رسمیت بشناسد، برای آنها خوشایند بود. در حالی که بعضیها تصور

می کردند که ایالات متحده باید از مجاهدین افغانستان علیه رژیم مستقر در کابل پشتیبانی کند، دیگران

معتقد بودند که خودداری از مداخله کار عاقلانه تری است. تنها پیشنهاد ویژه ای که ما درباره کمک آمریکا

دریافت کردیم، از برنده کرسی شورای ملی در پیشین بود. او مصراً تقاضا داشت که مساعدت اقتصادی

خود را متوجه عمران مناطق قبیله نشین کنیم، تا جذابیت حکومت افغانستان را در راه تشکیل پشتونستان

بزرگ تضعیف کند. این یک پیشنهاد متواضعانه از منبعی بود که تنها در فکر منافع و مصالح خود بود.

جلسه کنفرانس مطبوعاتی وزرای امور خارجه...

سند شماره (77)

تاریخ: 25 مهرماه 1358 17 اکتبر 79خیلی محرمانه

از: وزارت امور خارجه در واشنگتن دی.سی.به: سفارت آمریکا در امان - فوری

موضوع: جلسه کنفرانس مطبوعاتی وزرای امور خارجه 25 مهرماه

س. آیا در مورد تأخیر انتخابات و سرکوب احزاب، اتحادیه ها و مطبوعات سیاسی توسط رهبریت

پاکستان نظری دارید؟

ج. آمریکا در موارد مختلف اظهار داشته که ما امیدواریم که انتخابات دموکراتیک هرچه زودتر برگزار

شود و یک حکومت غیر نظامی بر این کشور حاکم گردد. به همین علت از اینکه ژنرال ضیاء انتخابات را

برای مدت نامعلومی به تعویق انداخته و فعالیتهای سیاسی را تحت کنترل نظامی درآورده نگران هستیم.

پاکستانیها نیز از این موضوع به خوبی آگاه هستند. ما این موضوع را به آنها گوشزد کرده ایم.

س. در کجا؟ در حین گفتگوهای دیروز؟


صفحه 476

ج. بگذارید بگویم که این موضوع را فقط به آنها گوشزد کرده ایم. اضافه می کنم که کاردار ما در

پاکستان نیز نقطه نظرهای ما را به سمع دولت آن کشور رسانیده است.

س. آیا این موضوع بر تقاضاهای تسلیحاتی و یا دیگر تقاضاهای آن کشور نیز تأثیر خواهد بخشید؟

ج. خیر، همان طور که می دانید آمریکا هیچ گونه کمک جدید عمرانی در اختیار پاکستان قرار نداده

است، نمی خواهم پیرامون موارد مطروحه صحبت کنم، چون اصلاحیه سیمینگتون را از فروردین گذشته به

مرحله اجرا گذارده ایم. ما هنوز هم برای مردمان گرسنه مواد خوراکی ارسال می داریم. با کمال صراحت

می گویم که این کار را ادامه خواهیم داد.

در رابطه با کمکهای نظامی گمان نمی کنم که چیزی به پاکستان ارائه شود.

س. آیا این کار نوعی دخالت در امور داخلی یک کشور بیگانه به حساب نمی آید؟

ج. خیر. چون پاکستان نیز همواره با چند کشور دیگر اسنادی را امضاء کرده است، می توان گفت از

جمله مسئولیتهای ما اظهارنظر در این امور است.

س. در مورد این گفتگوها که گویا امروز به پایان خواهد رسید، آیا...

ج. درست است جیم این گفتگوها امروز بپایان می رسد.

س. دیروز به ما گفته شد که ملاحظات امنیتی پاکستان مورد بحث قرار گرفته است. آیا این ملاحظات

شامل درخواست کمک نظامی از آمریکا نیز بوده است؟

ج. اجازه دهید بگویم در رابطه با نتایج این ملاقاتها مطلب دیگری ندارم که بگویم و نمی خواهم مطالب

مندرج در گفتگوها را برای شما بازگو نمایم. شاید بعدها و یا در پایان این ملاقاتها در بعد از ظهر امروز این

کار را انجام دهم.

س. آیا تصمیم دولت پاکستان در رابطه با برقراری حکومت نظامی بر تصمیمات آمریکا در زمینه

ملاحظات امنیتی تأثیر خواهد بخشید؟

ج. نمی توانم در مورد مسئله ای که از وقوع آن اطمینان ندارم، اظهارنظر نمایم. یعنی تقاضای خاصی

مطرح نشده است؟ سؤال خوبی است، ولی بهتر است پس از پایان ملاقاتها مطرح گردد، تا بتوانیم به نتایجی

دست پیدا کنیم. در این مورد در حال حاضر نمی توانم مطلبی ارائه دهم.

س. آیا شما می خواهید بگویید که استدلال دولت پاکستان را در مورد ادامه حکومت نظامی و تعویق

انتخابات قبول ندارید؟

ج. خیر، نمی خواهم در مورد منطق نهفته در مسئله تعویق سخن بگویم، موضوع مشخص است.

س. آیا شواهدی در دست دارید که بر طبق آنها بتوان گفت کار نیروگاه هسته ای پاکستان اخیرا متوقف

شده است چون ما در مطبوعات این طور گفته ایم؟

ج. در این باره اطلاعی ندارم. خیر.

س. آیا چین به خاطر پاکستان و در مورد تقاضای کمک نظامی آن کشور میانجیگری کرده است؟

ج. در مورد گفتگوهای دیپلماتیکمان نمی توانم چیزی بگویم.

س. شما در اطراف پاسخهای خود چهارچوبی قرار می دهید و می گویید که نمی توانید در مورد منطق

اقدام پاکستان حرفی بزنید. عکس العمل آمریکا نیز قطعا دارای پارامترهایی می باشد، بنابراین بگویید در

رابطه با آنچه در پاکستان رخ می دهد عکس العمل آمریکا چه بوده است؟


صفحه 477

ج. پارامترهای مورد نظر همان چیزهایی است که گفته ام. باز هم تکرار می کنم، از زمان تصرف

حکومت پاکستان توسط نظامیان ما امیدوار بوده ایم، که در کشور حکومتی دموکراتیک به سرعت روی

کار آید. واضح است که تعویق تاریخ انتخابات و تحمیل مجدد حکومت نظامی و سرکوب احزاب سیاسی

برای ما کاملاً غیرمنتظره بوده است.

س. آیا معنی آن این است که بنا به اعتقاد دولت آمریکا اوضاع پاکستان منجر به پیدایش یک حکومت

دموکراتیک خواهد شد؟

ج. معنی آن این است که دولت آمریکا شدیداً نگران اعلام این مطلب است. معنی آن این است.

س. آیا می توانید بگویید که تأثیر این رویداد و عکس العمل شما بر مذاکرات جاری چگونه بوده است؟

ج. خیر. نمی خواهم در این مورد چیزی بگویم. مذاکرات هنوز ادامه دارد. قرار است امروز بعد از ظهر

نیز جلساتی تشکیل شود.

س. آیا جو موجود به نحوی تغییر کرده است؟

ج. من در مذاکرات شرکت نداشته ام ولی می توانم آن را برای شما توصیف کنم. مذاکرات کاملاً عمیق

بوده است.

س. آیا مذاکرات بیش از این به طول خواهد انجامید؟

ج. خیر.

س. امروز شنیدم که قرار بود مذاکرات امروز صبح خاتمه یابد.

ج. خیر. تا آنجایی که من می دانم برنامه شامل ملاقات با وزیر در بعد از ظهر امروز نیز بوده است.

س. شنیده ام که وزیر امور خارجه وارن کریستوفر و نیوسام امروز صبح ملاقاتی خارج از برنامه با

شاهی داشته اند.

ج. این ملاقات نیز در ادامه گفتگو با او بوده است.

س. ولی در برنامه وزیر خارجه ذکری از آن به میان نیامده.

ج. درست است، ولی بسیاری از مطالب در برنامه ذکر نمی شود. مذاکرات با او پیوسته ادامه داشته

است.

س. می دانیم که طبق گزارش علی بوتو، کیسینجر به وی گفته بود که اگر طرحهای هسته ای صلح آمیز را

رها کند، مقادیر زیادی تسلیحات مرسوم به وی خواهد فروخت. علی بوتو با این پیشنهاد توافق نکرد و

همه از پیامدهای آن نیز باخبر هستیم. چندی پیش از کمیته ویژه ژوارد سی. اسمیت گزارشی در مورد

نحوه برخورد با نیروگاههای هسته ای پاکستان دریافت نمودیم. یعنی آنها هم حاضر شده بودند، در همین

رابطه پیشنهاد مشابهی را مطرح سازند. البته این سؤال با گفتگوهای کنونی ارتباطی ندارد ولی می توانید

بگویید که این امر یکی از موارد گفتگو توسط کمیته ویژه بوده است؟ آیا در این مورد می توانید چیزی

بگویید؟

ج. من آن گزارش را تأیید یا تکذیب نمی کنم، چون هدف اظهارنظر پیرامون آن نیست.

س. چرا در رابطه با نیروی صحرای سینا تعللی پدید آمده؟ در آنجا چه می گذرد؟

ج. تعللی پدید آمده؟

س. ما فکر کردیم که اورون و ونس حدود یک هفته قبل می بایست ملاقات کرده باشند، ولی بولتن


صفحه 478

برنامه های شما چیزی در این مورد نشان نمی دهد.

ج. فکر نمی کنم که در این مورد مشکلی وجود داشته باشد.

س. در مورد فروش سلاح به مراکش می توانید چیزی بگویید؟

ج. خیر.

س. یزدی وزیر خارجه ایران گفت که شرایط موجود در رابطه تسلیحاتی آمریکا غیر قابل قبول بوده و

تهدید کرده است که از نفت به عنوان یک سلاح استفاده خواهد شد، آیا در این مورد نظری دارید؟

ج. خیر. گزارشی دیده ام که براساس آن سفیر اشتراوس در اواخر ماه جاری به لندن خواهد رفت، تا با

نخست وزیر خلیل ملاقات نماید. هنوز معلوم نیست که اسرائیلیها نیز در این ملاقات حضور داشته باشند،

در حالی که گویا قرار است پیشرفت مذاکرات خودمختاری پس از شش ماه مورد بررسی قرار گیرد.

س. آیا در این مورد نظری دارید؟

ج. فقط می توانم بگویم که دلیلی برای مخالفت با آن نمی بینم.

س. آیا این ملاقات چندجانبه است؟ آیا اسرائیلی ها هم در آن شرکت خواهند نمود؟

ج. فکر می کنم بهتر باشد که بعدا در این مورد گفتگو کنیم.

س. آقای اشتراوس امروز صبح این موضوع را در برنامه کار خود قرار داده است؟

ج. اگر این طور است آن را به یاد خواهم سپرد ولی می گویم که سه طرف مورد نظر در هفته آتی ملاقات

خواهند کرد، آنها فقط به بررسی وضع موجود خواهند پرداخت. این ملاقات چندان مهم نیست و

نمی خواهند که پیرامون آن سر و صدایی برپا شود. به هرحال این مقدمات در لندن صورت خواهد گرفت

چون نخست وزیر خلیل قبلاً ترتیب ورود خود به این نقطه را داده بود.

س. شرکت کنندگان دیگر چه کسانی هستند؟

ج. شرکت کنندگان معمول در این سطوح.

س. منظور این است که از طرف اسرائیل دایان شرکت خواهد کرد؟

ج. بستگی دارد. این تداوم مذاکرات خودمختاری است بنابراین آقای بورگ حتما شرکت خواهد کرد.

س. آقای بورگ؟

ج. بلی دکتر بورگ.

س. بنا به گزارش رسیده از امان تالکوت سیلیه سفیر آمریکا در دمشق به مدت 45 دقیقه با یکی از

چهره های مهم ساف یعنی محمود عباس گفتگو داشته. می توانید این گزارش را تأیید کنید؟

ج. این ملاقات در چه زمانی صورت گرفته است؟

س. در حین سفر جسی جکسون به سوریه.

ج. چند هفته پیش؟

س. تقریباً حدود دو هفته پیش.

ج. او دریافت که چنین شخصی حضور دارد. او با آن شخص به مدت 45 دقیقه گفتگو نکرده است. این

موضوع از قبل طرح ریزی شده بود و یکی دو نشریه نیز پیرامون آن تبلیغاتی به راه انداختند. ولی گفتگویی

صورت نگرفت و تماس نیز جنبه رسمی نداشت. حتی قرار نبود که به طور غیر رسمی نیز صورت بگیرد.

س. متشکرم.ونس

تشدید قوانین منع عبور و مرور


صفحه 479

سند شماره (78)

تاریخ: 26 مهر 1358 18 اکتبر 79خیلی محرمانه

از: سفارت آمریکا در اسلام آبادبه: وزارت امور خارجه در واشنگتن دی. سی. - فوری

موضوع: تشدید قوانین منع عبور و مرور

1 (خیلی محرمانه) خلاصه: با آغاز دومین روز اعلام مقررات منع عبور و مرور توسط دولت ژنرال

ضیاءالحق، شدت کنترل این قانون در پاکستان نیز بیشتر می شود. هیچ اقدام خشونت باری گزارش نشده،

و اوضاع نظم و قانون آرام است. بسیاری از اشخاص و چهره های سیاسی یا در اختفا یا در حال بازداشت

در محل سکونت یا در زندان به سر می برند. دفاتر اکثر احزاب ممنوعه سیاسی نیز مهر و موم شده است.

دادگاههای نظامی ویژه تشکیل شده و متهمین بار دیگر در ملأعام تنبیه و تأدیب می گردند. رئیس جمهور

ضیاء شخصاً چند سفیر (و نیز کاردار) را در روز 17 اکتبر در مورد سخنرانی خود در روز 16 اکتبر و دلایل

موجود برای این تصمیم گیری خود توجیه کرده است. (پایان خلاصه)

2 (طبقه بندی نشده) روز اول تشدید قانون منع عبور و مرور شاهد چند نمونه از طرز برخورد رژیم

ضیاء با احزاب، سیاستمداران و مطبوعات بود:

حکومتهای ایالتی اعلام کرده اند که طبق قانون منع عبور و مرور (12) 50 نفر در ایالت سند و 40 نفر

در ایالت شمال غربی مرز به خاطر فعالیتهای مضر برای برقراری نظم عمومی بازداشت شده اند. رهبر

حزب خلق پاکستان یعنی جی. ام. جاتویی نیز از این جمله است. آمار رسمی مربوط به پنجاب و

بلوچستان منتشر نشده است، لیکن گمان می کنیم که حدود دستگیرشدگان این دو ایالت 200 نفر شامل

رهبران و کارگران از جمله تیکاخان یکی از دبیران حزب خلق پاکستان باشد، که هنگام پیاده شدن از

هواپیمای پاکستان در راولپندی دستگیر گردیده است.

حکومت ایالت پنجاب در مورد دستگیری میان طفیل، مفتی محمود و نواب زاده نصراللّه خان رهبران

جماعت و اتحاد ملی پاکستان توضیحاتی داده است، گویا همه آنها آزاد شده اند و گزارشات مطبوعاتی

مربوط به دستگیری آنها تکذیب شده است.

پاکستان با تصحیح کلمه «ممنوع» نشان داده است که استفاده از این کلمه در تاریخ 17 اکتبر در مورد

اقدامات حکومت نظامی علیه احزاب سیاسی نتیجه ترجمه نادرست از زبان اردو به زبان انگلیسی بوده

است. این روزنامه می نویسد احزاب «منحل» شده اند. شواهد دیگر دال بر این مسئله کلمه «مرده یا متوفی»

است که در مطبوعات در برابر هر حزب به کار رفته است.

دو روزنامه کویته ممنوع اعلام شده است.

3 (طبقه بندی نشده) حکومت نظامی سعی کرده است وسایل کنترل نظم عمومی خود را شدیدتر

نماید.

امریه هایی منتشر شده تا مردم سلاحهای غیر قانونی و غیر مجاز خود را به مقامات حکومت نظامی

تحویل دهند، کیفر عدم همکاری بسیار شدید است، و به تیمهای تجسسی اجازه داده شده است که

سلاحهای این گونه ای را بیابند.

مقامات حکومت نظامی ایالت پنجاب و بلوچستان نیز با صدور بیانیه های تند (در صفحات اول

تایمز پاکستان) اعلام داشته اند که احتکار، گرانفروشی، رباخواری و دیگر جنایات دارای مجازاتهای


صفحه 480

بسیار شدیدی خواهند بود.

در راولپندی دادگاههای بسیاری ایجاد شده که به سرعت متهمین را محاکمه و به مجازات

می رسانند. گزارشهایی نیز در مورد این دادگاههای نظامی رسیده که شخصی را پس از متهم شدن در همان

نقطه و در انظار عموم شلاق می زنند.

4 (خیلی محرمانه) سرکنسولگری کراچی گزارش داده است که عکس العمل عمومی نسبت به

اقدامات شدید اخیر در 17 اکتبر بجای شورش توأم با نوعی بی تفاوتی و رضا بوده است. رؤسای بخشهای

تجاری از اولویتهای جدید اقتصادی رئیس جمهور تمجید کرده و تایمز پاکستان نیز اظهارنظرات موافق

رئیس اتاق بازرگانی و صنایع را در 17 اکتبر به چاپ رسانیده بود. لیکن در رابطه با سیاستمداران آزاده، یا

آنها با مطبوعات سخن نمی گویند و یا مطبوعات از انتشار مطالب سیاسی امتناع می ورزند. سرکنسولگری

کراچی گزارش داد که رابط های وی از به تعویق افتادن انتخابات چندان متعجب نشده اندلیکن ممنوعیت

فعالیتهای سیاسی آنها را شگفت زده کرده است. طبق گزارش پیشاور شبانگاه در محوطه دانشگاه

پوسترهای ضد رژیم چسبانده شده است و در شب 17 اکتبر نیز در خوابگاه دانشجویان شعارهای ضد

دولتی بگوش می رسید.

5 (محرمانه) سرکنسولگری لاهور گزارش داد که امروز کارها به نحو عادی از سر گرفته شد و دیروز

نیز آرام بود. در گفتگوهای محرمانه «نسبت به بازیهای آشکار ضیاء با روند سیاسی و اینکه حکومت

نظامی در درازمدت به جای آرام نمودن سبب تشدید تشنجهای سیاسی خواهد شد، با عصبانیت سخن

گفته می شود». گزارش کنسولگری در ادامه اظهار می دارد: «مردم از افزایش قیمتها، فساد اداری و وقوع

جنایتهای خشونت بار در مورد انتخابات نگران بوده، و همه ترس از آن دارند که اگر حکومت نظامی ضیاء

نتواند این مشکلات اقتصادی و اجتماعی را از میان بردارد، درست مانند سالهای 1960 که حکومت

نظامی ایوب خان شورش و حتی جنگهای داخلی را پدید آورده بود، در این زمان نیز وقوع یک انفجار

سیاسی اجتناب ناپذیر خواهد بود.»

6 (خیلی محرمانه) علاوه بر کاردار کینگ، رئیس جمهور شخصاً سفرای شوروی، چین، هند و

انگلستان، کانادا، ژاپن، عربستان سعودی، و فرانسه را در رابطه با تصمیمات خود توجیه نمود. همه کسانی

که ما با آنها صحبت کرده ایم ژنرال ضیاء را مردی شکست خورده توصیف می کنند. یکی از سفرا بعدها به

مشاور سیاسی گفت که ضیاء به طور محرمانه به وی گفته است که جماعت اسلامی قبل از سخنرانی از وی

خواسته بود که بدون در نظر گرفتن اقدامات و تدارکات عمومی این جماعت، انتخابات را لغو نماید.

7 (طبقه بندی نشده) عکس العمل مطبوعات نسبت به سخنرانی و اقدامات اجرایی طبق پیش بینی

محتاطانه بوده است. روزنامه های اردوزبان نوای وقت و جنگ که هردوی آنها غیر دولتی و دارای تیراژ

انتشاراتی وسیع می باشند، با اشاره به اینکه اقدامات ضیاء غیر منتظره بوده اند از ایراد انتقادات خودداری

می ورزند، لیکن هردوی آنها در کمال استغاثه خواستار اینند که مدت برقراری مقررات منع عبور و مرور تا

حد امکان کوتاهتر بشود. روزنامه دولتی تایمز پاکستان نیز در سرمقاله خود (که متن آن به طور جداگانه

برای وزارتخانه و دیگران ارسال شده است)به عذرخواهی در قبال اقدامات دولت و به خصوص ضیاء

پرداخته و از استقامت و تلاشهای مصرانه وی در جهت برگزاری انتخابات قبل از اتخاذ «تصمیم

اجتناب ناپذیرش» قدردانی می کند. این سرمقاله پس از این تعظیم و تکریمها یادآور می شود که ممنوعیت