بارگزاری ...
جستجو کنید
برای شروع جستجو، متن خود را وارد کنید.
صفحه 292

گفت..... باید پی ببرد «یا ببریم م» که بسیار به نفع ماست که شریعتمداری به قدر کافی احساس ..... کند تا

با نظریاتی به میدان بیاید که خمینی را به مبارزه بطلبد.

3 ج/13 آن گاه درباره تمایل ما برای در جریان نگاهداشتن شریعتمداری از حقیقت اوضاعی که در

مناسبات ایران و آمریکا تأثیر دارند «پاراگراف 7 تلگرام مرجع» سؤال کرد. گلگروف گفت که ما از اطلاع

دادن خبرها به شریعتمداری خوشحال خواهیم شد، ولی با این حال هنوز خیلی مانده تا کم و کیف کار

مشخص شود. در جریان ارائه خلاصه ای از اوضاع از نظر ما، گلگروف این امکان را مطرح کرد که دولت

ایران شاید جدا علاقه مند باشد روابط دیپلماتیک را قطع کند. بسیار ضروریست که بهانه ای برای این کار،

مثل اتهام دست داشتن با شریعتمداری به آنها داده نشود. ج/13 گفته که این پیام را خواهد رساند.

4 برای آنکه کانال ج/13 به شریعتمداری را مدتی بیشتر فعال نگاه داریم، به ج/13 گفتیم که سؤالاتی

درباره اوضاع سیاسی محلی برای او خواهیم داشت که به مرتضی موسوی و شریعتمداری برساند.

گلگروف به ج/13 گفت که ما هنوز منتظر نظریات ستاد هستیم. قرار شده که تماس تلفنی بعدی با ج/13

در 26 خرداد صورت پذیرد که در طی آن سؤالات بیشتری را رد خواهیم کرد.

5 از ج/13 درباره وضع خودش سؤال شد. او می گوید که وی....... ایستاده و صبر می کند، اما با فقدان

تضمینهای قابل اطمینان به سر کار خود بازنمی گردد. ج/13 گفت خود را خوب اداره می کند و به کمک از

جانب ما احتیاج ندارد.

6 قرارگاه توضیحات و توصیه های بیشتری را به طور جداگانه ارائه خواهد کرد.

7 پرونده: 149066 201؛ 960845 201. تا تاریخ 20 خرداد 78 در بایگانی ضبط شود.

تماما سرّی

سرّی

سند شماره (19)

20 خرداد 58 اعضاءسری

از: تهران 53398به: با حق تقدم به رئیس

هشدار شامل منابع و شیوه های اطلاعاتی است

حساس اس. دی. ولید

عطف به: الف تهران 53376 ب رئیس 452647

1 گلگروف در تاریخ 20 خرداد با حسن شریعتمداری در منزل وی ملاقات کرد. اس. دی. ولید / 1

معرفی را انجام داد «گلگروف به عنوان «آقای فرانک» معرفی شد» و به درخواست حسن ماند تا به عنوان

مترجم عمل کند. حسن انگلیسی را به حد کفایت می فهمد، اما مایل نیست به آن صحبت کند. این ملاقات

40 دقیقه طول کشید و بسیار صمیمانه برگزار شد.

2 مطابق توافق قبلی، و/1 به حسن توضیح داد که «دوستان آمریکاییش» نام گلگروف را به عنوان

مقام مناسب سفارتخانه آمریکا برای تماس داده بودند. گلگروف کارمند سیاسی سفارتخانه است.

گلگروف می خواهد که ملاقات به نحوی بسیار معتدلانه برگزار شود تا منافع هر دو حفظ گردد. حسن

سؤالاتی در این مورد نکرد. او گفت که از فرصت ملاقات گلگروف و بحث با وی درباره امور سیاسی


صفحه 293

استقبال می کند و در خاتمه گفته که «امیدوارم دوباره شما را ببینم.» در رابطه با و/1، حسن اینک از او

انتظار دارد کار تشکیل شعبه آمریکای «واشنگتن» حزب جمهوری اسلامی خلق مسلمان را بین ایرانیان

آنجا شروع کند. شاید ستاد بخواهد که با و/1 طی اقامتش در آنجا در این باره بیشتر صحبت کند.

3 شکل این ملاقات عمدتا سؤال و جواب بود. اهداف آن اندازه گیری تمایل حسن به بحث صریح

درباره اوضاع، سنجش جذابیت وی به عنوان کاندیدای عملیاتی و مقایسه محتوی و جهت کلی این

ملاقات با پیامی که جداگانه از اس. دی. جانوس / 13 به دست ما می رسد بود. ما انتظار هیچ پیشرفت

اطلاعاتی نداشتیم و چنین چیزی هم نشد.

4 حسن گفت که در هفته چهار روز را در تهران برای فعالیتهای حزب جمهوری خلق مسلمان و سه

روز باقیمانده را در قم می گذارند. او قدری با حالت تدافعی می گوید که در این حزب «نامهای مهم» یافت

نمی شوند، «او از نام بردن سران آن خودداری ورزید» و می گوید که به طور جدی در این زمان تلاش جهت

همکاری با سایر احزاب سیاسی جریان ندارد. او مزاح کرد و گفت اکنون خیلی احزاب در حال شکل

گرفتن هستند و تعداد خیلی کمی از آنها جدی گرفته می شوند لذا به دنبال ائتلاف با آنها بودن هنوز زود

است. او........ که جبهه ملی با مشکلاتی روبه روست فقط برای آنکه به حزب قدیمی آن شکل دهد. حسن

معتقد است که این انتظار بزرگی است که حزب یک تشکیلات سراسری در ایران برپا کند، اما با تمرکز بر

بعضی نواحی خصوصا آذربایجان می تواند یک حزب کارآمد ایجاد کرده و فکر می کند که برای این امر

یک مهلت زمانی وجود دارد چون این در دست دولت است که پس از تصویب قانون اساسی هرگاه......

انتخابات «برای مجلس» را اعلام کند.

5 او شغل خود را آماده کردن حزب برای رقابت..... انتخابات مجلس می داند. حزب به مرحله

......... معرفی نامزدهایی برای تصدی مقام نرسیده است، تشکیلات فعلاً کار اصلی است که باید انجام

گیرد.

6 حسن از ابراز نظر درباره نقش مجاهدین، فداییان یا سپاه «پاسداران» انقلاب در سازمان دادن

انتخابات خودداری ورزید. در رابطه با خواستهای اکراد و شاید سایر اقلیتهای کشور برای خودمختاری

منطقه ای، حسن توضیح داد که دورنمای شورشهای مسلح در جهت خودمختاری عاملی در سیاست

خارجی دولت خواهد بود. به نظر او نیروهای خارجی به طور وسیعی پشت این حرکات می باشند و اگر

دولت بتواند این حامیان خارجی را به توقف فعالیتهایشان تشویق کند، مسئله رفع خواهد شد.

7 هنگامی که ساخت نسبتا خشک سؤال و بی جوابی جلسه شروع به نرم شدن نمود، حسن پرسید

داستان حقیقی پشت جریان کاتلر چیست؟ گلگروف گفت که رسما اعلام شده بود که ارتباط کاتلر با

موبوتو در زئیر برای دولت ایران این معنی را در بردارد که از او برای ارتباطی استفاده شده بود که دولت

موقت نمی خواهد در اینجا هم آن طور باشد. حدس ما این است که علت حقیقی مخالفت با کاتلر از

عکس العمل...... به قطعنامه سنای آمریکا که ازایران خرده گرفته بود ناشی می شود. حسن پرسید که آیا به

نظر ما حقیقتا یزدی یا خمینی حامی این تصمیم درباره کاتلر بودند. ما گفتیم «خمینی»؛ حسن سر تکان

داد. برای نشان دادن امکان اینکه بعضی خبرهای محرمانه را می توان با حسن مبادله کرد، ما پرسیدیم آیا او

شنیده که انتظام می خواهد برود. حسن گفت که نشنیده و دو سؤال درباره آن نمود.

8 هنگامی که ملاقات پایان پذیرفت، دوستانه دست داده شد و به طور رسمی و مقدماتی «شاید» گفته


صفحه 294

شد به امید دیدار. اما مطمئنم که از حسن هیچ علامتی مبنی بر اینکه فرصت آینده برای تماس با آمریکاییها

را مغتنم خواهد شمرد مشاهده نگردید. اظهارات و نظریات وی مجموعه ای خیلی سرد و مؤدبانه و برای

وقت گذرانی بود. حسن کاملاً محتاط به نظر می آمد که شاید برای ملاقات اول طبیعی بود و اهداف

آشکاری برای اینکه وی به آنها دست یابد نداشت. و/1 در 22 خرداد ملاقات دیگری با حسن دارد که

برای بحث این است که و/1 برای حزب در آمریکا چه کار باید بکند. به و/1 گفته ایم که گوش به زنگ

هرگونه نظری که حسن ممکن است در آن موقع درباره ملاقات 20 خرداد اظهار کند باشد.

9 پرونده: 960845 201؛ 959511 201. تا تاریخ 20 خرداد 1378 در بایگانی ضبط شود.

تماما سرّی

سرّی

سند شماره (20)

3 تیر 58 اطلاعاتیسرّی

از: رئیس 482081

به: تهران رونوشت برای امان، بیروت، قاهره، اسلام آباد، جده، کابل، کراچی، کویت، دهلی نو، تل آویو

هشدار شامل منابع و شیوه های اطلاعاتی است. اطلاعاتی،

گزارش الحاقی 79 13092 / 315 TDFIRDB است که باید مطابق خط مربوط به پخش از حوزه

فعالیت پخش شود.

تاریخ پخش 2 مرداد 58

این یک گزارش اطلاعاتی است که بررسی نهایی اطلاعاتی نشده است.

طبقه بندی گزارش سری هشدار شامل منابع و شیوه های اطلاعاتی است غیرقابل رؤیت برای

بیگانگان غیرقابل رؤیت برای پیمانکاران یا مشاوران پیمانکار پخش و اقتباس خبر تحت نظر

تهیه کننده پخش فقط محدود به لیستی است که در پاراگراف آخر آمده است.

کشور: ایران

موضوع: ادعاهایی در مورد فعالیتهای افراطیون و برنامه های گروه سیاسی که از طرف شریعتمداری

پشتیبانی می شوند. «تاریخ اطلاعات تیر مرداد 58».

منبع گزارش: مدیر تجاری ایرانی که قابلیت اطمینان به وی مشخص نشده است. او این اطلاعات را از

یک فرد که امکانات و دسترسی خوبی دارد به دست آورده است.

1 یک تاجر «بازاری» مهم به نام علی اسلامی با وضع خوب و طرفدار نظام بازاری قدیم با

سرمایه گذاریهایی در کشاورزی و مزرعه پرورش دام، در حال حاضر محرم نزدیک و برنامه ریز تظاهرات

برای آیت اللّه سید کاظم شریعتمداری می باشد، اسلامی ادعا دارد که او سی هزار نفر اهالی جنوب شهر

تهران را آماده راهپیمایی و تظاهرات بر علیه آیت اللّه روح اللّه خمینی دارد. اسلامی ادعا می کند که قادر

است با یک اشاره و اعلام ظرف 2 ساعت تظاهرکنندگان را به حرکت در بیاورد. او ادعا کرد بعد از سه ماه

زندانی شدن در کمیته ها، رشوه داده و خود را آزاد کرده است. او بیان کرد که تظاهرکنندگان را یک ماه و نیم


صفحه 295

بعد از زندانی شدن سازمان داده است.

2 اسلامی دو مورد را که واحدهایش علیه خمینی عمل کرده بودند بیان کرد. اولین آن حمله ای بود که

حدود سه هفته پیش با استفاده از نارنجک دستی به محل اقامت خمینی صورت گرفت. هدف این حمله

این بود که به مردم به طور کلی ثابت شود که نیروهایی وجود دارند که قادر به مخالفت با خمینی باشند.

3 دومین حادثه فرستادن تقریبا 1000 نفر زن ایرانی به قم برای پس گرفتن جواهرات شخصیشان

بود که بلافاصله بعد از بیرون کردن شاه به جنبش خمینی اهداء کرده بودند. منظور از این عمل ثابت کردن

عدم وفاداری به دولت فعلی آیت اللّه خمینی بوده است.

4 برطبق اظهارات اسلامی وقت کاملاً برای مبارزه علیه خمینی مناسب است، اما یک رهبر سیاسی یا

فرد مستبد و دیکتاتوری که، خلاء قدرت را پرکند وجود ندارد. موضوعی که افراد گروه در حال حاضر بر

آن توافق دارند این است که هر مرد قدرتمندی که آنها می خواهند انتخاب کنند باید مطابق منافع و مورد

قبول هم آمریکا و هم شوروی باشد و این احساس می شود که هیچ فردی غیر از شاه از عهده این کار بر

نمی آید. اسلامی سپس اظهار داشت که گروه آنها برنامه ریزی کرده که از دست خلخالی راحت و خلاص

شوند، البته اگر او قبلاً نمرده باشد.

5 «نظریه ستاد مرکزی: برای آگاهی بیشتر در مورد روابط اسلامی با شریعتمداری تلگرام شماره

1586 به تاریخ 11 خرداد 58 که از سفارت آمریکا در تهران فرستاده شده را ملاحظه فرمایید».

6 به دست آمده در تاریخ 28 تیر 58

7 پخش از حوزه فعالیت: فرستاده شده به تهران امان بیروت، قاهره، اسلام آباد، جده، کابل، کراچی،

کویت، دهلی نو، تل آویو «فقط برای رؤسای هیئتهای نمایندگی»

8 پخش از واشنگتن:

قید می شود: فقط برای رئیس، به وزارت خارجه: منحصرا برای رئیس اطلاعات و پژوهشها.

طبقه بندی گزارش سرّی هشدار شامل منابع و شیوه های اطلاعاتی است غیرقابل رؤیت برای

بیگانگان غیرقابل رؤیت برای پیمانکاران یا مشاورین پیمانکار پخش و اقتباس تحت نظر تهیه کننده

تا تاریخ 2 مرداد 78 در بایگانی ضبط شود، تمام اجزای گزارش حاوی طبقه بندی و قیود کل سند می باشد.

سند شماره (21)

28 تیر 1358 اعضاءسری

از: تهران 53713به: رئیس

هشدار شامل منابع و شیوه های اطلاعاتی است.

اس. دی. جانوس، کیو. آر. بولستر

عطف به: الف: تهران 53696 «10661 NTI»، ب: رئیس 469470، ج: رئیس 439939

1 رئیس قرارگاه ملاقات دو ساعته ای در 25 تیر با اس. دی. جانوس/13 و موسوی «که نام اولش

مشخص نیست» داشت. همان طور که پیش بینی می شد، آنها به خاطر عدم تصمیم گیری دولت آمریکا در

رابطه با پشتیبانی از شریعتمداری ما را سرزنش کردند و ترغیب نمودند فرصت را از دست ندهیم. ما سابقه

اولین درخواستشان برای پشتیبانی را مطرح نمودیم و ج/13 توصیه خود مبنی بر اینکه یک نماینده سیا


صفحه 296

مستقیما با شریعتمداری صحبت کند را دوباره اظهار داشت. اطلاعات این ملاقات به طور جداگانه

گزارش شد.

2 ج/13 و موسوی هر دو خصوصا موسوی به سادگی توقع داشتند کلام مثبتی در رابطه با

پشتیبانی از شریعتمداری بشنوند و ج/13 فکر می کرد که ما باید کاملاً از کوششهای سازمان امنیت داخلی

که تحت نظر مصطفی چمران اداره می شود مطلع باشیم. به این ترتیب در جلسه ما سعی بر این شد که از این

توقعات بکاهیم و در عین حال میل آنها را به همکاری حفظ کنیم.

3 حتی با محسوب داشتن اینکه ناتوانی ما از دادن قول تأمین پشتیبانی مادی ممکن است مانع شده

باشد آنها هر چه را که می دانند در میان بگذارند، بازهم ما این طور دریافتیم که حتی موسوی یعنی فرد

رابط حقیقی، هم درباره تشکیلات یا برنامه شریعتمداری چندان اطلاعی ندارد. او اهداف شریعتمداری را

ناسیونالیستی توصیف کرد و بعد هنگامی که قدری تحت فشار واقع شد گفت که شریعتمداری و حزبش

نسبت به تمام «خارجیهایی» که برای اداره دولت بازگردانده شده بودند معترض بودند. او از یزدی، انتظام و

قطب زاده به عنوان نمونه «خارجیها» نام برد.«مدتی بعد، موسوی این حرف را تکرار کرد و گفت این نظر

خودش است و فکر می کند شریعتمداری هم همین نظر را دارد». ما خواستیم بدانیم که کمک ما اگر تأمین

شود از آن چگونه استفاده ای به عمل خواهد آمد و جواب شنیدیم که نیازهای حزب دیگر عین آن موقع که

موضوع برای بار اول مطرح شد نمی باشند. به گفته موسوی در ابتدا که تشویق شریعتمداری نسبت به

خشونت خودسرانه کمیته ها او را واداشته بود تا مسلح کردن 000/1000 آذربایجانی مقیم تهران را جهت

ساقط کردن حاکمیت کمیته ها پیشنهاد کند، او «شریعتمداری» از پول ما برای خرید اسلحه لازم استفاده

می نمود. اوضاع اکنون کمتر غیرعادیست و موسوی می تواند به ما بگوید که شریعتمداری دیگر چنین راه

حل افراطی را پیشنهاد نمی کند، ما نتوانستیم بفهمیم که در واقع او پیشنهاد می کند که چه کاری انجام شود.

برای ضبط در بایگانی عنوان می شود که در این رابطه به ما گفته شده که نیاز مالی حزب کمتر از موقعی که

برای بار اول درخواست کمک شد مبرم است.

4 موسوی گفت که رحمت اللّه مقدم مراغه ای همکاری کامل با شریعتمداری ....... اما قادر نبود هدف

تاکتیکی یا استراتژیکی هر کدام از این دو را در تشکیل حزب جداگانه ای برای خود بیان کند. موسوی در

جواب به سؤال درباره ائتلاف شریعتمداری با چهره های نظامی، قومی و مذهبی گفت که روابطی با

مجاهدین خلق وجود دارد، اما از ما خواست برای به دست آوردن جزئیات نزد شریعتمداری برویم. «در

اینجا نیز مانند سایر مواقع این طور دریافتیم که موسوی اگر چه شاید خبرهایی هم داشته که مجاز به طرح

آن نبود، در حقیقت فرد مطلعی نبود».

5 موسوی و ج/13 همچنان بر مطلوبیت تماس مستقیم با شریعتمداری اصرار ورزیدند. در جواب

سؤال ما درباره مخاطره ای که به واسطه تماس با مقام رسمی آمریکایی متوجه شریعتمداری می شود آنها

پیشنهاد کردند که مأموری تحت پوشش روزنامه نگار این ملاقات را انجام دهد. جدا از مشکلات احتمالی

پیرامون شیوه های کار پوششی ما فکر می کنیم که این فکر ارزش بررسی را داشته باشد. در صورتی که

موسوی درباره تمایل شریعتمداری به رابطه مستقیم درست گفته باشد، یک جلسه تحقیقی تک نوبتی اما

تمام و کمال که یک مأمور مجرب عملیاتی فارسی دان «آدلیسک؟» مجری آن باشد، آگاهی ما را از این

رهبر کلیدی و تشکیلات و ائتلافات وی را به طور فوق العاده ای بالا خواهد برد.


صفحه 297

6 مانع عمده احتمالی همان است که قبل از عزیمت پکوئین در ستاد مورد بحث قرار گرفت «یعنی»:

محرز نشده که زوج ج/13 موسوی هنگامی که می خواهند از جانب شریعتمداری حرف بزنند از موضع

قاطعیت سخن می گویند و قلت اطلاعات مستند حاصل از ملاقات 25 تیر ماه دلگرم کننده نیست. یک

اشکال بالقوه دیگر مرض وابستگی ایرانیها است «یعنی»: نیاز آنها به دریافت علامتی از برادر بزرگ چنان

مصرانه است که آنها «حداقل ج/13 و موسوی، اگر نگوئیم خود شریعتمداری» ممکن است موافقت ما به

داشتن تماس مستقیم را به عنوان تعهد ضمنی ما به تأمین پشتیبانی تعبیر کنند هر چند که ما تکذیب بکنیم.

7 از وجه مثبت «قضیه» ممکن است که ما تأثیر اولین ملاقات ج/13 و موسوی با بیگانه ای که

خبر..... را دست کم گرفته باشیم، ممکن است آنها مطلعتر باشند و با بسط معنی ممکن است اعتبار

نمایندگیشان بیش از آنچه نشان داده اند باشد. ما همچنین فکر می کنیم که اگر علاقه شریعتمداری قطعا

محقق شد ما می توانیم با تمهیدات دقیق این خطر را که تماس مستقیم توقعات زیادی را ایجاد می کند تقلیل

دهیم. قرار است ملاقات بعدی با ج/13 در 6 مرداد صورت پذیرد و ما قبل از دیدار با وی از نظریات ستاد

حتی اگر نظریات خام باشند استقبال می کنیم.

8 لطفا سوابق موجود درباره موسوی را ارسال دارید.

9 به تازگی ترجمه مصاحبه........ با شریعتمداری را در FBIS لندن دیده ایم که در 26 تیر انتشار یافت.

توصیه می شود به آن توجه کنید.

10 پرونده: 514906 201، 960845 201 تا تاریخ 28 تیر 78 در بایگانی ضبط شود.

تماما سرّی

سرّی

سند شماره (22)

...... مرداد 58 اعضاءسرّی

از: تهران 59 ( ) 53به: رئیس

هشدار شامل منابع و شیوه های اطلاعاتی است.

اس. دی. جانوس. کیو. آر. بولستر

عطف به: تهران 3 ( ) ( ) 53

1 ملاقات با اس. دی. جانوس «ج/13» و موسوی در....... مرداد برگزار شده هیچ یک از این دو

اطلاعات مایه داری نداشتند که بدهند....... اصلی دستور کار پیشنهاد آنها در مورد تماس با شریعتمداری

بود.

2 ج/13 می خواست بداند عکس العمل ستاد در مورد پیشنهاد تماس مستقیم با شریعتمداری

چیست. ما گفتیم که ستاد به مزایای تماس مستقیم واقف است، اما اشکال کار در پیدا کردن کسی است که

«1» فارسی را به روانی تکلم کند «2» و مباشرت وی با ساواک مانع آمدن وی به اینجا نشود. ج/13 این را

پذیرفت، و اظهار داشت که اگر کسی برای آمدن به اینجا پیدا نشد، ما می توانیم با آیت اللّه زنجانی «نام

کوچکش مشخص نشد» تماس بگیریم. او گفت زنجانی جنبه ثانی شخصیت شریعتمداری می باشد و

می داند که ج/13 واسطه بین ما و...... است. ج/13 گفت که زنجانی به انگلیسی تکلم نمی کند، ولی


صفحه 298

می توان از پسر وی فرید که معمولاً در تهران است. به عنوان مترجم استفاده کرد. به گفته ج/13، فرید در

نیویورک زندگی می کند؛ طی مذاکرات اولیه درباره این موضوع آدرس وی به یکی از مأموران پیش از

پکوئین داده شد.

3 پرونده های قرارگاه چیزی درباره زنجانی ندارند و ما از ستاد....... سوابق و اطلاعات ارسال دارند.

برای اطلاع شما: مشاور سیاسی زنجانی را به عنوان یار دیرینه بازرگان می شناسد، اما نتوانست این ادعا را

تأیید کند که او با شریعتمداری رابطه صمیمی داشته است.

4 در گفتگو درباره....... وقت کفایت نکرد و ما به هر صورت ترجیح دادیم.......... بیشتر را به دریافت

اطلاعات ستاد درباره این موضوع موکول کنیم. سؤالات ............ جواب در ذیل آمده:

الف آیا زنجانی واقعا رابطه با.......... به وسیله ج / 13 دارد؟

ب اگر دارد، آیا وی درباره.......... تشکیلات و طرح.......... که نمی توانیم از........... و موسوی به

دست آوریم به ما........... خواهد داد؟

ج آیا در تماس با زنجانی به جای تماس مستقیم با شریعتمداری مزایای امنیتی چشمگیری وجود

دارد؟

5 ستاد هنوز در مورد پیشنهاد ج / 13، ذکر شده در پاراگراف....... تلگرام مرجع اظهار نظر ننموده

است. ما هنوز معتقدیم که این پیشنهاد شایان بررسی است،..........................................................

...........................................

......... درخواست می شود ستاد نظر خود را در مورد این ........... اعلام دارد. همچنین درخواست داریم

در رابطه با پاراگراف چهار فوق اطلاعات داده شود.

6 قرار شده ملاقات بعدی با ج / 13 در 16 مرداد صورت گیرد.

7 پرونده: 149066 201، تا تاریخ ............ مرداد 78 در بایگانی ضبط شود.

تماما سرّی

سرّی

سند شماره (23)

23 مرداد 58 اعضاءسری

از: رئیس 494190به: تهران

هشدار شامل منابع و شیوه های اطلاعاتی است.

اس. دی. جانوس. کیو. آر. بولستر

عطف به: تهران 53859

1 تلگرام تهران 52969 مورخ 17 اردیبهشت 58 خواستار سوابق سعید فرید که در کار انتشاراتی در

نیوجرسی است شده بود. تلگرام رئیس 436211 مورخ 21 اردیبهشت 58 گزارش کرد که یک نفر به نام

محمد سعید فرید در سال 1344 دانشجوی دانشگاه نیویورک و از فعالان توده و دارای پرونده شماره

778091 201 بود. تلگرام تهران 53859 مورخ 21 اردیبهشت 1358 در جواب گزارش کرد که فرید

پسر آیت اللّه سنجابی «زنجانی» است. ستاد پرونده 778091 201 را مرور کرده و در مورد آیت اللّه


صفحه 299

زنجانی ردگیریهایی به عمل آورد که نتایج آن ذیلاً ملاحظه می شود.

2 فرد شماره 778091 201 محمد سعید فرد به طوری که در خرداد «یا تیر» 1344 گزارش شد

دانشجوی نیمه وقت دانشگاه نیویورک و فعال در توده بود. تاریخ و محل تولد: 8 مرداد 1315 «یا

1311»، زنجان، ایران. در 1346 به استخدام شرکت البسه لانا واقع در مونت کلر علیا نیوجرسی در آمد.

نشانی: شماره 380 جاده رودخانه علیا آپارتمان 14 1 ...... نیوجرسی. از یک فرد به نام م. سعید

فرید به عنوان معاون امور بین الملل ISAآمریکا تا شهریور 1345 یاد شده است. مطابق تلگرام 19130

NTTAمورخ 31 خرداد 1344 م سعید فرید به عنوان دانشجوی نیمه وقت دانشگاه نیویورک ثبت نام

کرده و پدرش آیت اللّه سید فرید سابقه فعالیت توده ای در ایران دارد. گزارش وزارت خارجه در تاریخ 15

مهر 46 اعلام داشت که محمد سعید فرید با همان تاریخ و محل تولد فوق در سال 1338 وارد آمریکا شد.

در مهر 44 درخواست PRA نمود. در استخدام شرکت البسه لانا بوده مقیم پاسایک، همان طور که فوقا

ذکر شد. نام کامل وی محمد سعید فرید زنجانی اعلام شد. گزارش 1521 NITAمورخ 24 شهریور 46

که گزارش چهاردهمین کنگره سالانه ISAبود اعلام داشت که محمد س. فرید معاون SAN«عینا نقل

شده» و رهبر شعبه نیویورک گروه SPLINEاست که شعبه نیویورک در پاسایک را تشکیل داده بود.

3 آیت اللّه حاج آقا رضا زنجانی مشهور به رضا زنجانی مشهور به ملا سید رضا زنجانی فرد شماره

106054 201 و دارای نام رمز هویت الف می باشد تاریخ تولد حدود 1284 دوست دیرینه و نزدیک

منبع ذخیره تهران، اس. دی. روپ/1 بود که قرارگاه را در جریان فعالیتهایش قرار می داد. اس. دی.

روپ/1 گاهی اوقات مایل نبود با زنجانی تماس بگیرد، چون ساواک او «زنجانی» را تحت مراقبت قرار

می داد. زنجانی تعداد وسیعی رابط در سرتاسر ایران منجمله سیاسیون ناراضی و افراد سرشناسی که عضو

دستگاه نبودند از جمله بازاریها داشت. وی قویا ضد دولتی بود، زنجانی همراه با باقر کاظمی و بختیار از

جانب دکتر محمد مصدق جهت تشکیل یک شورای اجرایی سه نفره انتخاب شدند تا بر فعالیتهای جبهه

ملی سوم جدید که براساس دستورات مصدق توسط کاظمی در حال تشکیل بود نظارت داشته باشند.

گزارش 19130 NITA مورخ 31 خرداد 1345 اعلام داشت که رابط قرارگاه به نام جلال یزدی «دارای

نام رمز هویت ب، 78012 201 مهندس شرکت نفت» مأمور قرارگاه مدنسکی را به برادر زنش «یا

شوهر خواهرش» که پسر آیت اللّه زنجانی بود معرفی کرد. آن فرد «برادر زن یا شوهر خواهر» که نامش س.

رحیم فرید بود تابعیت آمریکایی را پذیرفته و با یک تبعه آمریکایی ازدواج کرده و چهار فرزند داشت.

مطالعاتی در دانشگاه هال نیویورک داشته، نشانی: صندوق پستی 108، برازین، ایندیانا، متخصص

جراحی عمومی بود و شماره پرونده 778090 201 برای وی تعیین شد. برادر کوچکترش نامش م.

سعید فرید بوده، تاریخ و محل تولد حدود 1311 دانشجوی دانشگاه نیویورک که شماره پرونده 778091

201 برای وی تعیین شد. تلگرام تهران 6263 مورخ 7 مهر 35 گزارش داد که مقامات هیئت دیپلماتیک

سوریه در تهران از طریق سید رضا زنجانی در تماس با نهضت مقاومت ملی بودند. نهضت مقاومت ملی

مطالبی مربوط به طرز تلقی ایران در مورد «کانال م» سوئز به سوریها می دادند تا در رادیو قاهره پخش

شود.

4 مرور پرونده، ادعای نزدیکی زنجانی به شریعتمداری را تأیید نمی کند، اما البته امکان آن را نیز رد

نمی کند. چون در مورد زنجانی اختلاف زبانی آشکاری وجود دارد و لازم خواهد بود که از طریق پسرش