سند شماره (12)
4 آبان 58 اعضاءسرّی
از: تهران 54596به: با حق تقدم به رئیس
هشدار شامل منابع و شیوه های اطلاعاتی است. اطلاعاتی
عطف به: الف. تهران 54597 «788/10 NIT»، ب. تهران 54598 «789/10 NIT»
1 اس دی پروب / 1 پاراگرافهای یک و دو تلگرام مرجع را از جوادی وزیر دادگستری به دست
آورد که بازرگان را در سفر به قم همراهی کرد، پ / 1 ....... در اخذ تصمیم ذکر شده در پاراگراف سه
شرکت داشت.
2 پ / 1 خبر تلگرام مرجع ب را مستقیما از شریعتمداری ....... در 1 آبان اخذ کرد.
3 بدون پرونده. تا تاریخ 4 آبان 78 در بایگانی ضبط شود.
تماما سرّی
توضیح مقدم درباره دیدار خود با امام
سرّی
سند شماره (13)
4 آبان 58 اعضاء، سرّی
از: تهران 54599به: رئیس
هشدار شامل منابع و شیوه های اطلاعاتی است. اس. دی. پروب
1 در ملاقات 3 آبان، اس. دی. پروب / 1 گفت که در سفر خود به قم در 1 آبان به نزد خمینی رفت. او
گفت که بنا بر عرف معمول در بیت خمینی، قبل از آنکه به حضور برسد وی را در جمع گروهی از
دیدارکنندگان جای دادند. وی گفت که طی این جلسه خمینی از ملاقات با........ امتناع ورزید و بعد وقتی
پ/1 درخواست ملاقات خصوصی کرد، به او گفته شد که خمینی........ او را ببیند.
2 پ / 1 گفت که فکر می کند به هرحال مواجهه با این ژست احیانا به زحمتش می ارزد. وی افزود که
شریعتمداری همان روز به وی توصیه کرد کاری نکند که باعث همان اقدام تنبیهی شود که حسن نزیه شد.
ما مختارانه آن عمل را تأیید کردیم.
3 پرونده: 237926 201. تا تاریخ 4 آبان 78 در بایگانی ضبط شود. تماما سرّی
توصیه اهرن در مورد ویزای پسر مقدم
سرّی
سند شماره (14)
7 آبان 1358محرمانه
از: کارمند ارجاع دهندهبه: بخش کنسولی
سفارت آمریکا، تهران، ارجاع درخواست کننده ویزا، «نوع دوم»از طریق: کارمند
تصویب کننده: توماس ل. اهرن
من توصیه ای درخواست می کنم برای متقاضی یا متقاضیان ذیل که به نظرم شایستگیهای لازم برای
چنین توصیه ای را واجد است «هستند»:
نام: رحمت اللّه مراغه ای مقدم
مدارک ضمیمه: پاسپورت، درخواست ویزای غیرمهاجرتی و عکس
اثبات لزوم: مطابق مکالمه شفاهی.
سند شماره (15)
10 آبان 58 اعضاءسرّی
از: رئیس 544541به: تهران
هشدار شامل منابع و شیوه های اطلاعاتی است. اس. دی. پروب
1 در 4 آبان 1358 تأییدیه موقت عملیاتی به اس. دی. پروب /1 داده شد.
2 پرونده: 237926 0201 تا تاریخ 10 آبان 78 در بایگانی ضبط شود. تماما سرّی
تأییدیه موقت عملیاتی برای مقدم
متن نوشته اهرن درباره مقدم
سند شماره (16)
متن نوشته آهرن درباره مراغه ای.
اس. دی. پروب/1 آقای مقدم مراغه ای. استاندار سابق آذربایجان شرقی. عضو مجلس خبرگان. سن:
60 55. آدرس: شمال خیابان میرداماد، نزدیک نفت. متأهل است یک پسرش در ایالات متحده به
مدرسه می رود. زبانها: فرانسه، انگلیسی. کار معرفی به او را دیپلمات ژاپنی آقای هاسه گاوا در مرداد ماه
در منزل مراغه ای انجام داد. ملاقاتها هر هفته در همان محل صورت می گرفتند. غرض از تماس: 1 خبر
در مورد پیشرفت مجلس خبرگان 2 خبر در مورد تشکیلات و اعضای احزاب سیاسی ایران؛ 3 خبر در
مورد پیشرفت و مسائل انقلاب 4 دیدگاههایی که در مورد روابط ایران و آمریکا وجود داشت.
در رابطه با «1»: تأکید اصلی روی مسئله حاکمیت بود یعنی نقش روحانیت، نقش مردم، ولایت فقیه.
همچنین توصیف رویدادهای مجلس «خبرگان» خصوصا در مورد مواد 5 و 15.
در رابطه با «2»: ساخت غیررسمی و پایگاه قومی شریعتمداری در آذربایجان؛ برنامه شریعتمداری و
آقای مراغه ای برای گسترش دادن پایگاه حمایت از انقلاب از طریق انتخابات........
متن اظهارات اهرن در مورد مقدم مراغه ای
سند شماره (17)
متن اظهارات اهرن در مورد مقدم مراغه ای
رحمت مقدم مراغه ای، گزارشاتی راجع به: 1 پیشرفت مجلس خبرگان، 2 مسائل و مشکلات انقلاب
در آینده و بیشتر مسائل کلی.
او منبع نبوده است و حتی من به او نگفته بودم که مأمور سیا هستم، بلکه به عنوان مأمور سیاسی سفارت
تقریبا هر هفته یک بار در روزهای پنج شنبه بعد از ظهر با وی در خانه اش ملاقات داشتم. پول نمی گرفته
است.اسم رمز اس. دی. پروب / 1
سؤال: درباره مقدم مراغه ای قدری بیشتر توضیح دهید:
یک فرد در سفارت ژاپن آقای مقدم را می شناسد، اسم وی هاسه گاوا است. در ماه اوت با وی آشنا
شدم. وی به دنبال کسی می گشت که برای پسرش که در آمریکا درس می خواند و تابستان را در تهران بوده
است، ویزا بگیرد. لذا فرد ژاپنی وی را به من معرفی کرد، زیرا من علاقه مند بودم که با وی تماس بگیرم.
محل ملاقات در خانه وی بوده است. بعد از ظهرها معمولاً ساعت 5/2 یا 3 بعدازظهر ملاقات
می کردیم برای مدت یک ساعت و نیم «حدودا». معمولاً روزهای پنج شنبه به آنجا می رفتم.
یک بار برای وی یک بطری اسکاچ به عنوان هدیه بردم، ولی خودش نخورد و به من هم نداد.
در رابطه با رابطه بین شریعتمداری و خمینی بحث کردیم.
پیشنهاد کرد که باید کسی از طرف دولت آمریکا به دیدار خمینی برود هر چند که دیر شده است، ولی
هنوز هم به نفع منافع آمریکاست که این ملاقات صورت پذیرد.(1)
1- متن این سند از بازجوئی های شفاهی اهرن استخراج شده که اصل آن به صورت نوار ضبط صوت همراه اصل اسناد رشته ای نگاهداری می شود.
بسمه تعالی
نام اصلی: حسن نزیه، نام رمز: اس. دی. پوتی
با توجه به سند شماره 1 این گونه استنباط می شود که حسن نزیه قبل از 11 مرداد 58 و حتی قبل از
انقلاب با سیا ارتباط داشته و سیا مجددا تمایل یافته که تماس خود با نزیه را از طریق رابط سابق وی
جوزف دبلیو. آدلسیک برقرار کند «آدلسیک در سالهای پیش از انقلاب معاون رئیس و رئیس قرارگاه سیا
در تهران بوده است». در این رابطه سیا سعی می کند تا از برنامه های مسافرت نزیه به خارج اطلاع پیدا کند
تا این تماس در خارج از ایران صورت بگیرد.
از مرکز سیا به قرارگاه تهران اطلاع داده می شود که این طرح را تا ورود آدلسیک به تهران به تعویق
بیندازد تا آدلسیک در یک جلسه توجیهی در آبان 58 قبل از اینکه نزیه مأمور قرارگاه را ببیند، تمایل وی
را برای همکاری مجدد ارزیابی نماید.
توضیح اسناد مربوط به حسن نزیه
سند شماره (1)
6 مرداد 58 اعضاءسرّی
از: رئیس 487419به: فوری به لندن، پاریس رونوشت برای تهران
هشدار شامل منابع و شیوه های اطلاعاتی است. حساس
عطف به: لندن 16438 ب. پاریس 11196
1 موافقت می شود که کیلتایگر با مأموریت موقت به فرانسه برود تا با فتح اللّه ملاقات کند. تأییدیه
موقت عملیاتی در دست تهیه است.
2 در گفتگوهای خود با فتح اللّه لطفا سعی کنید از طرحهای نزیه «هویت» برای مسافرت در آینده
نزدیک اطلاع حاصل کنید. ستاد مایل است در اولین فرصت در خارج از ایران مجددا بین نزیه و رابط
سابق وی در سیا، جوزف دبلیو. آدلسیک رابطه برقرار کند.
3 پرونده: 25؟229 201 تا تاریخ 10 مرداد 78 در بایگانی ضبط شود.
تماما سرّی
طرح سیا برای ایجاد رابطه مجدد بین حسن نزیه و رابط سابق وی در سیا..
سرّی
سند شماره (2)
11 مرداد 57 اعضاءسرّی
از: رئیس () 48742به: فوری به لندن، پاریس رونوشت برای تهران
هشدار شامل منابع و شیوه های اطلاعاتی است
عطف به: رئیس 487419
1 هویت اس. دی. پوتی/1 است.
2 پرونده: 25؟299 201، تا تاریخ 10 مرداد 78 در بایگانی ضبط شود.
تماما سرّی
معرفی هویت سند شماره 1
سرّی
سند شماره (3)
24 شهریور 58 اعضاءسرّی
از: کویت 30020به: با حق تقدم به رئیس رونوشت برای تهران
هشدار شامل منابع و شیوه های اطلاعاتی است. اس. دی. کازمو
عطف به: کویت 30021 «2621 NQK»
1 اس. دی. کازمو/ 1 «اس / 1» تلگرام مرجع را از یک مقام شرکت ملی نفت ایران دریافت داشت
«هویتش بیشتر معرفی نشد» که به اس/1 تلفن کرد تا ترتیب دیدار حسن نزیه رئیس شرکت نفت از کویت
را در اوائل مهر 1358 بدهد. ک/1 اطلاعی از جزئیات اموری که قرار بود طی این دیدار مورد مذاکره قرار
بگیرد ندارد.
2 شولار به طور خصوصی از اس/1 پرسید علت کاهش تولید نفت ایران چه بود و اس/1 روی موضع
خود همچنان استوار ماند که علل یاد شده در گزارش مرجع همانهایی بودند که آن مقام شرکت نفت داد.
3 اس/1 گفت هنگامی که اس. دی. وری/1 از دیدار جاری خود از تهران بازگشت، وی درباره
اوضاع تهران سؤال خواهد کرد.
4 اس/1 همچنین گزارش داد که از چندین نفر که اخیرا به ایران مسافرت کرده بودند شنیده که، دفاتر
ساف/ فتح در تهران و اهواز تعطیل شده اند. دفتر تهران به بهانه پیداکردن تسهیلات بهتر و به دستور دولت
موقت و دفتر اهواز به دستور دریادار مدنی استاندار خوزستان تعطیل شده بود. به گفته منابع اس/ 1 این دو
مورد تعطیلی در سکوت و بدون اعلانهای عمومی صورت گرفته بودند.
5 پرونده: 961000 201 تا تاریخ 24 شهریور 78 در بایگانی ضبط شود.
تماما سرّی
تلاش برای دیدار با نزیه
سرّی
سند شماره (4)
28 شهریور 58 اعضاءسرّی
از: رئیس 516999به: حق تقدم به کویت رونوشت برای تهران
هشدار شامل منابع و شیوه های اطلاعاتی است.
اس. دی. کازمو. اس. دی. پوتی
عطف به: کویت 30020
1 آن مقام شرکت ملی نفت ایران که در پاراگراف یک تلگرام مرجع به آن اشاره شده بود اس. دی.
پوتی/1 است که ما خیلی علاقه مندیم ترتیب تماس با وی در خارج از ایران را بدهیم.
2 لطفا دیدار پ/1 از کویت را با اس. دی. کازمو/1 با بصیرت دنبال کنید و ستاد مرکزی و تهران را در
جریان مسیر مسافرت وی قرار دهید و حتی الامکان خبرها را پیشاپیش بدهید، تا بتوان اعزام موقت
مأمور مربوط سابق پ/1 را تدارک نمود.
3 برای تهران: درخواست می شود هرگونه اطلاعاتی راجع به مسافرت پ/1 در اختیار دارید اعلام
نمایید.
4 پرونده: 229725 201 تا تاریخ 28 شهریور 78 در بایگانی ضبط شود.
تماما سرّی
طرح تماس با نزیه در خارج از کشور
سرّی
سند شماره (5)
4 مهر 58 اعضاءسرّی
از: رئیس 520874به: با حق تقدم به تهران
هشدار شامل منابع و شیوه های اطلاعاتی است.
حساس، اس. دی. پوتی
عطف به: الف تهران 54311 ب استکهلم 26210
1 از ابتکار قرارگاه قدردانی می کنیم. یک راه سوم این است که طرحها را تا هنگام ورود آدلسیک به
تهران به تعویق اندازیم و قرارگاه بتواند همراه با او در رابطه با اس. دی. پوتی/1 جلو برود. برای اطلاع شما
طرح آزمایشی ستاد برای آدلسیک این است که برای جلسه توجیهی ما اکتبر، ذکر شده در تلگرام مرجع ب
به طور موقت به تهران اعزام شود. مزیت کار این است که پیش از آنکه پ/1 مأمور قرارگاه را مشاهده کند،
آدلسیک می تواند یک شناخت فعلی از تمایل اس. دی. پوتی / 1 به همکاری به دست آورد.
2 به هر صورت اگر قرارگاه فکر می کند که باید هم اکنون جلو برود، موافقیم که بهترین راه تدارک از
طریق اس. دی. پروب/1 می باشد. در چنین حالتی، ممکن است بعضی فواید پوششی در استفاده نکردن از
نام آدلسیک باشد.
3 پرونده: 229725 201؛ 237926 201 تا تاریخ 3 مهر 78 در بایگانی ضبط شود.
تماما سرّی
تعویق طرحها تا ورود آدلسیک به تهران
حسن نزیه تحت الحمایه آیت اللّه شریعتمداری
سرّی
سند شماره (6)
79 19350 / 315 TDFIRDB، توزیعسرّی 11 آبان 1358
پخش و اقتباس تحت نظر تهیه کننده می باشدکشور: ایران
هشدار شامل منابع و شیوه های اطلاعاتی استتاریخ اطلاعات: اواخر مهرماه 1358
این یک گزارش خبریست که مورد سنجش نهایی اطلاعاتی قرار نگرفته است
غیرقابل رؤیت برای بیگانگان غیرقابل رؤیت برای پیمانکاران یا مشاوران پیمانکاران
منبع: یک افسر ارشد پیشین ارتش ایران که خبردهنده با قابلیت اطمینان نامعلوم است. تصور می شود که
وی به خبری که ذیلاً ذکر شده دسترسی خوبی داشته است.
موضوع: رئیس بازنشسته شرکت ملی نفت ایران حسن نزیه تحت الحمایه آیت اللّه شریعتمداری
1 نخست وزیر پیشین شاهپور بختیار و اطرافیانش این خبر به دستشان رسیده که رئیس پیشین
شرکت ملی نفت ایران حسن نزیه در تهران در منزل آیت اللّه سید کاظم شریعتمداری در اختفاء به سر
می برد. نزیه هنگامی مخفی شد که طی یک تحول دولتی در اواسط مهرماه 1358 از مقام خود به عنوان
رئیس شرکت ملی نفت ایران اخراج شد. در آن زمان نزیه از سوی دادستانی انقلاب مورد تحقیق قرار
گرفت که منجر به صدور حکم دستگیری وی شد. نزیه ظاهرا توانست از حمایتی که موقعیت شریعتمداری
برایش فراهم کرد در جهت جلوگیری از محاکمه خود استفاده کند.
2 گروههای متعلق به بختیار فکر می کنند که نزیه اسنادی به محل اختفای خود برده که ثابت می کنند
مبالغ معتنابهی از درآمدهای نفتی ایران به سازمان آزادیبخش فلسطین «ساف» داده شده است. این
گروهها فکر می کنند که این اسناد..............، به جنبش بختیار کمک می کنند که نشان دهند حکومت
خمینی روابطی با ساف برقرار کرده که از آنچه عموما تصورمی شود صمیمانه تر است و نشان می دهند که
در این زمان بحران شدید اقتصادی پول ایران از کشور به خارج فرستاده می شود.
3 به دست آمده در: «10 آبان 1358».
4 انتشار از حوزه فعالیت: فرستاده شد به تهران، لندن، پاریس، بیروت......
کتاب پنجاه و ششم
خط میانه (6)