آرامش کوتاهی برقرار شود، ترس آمریکاییهای مقیم این شهر از بین خواهد رفت، ولی بحرانی شدن
اوضاع امنیت شخصی آمریکاییان را به خطر انداخته و ممکن است پرسنل مشغول به کار در پروژه های
آمریکایی هدفهای بزرگ ثانوی تظارات وسیع قرار گیرند.
در همین حالی که روحیه تظاهرات گسترش می یابد، ظاهرا تنها مداخله خارجی می تواند مانع از بروز
خشونت بیشتر گردد، و شاید این رویداد خارجی تابه حال به وقوع نپیوسته باشد. کودتای کمونیستی در
کشور همسایه ایران یعنی افغانستان که گویا تحت پوشش تظاهرات مذهبی و محافظه کارانه انجام گرفته
تأثیر هشیار کننده ای داشته است، چون سه روز است که تظاهراتی برگزار نشده است. اگر تظاهر کنندگان
متقاعد شوند که تظاهرات آنها کمکی به پیشبرد اهداف کمونیستی خواهد بود، سعی خواهند کرد جنجال
آنچنانی برپا نکنند. با این حال، حتی اگر اصفهان آرام شود، مشخص شده که عناصر ارتجاعی مذهبی
قادرند حمایت بسیای از مردم را جلب کرده و جمعیت عظیمی را برای برپایی تظاهرات جذب نمایند؛ و در
عین حال که این تظاهرات (مسالمت آمیز) است، ولی از مبادرت به خشونت و درگیری نیز ابایی ندارند. این
موضوع یک نتیجه گیری عمومی است و مربوط به رویدادی خاص نمی باشد و همچنان ثبات کشور را
تهدید خواهد کرد حتی اگر این تظاهرات و آشوبها به آرامش کشانیده شود.مک گافی
ناآرامیهای اجتماعی در شیراز
سند شماره (12)
تاریخ : 14 مه 1978 24 اردیبهشت 1357طبقه بندی: خیلی محرمانه
از : کنسولگری آمریکا در شیرازبه: وزارت امور خارجه
موضوع : ناآرامیهای اجتماعی در شیراز
در تمام طول هفته هفتم ماه مه شیراز نیز مانند دیگر شهرهای موجود در قلمرو کنسولگری و نیز دیگر
شهرهای ایران شاهد موجی از تظاهرات ضد رژیم بود. تلاش تظاهر کنندگان بیشتر بر چهلمین روز بروز
به خشونت در تاریخ 30 مارس که 40 روز پس از شورش تبریز که آن هم 40 روز پس از قتل عام ژانویه
در قم بود، متمرکز گردیده بود. آنچه مسلم است این است که این دوره های بزرگداشت چهل روزه وسیله ای
شده برای بروز احساسات ضد رژیم که در جامعه ایران ریشه های عمیق و گسترده ای دارد. رشد روند
روبه خشونت در شیراز حاکی است که بسیاری از ایرانیهای مذهبی (و احتمالاً نقاط دیگر کشور) عمیقا
نگران ماهیت حکومت و جنبه های برنامه های نوگرایی در کشورشان می باشند.
ولی وجود این واقعیت که دو گروه یعنی عناصر نوگرا مرکب از دانشجویان دانشگاهی و نیروهای
محافظه کار اسلامی در تظاهرات و خشونتها درگیر بوده اند. ارزیابی علل نهفته در ناآرامیها را دشوارتر و
پیچیده تر می سازد و ضروت آزادیهای سیاسی بیشتر به نظر می رسد که مستقیما با نادانی محافظه کاران در
تضاد است. در حقیقت، خط تمایز بین این دو گروه معمولاً، به واسطه جاه طلبیهای بسیاری از عناصر نوگرا
نادیده گرفته می شود. در اغلب اوقات چنین به نظر می رسد که این افراد آماده اند تضاد آشتی ناپذیر روند
نوآوری را با بنیادگرایی اسلامی تحت الحمایه منتقدین محافظه کار رژیم نادیده بگیرند. گرایش به عدالت
اجتماعی در فلسفه اسلامی نیز ظاهرا وحدت عجیب و غریب آنها را منطقی جلوه گر می سازد، چون سبب
می شود که نوگرایان و مسلمانان خرافاتی که بیشتر نگران تأثیر این روند نوگرایی بر شکل مذهب خود به
صورت که در میان مردم به آن عمل می شود، نه به لحاظ ماهیت فلسفی آن، به نوعی اشتراک هدف برسند.
با وجود اینکه ایران از دیر باز شاه داشته است، سنت جهان وطنی اسلامی وحدت بین نوگرایان و
محافظه کاران را در مخالفت با رژیم سهولت بخشیده است. روشنفکران صادق نیز اغلب اوقات نگران عدم
تجانس نوگرایی در محیطی تحت سلطه مطلق گرایی سلطنتی می باشند. حتی کسانی که مایلند اعتبار و
ارزش مهارتهای سیاسی شاه را به رسمیت بشناسند، نیز فضای سلطنتی و بی فکریهایی که شاخص
اطرافیان سلطان است را به دیده تحقیر می نگرند. آنها نسبت به حضور همه گیر سلطنت درعصری کاملاً
پیشرفته و پیچیده بدبین بوده و با توسل به فرضیه اخوت اسلامی سعی دارند، علاوه بر یافتن یک نظام بهتر،
برای مشارکت با محافظه کاران نیز انگیزه ای را پدید آورند.
بعضی از نوگرایان علنا این نوع مشارکت را وسیله ای برای سهولت در نیل به هدف توصیف کرده، و
بعضی دیگر از جمله عناصر مارکسیست بدون هیچ گونه تردید و دودلی در مقام بهره برداری از احساسات
ضد رژیمی محافظه کاران برای رسیدن به اهدافی که مورد تأیید محافظه کاران نیست، برآمده اند. با این
حال در جنوب ایران، نشانه ها حکایت از آن دارد که نوگرایان شرکت کننده در فعالیتهای ضد رژیمی دنباله
رو یک حرکت محافظه کارانه می باشند. این نوگرایان به جای اینکه پیشاهنگان نهضت باشند، دستخوش
موج محافظه کاری شده اند. در این روند نیز ظاهرا چند عالم دخیل است که عبارتند از: اولاً، علیرغم
تغییرات بسیار فاحش دو دهه گذشته، ایران (خارج از تهران) هنوز هم جامعه ای است که مدرنیزاسیون
به طور کامل در آن جامعه عمل نپوشیده است. حتی عناصر عمده جمعیتهای سریعا روبه رشد مراکز شهری
چون شیراز، اهواز، آبادان، خرمشهر، کرمان و بندرعباس در همین اواخر از محیطهای سنتی زیست در
شهرکهای و روستاها خارج شده اند ثانیا در بخش نو شده جامعه، بسیاری از عناصر از سیاست
روی گردان شده اند. ثالثا، همان گونه که قبلاً گفته شد، آن دسته از نوگرایان فعال، به استثنای مارکسیتسها،
اغلب تعریف واضحی از اهداف خود ارائه نکرده اند. آنها می دانند که با چه چیزی مخالفت می کنند، ولی
تصویر واضحی از مطلب مورد حمایت خود ندارند. نهایتا، محافظه کاران، حداقل، این قدرت تفکر را دارند
که بدانند خواستار جامعه ای هستند که عاری از صفات «غیر اسلامی» باشد. این امر مشتمل بر خلاصی
یافتن از چنگال رهبری است که دفاع از دین را در صدربرنامه های خود قرار نداده و در واقع هوادار
مسائلی از قبیل آزادی زن می باشد، ولی در اینجا تغییر وضع اقتصادی را که سبب بهبود وضع زندگی
بسیاری از ایرانیان از جمله خود محافظه کاران شده، نادیده می گیرند. عدم تحقق هدف محافظه کاران در
باب ایجاد اقتصادی صنعتی در جامعه ای که در یک قالب قرون وسطایی کامل با زنان چادری و اجرای
احکام مذهبی (شریعت) قرار می گیرد، تأثیر بسیار کمی بر مشکل عملی حکومت در ایران می گذارد. اولین
و مهمترین واقعیت این است که رژیم با نارضایتیهای وسیعی روبروست که نتایج مستقیم و اجتناب ناپذیر
روند نوآوری در میان بخش اعظم جمعیت ایرانی است که از عصر جدید بویی نبرده اند.
تغییر روند نوآوری تقریبا غیر قابل تصور است، اما پیشرفت این روند توأم با افزایش ناآرامی در میان
کسانی است که با بسیاری از تجلیات آن مخالف هستند و یا از نتایج این تجلیات هراس دارند. گرچه
محافظه کاران فاقد قدرت لازم برای واپس گرایی می باشند، ولی می توانند پیشرفت را کندتر کنند. یکی از
مسائلی که وضع را پیچیده تر می کند این است که آن دسته از افرادی که از نظر سیاسی در منتهی الیه طیف
اجتماعی فعال هستند نگران بسیاری از بیمورد کاریها بوده و بدون تردید خواستار آزادیهای سیاسی
بیشتری خواهند شد و در این راه در صورت تشخیص ضرورت حتی با نیروهای ارتجاعی نیز همگام
خواهند شد.
رژیم نیز که با این دو تنگنای سیاسی هم جهت روبرو است، شاید بخواهد درصدد بهره برداری از
گرایش نوظهور نوگرایان برای عکس العمل برآید که تا به حال در زمره عناصر غیر سیاسی ایران بوده اند.
این افراد که شامل کارمندان دولتی، تکنوکراتها، افسران نظامی،تجار (در برابر بازاریها که از جمله سنت
گرایان محسوب می شوند) می باشند، اصولاً مایل به دنبال کردن حرفه و مسائل شخصی خود بوده اند. ولی
در حال حاضر خود را با ناآرامیهای دانشگاهی و اختلال در امور تجاری به خاطر بزرگداشت شهادت
قهرمانان این شهر و آن شهر وافزایش موجبات رنجش خاطر در حیات خود روبرو می بینند، به این ترتیب
ذهن خود را با راه حلهای فاشیستی مشغول می دارند تا بتوانند خشونتهایی را که دامنگیر بسیاری از
شهرها شده از بین ببرند. نداهای گهگاه در رابطه با برخورد آگاهانه باچماق به دستها و عناصر ضد دولت
حاکی از آن است که رژیم نیز همین روش را مد نظر داشته وشاید تا به حال آن را رد نکرده است. تغییر
جهت، به سیاست اعطای آزادیها که به عناصر ناراضی ایرانی اجازه ابراز عقیده داده است می تواند سبب
پایان گرفتن تجلیات علنی ناآرامیهای اجتماعی ناشی از روند نوآوری گردد، اما گمان نمی رود که قادر به
تغییر علل ریشه ای آن باشد، زیرا، واضح است که قبل از شکوفا ساختن گلهای بسیار، سرکوب و سانسور
نتوانسته است، مانع از پدیدار گشتن ناآرامی اجتماعی گردد، که اکنون در همه جا به چشم می خورد.
تامست
واردات نظامی و صادرات نفتی ایران
سند شماره (13)
تاریخ: 7 ژوئن 1978 17 خرداد 1357طبقه بندی: سرّی غیر قابل رؤیت برای بیگانگان
از: کلاید دی. تیلور مشاور اقتصادیبه: سفیر
از طریق: معاونت سفارت آقای چارلز ناس مشاور اقتصادی آقای راجر بروین
طبقه بندی بدون مطالب پیوست: محرمانه
موضوع: واردات نظامی و صادرات نفتی ایران
به پیوست جداول حاوی آمار و ارقام و برآوردهای مربوط به واردات نظامی و صادرات نفتی ایران
آمده است که در برگیرنده تمام تجارت خارجی ایران (کالاها و خدمات) و تجارت آن با آمریکا می باشد.
در بیانیه ای نیز که به پیوست آمده مشکلات موجود در راه تهیه این آمار، و ارقام و هشدارهای لازم در
زمیه موثق بودن آنها ارائه شده است. از ابتدای ورود خویش به ایران از فقدان آمار و ارقام جامع در زمینه
تجارت ایران شگفت زده بوده ام و می دانم که پیشینیان من نیز با همین مسئله دست به گریبان بوده اند. آقای
کاری هاف بوئر دستیار معاون وزیر خزانه داری در امور سرمایه گذاری و تجارت بین المللی و اینجانب در
اوائل سال جاری پیرامون همین مسئله بحثهای مفصلی داشتیم. او با مهربانی بر روی آن کار کرد و
اطلاعاتی را که از طریق چهار دفتر آمریکایی گردآوری کرده بود در اختیار من قرار داد. پس از این تلاش
وی در مورد این آمار و ارقام چنین اظهار نمود، «گمان نمی کنم گزارش مناسبی باشد.» من یک نسخه از
نامه و ارقام نامه اش را محض اطلاع شما ارسال می دارم.
علاوه بر آقای هاف بوئر، آقای بش نیز در این تلاش مرا یاری داده است.
مطالب پیوست:
1 نامه هاف بوئر به تیلور در تاریخ 13 مارس 1978 با چند مطلب پیوست.
2 تراز تجارت خارجی و حساب جاری ایران با جهان و آمریکا با جدولهای 1، 2، 3.
سری/ غیر قابل رؤیت برای بیگانگان
بدون مطالب پیوست محرمانه است
تراز تجارت خارجی و حساب جاری ایران با جهان و آمریکا در سال 1976 و 1977
تراز تجارت خارجی و حساب جاری ایران با جهان و آمریکا در سال 1976 و 1977
مشکلات و توضیحات در رابطه با ارقام ضمیمه
آمار و ارقام کامل مربوط به تجارت خارجی ایران یا منتشر نمی شود و یا تا آنجا که می دانم توسط
دولت ایران به دقت دنبال نمی شود. در آمار مربوط به تجارت کالایی، نفت از صادرات و کالاهایی که
توسط ارتش وارد می شود و همه آنها نیز الزاما نظامی نیستند، تفکیک می گردد. عناصر مهم غیر قابل
رؤیت دیگر در حساب جاری از جمله جهانگردی، بهداشتی، انتقال حساب، بهره، حمل و نقل و غیره تنها
در صورت موازنه پرداختها منظور گشته و تقسیمات مربوط به هر کشور در آن ذکر نمی گردد.
اگر درصدد کسب اطلاعاتی در مورد ارزش صادرات نفتی ایران باشید باید با استفاده از منابع اطلاعاتی یا
کشورهای دریافت کننده اطلاعات لازم را گردآوری کرده ویا به تخمین و برآورد اکتفا کنید. البته این مورد
دوم مشکلاتی از قبیل «یافتن سرنخ و کندی کار» و نیز مبانی قیمت گذاری مانند FAS (تحویل در بندر)
CIF(قیمت تمام شده + بیمه + حمل) و FOB(تحویل روی عرشه) را در برخواهد داشت.
به دست آوردن آمار و ارقام مربوط به واردات نظامی ایران دشوارتر است. در ابتدا فرض بر این بود که
تفاوت بین واردات غیرنظامی که توسط اداره گمرکات (وزارت اقتصاد و دارایی) گزارش می شود و تراز
پرداختهای مربوط به واردات کالایی گزارش شده توسط بانک مرکزی تحت عنوان تراز پرداختهای ارز
خارجی می تواند نشانگر میزان واردات نظامی این کشور باشد. به این ترتیب و همان طور که در جدول 2
نشان داده شده، واردات نظامی ایران در سالهای اخیر نباید (به میلیون دلار آمریکا) در سال 1975 معادل
5298 میلیون دلار، در سال 1976 معادل 3309 میلیون دلار، و در سال7 197 معادل 2550 میلیون دلار
بوده باشد. بخش اعظم اعتبار این فرضیه به رابطه نزدیک بین واردات و پرداختها بستگی دارد چون دو
فرضیه کاملاً متفاوت تجاری را به یکدیگر ربط می دهد که عبارتند از گمرکات (بر اساس اسناد کالاهای
دریافتی) و جریان وجوه نقدی ترازپرداختها.
این موضوع احتمالاً تا مارس 1976 صادق بوده است. از آن پس، به خصوص بخش دولتی ایران
واردات خود را براساس اعتبار به جای پرداخت نقدی انجام می داد. این امر سبب تغییر شرایط پرداخت
واردات غیر نظامی گردید در حالی که بخش اعظم واردات نظامی براساس شرایط برنامه فروش نظامی
خارجی آمریکا صورت می گرفت. نتیجه این امر این است که تراز پرداخت واردات به نسبت گمرکات
به طرز نادرستی برآورد می شود و بهمین ترتیب در مورد واردات نظامی نیز نمی توان نتیجه گیری معقولی
داشت. نکته ضعف دیگر در این فرضیه که ناشی از برآورد بیش از حد واردات و مبنا قرار دادن تراز
پرداختها است، مسئله پیش پرداخت واردات می باشد (یعنی پرداخت نقدینه بیشتر در مورد کالاهایی که
اگر از طریق گمرکات وارد می شد، نقدینه کمتری به آن تعلق می گرفت، و همین موضوع میزان واردات
نظامی را بیشتر از آنچه که هست جلوه گر می سازد) که بر آمار و ارقام 1975 و تا حدود کمتری بر آمار و
ارقام 1976 تأثیر می بخشد. (به سطور ششم و هفتم جدول 2 رجوع شود.)
آمار و ارقام مربوط به محموله های نظامی ارسالی به ایران که از طریق اسناد طبقه بندی نشده وزارت
دفاع آمریکا در زمینه فروشهای نظامی خارجی و اسناد طبقه بندی شده (سری برای کشورهای دیگر و از
طریق سیا) به دست آمده، ارقام مربوط به 1975 و 1976 را بسیار مبالغه آمیز جلوه گر ساخته (سطر هفتم
جدول 2) و انسان را در مورد جامع بودن این ارقام به شک و تردید وا می دارد. علاوه بر این بین سال مالی
آمریکا و سال گریگوریان (سال میادی م) تمایزی قائل نمی شود، تاریخ تحویل را همان تاریخ انتقال
اعلام کرد ه و محل درج ارزش محموله را نیز خالی می گذارد.
آمار و ارقام مربوط به صادرات نفتی ایران نیز باید مورد مطالعه و برآورد دقیق واقع شود. آمار خام
شرکت ملی نفت ایران که برای اطلاع عموم منتشر می شود، حاوی نام کشورهای مقصد کالا و یا مقاصد
نهایی کالا نمی باشد و هیچ گاه به مقادیر پولی تبدیل نمی گردد. همان طوری که در جداول یک و سه گفته
شده، سفارت ارزشها را محاسبه کرد و با استفاده از ارقام بدست آمده از طریق منابع خاص مقصد نهایی
نفت خام و یا نفت پالایش شده را نیز حدس زده است؛به این دلیل آنها دارای طبقه بندی محرمانه
می باشند.
واردات غیر کالایی و صادرات غیر قابل رؤیت ایرانی نیز از طریق موازنه پرداختهای بانک مرکزی
قابل محاسبه بوده، و آنهایی که مربوط به آمریکاست نیز طبق آنچه که در جدول 2 گفته شده محاسبه
می شود. ارقام مربوط به جریان صادرات غیر قابل رؤیت به آمریکا محافظه کارانه است. ارقام مربوط به
خدمات صادراتی از ایران به آمریکا نه موجود است و نه از نظر وسعت قابل ارزش.
جمع و ترازهای مربوط به جدولهای 1 و 2 در رابطه با تجارت بیش ایران و آمریکا در زمینه کالاها و
خدمات تقریبا درست است، ولی به طور کلی از مبنای چندان استواری برخوردار نیست.
ضمائم جدول 1 و 2 و 3 مشاور اقتصادی: تیلور
سرّی/ غیر قابل رؤیت برای بیگانگان
جدول 1
تجارت خارجی ایران
(به میلیون دلار)
1976آمریکا1977آمریکاجمع صادرات خدمات وکالاها6/2622421429/27829-3568کالاها1/2319321428/239463568نفت / الف5/2227021007/231543500نفت خام(21303)(6/865)(4/22013)9/1496فرآورده ها(5/967)(4/1245)(3/1141)1/2003گاز / ب6/2191/191غیره / ج7034260168
خدمات5/3031 / بNA/NM1/3883NA/NMجمع واردات کالاها1810046886/215316036و خدمات / ب(20151)(22173)کالاها142577/3330159669/4022غیر نظامی/ج127522151138332201نظامی/ د15057/117921289/1821خدمات4/3843ه / 13586/5565ه / 2014تراز6/8124 +25466298+9/2468-
منابع
الف/ محاسبات سفارت با استفاده از ارقام شرکت اسکو و شرکت ملی نفت ایران، محاسبات سفارت
برای آمریکا، بدون احتساب هزینه حمل و نقل.
ب / آمار ارقام مربوط به موازنه پرداختهای ارز خارجی ایران که بر طبق سال گریگوریان توسط بانک
مرکزی شده است.
ج / سفارت «آمار و ارقام مربوط به تجارت خارجی ایران»، وزارت اقتصاد و دارایی، صادرات FOB
و واردات CIF
د / اسناد آمریکا (جهت کنترل مهمات)، وزارت دفاع آمریکا (برای فروشهای نظامی خارجی) و
سازمان سیا (برای کشورهای دیگر غیر آمریکا)، براساس FOB.
ه / برآوردهای سفارت و بخش خدمات فروشهای نظامی خارجی وزارت دفاع آمریکا.
* نرخ تبدیل دلار به ریال 5/70 ریال برابر یک دلار آمریکا.
سرّی / غیر قابل رؤیت برای بیگانگان
جدول 2
واردات نظامی ایران
(به میلیون دلار آمریکا)
درصددرصددرصد
1 از آمریکااز مجموع 1975از مجموع 1976از مجموع 1977الف: مهمات کنترل شده/ الف5/118
5/106
6/139
ب:فروشهای نظامی خارجی / ب7/755
2/3701
3/1682
ج:جمع واردات از آمریکا/ ج2/874(1/80)
7/1179(4/78)
9/1821(6/85)
د: (خدمات پشتیبانی از فروشهای نظامی خارجی)6/157
5/393
1/557
(جمع با احتساب بند «ج»)8/10312/15730/23792 از کشورهای دیگر/ د
الف: شوروی 846238ب: غربی (غیر از آمریکا)133263268جمع217 (9/19)
325(6/21)
306(4/14)
3 جمع2/1091(100)
7/1504(100)
9/2127(100)
4 پرداخت واردات (براساس موازنه پرداخت)15602
16061
16388
5 واردات (CIF)، گمرکات ایران) / ه10304
12752
13838
6 واردات نظامی مفروض (4 و 5)529833092550
7 واردات نظامی (کالا در مبدأ آن به صورت FOBیعنی روی عرشه دریافت شده جمع)1091150521288 شکاف مبهم (6 و 7)420718044229 خلاصه دریافتیهای آمریکا از تهراننظامی(ا.ب)75610733/1682
غیره (دفتر گمرکات. ا. الف)324227760/2730
جمع کالا(3998)
(3849)
(4412)
خدمات فروشهای نظامی خارجی (فاحش.ا.د)158394557برآورد دیگر خدمات / و6269641457کل خدمات(884)(1358)
(2014)
کل دریافتها488242076426
الف/ منبع: دفتر کنترل مهمات، وزارت خارجه، دفتر آمار سال تقویمی، FOB
ب / سال مالی آمریکا (1977 شامل 5 فصل) گاهی نیز این عنوان به ایران اطلاق می شود.
ج / به استثنای صادرات غیر از مهمات کنترل شده توسط عرضه کنندگان تجاری.
د / محموله ها، نه قراردادها: منبع: سازمان سیا، سال تقویمی.
ه / جدای از کالاهای غیر نظامی وارداتی وزارت جنگ.
و / براساس 30% پرداخت بخش خصوصی و 20% پرداختهای دولتی: آمار و ارقام بانک مرکزی ایران
در مورد تراز پرداختهای ارز خارجی برای سال تقویمی گریگوریان (سال میلادی م).
محرمانه
جدول 3
صادرات نفتی ایران به درآمد تقریبی آن
1967 و 1977 1976
کمیت (به) (میلیون بشکه)
برداشت دولتیدر ازاء هر بشکه
میزان درآمد دولت FOB (به میلیون دلار آمریکا) 1 نفت خام
ژاپن(%8/18)6/359
14/11$
9/4005$
کارائیب* از جمله جزائر ویرجین(%0/8) 4/15314/11
9/1708
انگلستان (%7/14) 0/28214/11
5/3141
هلند(%6/8) 0/164
14/11
0/1827
جبل الطارق (%0/7) 8/133
14/11
5/1490
آمریکا(%1/4) 7/7714/11
6/865افریقای جنوبی (%8/4) 3/91 14/11
1/1017
ایتالیا(%5/3)1/66
14/11
4/736فرانسه (%6/5) 8/10614/11
8/1189غیره(%0/25) 5/47714/114/5319جمع نفت خام(%100) 3/191214/11$0/21303$2 فرآورده های پالایش شده (تمام مقاصد)4/7750/125/9673 جمع مربوط به نفت7/1989
5/22270
* احتمالاً 70% نفت خام صادر شده توسط ایران به «کارائیب و جزائر ویرجین» تصفیه شده و مجددا به صورت
فرآورده های نفتی به آمریکا صادر می گردد. بنابراین واردات نفتی سال 1976 آمریکا از ایران چه مستقیم و چه
غیرمستقیم احتمالاً حدود 1/185 میلیون بشکه بوده که بدون هزینه حمل و نقل ارزش آن حدود 1/2 میلیارد دلار
می باشد.
ادامه جدول 3
1977
کمیت (به) (میلیون بشکه)
برداشت دولتیدر ازاء هر بشکه میزان درآمد دولت FOB (به میلیون دلار آمریکا) 1 نفت خامژاپن(%6/16)2/397
32/12$
5/366$کارائیب* از جمله جزائر ویرجین(%2/13) 7/23132/12
5/2854
انگلستان (%5/9) 5/17012/12
6/2100
هلند(%2/8) 1/146
32/12
0/1800
جبل الطارق (%2/7) 5/128
32/12
1/1583
آمریکا(%8/6)5/121
32/12
9/1496
افریقای جنوبی (%7/5) 3/102
32/12
3/1260
ایتالیا(%9/4)1/87
32/12
1/1073
فرانسه (%2/4) 5/7532/12
2/930غیره(%9/23) 2/426
32/12
8/5250
جمع(%0/100) 8/1786
32/12$
4/22013$
2 فرآورده های پالایش شده(تمام مقاصد)0/8375/13
3/1141
3 جمع مربوط به نفت8/1869
7/23154
* احتمالاً 70% نفت صادراتی ایران به جزایر کارائیب و ویرجین تصفیه شده و مجددا به آمریکا صادر می گردد. بنابراین
واردات نفتی آمریکا از ایران در سال 1977 چه مستقیم و چه غیر مستقیم احتمالاً حدود 7/283 میلیون بشکه و معادل
5/3 میلیارد دلار بوده است.
تاریخ: 13 مارس 1978 22 اسفند 1357طبقه بندی: سرّی غیر قابل رؤیت برای بیگانگان
وزارت خزانه داری واشنگتن
آقای کلاید تیلور
افسر امور مالی بخش اقتصادی سفارت آمریکا تهران
کلاید عزیز:
شما از ما خواسته بودید که تعداد محموله های اخیر تسلیحاتی به ایران را در اختیار شما قرار دهیم. این
امر ما را ملزم ساخت تا از چهار منبع کسب اطلاع نماییم که عبارتند از: 1 وزارت دفاع، 2 دفتر کنترل
مهمات وزارت خارجه، 3 وزارت بازرگانی، 4 سازمان اطلاعات مرکزی (سیا). ما با این چهار سازمان
تماس گرفته ایم و اطلاعاتی را که در دسترس هستند. جمع آوری نموده ایم. لیکن این اطلاعات برای ارائه
گزارشی مرتب در یک قالب قرار نمی گیرند.
وزارت دفاع ایالات متحده اطلاعاتی مفصل در مورد محموله های تسلیحاتی برای ایران در اختیار
دارد که آنها را براساس سال مالی ایالات متحده نگاهداری می نماید. من نسخه ای از داده های کامپیوتری
این محمولات را به منظور فراهم آوردن اطلاعات تا آنجایی که میسر باشد، ضمیمه نموده ام.«حمل مواد»
برای وزارت دفاع به این معناست که عنوان مالکیت به دولت خریدار داده شده است و معمولاً عنوان
مالکیت زمانی در داخل دستگاه دولت آمریکا به خریدار داده می شود که مواد و تجهیزات آماده بارگیری و
حمل باشند (و بنابر این درست کمی قبل از زمان واقعی صدور از ایالات متحده به آن اطلاق می شود). من
داده های کامپیوتری وزارت دفاع را مورد موافقتنامه های فروش با ایران را نیز ضمیمه کرده ام و این