بارگزاری ...
جستجو کنید
برای شروع جستجو، متن خود را وارد کنید.
صفحه 253

افسران ارتشی مکرراً به بازداشتگاهی که در آنجا بود (مایکل) سر می زدند و نیاز به نظم و تمایل ارتش به صدمه نزدن به مردم را تشریح می کردند. افراد ارتشی به نظر می رسید از تمایز قائل شدن بین آنان و پلیس یعنی به مخالفت با پلیس مشعوف می گردیدند. بازداشت شدگان با افسران ارتشی به طور شفاهی ابراز موافقت می کردند و با آنان همکاری می کردند (چونکه می خواستند هر چه زودتر آزاد شوند). یک بازداشتی که ارمنی (مسیحی) بود مایکل را مطلع نمود و به وی گفت وی نباید در اینجا باشد چون هدف زندانی کردن فقط مسلمانهاست. تمامی این موضوعات مایکل را متأثر ساخت و او از برادرش و دیگرانی که در پی آزادی او بودند در مورد وضعیت خودش نگرانی کمتری داشت. با این وجود نگهبانهای نظامی که با سرنیزه های سوار شده بر اسلحه ها در راهرویی که بازداشتیها در مواقع معین برای استفاده از دستشویی از آن می گذشتند صف کشیده بودند، به نظر می رسید که اصلاً شوخی ندارند.

5 افرادی که در جستجوی مایکل بودند نتوانستند با هیچ یک از مقامات تماس حاصل نمایند. آنان می دانستند هیچ یک از اسامی و شماره تلفن ها آنان را به جایی نمی رساند. با دادن رشوه به یک گروهبان توانستند جابجایی های مایکل را به طور مبهم دنبال نمایند. (قرار زمانی برای حاضر شدن وی در دادگاه واقع در عباس آباد برای شنبه تعیین شده بود چونکه جمعه یعنی روز بعد از دستگیری او تعطیل بود). سرانجام یک نفر تماسی برقرار نمود (آنان هرگز ندانستند چه کسی) و مایکل روز جمعه بدون حضور در محکمه آزاد شد. در میان دلائلی که افرادی که در پی او بودند مورد استفاده قرار می دادند این بود که وی روی قراردادی با دولت کار می کند و باید یک پاسپورت دولتی به عنوان آرشیتکت سفارتخانه جدید ایران در کویت دریافت دارد و بنابراین توسط ساواک آزاد گردید.

6 در میان داستانهایی که مایکل شنید این بود که روزانه 2000 نفر دستگیر می شوند و برخی بدون اینکه حتی مورد بازجویی قرار گیرند چندین هفته در بازداشت می مانند. این مطلب هرگز ثابت و یا دلیل بر آن اقامه نشد و برخی پرس و جوهای محتاطانه سفارت از طریق رابطین نظامی باعث انکار از جانب فرماندهان حکومت نظامی گردید.

7 پر سروصداترین و جالب ترین بازداشتی که مایکل با وی برخورد کرد پدربزرگی 80 ساله بود که مشغول خواندن قطعاتی از شاعر مخالف سعدی با صدای بلند بود.

سولیوان

گزارش سیاسی امنیتی، 5 نوامبر

سند شماره 126

خیلی محرمانه5 نوامبر 1978 14 آبان 1357

از: سفارت آمریکا، تهران 10776به: وزارت امور خارجه، واشنگتن دی. سی

موضوع: گزارش سیاسی امنیتی، 5 نوامبر

خلاصه: تظاهرات گسترده این بار منجر به برخورد خشونت آمیز در تهران گردید. سربازان


صفحه 254

در 3 نوامبر در نزدیکی دانشگاه تهران با دانشجویان برخورد کردند و در 4 نوامبر به طرف همان جمعیت (دانشجویان) تیراندازی کردند. مطبوعات پر از گزارشاتی هستند مبنی بر اینکه کریم سنجابی ممکن است دولت تشکیل دهد و شاید در قدرت با امینی سهیم شود.

در هر حال خمینی تهدید کرده است هر که با رژیم فعلی طرف معامله شود وجهه اش را درنظر عموم از بین خواهد برد. بنی احمد نماینده مخالف در مجلس در اعتراض به تصرف عنوان شده شهر پاوه توسط سالارجاف نماینده آن شهر استعفا نمود. کمیته قضایی مجلس در محروم نمودن یاسینی از مصونیت پارلمانیش به توافق رسید. خروج چهره های ساواک یعنی نصیری و ثابتی از ایران ممنوع اعلام شد. ایران ایر اعلام نموده اگر اعتصابیون تا 6 نوامبر بر سر کارهایشان بازنگردند پرسنل نیروی هوایی در ایران ایر فعالیت خواهند کرد. به طوریکه گزارش شده گنجی وزیر آموزش و پرورش استعفایش را تسلیم نموده است. پناهی وزیر جدید علوم امروز استعفا کرد. بانک ملی محدودیتهایی در مورد خروج ارز از ایران قائل شد. آتش و اغتشاش امروز در سراسر تهران وجود داشت. پایان خلاصه.

1 تظاهرات مجدداً در خلال آخر هفته سراسر ایران را فراگرفت. برای اولین بار در طول چندین هفته تهران شاهد بدترین آشوب بود. کنسولگریها از تبریز و شیراز گزارش می کنند تظاهرات در تبریز با گاز اشک آور متفرق شد و در شیراز هواپیمایی آرام بود. در شیراز اتوبوسی که از مدرسه بین المللی خارج می شد زیر ضربات سنگ قرار گرفت لیکن هیچ گونه جراحتی به وجود نیامد. از بابل مرگ دو نفر گزارش شد. در تمام شهرهای تحت حکومت نظامی و بدون حکومت نظامی بلااستثناء جمعیت انبوهی در خیابانها بود.

2 در تهران که برای روزها شاهد راهپیمایی دانشجویان بدون خشونتی قابل ملاحظه بود، هنگامی که دانشجویان سعی داشتند از دانشگاه تهران به طرف خیابانها حرکت کنند سربازان به روی جمعیت تیراندازی کردند. این نمایش دو بار در 3 و 4 نوامبر هنگامیکه دانشجویان قصد داشتند یک مرتبه دانشگاه را ترک کنند اجرا شد. در اولین روز سربازان با استفاده از باطوم به جمعیت یورش بردند و گاز اشک آور شلیک کردند. دانشجویان در گروههای همیشگی و به شیوه جنگ و گریز به اخلالگری پرداختند و به ساختمانها در منطقه آسیب رساندند. دیروز راهپیمایی بزرگ داخل دانشگاه با برخورد با سربازان در راه ورودی اصلی دانشگاه روبرو شد، هنگامیکه سربازان به آنان گفتند که متفرق شوند به طرفشان سنگ و بطری پرتاب کردند. یک شاهد عینی به خبرنگار گفت که سربازان گاز اشک آور شلیک کردند، سپس تیرهوایی شلیک کردند و سرانجام به طرف جمعیت تیراندازی کردند. گزارشات مربوط به تلفات به طور وسیعی با یکدیگر اختلاف دارند. این واقعه شبیه واقعه میدان ژاله نبود ولی گزارشات اشاره به چیزی بین 2 و 10 کشته دارند. دولت تیراندازی را قبول دارد ولی در این مورد که تلفاتی وجود داشته انکار می ورزد. رئیس دانشگاه تهران که تلاش نموده اعتبارش را در نزد دانشجویان حفظ کند نیز با اینکه 11 نفر زخمی شدند منکر کشته شدن کسی گردید. در


صفحه 255

هرحال این واقعه بدترین واقعه از زمان میدان ژاله بود. تیراندازی مانع مردم در غارت و چپاول بانکها، مغازه ها و غیره در تمام نقاط شهر نشد و تا هتل اینترکنتینانتال نیز کشیده شد.

3 مطبوعات پر است از گزارشاتی در مورد اقدامات و حرکات سیاسی که معمولاً در اطراف دولتی به ریاست سنجابی رهبر جبهه ملی و شاید در ائتلاف با نخست وزیر پیشین علی امینی دور می زند. انتظار می رود سنجابی فردا از پاریس بازگردد و حدس زده می شود که شاه او را برای بحث بر سر تشکیل یک دولت فراخواهد خواند. تمام این مطلب نامشخص خواهد ماند، خصوصاً این احتمال که امینی و جبهه ملی با یکدیگر همکاری نمایند. داریوش فروهر سخنگوی جبهه ملی دیروز شدیداً از علی امینی به خاطر مانورهای پشت پرده انتقاد کرد. علاوه بر این آیت الله خمینی مجدداً هرگونه آشتی و مصالحه ای را رد کرده است و اضافه نموده هرشخصی که با رژیم مذاکره نماید وجهه اش را در نظر عموم از بین خواهد برد. یک مقام ارشد جبهه ملی به طور خصوصی خمینی را متهم به بی مسئولیتی نمود و گفت «وی مثل یک خدای دروغین عمل می کند» ولی ما هیچ گونه نشانه ای در دست نداریم که وی یا هر مخالف دیگری جرئت کند به طور علنی خمینی را مورد حمله قراردهد. آیت الله شریعتمداری بر این موضع که وی فقط خواستار رعایت قانون اساسی است تصریح نمود. موضع وی به طور ضمنی جدایی وی از آیت الله خمینی را می رساند ولی شریعتمداری مثل رهبران مخالف دیگر از عنوان کردن علنی اینکه خمینی اشتباه می کند می ترسد.

4 مطبوعات گزارش می کنند منوچهر گنجی وزیر آموزش و پرورش استعفایش را تسلیم نموده و دیگر در جلسات کابینه شرکت نمی کند. امروز پناهی وزیر علوم و آموزش عالی نیزاستعفا کرد.

5 احمد بنی احمد نماینده مخالف مجلس در اعتراض به تصرف شهر پاوه (کرمانشاهان) توسط عاملان سالار جاف نماینده آن شهر در مجلس استعفاء کرد. او سالارجاف را متهم به سازماندهی ضدتظاهرات خشن برعلیه شهر خود سالارجاف و نیز بستن راههای ورودی شهر توسط عوامل مسلح نمود. بنی احمد خواستار آن شد که سالارجاف از مصونیت پارلمانیش محروم گردد و سپس محاکمه شود. در این بین سالارجاف تا زمانیکه کمیته قضائی مشغول بررسی و تحقیق است در ساختمان مجلس محبوس شده است. کمیته فعلاً منصور یاسینی نماینده مجلس را از مصونیت پارلمانی محروم کرده و مجلس در این مورد تصمیم خواهد گرفت. یاسینی که نماینده تهران است متهم به فساد می باشد.

6 نصیری رئیس سابق ساواک و پرویز ثابتی مقام عالیرتبه تازه برکنار شده تا هنگام پاسخ به اتهاماتشان در رابطه با تصدی طولانیشان در ساواک از ایران نمی توانند خارج شوند. مقامات قضایی پاسپورت آنها را توقیف کرده اند.

7 اعتصاب اساساً سیاسی ایران ایر ادامه می یابد و شرکتهای هواپیمایی خارجی که به پرسنل زمینی ایران ایر متکی هستند پروازهایشان به ایران را لغو کرده اند. به طوری که گزارش


صفحه 256

شده مدیریت به اعتصابیون گفته است اگر تا 6 نوامبر به سر کارهایشان بازنگردند پرسنل نیروی هوایی در ایران ایر فعالیت خواهند نمود.

8 بانک ملی ایران دیروز برای جلوگیری از خروج ارز به خارج اقدام نمود. بر اساس مقررات جدید در هر یک از نقل و انتقالات بیش از 5000 دلار انتقال نمی یابد و مشتریان بایستی مدارکی که نشان دهنده احتیاجشان برای انتقال پول باشد ارائه دهند. دیگر بانکهای تجاری از این اقدام پیروی کردند. سولیوان

5نوامبر، روز خشونت و آتش سوزی

سند شماره 127

خیلی محرمانه5 نوامبر 1978 14 آبان 1357

از: سفارت آمریکا، تهران 10782به: وزارت امور خارجه، واشنگتن دی. سی

موضوع: 5 نوامبر، روز خشونت و آتش سوزی

1 گروههای بزرگی قبل از ظهر شروع به اجتماع در نقاط مختلف شهر خصوصاً مناطق جنوبی حساس و شلوغ مثل میدان ژاله و دانشگاه نمودند. به تدریج با گذشت زمان، جمعیت این مناطق را ترک کرده و به طرف خیلی از نقاط شهر سرازیر گردیدند و شروع به ایجاد حریق در بانکها، سینماها، اتومبیلها، اتوبوسها، دفاتر شرکتهای هوایی و غیره نمودند. پرده ای از دود جنوب تهران را پوشانده است و از پنجره های رو به شمال سفارت ما می توانیم آتش سوزیهایی را ببینیم. به نظر می رسد آتش نشانان در رسیدن به صحنه آتش مشکلاتی دارند و یا به سادگی خود را کنار کشیده اند تا آتش سوزی ادامه یابد.

سفیر انگلیس اطلاع داد که ساعت 17 به وقت محلی سفارتخانه که بدون محافظ بوده مورد حمله واقع گردید و مدخل ورودی ساختمان سفارت تصرف شده است. ما به مقامات حکومت نظامی اطلاع دادیم تا کمک بفرستند. سربازان اکنون بدانجا وارد شده اند ولی سیستم تلفنی سفارت انگلیس کار نمی کند و ما هیچ گونه گزارشی از خسارت نداریم.

2 هیچ گونه گزارش موثقی در رابطه با تلفات نداریم. اینطور به نظر می رسد که نیروهای امنیتی فی الواقع از نیروی زیادی در طول روز استفاده نکردند ولی اکنون (ساعت 18 به وقت محلی) گزارشاتی از تیراندازی سنگینی در جنوب تهران در دست داریم. محوطه سفارت توسط سربازان محاصره شده و خیابانهای منتهی به سفارت بسته شده اند. هیچ گونه گزارشی از وارد شدن صدمه به آمریکاییان نداریم ولی به چهار آمریکایی که در هتل والدورف بودند و هتل آنها به آتش کشیده شد، پناه داده ایم. ما بعد از ظهر به جامعه آمریکاییان توصیه کردیم در خانه هایشان بمانند مگر اینکه مسافرتشان ضروری باشد. خیلی از شرکتها تاکنون کارمندانشان را به آمریکا فرستاده اند. امروز عصر ما یک مشاور دوم خواهیم فرستاد تا به آمریکاییان توصیه نماید صبح را در خانه ها بمانند تا اینکه ما فرصتی بیابیم که وضعیت امنیتی در شهر را مورد ارزیابی قرار دهیم. مدارس آمریکایی فردا بسته خواهند بود.


صفحه 257

3 نظریه: تعداد تظاهرکنندگان امروز احتمالاً از تعدادی که در تظاهرات 7 سپتامبر که منجر به برقراری حکومت نظامی شد بیشتر بوده است. شاهدان عینی اشاره کرده اند گروه کوچکی از میان جمعیتی در حدود 400 یا 500 نفر مشغول چپاول، آتش زدن و تخریب بوده اند و مابقی جمعیت به تماشا مشغول بودند و پلیس و ارتش یا حضور نداشتند و اگر هم حضور داشتند هیچ ممانعتی به عمل نمی آوردند. تظاهرات وسیع امروز ممکن است تا حدودی پاسخی باشد به تیراندازیهای دیروز در دانشگاه. ولی در شهر گمان بر این می رود که بحران جاری به سرعت به اوج خود خواهد رسید، به نظر می رسد که رهبران مختلف برای سرعت بخشیدن به تصمیمات بحرانی و حاد بیشترین تلاششان را به نحو احسن به خرج می دهند. شهر از شایعات پر شده است و به نظر می رسد دسته های مردم اغلب بر اساس همین شایعات عمل می کنند. ساعت منع عبور و مرور برای امشب در ساعت 21 تعیین شده است.

4 روشن است که نمی توان اجازه داد وضعیت فعلی برای مدت طولانی تری ادامه یابد. جبهه ملی در تلاش است تا به یک راه حل سیاسی دست یابد. اگر این تلاش ناموفق باشد، ما انتظار داریم که ارتش تلاش نماید تا در عرض 48 ساعت آینده، راه حل نظامی را تحمیل نماید. سولیوان

وضعیت امنیتی، نیمه شب 5 نوامبر

سند شماره 128

خیلی محرمانه5 نوامبر 1978 14 آبان 1357

از: سفارت آمریکا، تهران 10788به: وزارت امور خارجه، واشنگتن دی. سی

موضوع: وضعیت امنیتی، نیمه شب 5 نوامبر

1 از زمان گزارش سفارت در ساعت 6 بعد از ظهر، بعد از اعلام برقراری مقررات منع عبور و مرور شبانه در ساعت 9 شب خشونتها در تهران به تدریج رو به کاهش نهادند. تا آنجایی که مطلعیم ارتش و پلیس به سرعت، آرایش اجرای مقررات منع عبور و مرور شبانه را به نحو مؤثری به خود گرفته اند. در حالیکه هنوز آتش و دود در نقاطی به چشم می خورد و صدای شلیک سلاحهای کالیبر کوچک هر از گاهی و به صورت چند تایی، درست بعد از ساعت منع عبور و مرور شبانه شنیده می شد، به نظر می رسد که شهر به طور کلی و احتمالاً به طور موقت، آرام باشد.

2 بحران تهران در مناطق نمایندگیهایمان انعکاسی نداشت. گزارشات واصله از اصفهان، تبریز و شیراز حکایت از آرامش نسبی در آن مناطق می کند. اعمال خشونت آمیز توسط افراد جوان آشوبگر از جمله به آتش کشیدن ساختمانها و ماشینها و غیره در تهران متمرکز شده است. با ارزیابی اطلاعات موجود و در حالی که در طول روز آمریکاییان و دیگر خارجیان خودشان را در موقعیت سختی می دیدند و سفارت انگلیس به شدت خسارت دید، لکن مطلعیم که هیچ فرد آمریکایی و یا خارجی دیگری صدمه جانی ندیده است. بدیهی است که


صفحه 258

با روشنایی روز، ممکن است این نظریه بیش از اندازه خوش بینانه از آب درآید.

3 آزادی که امروز اخلالگران از آن بهره مند بودند (نیروهای مسلح یا پلیس خیلی کم دست به مداخله زدند.) شگفت آور بود. به نظر می رسد که ارتش هنوز هم اعتبار و نفوذ کافی برای اعمال قدرت داشته باشد (به دلیل کنترل مقررات منع عبور و مرور شبانه که ظاهراً مؤثر بوده است) اما دولت ایران بایستی اقداماتی را جهت تأمین میزان مشابهی از ثبات، در مدت روز در خلال کارهای روزمره، به عمل آورد. در غیر این صورت فردا آشوبها و ناآرامیهای زیادی را پیش بینی می کنیم، چیزی که رشته های از هم گسسته پایتخت این کشور یارای آن را ندارد. سولیوان

وضعیت رو به وخامت کارگری در ایران

سند شماره 129

استفاده اداری محدود5 نوامبر 1978 14 آبان 1357

از: سفارت آمریکا، تهران 10816به: وزارت امور خارجه، واشنگتن دی. سی

موضوع: وضعیت رو به وخامت کارگری در ایران

1 خلاصه: وضعیت کارگری به عنوان قسمت کوچکی از کل وضعیت مجموعه اقتصادی سیاسی در ایران، به سرعت رو به وخامت می رود. اعتصاب شرکت ملی نفت ایران ابعاد هشدار دهنده و خطرناکی به خود گرفته است. اعتصاب هواپیمائی ملی ایران کل پروازهای داخلی و بین المللی را به طور کامل متوقف کرده است و نیز رفت و آمد هواپیماهای خارجی را تهدید به توقف می کند، و شرکت مخابرات ایران یک بار دیگر به دلیل مسایل و درگیریهای کاری، حداقل به طور جزئی، متأثر و دچار نابسامانی شده است. بسیاری از وزرای دولت، به دلیل اعتصاب کارگران به طور جدی در تنگنا قرار گرفته اند. اعتصابها و دیگر فعالیتها و اقدامات کارگران به طور فزاینده ای در حال سیاسی و ضدبیگانه شدن هستند. پایان خلاصه.

2 همانطور که به طور جداگانه گزارش شد، اعتصاب شرکت ملی نفت ایران به طور جدی تا مرز تأثیرگذاری بر صادرات نفت ایران ادامه دارد و احتمالاً ایران را با جدی ترین تهدید همه جانبه اقتصادی روبرو خواهد ساخت. روز 5 نوامبرگسترش اعتصاب به رانندگان کامیونهای شرکت ملی نفت ایران سرایت نمود، و در نتیجه حداقل به طور موقت در تهران، بنزین برای مصرف عموم مردم در دسترس نیست. جریان ترافیک مثل خون در رگهای حیات اقتصادی تهران است. در صورتی که شیرها بسته بماند، صدمه ناشی از تعطیلی پمپ بنزینها غیرقابل تحمل خواهد بود. منابع و رسانه های گروهی گزارش می دهند که رانندگان کامیون و مأمورین پمپ بنزینها به پشتیبانی از اعتصاب کارگران شرکت ملی نفت و سایرین اعتصاب کرده اند زیرا آنها از خرابکاری بیم و واهمه دارند. کاهش تحویل مواد سوختنی گرمازا و کپسولهای گاز، به سرعت می تواند فعالیت و کارکرد ادارات، مدارس و آسایش خانه ها را تحت الشعاع قرار دهد. چرا که در حال حاضر هوای تهران زمستانی است.


صفحه 259

3 اعتصاب هواپیمائی ملی ایران به شکلی کاملاً مؤثر جریان دارد و تمام سرویسهای هواپیمائی ملی ایران چه داخلی و چه خارجی، دچار وقفه شده است. کفیل مدیرعامل پان آمریکن در ایران به مقامات سفارت اطلاع داد که خطوط هواپیمایی خارجی ارائه سرویس به فرودگاه مهرآباد را ادامه می دهند، مگر اینکه اعتصاب کارگران شرکت نفت در آینده نزدیک تأمین سوخت برای این پروازها را مورد تهدید قرار دهد. خواستهای اعتصاب کنندگان کاملاً سیاسی است (نگاه کنید به گزارش 10722 سفارت در تهران) و گزارشات ناموثق حاکی است که آخرین آنها عبارت از تحت فشار گذاشتن تیمسار فضلی مدیرعامل هواپیمائی ملی ایران برای استعفاء است.

4 رسانه های خبری گزارش می دهند که کارکنان شرکت سهامی مخابرات ایران برای دومین بار دست به اعتصاب زده اند، ما تصدیق کرده ایم که حداقل تعدادی از کارگران پست، تلفن و تلگراف در اعتصاب هستند ولی وضعیت دقیق افراد باقیمانده شرکت مخابرات ایران روشن نیست. دوهزار نفر از کارمندان بانک مرکزی برای دومین بار در 5 نوامبر 1978 اعتصاب کرده اند.

5 وضعیت کارگران در سایر بخشهای عمومی و خصوصی به طور مساوی وخیم است. تعدادی از وزارتخانه های دولتی به طور جدی در تعطیلی به سر می برند. و در حالیکه ما تاکنون گزارش درستی در مورد بخش خصوصی نداریم، برداشت ما این است که اعتصابات به طور فزاینده ای جامعه تجاری ایران را رو به ضعف برده است. به مجرد اینکه جزییات بیشتری در دسترس قرار گیرد، اطلاع داده خواهد شد. تظاهرات متعددی حداقل در مورد یکی از وزارتخانه ها (وزارت اقتصاد و دارائی) به تهاجم علیه دفاتر و تخریب فیزیکی و آسیب دیدن تعدادی از پرسنل، تبدیل شده است. در 1 نوامبر مداخله نظامی وضعیتی را که یکی از معاونین وزارتخانه فوق، کشتار وحشتناک 300 400 نفر از کارمندان متمرد توسط یک گروه بزرگ مسلح به چاقو و طرفدار شاه توصیف می نمود، در آخرین لحظات دفع کرد.

6 شاید نگران کننده ترین جنبه وضعیت جاری این باشد که انگیزه کارگران اعتصابی از نان و کره به مسایل و امور سیاسی تحول پیدا کرده است. اعتصاب کنندگان در حال حاضر تقریباً به طور عام خواستهای آزادی زندانیان سیاسی، خاتمه دادن به حکوت نظامی، لغو قراردادهای نفتی، لغو قراردادهای همکاری فنی خارجی و در بسیاری از موارد سقوط شاه را مطرح می کنند. شعارهای حمایت از آیت الله خمینی رهبر مذهبی تبعیدی بین کارگران اعتصابی مشترک است. بسیاری از حیاتی ترین خدمات کشور در معرض اثرات ناشی از درگیری کاری واقع شده اند.

7 هر روز که می گذرد اعتصابات و دیگر فعالیتها و اقدامات بیشتر جنبه ضدخارجی پیدا می کند (و به دلیل حضور گسترده ایالات متحده در اینجا قاعدتاً بیشتر ضدآمریکایی). همه اعتصاب کنندگان شرکت ملی نفت ایران، شرکت مخابرات ایران و هواپیمایی ملی ایران در میان


صفحه 260

خواسته هایشان، اخراج کارکنان خارجی را مطرح می کنند. حوادث جداگانه ای مبنی بر تهدیدات مستقیم علیه کارکنان اروپایی و آمریکایی مؤسسات مشخص صورت گرفته است. آخرین گزارش این است که در تاریخ 5 نوامبر مشاوران آمریکایی که با وزارت کار همکاری می کنند به زور از دفاتر کارشان اخراج شده اند.

8 مطالب فوق در 5 نوامبر قبل از استعفای دولت شریف امامی نوشته و تهیه شد. اهداف اولیه دولت نظامی جدید اعاده نظم و تأمین برگشت اعتصابیون به سر کارشان است. از نقطه نظر وخامت وضع کارگران مسئله اخیر یک آزمایش مهم و خطیر در مورد قدرت حل و توانائیهای مؤثر دولت جدید خواهد بود. سولیوان

دستورالعمل مسافرت به ایران

سند شماره 130

بدون طبقه بندی5 نوامبر 1978 14 آبان 1357

از: وزارت امور خارجه، واشنگتن دی. سی 282017

به: کلیه نمایندگیهای سیاسی و کنسولی

موضوع: دستورالعمل مسافرت به ایران

تا اطلاع ثانوی سفارت در تهران توصیه می کند که از مسافرت غیرضروری به مقصد تهران اجتناب شود. برخی پروازهای بین المللی همانند 5 نوامبر بر فراز تهران پرواز خواهند کرد.

ونس

گزارش وضعیت ایران، شماره 1 مورخ 5 نوامبر 1978

سند شماره 131

سرّی5 نوامبر 1978 14 آبان 1357

از: وزارت امور خارجه، واشنگتن دی. سی 282041

به: نمایندگیهای دیپلماتیک در اروپا، شرق نزدیک و جنوب آسیا، کاراکاس، توکیو، خارطوم، پرتوریا، مکزیکو، لاگوس.

موضوع: گزارش وضعیت ایران، شماره 1 مورخ 5 نوامبر 1978

1 اواخر امروز شاه به سفیر آمریکا سولیوان و سفیر انگلستان پارسونز اطلاع داد که دولت فعلی برکنار و به جای آن دولتی نظامی به ریاست ژنرال ازهاری رئیس فعلی ستاد مشترک ارتش به عنوان نخست وزیر جایگزین خواهد شد، نظامیان و سربازان در سرتاسر تهران در مقیاس وسیعی در حال جابجایی برای ایجاد نظم و قانون هستند.

2 امروز زد و خورد بین نیروهای امنیتی و تظاهرکنندگان ادامه یافت و این در حالی است که بدترین آشوب تهران در طی ده سال اخیر به دومین زد و خورد کشیده شد. جماعات زیادی در قسمتهای مختلف شهر گرد آمده بودند. گروههای آشوبگر در خیابانها در حین عبور به این سو و آن سو می رفتند و ماشینها، اتوبوسها، دفاتر هواپیمایی، بانکها، سینماها و دیگر