معرفيهاى اجمالى
در آمدى به تحقيق در اهداف و مقاصد سوره هاى قرآن كريم
عبد الله محمود شحاته. ترجمه و نگارش سيد محمد باقر حجتى. (تهران, دفتر نشر فرهنگ اسلامى, 1369). 620ص, وزيرى.
پژوهشهاى قرآنى و تفسيرى اينك - سپاس خداى را - در حال گسترش و ژرفا نگرى است. اين حركت ميمون اگر بيشترين توجه را به ابعاد نا شناخته اين كتاب عظيم داشته باشد, بس سودمند و كارآمد خواهد بود و در آشنا ساختن مسلمانان با معارف آفتابگون و حقايق درياوار آن, نقش بسزايى خواهد داشت.
استاد سيد محمد باقر حجتى سالهاست كه سختكوشانه در معارف قرآنى قلم زده و آثار سودمندى را در علوم قرآنى تأليف و يا ترجمه كرده اند.
آنچه اينك به معرفى آن مى پردازيم, ترجمه و نگارش كتاب اهداف كل سورة و مقاصدها فى القرآن الكريم, نگاشته عبدالله محمود شحاته از نويسندگان و تفسير پژوهان معاصراست.
موضوع كتاب, هدف و يا هدفهاى محورى سوره هاى قرآن كريم است. اين بحث با اينكه بحثى سودمند و راهگشا و انديشه برانگيز است ; اما تاكنون آثار درخورى درباره آن فراهم نيامده است.البته برخى ازمفسّران, از جمله علامه طباطبايى, شيخ محمود شلتوت, شيخ محمد عبده و سيد قطب در آغاز تفسير سوره ها, اشارات سودمند و كارآمدى به اين مبحث داشته اند و از پيشينيان بايد از كتاب گرانقدر بصائر ذوى التمييز فى لطائف الكتاب العزيز نام برد.
كتاب با مقدمه اى از مؤلف در اهميت و پيشينه اين بحث مى آغازد و با تبيين و توضيح اهداف سوره بقره ادامه مى يابد. اين اثر تا سوره جاثيه پيش رفته است و در تمام فصلها در ضمن بحث از هر سوره اى به خطوط اصلى و هدفهاى محورى آيات و سوره ها, اشاره هاى سودمند و كارامدى شده است. مثلاً در سوره رعد, پس از مقدمه, اين عناوين آمده است: موضوع سوره رعد, ادله الوهيت در سوره رعد, هماهنگى و آرايش هنرى در سوره رعد. و در سوره حج نيز اين عناوين: نشانه هاى شدت و سطوت در سوره حج, بخشها و مجموعه ها در سوره حج, حكمت نامگذارى سوره حج, اهداف اجمالى سوره حج. و در سوره زمر اين عناوين: ادله توحيد, سايه آخرت در جوّ[كذا] سوره زمر, بخشهاى پنجگانه سوره زمر, توحيد, و آفرينش انسانها و حالات آنان, مظاهر قدرت, مناقشه هاى گوناگون, خداى يگانه و اندرخور عبادت نه آلهه و ….
پايان بخش كتاب فهرستهاى فنّى آن است; فهرست اعلام, مكانها, كتابها وشعرها. به هر حال كتاب مزبور اثرى است خواندنى وماندنى. سعى مؤلف و مترجم مشكور باد. الأربعون حديثاً فى فضائل امير المؤمنين و سيدة نساء العالمين
- صلوات الله وسلامه عليها - برواية عائشه
احمد المحمودى. (بيروت, مؤسسة البلاغ, 1410). 208ص, وزيرى.
بخش عظيمى از آثار و نوشته هاى محققان اسلامى را كتابهايى تشكيل مى دهند كه با عنوان اربعين نگاشته شده است. (رك: الذريعة, ج1, ص409 - 434).در اين گونه آثار, مؤلفان چهل حديث را برگزيده و به شرح و تفصيل آنهامى پردازند. موضوعات اين آثاربراساس بينشها و نگرشهاى مؤلفان گوناگون است ; از جمله جديدترين اين آثار, كتاب ياد شده است كه با آهنگ تبيين و عرضه گوشه اى از فضايل و مناقب والاى على -ع- و فاطمه اطهر -س- تدوين يافته است.
مؤلف, كتاب را با مقدمه اى در شخصيت اميرالمؤمنين-ع- وفاطمه زهرا-س- مى آغازد و آنگاه با عرضه روايات ادامه مى دهد. از مجموعه چهل روايت متن - كه هر كدام منقبت و فضيلتى را دربردارند - بيست روايت درباره على -ع- و بيست روايت درباره حضرت صديقه طاهره است. كليه روايات از منابع مهم و معتمد عامّه و به روايت عايشه است. مؤلف در تأييد و توضيح روايات, احاديث ديگرى نيز از طريق وى و از طرق ديگر آورده است كه بدين سان به 125 روايت رسيده است. در پا نوشتها نيز مطالب مفيدى در توضيح و تكميل مطالب متن آمده كه در مجموع, كتاب را سودمند تر كرده است.
پايان بخش كتاب فهرستهاى فنّى و بسيار گوياى كتاب است ; مانند فهرست آيات,احاديث, اشعار, اعلام, امكنه و مصادر. حروفچينى, چاپ و تجليد كتاب در نهايت نفاست و زيبايى است. تصنيف غررالحكم و دررالكلم
تحقيق مصطفى درايتى. (چاپ اول: قم, دفتر تبليغات اسلامى, 1369). 562ص, وزيرى.
غررالحكم و دررالكلم مجموعه اى است از كلمات قصار و حكمتهاى گهربار حضرت على -ع- كه شامل حدود 12000 حديث كوتاه است. مؤلف بزرگوار كتاب در مقدمه آن نوشته اند:
آنچه مرا به فراهم آوردن اين كتاب بر انگيخت, افتخارى است كه ابو عثمان جاحظ در جمع آورى صد كلمه بدان دست يافت ; ولى موجب بسى شگفتى است كه اين مرد با آن كه علاّمه روزگار خود بوده و در دانش وبينش, يگانه عصر خويش به شمار مى آمده و به سرچشمه هاى كلمات و گفتارهاى امام -ع- نزديكتر بوده است ; چسان عظمت و والايى ديگر كلمات امام -ع- بر وى پوشيده مانده و از آن همه سخنان بيشمار به اندكى بسنده كرده است. من با اين كه خود را شايسته اين ميدان نمى دانم, از گفتار آن حضرت اندكى از بسيار را جمع كردم و آنها را بر اساس حروف الفبا مرتب ساختم و اسانيد كلمات را براى اختصار افكندم و آخر كلمات را به خاطر تمايل ذوقها به سجع, مسجّع قرار دادم و آن را غررالحكم و دررالكلم ناميدم. (غررالحكم, مقدمه).
غررالحكم هميشه مورد توجه عالمان و محققان و محدثان بوده است ; از اين رو برخى از عالمان آن را شرح كرده و برخى به ترجمه اش همت گماشته اند. (شرح غررالحكم, ج1, ص5). آنچه اينك مورد گفتگوست, رده بندى گسترده مجموعه روايات غررالحكم است كه در ضمن شش عنوان كلى (عقايد, اخلاق, سياست, اقتصاد, عبادت و مسائل اجتماعى) تدوين يافته است. هر يك از عناوين كلى در ابواب و فصولى تفصيل يافته اند و بدين سان دامنه بهره رسانى كتاب گسترش يافته است.
در عنوان بندى كلى موضوعات, جنبه هاى غالبى آنها در نظر گرفته شده است; مثلاً (احسان) در زير عنوان (اخلاق اقتصادى) آمده است كه به نظر محققان با اين عنوان هماهنگتر است تا با عناوين (اجتماعى و اخلاق). متن كتاب بر اساس چاپ مرحوم ارموى تنظيم شده و براى اطمينان بيشتر با نسخه چاپ نجف نيز مقابله شده است. تمام روايات به شرح آقا جمال خوانسارى ارجاع داده شده است تا خواننده بتواند به سهولت از شرح وى نيز بهره گيرد. همچنين هيچ روايتى تقطيع نگرديده است تا جستجو گران را منبعى مستقل و كارامد باشد.
كتاب مقدمه اى دارد كه در ضمن آن از اهميت كتاب و شرح حال مؤلف آن سخن رفته است. افزون بر فهرست ابتداى كتاب كه عناوين كلى يا د شده و زير عنوانهاى آنها را به همراه دارد, در پايان نيز فهرست دقيق الفبايى تنظيم شده است, تا اگر جستجوگرى با توجه به اين فهرست به مطلوب دست نيافت, به آسانى از آن فهرست بهره گيرد ; مثلاً اگر جايگاه (احسان) را در عناوين ياد شده نيافت, مى تواند به فهرست پايانى مراجعه كند و روايات مربوط به آن را در حرف (ح) با تمام زير عنوانها ببيند.
فهرستى دقيق و كارامد نيز از لغات مشكل تنظيم شده و پس از ترتيب الفبايى به عربى و فارسى توضيح داده شده است. اين واژه ها در متن با يك ستاره مشخص شده اند. دراسات فى ولاية الفقيه و فقه الدولة الاسلامية
نگارشهاى فقهى با نگرش حكومتى و در جهت تبيين نظام سياسى اسلام گواينكه از پيشينه اى كهن بر خوردار است; اما پر برگ و بار نيست. در مجموعه آثار مدوّن فقهى عالمان و فقيهان اهل سنّت به مجموعه هايى بزرگ با نگرشى تقريباً جامع و شامل در اين زمينه توان دست يافت. امّا در ميان آثار فقهى شيعه چندان مجموعه هايى مستقل و با نگرشى همه جانبه در اين مبحث وجود ندارد. (براى سير اين بحث در شيعه بنگريد به مقدمه ترجمه جلد اوّل كتاب مورد گفتگو). به هر حال, آنچه اينك به معرفى اجمالى آن مى پردازيم, اولين اثرى است كه در جريان فقه شيعى, (فقه حكومتى) را بدين گستردگى به ميدان اجتهاد و استنباط كشانده و به بحث و بررسى پرداخته است. اين اثر در مجموعه آثار فرهنگ اسلامى, گسترده ترين, عميقترين و جامعترين كتابى است كه مباحث حكومتى را با توجه به جريانهاى فقهى مختلف باز كاوى كرده و مدوّن ساخته است.
از اين مجموعه پيشتر دو مجلّد نشر يافته و آنچه اينك مورد گفتگوست, جلد سوّم آن است ; شامل مباحث مهم منابع مالى دولت اسلامى كه با بحث زكات و صدقات مى آغازد و با بحث خمس ادامه مى يابد. بحثهاى كلّى اين دو عنوان تا آنجا كه به بحث حكومت و دولت مربوط شده است, در اين كتاب آمده و مباحث ريز فرعهاى اين دو بحث به كتابهاى الزكاة و الخمس ارجاع داده شده است.دراين دوبحث نكته نگريها و باريك بينيهاى فراوانى توان يافت ; به ويژه در بحث مصرف خمس و حكم آن در زمان غيبت كه بسيارخواندنى است.
در فصل سوم به تفصيل ازاراضى مفتوحة عنوة و اسيران بحث شده و در پرتو اين بحث, مفهوم دقيق غنيمت و چگونگى آن در زمان پيامبر روشن شده است.
در اين بحث نيز به مسائل تازه و مستحدثه اى توجه شده و نكات سودمند و ارجمندى مطرح گشته است. در بحث چهارم مسأله فىء و انواع آن در پرتو تفسير عالمانه آيات ششم و هفتم سوره حشر به گستردگى به بحث و بررسى نهاده شده است و در ادامه آن از جزيه و خراج و مسائل مربوط به آن به گونه اى مستوفى بحث شده است.
مؤلف محقق كه به گفته آيت الله محمدى گيلانى( تبلور عينى شيخ الطائفه در اين عصرند) (احتكار و قيمت گذارى, ترجمه و تقرير آيت الله محمدى گيلانى, ص4) در تمامى فصول بر شيوه آن بزرگوار رفته و با حوصله و دقت شگرفى, تمام متون فقهى و روايى فريقين را كاويده و در عرضه مطالب غالباً به سير تاريخى مباحث توجه كرده و از اين رهگذر در اين مجلّد و مجلّدات گذشته به نتايجى نايل آمده اند كه در جريان فقه شيعى بى نظير است.
اين جلد به همت انتشارات دارالفكر در قم چاپ و نشر شده است. اميد است جلد چهارم آن كه ادامه بحث منابع مالى دولت اسلامى و فهرستهاى فنّى كتاب را شامل خواهد بود, به زودى منتشر شود. شرح المنظومة
حاج ملا هادى سبزوارى. تصحيح و تعليق حسن حسن زاده آملى. (نشر ناب, 1369). ج1, بخش منطق, وزيرى.
حاج ملا هادى سبزوارى از فيلسوفان و عارفان بزرگ قرن سيزدهم هجرى است كه آثار گرانقدروى يكسره ژرف و استوار و معروف است.
در ميان آثار حاج ملا هادى سبزوارى, منظومه و شرح آن از جايگاه بلندى بر خورداراست. سالهاست كه اين كتاب عظيم, متن درسى فلسفه حوزه هاى علوم اسلامى است. استاد سيد جلال الدين آشتيانى درباره منظومه نوشته اند:
اين اثر نفيس مشتمل بر يك دوره منطق و فلسفه به نحو اختصار, بلكه برزخ بين تفصيل واجمال است. مؤلف, در ابتدا يك دوره منطق و فلسفه را در سلك نظم كشيده و بعد خود به آن شرح نوشته و بعد از شرح به قسمت حكمت آن حواشى نوشته است. اين كتاب به واسطه اشتمال بر نظم, پيچيده و معقداست. حكيم سبزوارى از قرار اظهار خود, شرح منظومه را در عنفوان جوانى تأليف نموده است. اين كتاب منتخبى است از كتاب اسفار و ساير آثار آخوند ملا صدرا كه اغلب عبارت آن را مى توان در مواضع مختلف اسفار و ساير كتب آخوند نشان داد. (مجموعه رسائل فيلسوف كبير حاج ملاهادى سبزاورى, با تعليق و تصحيح و مقدمه سيد جلال الدين آشتيانى, انجمن اسلامى حكمت و فلسفه ٌ ايران , 1360, ص46).
چاپ منقح و چشم نواز اثرى بدين سان ارجمند و گرانقدر, تلاشى است سودمند و ستودنى. آنچه اينك عرضه شده, بخش منطق آن است كه محقق محترم آن پس از مقابله نسخه هاى خطّى متعدد با نسخه چاپى, آن را در اختيار استاد علامه حسن حسن زاده آملى - كه از استادان مسلّم فلسفه در حوزه علميه قم هستند - نهاده است. استاد, متن تصحيح شده را با نسخه هايى ديگر و با چاپ ناصرى و مظفرى نيز مقابله كرده و حواشى محققانه و روشنگرانه بر شرح حاجى سبزوارى نگاشته اند.
افزون بر آنچه ياد شد, منابع برخى از اقوال متن را استاد حسن زاده آملى استخراج كرده و نشان داده اند و موارد با قيمانده را نيز آقاى طالبى منبع يابى كرده و آورده است.
فهرست آيات, روايات, اعلام, منابع و موضوعات در پايان كتاب آمده است. فهرست موضوعات كتاب به زبان عربى است ; شايسته بود مقدمه كتاب نيز به عربى نگاشته مى شد و ازنسخه هاى مورد مراجعه و چگونگى مقابله و تصحيح سخن مى رفت.
اميداست ساير متون درسى فلسفى در حوزه هاى علوم دينى با تصحيح حضرت استاد احياء و منتشر شود. گفتنى است بخش حكمت و شرح منظومه نيز به زودى منتشر خواهد شد. تحقيق حول ابن عباس و مكانته فى التفسير و المعارف الاخرى
محمد باقر حجتى. (بيروت, دار الروضة, 1410). 222ص, وزيرى.
در جريان تفسير نگارى, ابن عباس جايگاه بلندى دارد. او در كودكى ملازم و مصاحب پيامبر بود. پيامبر روزى اورا در آغوش كشيد و دست به سينه او نهاد و فرمود: اللهم فقّهه فى الدين و انتشر منه. (سفينة البحار, ج2, ص154 ; الاتقان, ج4, ص234). ابن عباس از شاگردان نامدار حضرت على -ع- بود و به اين شاگردى مباهات مى كرد و بارها آن را به ديگران ياد آور مى شد. (خلاصة الاقوال, ص51).در منابع شرح حال نگارى و در آثار و روايات, از ابن عباس به (ترجمان القرآن), (فارس القرآن), (حبر الأمّة ), (رئيس المنتشرين) و (شيخ المفسرين) ياد شده است. (ص49 - 51). پژوهش و بررسى درباره شخصيت ابن عباس و تأثير اين مفسّر گرانقدر در جريان فرهنگ اسلامى, سودمند خواهد بود و كارامد. برخى از محققان از نگاههاى گوناگون به جايگاه وى پرداخته اند. (عبدالله بن عباس: حبر الأمّة و ترجمان القرآن, مصطفى سعيد الخن ; عبدالله بن عباس: علمه و تفسيره و منطقه و ورعه, السيد على العلاّمه الفانى ; ابن عباس و أموال البصرة: دراسة و تحليل, جعفر مرتضى عاملى.)
آنچه اينك به معرفى اجمالى آن مى پردازيم, پژوهشى مفصل در جايگاه ابن عباس در معارف اسلامى و به ويژه در زمينه تفسير است.
مؤلف, كتاب را با مقدمه اى كوتاه در چگونگى اين تحقيق آغاز كرده و با گزارش نام, نسب و زادگاه ابن عباس ادامه داده است. فصل ديگر عهده دار تبيين جايگاه ابن عباس است در ديدگاه پيامبر و در فصل سوم از استاد ابن عباس در تفسير و حديث سخن گفته و به جايگاه بلند حضرت على-ع- در تفسير پرداخته و رأى ابن تيميّه را نقد كرده است. شهرت على بن عباس در بلاد اسلامى بحث بعدى است كه پس از آن توضيح و تبيين القاب وى آمده است. گستره معلومات ابن عباس در معارف اسلامى و مصادر وى در تفسير قرآن از مباحث مهم و دلكش اين نوشته است. گزارش معرّبات نقل شده از ابن عباس با پيشدرآمدى در چگونگى اين موضوع در ميان مفسّران و قرآن پژوهان, مبحث بعدى است.
تبيين و تفصيل طرق ابن عباس در تفسير, فصل نهم كتاب را فرا گرفته است. و در فصل دهم به تفصيل و دقت از آثار وى سخن رفته است. در فصل پايانى كتاب از اخلاص ابن عباس در مقابل حضرت على -ع- ياد شده و از فرجام كار وى گفتگو شده است.
مايه اصلى كتاب, مقاله اى است كه استاد سالها پيش نگاشته و در مجله مقالات و بررسيهاى دانشكده الهيات و معارف اسلامى دانشگاه تهران و نيز در كتاب سه مقاله درباره تفسير و نحو منتشر شده است. استاد حجتى پس از آنكه به عضويت مجمع اللغة العربية در دمشق در آمد, مقاله ياد شده را به تفصيل نگاشته و ترجمه كرده است.
كتاب در مجموع بسيار سودمند و خواندنى است ; اما جاى فهرستهاى اعلام, آيات, روايات و اشعار در آن خالى است كه اميداست در چاپهاى بعدى اين نقيصه نيز رفع گردد. فرهنگ زبان فارسى
الفبايى - قياسى
مهشيد مشيرى. (چاپ اول: تهران, انتشارات سروش, 1369). بيست و چهار « 1190ص, وزيرى.
كتاب حاضر نخستين فرهنگ زبان فارسى است كه به روش (الفبايى - قياسى) تنظيم شده است. كليه فرهنگهايى كه پيشتر منتشر گرديده به روش الفبايى است و مراجعه كننده براى يافتن معناى يك واژه بايد با ملحوظ داشتن حرف اوّل آن, به فرهنگنامه ها مراجعه كند. محدوديت اين فرهنگنامه ها در اين است كه مراجعه كننده تنها با معنى يا معانى همان واژه آشنا مى شود. مضافاً اينكه اطلاعاتى كه فرهنگهاى معمولى زبان درباره هر واژه به دست مى دهند, اگر چه به نوبه خود مفيداست ; ولى نمى تواند به تنهايى براى شناخت آن واژه كافى باشد. زيرا ارزش هر واژه در رابطه معنايى وحتى صورى اش با واژه هاى ديگر مشخص مى شود. (اعم از واژه هاى مترادف و متضاد و واژه هاى ديگرى كه به ذهن ما تداعى مى شود.)
امّا فرهنگ حاضر به اين محدوديت فائق آمده و با استفاده از يكى از آخرين روشهاى فرهنگ نويسى, به صورت الفبايى - قياسى فراهم آمده است. فراهم آورنده در مقدمه كتاب درباره چگونگى اين روش ياد آور شده است كه:
در اين روش از طريق روابط قياسى و منطقى موجود بين واژه ها سعى مى شود كه يك تصوير متجانس ساختارى و زنجيره اى از گروههاى واژگانى گوناگون به دست داده شود , به ترتيبى كه واژه هاى هر گروه به كمك هم آيند و متقابلاً تعيين كننده ارزش يكديگر باشند, و هر واژه سرنخى باشد براى جستن واژه هايى كه در كلاف هر مجموعه واژگانى از حيث معنايى و صورى با آن ارتباط دارند.
اثر حاضر مشتمل به چهل هزار واژه, اصطلاح و تركيبات فارسى معاصر است كه با استفاده از آثار معتبر فارسى و خارجى و به روش مزبور تنظيم گرديده است. در مثل ذيل واژه (چرخ), تركيبات (چرخ كردن) و (چرخ فيروزه) و (چرخ كبود) و (چرخ فلك) و (چرخ زدن), همراه با معنى آن آمده است. و يا در ذيل واژه (كور), تركيبات (كور بخت) و (كور دل) و (كور باطن) و (كور خواندن) و (كور رنگى) و (كورسو) ), همراه با معنى آن آمده است. امتياز اين روش در غنى ساختن دايره واژگانى مراجعه كنندگان است و آدمى با مراجعه به يك واژه, ضمن آنكه با ديگر واژه هاى مرتبط با آن آشنامى گردد ; تصويرى روشن از معناى هر واژه را فراچنگ مى آورد. اسلام وجهان امروز
مارسل بوازار. ترجمه مسعود محمّدى. (چاپ اوّل: تهران, دفتر نشر فرهنگ اسلامى, 1369). 290ص, وزيرى.
(بى هر مقدمه اى بايد بگويم كه ما معتقديم اسلام يك وحى الهى است). اين گفته, از آن مارسل بوازار, اسلام شناس برجسته معاصراست كه اينك به بركت آثار جدى ومحققانه اش, آوازه اى عالمگير يافته است. پيشتر از وى, اثرى تحت عنوان انسان دوستى در اسلام, توسط دكتر محمد حسن مهدوى اردبيلى ودكتر غلامحسين يوسفى, همراه با پا نوشت دكتر سيد جعفر شهيدى به فارسى گردانيده شده است.
كتاب حاضر در پنج فصل سامان يافته است: فصل يكم عهده دار بحث از اسلام ومسلمانان در وجدان غرب است. فصل دوّم پژوهشى است درباره نيرويى اخلاقى وسياسى در جهان معاصر كه در ضميمه آن از سهم تمدن اسلامى در بناى نظم عادلانه بين المللى, سخن رفته است. در فصل سوّم كتاب از حقوق بشر وصلح, ودر فصل چهارم از علم وتكنولوژى سخن رفته ونكته ها وطرفه هاى آموزنده اى فراچنگ خوانندگان داده شده است. واپسين فصل كتاب درباره تعليم وتربيت وتوسعه اقتصادى است.
گفتنى است از صفحه 124 تا 133 كتاب مزبور, ضميمه اى تحت عنوان (بيانيه اسلامى جهانى حقوق بشر) آمده است. اين بيانيه در سپتامبر 1981, به ابتكار سالم اعظم, دبير كل شوراى اسلامى فراهم آمده وبراى تدوين آن, چندتن از دانشمندان اسلامى كه نمايندگان گرايشهاى مختلف انديشه اسلامى بوده اند, سهم داشته اند. اهميت اين بيانيه, يكى از آن روست كه (هر ماده از اين سند متكى بر مستندات متعدد قرآنى (بيش از 70 بار) وسنت (نزديك 50 بار) است.)
مقدمه احمد مختار امبو, دبير كل يونسكو بر كتاب حاضر, سودمند و مفيداست. وى در مقدمه خاطر نشان ساخته است كه: (بنابر دعوت يونسكو, شخصيتهاى برجسته اى از سراسر جهان, در ميزگردى كه در سال 1980 در چهار چوب بيست ويكمين مجمع كنفرانس عمومى (در بلگراد), سازمان يافته بود شركت كردند ودرباره مفاهيم گوناگونى كه اسلام در حال حاضر به خود گرفته است, تحت عنوان (اسلام وجهان امروز) به مداقه پرداختند. اثرحاضربرمبناى اين مطالب ومباحثاتى است كه به دنبال آن بر سر ميز درگرفت. مطالعه ومداقه اين كتاب گرانسنگ را به دانشوران اسلامى توصيه مى كنيم. اديان زنده جهان
رابرت ا. هيوم. ترجمه عبد الرحيم گواهى. (چاپ اول: تهران, دفتر نشر فرهنگ اسلامى, 1369). هشت « 389 ص, وزيرى.
در تاريخ و شناخت اديان و مطالعه تحليلى وتطبيقى آنها, هر چه سخن گفته شود; كم است. در زبان فارسى, كمبود منابع در اين باره بسيار است. با اين وجود, تاكنون كتابهاى ذيل را در تاريخ اديان مى توان سراغ گرفت:
1. جان ناس. تاريخ اديان. ترجمه على اصغر حكمت.
2. هاشم رضى. اديان بزرگ جهان.
3. فليسين شاله. تاريخ مختصر اديان بزرگ.
4. على شريعتى. تاريخ و شناخت اديان.
5. يحيى نورى. اسلام و عقايد و آراء بشرى يا جاهليت و اسلام.
6. على اصغر حلبى. جهان دين و فلسفه.
7. جلال الدين آشتيانى. تحقيقى در دين يهود.
8. همو. تحقيقى در دين مسيح.
9. همو. زرتشت, مزديسنا و حكومت.
10. كتاب حاضر (كه اينك به اجمال, گزارشى از مطاوى آن به دست مى دهيم.)
اثر حاضر حدود نيم قرن پيش تأليف شده و آخرين بار توسط دكتر چارلز برادن در حدود يك ربع قرن پيش ويراسته شده است. مؤلف كتاب, مسيحى ارتدكسى است كه بيش از آنكه در صدد مطالعه علمى اديان جهان باشد ; مى كوشد كه برترى مسيحيت را برديگراديان به اثبات رساند. مضافاً اينكه اطلاعات او از اسلام بسيار ناقص و ابتدايى است. از اين روست كه فصل مربوط به اسلام, با پاورقيهاى استاد محمد تقى جعفرى تكميل گرديده و مترجم نيز در مواردى كه ضرور مى نمود, توضيحاتى بر كتاب افزوده است. با وجود اين, انتشار اثر حاضر بسيار سودمنداست. خاصّه اينكه به خواننده غير مسيحى امكان مى دهد تا بنگرد كه يك دين شناس مسيحى نسبت به ديگر اديان عالم چگونه مى انديشد.
اديانى كه در اثر مزبور مورد پژوهش و مطالعه قرار گرفته, عبارت است از: هندو, يهود, شينتو, زرتشتى, تائو, جاينى, بودا, كنفوسيوس, مسيحيّت, اسلام و سيك. (مجموعاً يازده دين.) كهنترين دين, شينتو و زرتشتى (660 قبل از ميلاد مسيح), و جديد ترين دين, آيين سيك (قرن پانزده ميلادى ) است, مؤلف در اين اثر تفكيك ميان اديان سامى (الهى) از اديان غير الهى نكرده است ; بلكه اديان را بر اساس منطقه نشوونماى آنها تفكيك كرده است. براين اساس پنج دين از آسياى جنوبى (هند), سه دين ازآسياى شرقى (چين و ژاپن), و سه دين ازآسياى غربى (فلسطين, ايران و عربستان) نشأت گرفته است.
كتابهاى خارجي
مسلمانان: عقايد و اعمال مذهبى آنان
آندرو ريپين. (كتابخانه عقايد و اعمال مذهب , 1990 ). ج1, 192 ص .
آندرو ريپين به بررسى عناصر تشكيل دهنده اسلام , به ويژه قرآن و روايات محمدى -ص - مى پردازد . او روشى را دنبال مى كند كه در آن منابع مزبور در طول تاريخ بر يكديگر تأثير نهاده اند و اين تأثير متقابل جهت ايجاد اصول منظم حكمت الهى و شريعت و نيز پيدايش اساس ديگر ديدگاههاى اسلامى است ; ديدگاههايى كه در تشيع و تصوف يافت مى شوند . آندرو ريپين منابع خوبى را جهت تأليف كتاب بر گزيده و با تحليل انتقادى مى نويسد . او به گونه اى مختصر, جالب و تازه براى اين فرقه مهم و دائماً ناشناخته مذهبى, مقدمه اى نوشته است . كتاب در سطح دانشجويان علوم دينى و مذهب تطبيقى و جامعه شناسى است . رشد مجموعه كتابخانه هاى اسلامى در اروپاى غربى و آمريكاى شما
استفن رومان.(مجموعه كتابخانه و كتابدارى در جهان اسلام , 1990 ). 320 ص .
چرا و چگونه اين همه نسخ خطى و كتابهاى چاپى از كشورهاى اسلامى به اروپاى غربى و آمريكاى شمالى انتقال يافته است ؟ اين كتاب به بررسى مجموعه كتابخانه هاى اسلامى در ده كشور كانادا, دانمارك, فرانسه, آلمان, بريتانياى كبير, ايرلند, ايتاليا (از جمله واتيكان), هلند, اسپانيا و ايالات متحده آمريكا پرداخته و در مورد چگونگى پيدايش و علت رشد مجموعه هاى مذكور تحقيق مى كند. اين كتابها طيف گسترده اى از موضوعات را در بر مى گيرد: تفاسيرى در باره قرآن و حديث, تاريخ, جغرافيا, ادبيات, طب, نجوم, رياضيات و فلسفه ; وبه چندين زبان عمدتاً عربى, فارسى, تركى, اردو, پشتو, ژاپنى, زبان مالاكا, مكسّر و سواحلى. كتاب حاضر براى متخصصان علوم اسلامى و كارشناسان اطلاعات مفيداست. فرهنگ لغات علوم اقتصادى در اسلام
محمد اكرم خان. (مجموعه تحقيقات اسلامى منسل, 1990 ). 154ص.
اثر حاضر اولين كتاب مرجع معتبرى است كه به فهرست و تعريف كردن اصطلاحات اقتصاد اسلامى به زبان انگليسى مى پردازد. كتاب براى تمامى اقتصاد دانان, و به ويژه اقتصاد دانان مسلمان كه بيشتر در غرب تحصيل مى كنند و نتيجتاً با اصطلاحات و مفاهيم اقتصاد اسلامى بيگانه اند, ارزشمند خواهد بود. چيزى در حدود 850 اصطلاح در اين كتاب وجود دارد كه شامل اصطلاحات حقوقى, فنى, آيينها و اصطلاحات تاريخى است كه عمدتاً به زبان عربى است. درحال حاضركه بانكدارى اسلامى و موسسات اسلامى وابسته دولتى در بسيارى از كشورها در حال پيدايش است, كتاب به گونه اى خاص مورد استقبال قرار خواهد گرفت, و تعداد روزافزونى از مردم, نيازمند آشنا ساختن خويش با اصطلاحات اقتصاد اسلامى مى باشند. مشكلات امروز, راه حلهاى فردا: ساختار آينده جوامع اسلامى
عبدالله عمر نصيف. (مجموعه تحقيقات اسلامى منسل,1988). 190ص.
جهان اسلام نياز مبرمى به اصلاح دارد. آيا راه حل مسائل آن در تعابير شريعت نهفته است ؟ يا اينكه تلاش جهت اصلاح, بايد با تعابير سازنده شريعت توأم باشد ؟ در اين كتاب كه داراى مقالاتى اساسى است, دانشگاهيان و محققان برجسته اى از جهان اسلام, بررسى كلى و با اهميتى را در مورد انديشه هاى اصلاح طلبان مسلمان در مورد قانون, سياست, تعليم و تربيت, اقتصاد و حيات خانواده انجام داده, و با توجه به شريعت, راه حلهاى واقع بينانه اى در مورد مسائل اجتماعى و اقتصادى جوامع امروزى مسلمان, ارائه مى نمايند. يك هلال جديد: ديدگاه آينده اسلام در باره انديشه, علم و محيط
ضياء الدين سردار. (1985). 727 ص.
هر سال درست پيش از ماه رمضان, جامعه اسلامى در انتظار رؤيت ماه نو( هلال جديد) است. هلال مزبور نشانه اى از آغاز يك ماه روزه, نماز, تفكر و تقويت روحى است. انديشه اسلام معاصر همانند هلال جديد كه مى بايست قبل از درخشش كامل بزرگ شود, به نوعى ظاهر گشته است ; لكن هنوز در حال رشد است. در اين كتاب كه داراى مقالات اساسى است, دانشوران برجسته مسلمان, مسائل حساسى را كه مسلمانان امروزى با آن مواجه هستند, مورد بررسى قرار داده و سعى دارند تا وضعيت علمى جهان معاصر اسلام را نسبت به علوم, تكنولوژى, علوم اجتماعى, معمارى و علوم محيطى مشخص نمايند. علوم نجوم درباره زمانهاى اسلامى براى قرن بيست و يكم
محمد الياس. (1989). 264 ص.
رشته نجوم از زمانهاى گذشته در ميان علوم اسلامى از اهميت بسيارى برخوردار بوده است. نياز جهت تعيين دقيق زمانهاى خاص روزانه براى برگزارى عبادتهاى اسلامى, به تسلط مسلمانان بر فنون هيئت, رياضى و رصد خانه اى انجاميد و ستاره شناسان صدر اسلام, فنون محاسبه اى و رصد خانه اى برجسته وجدولهاى گسترده اطلاعاتى را جهت استفاده در سراسر جهان اسلام ابداع نمودند. اين كتاب, گزارش قابل فهمى از تكامل تدريجى سيستم زمانى مسلمانان ارائه نمود ه و در عين حال عوامل نجومى و الهيات را مد نظر قرار مى دهد.جدولهاى اطلاعاتى كروى كه جهت استفاده در سراسر جهان تا پايان قرن بيست و يكم تهيه شده اند, در اين اثر ارائه شده است. مفهوم دانش در اسلام و مفاهيم آن براى آموزش در يك كشور در حال توسعه
وان مهد نور وان داود. (1989). 224 ص.
تجديد حيات اسلام در بسيارى از قسمتهاى جهان به يك سيستم آموزشى جديد و هماهنگ با اسلام نياز دارد. اين كتاب به گونه اى منظم به ارائه يك جهان بينى در مورد اسلام پرداخته و اين با توجه به دو اصل اساسى آن يعنى قرآن و سنت است. در اين اثر سپس بر اساس جهان بينى سابق الذكر, مفهوم و نقش دانش در اسلام را مشخص مى نمايد و آن را به يك نظام آموزشى ملى خاص (نظام آموزشى مالزى ) مربوط مى سازد. جنگ ايران و عراق : يك كتابشناسى
جى. آنتونى گاردنر. (1988). 144 ص.
اثر حاضر منبعى مناسب براى پژوهشگران به حساب آمده و فهرست كتابها, مقالات دوره اى و مدارك منتشر شده از قبيل معاهده ها و سخنرانيها را در باره جنگ ايران و عراق ارائه مى نمايد. تعداد صفحات و خلاصه اى از محتواى هر اثر نيز آمده است. خلاصه اى از تاريخ درگيرى و ماهيت آثارى كه پس از جنگ بروز كرده , طى يك مقدمه ارائه شده است.
معرفيهاى گزارشى
كليـــــــــــــات
1. راهنماى مطالعات وتحقيقات. عليرضا برازش. (چاپ اول: مركز چاپ ونشر سازمان تبليغات اسلامى, 1369). 302ص, وزيرى. 950 ريال.
2. راهنماى عملى فراهم سازى طرح تحقيق . عزت الله نادرى وديگران. (چاپ اول: دفتر تحقيقات وانتشارات بدر, 1369). 79 ص, وزيرى. 400 ريال.
3. فرهنگ اصطلاحات فقهى. عمران عليزاده. (چاپ اول: 1368). 80 ص, رقعى. 350 ريال.
4. فرهنگ جبهه. سيد مهدى فهيمى. (چاپ اول: تهران, حوزه هنرى سازمان تبليغات اسلامى, 1369). 240 ص, جيبى. مصور. 950 ريال.
5. فرهنگ جبهه (اوقات فراغت /1). سيد مهدى فهيمى. (چاپ اول: انتشارات حوزه هنرى سازمان تبليغات اسلامى, 1369). 194 ص, جيبى. مصوّر. 770 ريال.
6. فهرست گزيده مندرجات مجله هاى جارى (كتابخانه مركزى) آستان قدس (تابستان 1368). تهيه وتنظيم بخش آرشيو مطبوعات واسناد. (مشهد, كتابخانه مركزى آستان قدس رضوى, 1369). 205 ص, وزيرى.
7. مستدرك سفينة البحار.على نمازى الشاهرودى.(چاپ اول: بنياد بعثت, 1410) ج2, 540 ص, وزيرى. 2500 ريال.
فهرستى است موضوعى وبسيار دقيق وسودمند براى بحارالانوار. اين جلد با موضوعات حرف ج مى آغازد وبا حرف ح مى فرجامد.
8. فرهنگ شاعران زبان پارسى. عبد الرفيع حقيقت (رفيع). (چاپ اول: شركت موٌلفان ومترجمان ايران, 1368). 633 ص, وزيرى.5000 ريال.
9. آرشيو, اهداف, وظايف وتشكيلات. سازمان اسناد ملى ايران. (چاپ اول: 1369). 124 ص, وزيرى. 780 ريال.
10. فرهنگ جاويدان (انگليسى به فارسى). مهدى شهشهانى. (چاپ اول: سازمان انتشارات جاويدان, 1369). 515ص, جيبى. 1500 ريال.
11. راهنماى تمبرهاى ايران. فريدون نوين فرح بخش.(چاپ دوم: موٌسسه نوين فرح بخش, 1369). 158 ص, وزيرى. مصور. 900 ريال.
12. لغت نامه يا فرهنگ سيّاح, عربى - فارسى - مصوّر. احمد سيّاح. (چاپ اول: تهران, انتشارات اسلام, 1364). 5 جلد [تاكنون], 1916 « 1248 ص, رحلى. مصوّر.
اثر حاضر جامعترين فرهنگ لغت عربى - فارسى - عصرى است كه با استفاده از بيش از بيست كتاب لغت ودر طى سالهاى متوالى تكميل گرديده است. چاپ اوّل اين اثر در دو جلدِ رقعى منتشر گرديد. سپس, موٌلف به تكميل آن همّت گماشت وچاپ ديگر آن در دو جلد مفصلتر به قطع وزيرى منتشر شد. موٌلف در سالهاى اخير, دامنه پژوهش را گسترانده واينك اثر مزبور در سه جلدِ رحلى (مشتمل بر لغت نامه), وسه جلد متمم (مشتمل بر دائرة المعارف) فراهم آمده كه واپسين جلد آن به زودى منتشر خواهد گرديد. بخشِ لغت نامه اين كتاب, سهل التناول وجامع است وبه جهت احتواء بر اغلب لغات عربى, كارآمد است وسودمند. بخش دائرة المعارف نيز مشتمل بر اعلام رجال, مكانها, كتابهاو… است ودر ذيل هر مدخل, اطلاعاتى بسيار فشرده ومفيد به دست داده شده است. با انتشار آخرين مجلّد اين كتاب, به معرّفى كوتاهى از آن در مجلّه خواهيم پرداخت.
13. گاهنامه تطبيقى, ايام سالهاى 1170 تا 1400 شمسى و سالهاى قمرى و ميلادى مقارن آن. دفتر انتخابات وزارت كشور. (تهران, وزارت كشور, 1369 ). 52 « 234 ص, رحلى. جزوه حاضر ايام سالهاى 1170 تا 1400 را بر اساس سالهاى شمسى وقمرى وميلادى دربردارد. مضافاً اينكه ايام هفته وايام سالهاى هجرى وقمرى وميلادى وسالهاى كبيسه در آن مشخص شده است. درمقدمه كتاب نيز راههاى مختلف تبديل ايام سالهاى ميلادى وقمرى وشمسى به يكديگر آورده شده است. انتشار اين اثر به صورت كتاب وعرضه آن به خوانندگان بسيار گره گشا ومفيد خواهد بود.
14. كتابنامه, فهرست كتب منتشر شده خرداد 1369. تهيه وتنظيم دفتر مطالعات وتحقيقات فرهنگى. (چاپ اوّل: تهران, وزارت فرهنگ وارشاد اسلامى, 1369). 169 ص, وزيرى. جدول.
اثر حاضر در ادامه اقدامى است بسيار سودمند براى فهرست نويسى كليه كتابهاى جديد الانتشار. با تورق مجلّدات اين اثر دانسته مى شود كه در هر ماه چند كتاب ودر چند موضوع وبا چه تيراژى منتشر مى گردد. اساس كار پيرو رده بندى دهدهى ديوئى است. نمايه نام اشخاص وناشران وجدولهاى عنوان كتابها كه در پايان آمده, بسيار سودمند وقابل استفاده است.
15. كتابنامه حضرت زهرا (عليها السلام). ناصرالدين انصارى.(چاپ اول: نشر امام على عليه السلام, 1369). 80ص, وزيرى. 300 ريال.
معرّفى گزارشى كتابهاى چاپى وخطى عربى, فارسى, اردو و… در باره حضرت زهرا - سلام الله عليها.
16. كتابشناسى تاريخ ايران دردوران باستان. مريم ميراحمدى. (چاپ اول: تهران, امير كبير, 1369). 175 ص, وزيرى. 800 ريال.
كتاب پس از مقدمه بانگاهى به سرزمين ايران در دوران پيش از تاريخ ادامه مى يابد. درفصل دوم منابع ومآخذ تاريخ ماد معرفى شده ودر فصل سوم از منابع تاريخ هخامنشيان سخن رفته است. فصل چهارم عهده دار شناسايى منابع ومآخذ سلوكيان و اشكانيان است وفصل پنجم شامل بررسى منابع ساسانيان. فصل ششم اشاراتى است به شرح حال مورخانى كه در باره ايران باستان اثرى نگاشته اند. در فصل هفتم از پژوهشهاى پژوهشگران متاٌخر ياد شده است وآنگاه سالشمار تاريخ ايران پيش از ظهور اسلام آمده است. بخش پايانى فهرستهاى فنى است. تفسير وعلوم قرآن
1. اسلام ديروز وامروز, نگرشى نو به قرآن. محمد ارغون. ترجمه غلامعباس توسلى. (چاپ اول: تهران, دفترنشرفرهنگ اسلامى, 1369). 262 ص, وزيرى.
اثر حاضر در يك مقدمه وهفت فصل سامان يافته است.بدين ترتيب: قرآن را چگونه بخوانيم, مساٌله حقيقت ملكوتى قرآن, تفسير سوره فاتحه, تفسير سوره 18, آيا مى توان از معجزه در قرآن سخن گفت؟ در آمدى بر مطالعه روابط ميان اسلام وسياست, حج در انديشه اسلامى.
2. تفسير ادبى وعرفانى قرآن مجيد بفارسى. خواجه عبدالله انصارى. نگارش حبيب الله آموزگار. (چاپ اول: تهران, اقبال, 1369). ج1 و2,582 « 672 ص.
3. انوارالعرفان فى تفسيرالقرآن. ابوالفضل داورپناه. چاپ اول: انتشارات كتابخانه صدر, 1369). ج1-4, 518 « 576 « 608 « 608 ص, 2500 ريال [هر جلد].
4. حليه القرآن. سيد محسن موسوى بلده. (چاپ اول: تهران, مركز چاپ ونشر سازمان تبليغات اسلامى, 1369). 59ص, وزيرى. 180 ريال.
تجويد قرآن به روايت حفص از عاصم.
5. توشيح التفسير فى قواعد التفسير والتاٌويل. الميرزا محمد بن سليمان التنكابنى. تحقيق جعفر السعيدى الجيلانى. (چاپ اول: قم, انتشارات كتاب سعدى, 1411). 232 ص, وزيرى.
كتاب با بحث تواتر قرآن مى آغازد وبا ديگر عناوين مربوط به علوم قرآن ادامه مى يابد. برخى از بخشهاى آن عبارتند از:اعجاز قرآن, تبيين معناى روايت (من فسر القرآن… ), حقيقت قرآن وبيان مراتب آن, تحقيق در معناى نزول, تشريح معناى سوره, آيه وجزئيت بسم الله….
كتاب به زبان عربى وبا نثرى مسجّع ولطيف نگاشته شده و گاهى به اشعار فارسى نيز استناد شده است.
اين كتاب را بايد از جمله آثار علوم قرآن دانست كه شامل يك دوره قواعد تفسير وتاٌويل است. محقق كتاب براساس يك نسخه آن را تصحيح وتحقيق كرده وچاپ نموده اند ودر پا نوشتها آيات منقول متن را استخراج كرده ودر ضمن مقدمه اى كوتاه به فارسى, شرح حال موٌلف را آورده اند.
خوب بود مقدمه نيز به عربى نگاشته مى شد وفهرست آن مفصّل وگوياتر مى آمد.
6. الفرقان فى تفسير القرآن. محمد الصادقى.(چاپ اول: تهران, انتشارات فرهنگ اسلامى, 1410). ج 10, 374 ص, وزيرى. 2200 ريال.
7. المنهج الحركى فى القرآن الكريم. عبد اللطيف الراضى. (چاپ اول: بيروت, دار المنتدى, 1990). 476 ص, وزيرى. حديــــــــــــــث
1. ترجمه وتفسير نهج البلاغه. محمد تقى جعفرى.(چاپ اول: تهران, دفتر نشر فرهنگ اسلامى, 1369). ج21, 309ص, وزيرى. 1400 ريال.
2. چهل حديث موٌمن. سيد رضا تقوى دامغانى. (چاپ اول: تهران, مركز چاپ ونشر سازمان تبليغات اسلامى, 1369). 52ص, جيبى. 150 ريال.
3. چهل حديث سنت نبوى. جواد محدثى. (چاپ اول: تهران, مركز چاپ ونشر سازمان تبليغات اسلامى, 1369). 52 ص, جيبى. 150 ريال.
4. چهل حديث معاشرت. محمود شريفى. (چاپ اول: تهران, مركز چاپ ونشر سازمان تبليغات اسلامى, 1369). 60 ص, جيبى. 160 ريال.
5. نهج البلاغه. ترجمه شيخ محمد على شرقى. (چاپ اول: تهران, دار الكتب الاسلاميه, 1369). 390 « 164 ص, وزيرى. 2500 ريال.
6. ترجمه شرح اصول كافى (كتاب توحيد). صدرالدين محمد بن ابراهيم شيرازى. ترجمه وتعليق محمد خواجوى. (چاپ اول: تهران, موٌسسه مطالعات وتحقيقات فرهنگى, 1369). 638ص, وزيرى. 2500 ريال.
7. دو گوهر گرانبها. مصطفى ملكى. (چاپ اوّل: تهران, دفتر نشر فرهنگ اسلامى, 1369). 51 ص, رقعى.
اثر حاضررا موٌلف به دعوت موٌسسه دار التقريب اسلامى در سال 1341 نگاشته ودر ضمن آن به ترجمه حديث ثقلين مبادرت ورزيده وهمراه با مقدمه اى آن را شرح وبسط داده است. كــــــــــلام
1. نبوت خاصه. محمدى رى شهرى. (مشهد, انتشارات هجرت). 400 ص, وزيرى.1500ريال.
2. عصر ظهور. على كورانى. ترجمه عباس جلالى.(چاپ اول: تهران, مركز چاپ ونشر سازمان تبليغات اسلامى, 1369). 412 ص, وزيرى. 1200 ريال.
3. گفتگو با مردگان. شود زموند. ترجمه كاظمى خلخالى. (چاپ اول: دنياى كتاب, 1369). 463ص, وزيرى.3250 ريال. فقـــــــــــــــــه
1. مختصر الاحكام منظوم. سيد هاشم حافظى. (چاپ اول: موٌلف, 1369). 90ص, جيبى.
2. عدة المتمتع بها التى هى فى سن من تحيض وفى كل شهر تحيض. محمد تقى الداودى. (چاپ اول: تهران, دار الكتب الاسلامية, 1369 - 1411). 19ص, رقعى. 200 ريال.
3. موسوعة البرغانى فى فقه الشيعة. محمد صالح البرغانى القزوينى الحائرى. تحقيق عبد الحسين الصالحى.(چاپ اول: تهران, موٌسسه وفا, 1369ـ 1411). جزء 7, 420ص, وزيرى. 1800 ريال.
4. كشف الاٌسرار ورفع الاستار. عبد الرحمن الكرمانشاهى. (چاپ اوّل: باختران, منشورات المكتبة العامة الحسينية). ج1 و2, 496 « 460ص, وزيرى. 3000 ريال.
مرحوم آيت الله سيد مهدى بحر العلوم كتابى دارند با عنوان الدره النجفيه كه منظومه اى است فقهى در باب طهارت وصلوة. اين منظومه به لحاظ ادبى وعلمى از آثار كم نظير و يا بى نظير شيعى است. فقيهان بسيارى آن را شرح كرده و يا در تكميل و تعليق آن كوشيده اند.(رجال السيد بحر العلوم. ج1, ص93) كتاب ياد شده نيز شرح مفصل وسودمند اين منظومه فقهى است كه اينك دو جلد از آن نشر مى يابد. مباحث اين دو جلد تا پايان مبحث (اغسال) را فرا گرفته است. جلد سوّم از بحث (تيمّم) ادامه خواهد يافت.
5. كتاب الخلاف. محمد بن الحسن الطوسى. (قم, دفتر انتشارات اسلامى وابسته به جامعه مدرسين, 1411). ج3, 653 ص, وزيرى. 2300 ريال.
ادامه مجلدات پيشين كه با (كتاب البيوع) مى آغازد وبا (كتاب اللقطه) پايان مى پذيرد. تحقيق كتاب دقيق است وتمام روايات منبع يابى شده واقوال كتاب كه با توجه به موضوع آن بسيار فراوان است, به مصادر متعدّدى ارجاع داده شده است.
6. عيون الحقائق الناظرة فى تتمة الحدائق الناضرة. الشيخ حسين البحرانى آل عصفور. (قم, دفتر انتشارات اسلامى, 1411). ج2, 403ص, وزيرى. 1600 ريال.
كتاب, جلد دوم تتمه حدائق است وشامل كتابهاى اقرار, جعاله, نذر وكفّارات.در تحقيق كتاب بعضى از روايات واقوال استخراج شده وبه برخى اختلاف نسخه ها اشاره شده است. اخـــــــــــــلاق
1. اخلاق در نهج البلاغه. سيد كاظم ارفع. (چاپ اول: موٌسسه تحقيقاتى وانتشاراتى فيض, 1369). 300ص, وزيرى. 2000 ريال.
2. دشمن شناسى. سيد رضا تقوى دامغانى. (چاپ اول: تهران, مركز چاپ ونشر سازمان تبليغات اسلامى, 1369). 135ص, رقعى. 400 ريال.
3. در آغوش خوشبختى. لرد آويبورى. ترجمه ابو القاسم پاينده. (چاپ اول: سازمان انتشارات جاويدان, 1369). 222ص, رقعى. 800 ريال.
4. طبيب ومسئوليت الهى. محمد مرشد سلوك (كريمى). (چاپ اول: تهران, موٌسسه نشر كلمه, 1369). 195ص, وزيرى. 850 ريال.
5. ايمان از ديدگاه قرآن وعترت. سيد حسن صدر. (چاپ اول: تهران, انتشارات علميه اسلاميه, 1410). 269ص, وزيرى. 2000 ريال.
6. عبادت در اسلام. يوسف قرضاوى. (تهران, نشر احسان, 1369). 388ص, رقعى. 1000 ريال.
7. بنيادهاى اخلاق اسلامى; اخلاق نظرى: مهدى حائرى تهرانى, اخلاق عملى: سيد عبدالله شيّز. ترجمه حسين بهجو, على مشتاق عسكرى. (چاپ دوم: تهران, انتشارات بنياد فرهنگى امام المهدى, 1369). 662ص, وزيرى. تاريــخ وسيــــــره
1. بررسى وتحقيق در جنبش مشروطيت ايران. رسول جعفريان. (چاپ اوّل: قم, انتشارات توس, 1369). 373ص, رقعى.
اثر حاضر پيشتر با عنوان دخالت انگليس در واقعه مشروطه منتشر گرديده بود واينك با افزودن چند فصل جديد وباز نويسى آن, عهده دار بررسى تحصّن مشروطه خواهان در سفارت انگليس است. مقدمه كتاب از دكتر رضا داورى است ودر فصل چهاردهم, مصاحبه با يكى از بازاريان دخيل در نهضت مشروطه به دست داده شده است.
2. قراقوينلوها. فاروق سومر. ترجمه وهاب ولى. (چاپ اول: موٌسسه مطالعات وتحقيقات فرهنگى, 1369). ج1, 213ص, وزيرى. 1200 ريال.
3. زندگانى امام حسين عليه السلام. سيد هاشم رسولى محلاتى. (چاپ اول: انتشارات علميه اسلاميه, 1410). ج1, 311ص, وزيرى. 2400 ريال.
4. تاريخ بزرگ جهان. كارل گريمبرگ. ترجمه غلامرضا سميعى. (چاپ اول: انتشارات يزدان, 1369). ج4, 456ص, وزيرى. 3200 ريال.
5. پرواز بر فراز تاريخ جهان. رنه سيدى يو. ترجمه عبدالرضا هوشنگ مهدوى. (چاپ اول: شركت نشر آشتيانى, 1368). 352ص, رقعى. 1250 ريال
6. تاريخ تمدن عصر لويى چهاردهم. ويل وآريل دورانت. ترجمه پرويز مرزبان وديگران. (چاپ دوم: تهران: سازمان انتشارات وآموزش انقلاب اسلامى, 1368). ج8, 1021ص, وزيرى. 5600 ريال.
7. تاريخ وتحولات پرستارى در ايران وجهان. طاهره اشك تراب. (چاپ اول: انتشارات دانشكده پرستارى ومامائى شهيد بهشتى, 1369). 243ص, وزيرى. 700 ريال.
8. خفتگان بيدار (سرگذشت اصحاب كهف). محمد سعيد بهمن پور. (چاپ اول: انتشارات وتحقيقات جامعه نو, 1369). 303ص, وزيرى. 1250 ريال.
9. ذخائرالعقبى يا تاريخ زندگانى حضرت فاطمه زهرا و زينب كبرى. فاضل ورسى افغانى. (چاپ اول: موٌلف, 1369). 432ص, وزيرى. 1300 ريال.
10. سياسة السبطين يا صلح امام مجتبى وقيام سيد الشهداء. فاضل ورسى. (چاپ اول: موٌلف, 1369). 400ص, وزيرى. 1250 ريال.
11. مقدمه اى بر شناخت ايلات وعشاير. عبدالله شهبازى. (چاپ اول: تهران, نشرنى, 1369). 144ص, رقعى. 730 ريال. 12. بين النهرين باستان. ژرژ رو. ترجمه عبد الرضا هوشنگ مهدوى.(چاپ اول: شركت سهامى خاص نشر آبى, 1369). 510ص, رقعى. 1960 ريال.
13. داستان پيامبران در كليات شمس. تقى پور نامداريان. (چاپ اول: تهران, موٌسسه مطالعات وتحقيقات فرهنگى, 1369). 487ص, وزيرى. 1750 ريال.
14. مختصرى از زندگى حضرت على بن موسى الرضا (ع). ابراهيم عاقل. (مشهد, مؤسسه چاپ وانتشارات آستان قدس رضوى, 1368). 24ص, رقعى. مصوّر. 200 ريال.
15. سرزمين ومردم ايران. عبد الحسين سعيديان. (چاپ چهارم: تهران, انتشارات علم وزندگى, 1369). 1248ص, وزيرى. جدول, مصوّر. 4500 ريال.
16. تجارب الاٌمم. ابو القاسم امامى. (چاپ اول: تهران, انتشارات سروش, 1369). 544ص, وزيرى. 3200 ريال.
17. حديقة البكاء. مرحوم حاج محبوب خليلى. (مشهد, 1369). 356ص, جيبى.
در احوالات چهارده معصوم - عليه السلام - از مدايح ومصائب.
18. تكملة الاخبار (تاريخ صفويه از آغاز تا 978 هجرى قمرى). عبدى بيگ شيرازى(نويدى). با مقدمه, تصحيح وتعليقات عبد الحسين نوايى. (چاپ اول: تهران, نشرنى, 1369). 275ص, وزيرى. حقــــــــــوق
1. داور وعدليه. باقر عاقلى. (چاپ اول: انتشارات علمى, 1369). 408ص, وزيرى. مصور. 3400 ريال.
2. حقوق انتقالى, تعارض قوانين در زمان. ناصر كاتوزيان. (چاپ دوم: كانون وكلاى دادگسترى مركز. 1369). 296ص, وزيرى. 3000 ريال.
3. حقوق ادبى وهنرى. شيرين عبادى. (چاپ اول: تهران, انتشارات روشنگران, 1369). 228ص, وزيرى. 1200 ريال.
4. حقوق ثبت اسناد واملاك. غلامرضا شهرى. (چاپ اول: انتشارات بخش فرهنگى دفتر مركزى جهاد دانشگاهى, 1369). 445ص, وزيرى. 2000 ريال.
5. سرقفلى وحق كسب وپيشه وتجارت در حقوق ايران وفقه اسلام. بهمن كشاورز. (چاپ اول: تهران, انتشارات كيهان, 1369). 271ص, وزيرى. 1450 ريال. جامعه شناسى
1. جامعه شناسى جهان سوم. محمد تقى شيخى. (چاپ اول: تهران, انتشارات اشراقى, 1369). 232ص, وزيرى. جدول. 1600 ريال.
2. مطالعات جامعه شناسى شهر تهران, مسكن.(چاپ اول: تهران, مؤسسه مطالعات وتحقيقات فرهنگى وابسته به وزارت فرهنگ وارشاد اسلامى, 1369). 212ص, وزيرى. 800 ريال.
3. مبانى جامعه شناسى. آلفرد مك كلانگ لى وهمكاران. ترجمه محمد حسين فرجادوهُما بهروش.(چاپ اول: نشر همراه, 1369). 386 « 344ص, رقعى.
4. تكنولوژى وفرهنگ. آرنولد پيسى. ترجمه بهرام شالگونى.(چاپ اول: تهران, نشر مركز, 1367). 337ص, رقعى. تصوير, نمودار.
تكنولوژى, فرهنگ, پيشرفت, تخصص, انرژى, زنان, ارزشها, نوآورى, وانقلاب فرهنگى از مباحث كتاب حاضراست. فهرست راهنماى كتاب (نمايه) بسيار سودمند است ونشانگر بسامد مقولاتى است كه در اين اثر مورد مداقه قرار گرفته است. روانشناســـــــــــــــــى
1. روانشناسى شخصيت كودك ونوجوان. هاشم دلخوشنواز. (چاپ اول: نشر الوند, 1369). 286ص, رقعى. 870 ريال.
2. روانشناسى اجتماعى كاربردى. استوارت از كمپ. ترجمه فرهاد ماهر. (مشهد, معاونت فرهنگى آستان قدس رضوى, 1369). 612ص, وزيرى. 2400 ريال. اقتصـــــــــــاد
1. مجموعه مقالات فارسى اولين مجمع بررسيهاى اقتصاد اسلامى. زير نظر محمد واعظ زاده خراسانى. (بنياد پژوهشهاى اسلامى آستان قدس رضوى, 1369). 421ص, وزيرى. 1550 ريال.
2. اقتصاد بخش عمومى. جمشيد پژويان. (چاپ اول: تهران, انتشارات جهاد دانشگاهى, 1369). 303ص, وزيرى. 1350 ريال.
3. تمدّن سال 2001. ژان فوراستيه. ترجمه خسرو رضائى. (چاپ اول: تهران, سازمان انتشارات وآموزش انقلاب اسلامى, 1368). 127ص, رقعى. جدول.
4. فعاليتهاى بانكى بين المللى. برونو موشتو وآندره پلانيول. ترجمه شيرين هشترودى. (چاپ اول: تهران, سازمان انتشارات وآموزش انقلاب اسلامى, 1368). 110ص, رقعى.
5. نزولخواران. آنتونى سمپسون. ترجمه ايرج ايرانى. (چاپ اول: تهران, چاپ ونشر بنياد, 1369). 484ص, وزيرى. 1700 ريال.
مؤلف در توضيح كتاب خود مى نويسد:
اين كتاب در باره رابطه بين بانكداران وكشورهاى دنيا بخصوص ملل در حال توسعه, از انگلستان قرن چهاردهم وآمريكاى قرن نوزدهم تا كشورهاى در حال توسعه دهه هشتاد نوشته شده است. من سعى كرده ام كه چگونگى تبديل بانكها به سازمانهاى عظيم جهانى وعمل كرد برون مرزى آنهارا در جهان معاصر نشان دهم.
6. سه جانبه خواهى, كميسيون سه جانبه وبرنامه ريزى نخبگان براى مديريت جهان. هالى اسكلار. ترجمه عبد الرحمن عالم. (چاپ اول: تهران, دفتر نشر فرهنگ اسلامى, 1369). پنج « 252ص, وزيرى. جدول.
سه جانبه خواهى - كه مترجم آن را در برابر Trilaterism انتخاب كرده است - مجمع بانكداران, بازرگانان, سياستمداران از سه منطقه امريكاى شمالى, اروپاى غربى وژاپن براى مديريت جهان است كه در كتاب ياد شده مورد پژوهش قرار گرفته است. ترجمه اين اثر براى فارسى زبانان بسيار سودمند وجديداست.
7. بررسى تطبيقى شيوه هاى تشويق صادرات در چند كشور منتخب. رضوان سعيدى پوروماندانا فاضل. (چاپ اول: تهران, مؤسسه مطالعات وپژوهشهاى بازرگانى, 1369). 154ص, وزيرى. جدول.
بررسى شيوه هاى تشويق صادرات در كره جنوبى, هند, برزيل وتركيه در ضمن چهار بخش مورد بررسى قرار گرفته وسپس در بخش ديگرى به جمع بندى آن پرداخته شده است.
8. ماليات در نظام اسلامى. سيد رضا تقوى دامغانى. (چاپ اول: تهران, مركز چاپ ونشر سازمان تبليغات اسلامى, 1369). 101ص, رقعى 280 ريال. جغرافيــــــــــــا
1. اطلس كامل گيتاشناسى, سياسى, طبيعى, اقتصادى . تهيه وتدوين واحد پژوهش وتاٌليف گيتاشناسى. (چاپ دهم: تهران, سازمان گيتاشناسى, 1369). 92ص, رحلى. مصوّر.
گيتاشناسى (ياگيتى شناسى) از واژه هايى است كه در فرهنگستان زبان ايران به جاى واژه (جغرافيا) پيشنهاد شده ومورد قبول بسيارى از محققين افتاده است. اثر حاضر اطلس گيتاشناسى (يا جغرافيايى) است كه به جهت اشتمال بر نقشه هاى سياسى, طبيعى, پوششهاى گياهى, معادن و … مى توان آن را اطلس كامل قلمداد كرد. مقدمه جناب دكتر محمد حسن گنجى بر كتاب حاضر, در بردارنده معرفى مختصر ومفيدى از اين اثر است. نفاست چاپ ورنگ آميزى نقشه هاى كتاب - كه مشقت ودشوارى آن بر دست اندركاران صنعت چاپ پوشيده نيست - بر ارزش اثر مزبور افزوده است.
زندگينامه وخاطـــــرات
1. زندگينامه سياسى امام خمينى (ره). محمد حسن رجبى. (چاپ اول: تهران, سازمان چاپ وانتشارات وزارت فرهنگ وارشاد اسلامى, 1369). 490ص, وزيرى. مصوّر. 1200 ريال.
2. يادنامه شهيد مدرس. بخش فرهنگى جهاد دانشگاهى دانشگاه اصفهان. (چاپ اول: واحد انتشارات بخش فرهنگى دفتر مركزى جهاد دانشگاهى, 1369). 400ص, وزيرى. 1600 ريال.
3. زندگى پرافتخار جابر بن عبدالله انصارى, پاسدار حكومت صالحان. محمد محمدى اشتهاردى. (تهران, انتشارات پيام آزادى). 435ص, رقعى. 900 ريال.
4. زندگى ورنجهاى سعدى. خسرو معتضد. (چاپ اول: شركت توسعه كتابخانه هاى ايران, 1369). 328ص, وزيرى. 1200 ريال.
5. باقرخان سالار ملى. صمد سردارى نيا. (چاپ اول: انتشارات ايرانيان, 1369). 159ص, رقعى. مصوّر. 420 ريال.
6. شاعران ونويسندگان آمريكاى لاتين. ابوالقاسم اسماعيل پور. ويراستار داوود حاتمى. (چاپ اول: مشهد, شركت به نشر- انتشارات آستان قدس رضوى, 1369). 283ص, وزيرى. 1450 ريال.
7. خواجه نصير الدين طوسى. مصطفى باد كوبه اى هزاوه اى. (چاپ اول: تهران, شركت توسعه كتابخانه هاى ايران, 1369). 291ص, وزيرى. 900 ريال.
8. كمال هنر.احمد سهيلى خوانسارى. (تهران, انتشارات علمى وسروش, 1368). 367ص, رحلى. مصور. 9000 ريال.
احوال وآثار محمد غفارى كمال الملك.
9. خاطرات هكتور برليوز. با مقدمه پيرسيترون. ترجمه محمد باقر احمدى ترشيزى ومحسن الهاميان. (چاپ اول: شركت كتاب براى همه, 1369). 328ص, وزيرى. 1200 ريال.
10. خاطرات آندرى گروميكو. ترجمه مهوش غلامى. (چاپ اول: تهران, انتشارات اطلاعات, 1369). 581ص, وزيرى. مصور. 900 ريال.
11. صحبت عشق (خاطرات آر. پى. جى زنها). با همكارى مؤسسه انتشارات هاد. (چاپ اول: وزارت فرهنگ وارشاد اسلامى, ستاد امور جنگ, 1369). 179ص, رقعى. مصوّر. 400 ريال.
12. نواب صفوى. على موسوى گرمارودى. نقاشى ايرج خانبابا پور ومحسن حسن پور. (چاپ دوم: تهران, دفتر نشر فرهنگ اسلامى, 1369). 23ص, وزيرى.
خاطرات مؤلف از ملاقات با نواب صفوى به زبان قصه براى كودكان بازگو شده است.
13. روزنه اى به خورشيد, حكايت بار يافتگان به حضور حضرت مهدى عليه السلام. مرحوم سيد هاشم بحرانى. ترجمه سيد حسن افتخار زاده. (چاپ اول: تهران, شركت نشر وتبليغ نيك معارف, 1368ـ 1410). 191ص, وزيرى. 970 ريال.
اثر حاضر, ترجمه كتاب تبصرة الولى فى من رأى القائم المهدى عليه السلام است كه توسط مرحوم علامه سيد هاشم بحرانى به رشته نوشته در آمده است ودر آخر كتاب ديگر او (غاية المرام فى حجة الخصام), به عنوان تكمله اى بر مباحث امامت آورده شده است. در اين اثر پنجاه و پنج تن از كسانى كه به ديدار ولى عصر - عج- توفيق يافته اند, معرفى گرديده اند. تعليــم و تربيــــــت
1. پيكار جهانى سواد آموزى. پرويز همايون پور. (چاپ اول: تهران, سازمان انتشارات وآموزش انقلاب اسلامى, 1368). 160ص, رقعى.
كتاب مزبور به مناسبت سال بين المللى سواد آموزى (1990) فراهم آمده وموٌلف سختكوش آن به تفصيل, مسائل ذيل را مورد پژوهش وبررسى قرار داده است: تلاشهاى بين المللى وگسترش بيسوادى, پيكارهاى تاريخى سواد آموزى, سياست وخط مشى هاى سواد آموزى, مفهوم ومبانى نظرى سواد آموزى, شرايط مطلوب براى اجراى برنامه هاى سواد آموزى و …. زبـــان وأدبيـــــــــــــــــــــــــــــات
1. نقد تطبيقى ادبيات ايران و عرب. سيد جعفر سجادى. (چاپ اول: تهران, شركت مؤلفان ومترجمان ايران, 1369). 413ص, وزيرى. 2100 ريال.
2. انشاء نويسى وفن نگارش براى همه. رضا ايزدى. (چاپ اول: تهران, انتشارات اشراقى, 1369). 272ص, وزيرى. 1600 ريال.
3. سوگنامه امام (شعر و مرثيه). گرد آوررده محمود شاهرخى وعباس مشفق كاشانى. (چاپ اول: تهران, انتشارات سروش, 1369). 451ص, رقعى. 1500 ريال.
4. در سوگ خورشيد. وزارت فرهنگ وارشاد اسلامى. (چاپ اول: تهران, وزارت فرهنگ وارشاد اسلامى - اداره كل مراكز وروابط فرهنگى, 1369). 273ص, وزيرى. 2000 ريال.
5. ماجراى پايان ناپذير حافظ. محمد على اسلامى ندوشن. (انتشارات يزدان, 1368). 258ص, رقعى . 2700 ريال.
6. شعر معاصر خراسان, برگهاى خاكسترى. جلال قيامى مير حسينى. (چاپ اول: مشهد, كتابستان مشهد, 1369). 166ص, رقعى. 600 ريال.
7. فصلى از عاشقانه ها. ثابت محمودى. (چاپ اول: تهران, نشر همراه, 1369). 224ص, رقعى.
8. بيان در شعر فارسى. بهروز ثروتيان. (چاپ اول: تهران, انتشارات برگ, 1369). 157ص, وزيرى. 580 ريال.
9. خيمه در پائيز. اسماعيل يورد شاهيان. (چاپ اول: اروميه, انتشارات رودكى, 1369). 170ص, رقعى. 550 ريال.
10. آبى در آشوب. اسماعيل يورد شاهيان. (چاپ اول: اروميه, انتشارات رودكى, 1369). 170ص, رقعى. 550 ريال.
11. پرواز درناها. داوود غفار زادگان. (چاپ اول: تهران, انتشارات برگ, 1369). 112ص, رقعى. 380 ريال.
12. برگزيده اشعار منوچهر نيستانى, دو با مانع. به انتخاب وبا مقدمه فرامرز سليمانى. (چاپ اول: انتشارات بزرگمهر, 1369). 165ص, رقعى. 800 ريال.
13. برگزيده قابوس نامه. عنصر المعالى كيكاوس بن اسكندر بن قابوس بن وشمگير بن زياد. با اهتمام محمد رضا تبريزى شيرازى. (چاپ اول: تهران, انتشارات اشراقى, 1369). 189ص, وزيرى. 1450 ريال.
14. گلشن تكبير (شعر). سيد احمد زرهانى. (چاپ اول: انتشارات تربيت, 1369). 60ص, رقعى. 250 ريال.
15. نخل سرخ (شعر). بهمن صالحى. (مؤسسه فرهنگى گسترش هنر, 1369). 97ص, رقعى.
16. چوب وعاج (شعر). مهدى اخوان لنگرودى. (چاپ اول: تهران, چاپ سعدى, 1369). 80ص, رقعى. 650 ريال.
17. اى كاش مى دانستم. بنت الهدى. ترجمه محسن عابدى. (چاپ اول: تهران مركز چاپ و نشر سازمان تبليغات اسلامى, 1369). 91ص, رقعى. 250 ريال.
18. رباعيات حكيم خيام. با مقدمه محمد على فروغى. (چاپ اول: نشر افكار, 1369). 97ص, جيبى. 500 ريال.
19 . رباعيات بابا طاهر همدانى. با مقدمه الهى قمشه اى. (چاپ اول: نشر افكار, 1369). 90ص, جيبى. 500 ريال.
20. بديع الزمان فروزا نفر ( مجموعه اشعار). با مقدمه محمد رضا شفيعى كدكنى. به اهتمام عنايت الله مجيدى. (چاپ اول: 1368). 188ص, وزيرى. مصور 2500 ريال.
21. ديوان مالك الاٌشتر. قيس العطار. (چاپ اول: تهران, مؤسسة انصار الحسين الثقافية, 1990). 100ص, رقعى. 700 ريال.
22. ديوان رفيع الدين لبنانى (شعر). به اهتمام تقى بينش. (چاپ اول: تهران, انتشارات پاژنگ, 1369). 245ص, وزيرى. 1400 ريال.
23. ديوان آذر. (چاپ سوم: مشهد, انتشارات نداى اسلام مشهد, 1369). 256ص, جيبى. 400 ريال.
24. خاطرات زيارت. (چاپ اول: تهران, كانون پرورش فكرى كودكان ونوجوانان, 1369). 134ص, جيبى. 300 ريال.
25. نيستان (شعر). ويسه حبيب اللهى. (چاپ اول: تهران, انتشارات زوّار, 1369). 146ص, رقعى. 900 ريال.
26. پاهاى گِلى. به كوشش داريوش عابدى. (انتشارات حوزه هنرى سازمان تبليغات اسلامى). 108ص, رقعى. 350 ريال.
27. داستان سياووش از شاهنامه فردوسى. تصحيح وتوضيح مجتبى مينوى. با مقدمه مهدى قريب. (چاپ اول: مؤسسه مطالعات وتحقيقات فرهنگى, 1369). ج1 و2, 577 « 379ص, رحلى.
28. آئين دوستى (شعر). حيدر على تهرانى. با مقدمه جواهرى وجدى. ( چاپ اول: مؤلف, 1369). 196ص, وزيرى. 600 ريال.
29. پروين اعتصامى (شعر). به كوشش محمد شب زنده دار. (چاپ اول: انتشارات ناس, 1369). 419ص, جيبى. 1250 ريال.
30. صرف و نحو زبان عربى. احمد سپهر خراسانى. (چاپ اول: مشهد, دفتر جغرافياى ما هوان, 1369). 288 ص, وزيرى. 1000 ريال.
31. گلستان سعدى. (انتشارات صحيفه). 220ص, جيبى. 400 ريال.
32. تعليم اللغة العربية. لجنة اعداد الكتب الدراسية فى المجمع العلمى الاسلامى. (چاپ چهارم: تهران, معاونت امور بين الملل سازمان تبليغات اسلامى, 411 - 1990). جزء1 - 4, 92 « 226 « 200 « 200ص, رقعى.
33. الشعر يرثى الامام (ره). مكتب فن وادب المقاومة. (چاپ اول: حوزه هنرى سازمان تبليغات اسلامى, 1369). 36ص, رقعى. مصوّر. 165 ريال. هنـــــــــر
1. پابه پاى باران. هدايت الله بهبودى ومرتضى سرهنگى. (چاپ اول: تهران, انتشارات حوزه هنرى سازمان تبليغات اسلامى, 1369). 43ص, جيبى. مصور. 165 ريال.
2. آشنايى با تئاتر سياهپوستان آمريكايى. فرهاد ناظر زاده كرمانى. (چاپ اول: تهران, انتشارات برگ, 1369). 226ص, وزيرى. مصور. 1650 ريال.
3. عقابهاى تپه 60. محمد رضا بايرامى. (چاپ اول: تهران, انتشارات حوزه هنرى سازمان تبليغات اسلامى, 1369). 214ص, رقعى. 800 ريال.
4. خوشنويسى و فرهنگ اسلامى. آن مارى شيمل. ترجمه اسد الله آزاد. (مشهد, مؤسسه چاپ و انتشارات آستان قدس رضوى, 1368). 347ص, وزيرى. 1450 ريال.
5. گلبرگ (دفتر اول), مجموعه قصه هاى برگزيده دانش آموزان. به اهتمام اداره كل فرهنگى وهنرى معاونت پرورشى وزارت آموزش وپرورش . كار شناسى كتاب وادبيات. (چاپ اول: انتشارات تربيت, 1369). 59ص, رقعى. 250 ريال.
6. هنر عكاسى مدرن. رنه بويوت. ترجمه عنايت الله شكيبا پور. (چاپ اول: كتابفروشى نيما, 1369). 253ص, رقعى. 1000 ريال.
7. ادبيات نمايشى در رُم. لوسييوس آنييوس سه نه كا. ترجمه فرهاد ناظر زاده كرمانى. (چاپ اول: تهران, انتشارات برگ, 1369). 327ص, وزيرى. 2300 ريال.
8. تصوير متحرك راهنماى سواد سينمايى. رابرت گسنر. ترجمه اختر شريعت زاده. (چاپ اول: تهران, انتشارات سروش, 1368). 495ص, رقعى. 2230 ريال. سياســـــــى
1. ريشه هاى انقلاب اسلامى. سيد رضا هاشمى نجف آبادى. (چاپ اول: اصفهان, انتشارات مولوى, 1369). 380ص, وزيرى. مصوّر. 1500 ريال.
2. اسلام در قرن بيستم. عباس محمود عقار. ترجمه حميد رضا آژير. (مشهد, بنياد پژوهشهاى اسلامى آستان قدس رضوى, 1369). 157ص, وزيرى. 620 ريال.
3. گامى بسوى بيدارى اسلامى. ابو الحسن ندوى. ترجمه مسعود قادر مرزى. (چاپ اول: مترجم, 1369). 96ص, رقعى. 400 ريال.
4. كليات روابط بين الملل. حشمت اميرى. (چاپ اول: تهران, مؤسسه انتشارات هاد, 1369). 274ص, وزيرى. جدول. 1700 ريال.
5. ريشه يابى مواضع وعملكرد كويت در جنگ تحميلى عراق عليه ايران. مسعود اسلامى. (چاپ اول: نشر همراه, 1369). 362ص, رقعى. 1100 ريال.
6. روابط سوريه وعراق. مصطفى عابدى. (چاپ اول: تهران, بخش فرهنگى دفتر مركزى جهاد دانشگاهى, 1369). 105ص, رقعى. 400 ريال.
7. اقيانوس هند در سياست جهانى. لارى و. باومن يان كلارك. ترجمه گروه مترجمين نشر قومِس. (چاپ اول: نشر قومش, 1369). 234ص, رقعى. 1000 ريال.
8. نظريه دو دنيا. شاپور رواسانى. (چاپ اول: نشر شمع, 1369). 90ص, رقعى. جدول. 350 ريال.
هفت مقاله در باب همكارى نيمه هاى شرقى وغربى دنياى استعمارگر. (نوروز 1343 تا مهر 1348).
9. سرمايه دارى كمونيسم, همزيستى, از گذشته اى تلخ به چشم اندازى بهتر. جان كنت گابرايت واستانسيلاف مينشيكوف. ترجمه فريدون تفضلى. (چاپ اول: نشر جى, 1369). 349ص, رقعى. 1800 ريال.
10. چين, از كنفوسيوس تا راهپيمايى بزرگ. دلفين ولرس. ترجمه شهر نوش پارسى پو.(چاپ اول: تهران, سازمان انتشارات وآموزش انقلاب اسلامى, 1368). 200ص, وزيرى. 1150 ريال.
11. اعلاميه جهانى حقوق بشر. گرد آورى محمد مسعود موليائى. (چاپ اول: 1369). 88ص, رقعى. مصور. 500 ريال.
12. تحولات سياسى در جمهورى خلق چين از مائوتسه دونگ تا دنگ شيائو پينگ. يان دار بى شر. ترجمه عباس هدايت وزيرى. (چاپ اول: تهران, سازمان انتشارات وآموزش انقلاب اسلامى, 1368). 206ص, رقعى, جدول, نمودار.
نظام سياسى چين, رويدادهاى سياسى آن از 1949 تا به اين سو, چگونگى توسعه اقتصادى و اجتماعى, وسياستهاى خارجى ودفاعى چين, از بخشهاى كتاب حاضراست. پيوستهاى چاپ فارسى كتاب وفهرست راهنماى آن (نمايه) نيز بر ارزش كتاب افزوده است. در اين اثر, تغييرات عمده اى كه در طى سالهاى 1972 تا 1978 در نظام سياسى واقتصادى چين روى داده, مورد بررسى قرار گرفته است.
13.آخرين امپراتور. ادوارد بر. ترجمه حسن كامشاد. (چاپ اول: تهران, سازمان انتشارات وآموزش انقلاب اسلامى, 1368). 348 ص, رقعى. مصوّر, نقشه.
14. انقلاب فرانسه وجنگ از ديدگاه هگل. رامين جهانبگلو. (چاپ اول: تهران, سازمان انتشارات وآموزش انقلاب اسلامى, 1368). سيزده « 122ص, رقعى.
اثر حاضر به مناسبت دويستمين سالگرد انقلاب فرانسه منتشر گرديده است. بخش اوّل عهده دار پژوهش در باره انقلاب كبير فرانسه از ديدگاه هگل است. در بخش دوم نيز جنگ از ديدگاه هگل مورد بررسى قرار گرفته است. گاهنامه زندگى وآثار هگل در پيوست كتاب, بسيار سودمند وبا اهميت است.
15. تحولات سياسى در اتحاد شوروى از برژنف تا گورباچف . يان داربى شِر. ترجمه هرمز همايون پور. (چاپ دوم: تهران, سازمان انتشارات وآموزش انقلاب اسلامى, 1368). هفت «237ص, رقعى.
برنامه هاى اصلاحى گورباچف تحت عنوان (گلاسنوست) و (پروستريكا), جامعه شوروى را دستخوش تحولاتى عظيم كرده ومحققان را به تفسير وسنجش ساختار سياسى واقتصادى آن كشور وا داشته است. در كتاب حاضر نيز به پژوهش در اين حوزه پرداخته شده وساختار سياسى وتحولات اقتصادى - اجتماعى شوروى وسياستهاى داخلى وخارجى آن مورد كاوش وپژوهش قرار گرفته است.
16. فرا ماسونرى ويهود. گروه تحقيقات علمى. ترجمه جعفر سعيدى. ويراستار حسين مير. (چاپ اول: تهران, انتشارات علمى, 1369). 502ص, وزيرى. 1700 ريال.
17. توپ برفى, عمليات اسرائيل در لبنان. شيمون شيفر. ترجمه محمود شمس. (چاپ اول: تهران مؤسسه خدمات فرهنگى رسا, 1368). 325ص, رقعى. 1300 ريال.
18. تحولات سياسى واجتماعى اروپاى شرقى (تا پايان جنگ دوم جهانى). آنتونى پولانسكى. ترجمه عبد العلى قوام. (نشر قومس, 1369). 178ص, رقعى. 750 ريال.
19. سه گزارش. غلامرضا نجاتى. (چاپ اول: شركت سهامى انتشار, 1369). 152ص, وزيرى. 750 ريال.
20. اسناد افتخار. (چاپ اول: تهران, مركز چاپ ونشر سازمان تبليغات اسلامى, 1369). 159ص, وزيرى. 400 ريال.
نامه هاى مبادله شده بين رؤساى جمهورى اسلامى ايران و عراق.
21. ارزيابى سازمانهاى بين المللى در قرن بيستم. اينيس ل. كلاد. ترجمه فرهنگ رجائى. (چاپ دوّم: تهران, دفتر نشر فرهنگ اسلامى, 1369). 83ص, رقعى.
تحقيق مختصر وروشمندانه اى است در سازمانهاى بين المللى در قرن بيستم كه در ضمن آن انگيزه تشكيل سازمانها, شكستها ونارساييهاى آنها, وموفقيتها وآينده سازمانها مورد كاوش قرار گرفته است.
22. سياست وحكومت در عربستان سعودى. سيد داود آقائى. (چاپ اول: تهران, نشر كتاب سياسى وابسته به مؤسسه خدمات فرهنگى انقلاب, 1368). 374ص, وزيرى. 1700 ريال.
اثر حاضر در شش فصل فراهم آمده ودر ضمن آن به بررسى ساختار سياسى-اقتصادى عربستان سعودى پرداخته شده است. دين حاكم در عربستان, سيستم حكومتى, دوران حاكميت آل سعود, سياست نظامى وتسليحاتى واقتصادى عربستان, وساختار اجتماعى عربستان, فهرست كلى مطالب اين كتاب است. مجموعه هـــــا
1. صحيفه نور, مجموعه رهنمودهاى امام خمينى (ره). تهيه و تدوين انتشارات سازمان مدارك فرهنگى انقلاب اسلامى. (چاپ اول: تهران, سازمان مدارك فرهنگى انقلاب اسلامى, 1369). ج21, 225ص, وزيرى.
با اين جلد كه شامل پيامها و نامه هاى حضرت امام - رضوان الله عليه - در سال 67 - 68 است, مجموعه گرانقدر صحيفه نور پايان پذيرفته است. اين جلد به لحاظ نامه ها و پيامهاى بسيار مهم سال 67 كه بخش عظيمى از گره گشاييهاى مسائل فقهى حكومتى و وصيتنامه الهى سياسى را به همراه دارد, بسيار قابل توجه است. وصيتنامه در فصل سى ام و با عنوان زيباى (در سوگ آفتاب) با متد بسيار دلربا و شورانگيز آمده است.
2. شيعه مى پرسد. محب الاسلام. (چاپ اول: 1369). ج3, 697ص, وزيرى. 3800 ريال.
3. كتاب صبح. زير نظر محمد رضا لاهوتى. (مؤسسه فرهنگى گسترش هنر, شماره هشتم, مهر - آبان 1369). 199ص, وزيرى. 550 ريال.
4. اربع أراجيز. السيد حسن العريضى الخراسانى. (چاپ اول: مشهد, بنياد پژوهشهاى اسلامى آستان قدس رضوى, 1369). 132ص, وزيرى, 500 ريال.
اثر ياد شده مشتمل بر رساله هاى ذيل است:
الالفية النوريّة (ارجوزة فى علم الاصول); الدّرر البهية (ارجوزة فى الفقه); ارجوزة فى علم الكلام; ارجوزة فى علم المنطق.
5. ياد بود ياد واره علامه طباطبايى. به كوشش منوچهر مظفريان. (چاپ اول: شيراز, انتشارات نويد, 1369). 229ص, وزيرى. 1100 ريال. متفرقـــات
1. درباره ى فرهنگ. تى. اس. اليُت. ترجمه حميد شاهرخ. (چاپ اوّل: تهران, نشر مركز, 1369). 155ص, وزيرى.
اثرى است مختصر ومالا مال از نكات وباريك بينيهاى سودمند كه توسط اليوت, شاعر بلند آوازه انگلستان به رشته نوشته در آمده است. وى در آغاز فصل اوّل كتاب كوشيده است تا كار بردهاى سه گانه اصلى كلمه فرهنگ را مشخص كند. در سه فصل بعدى, سه شرط مهم براى وجود فرهنگ مورد بحث قرار گرفته است. در دو فصل باقيمانده كتاب نيز كوشش شده تا فرهنگ از قيد سياست وآموزش رهانيده شود.
2. اصول ومفاهيم اساسى مديريت. سيد محمد عباس زادگان. (چاپ اول: تهران, انتشارات سروش, 1366). 82ص, رقعى . 1900 ريال.
گزينه مقاله هاى مجلاّت
*ادبستان .(تهران , خيابان خيام, مؤسسه اطلاعات , دفتر ادبستان فرهنگ وهنر).
0 شماره 12 , آذر 1369 .
* اطلاعات سياسى اقتصادى . (تهران , خيابان خيام , مؤسسه اطلاعات).
0 سال چهارم , شماره 7 , مرداد - شهريور 1369 . *اطلاعات علمى.(تهران, خيابان خيام, مؤسسه اطلاعات).
0 سال پنجم , شماره 17 و19 , شماره مسلسل 114 و116 , آبان - آذر 1369 .
*پاسدار اسلام , ماهنامه دفتر تبليغات اسلامى حوزه علميه قم.(قم , صندوق پستى 777).
0 شماره 107 - 108 , آبان - آذر 1369 , ربيع الثانى- جمادى الاولى 1411 .
* پيام انقلاب , ارگان سپاه پاسداران انقلاب اسلامى .
0 شماره 265-266 , آبان 1369 .
* پليس انقلاب , ارگان شهربانى جمهورى اسلامى . (تهران, صندوق پستى 4348 - 11365).
0 شماره 105 - 106 , آبان - آذر 1369 .
* تازه هاى اقتصاد , ماهنامه علمى , اقتصادى وبانكى بانك مركزى جمهورى اسلامى ايران .(تهران , صندق پستى 759/13145 ).
0 سال اول , شماره 12 , شهريور - مهر 1369 .
* تربيت , ماهنامه پرورشى وزارت آموزش وپرورش . (تهران, ميدان بهارستان , خيابان اكباتان , ساختمان شماره يك وزارت آموزش وپرورش ).
0 سال پنجم , شماره 10 , ويژه نامه تابستان 1369 .
0 سال ششم , شماره 1 - 3 , مهر - آذر 1369 .
* جهاد , ماهنامه جهاد سازندگى . (تهران , صندوق پستى 6163 - 14155).
0 سال دهم , شماره 134 , آبان 1369 .
* دانشگاه انقلاب , نشريه جهاد دانشگاهى . (تهران , خيابان انقلاب , روبروى درب اصلى دانشگاه , دفتر مركزى جهاد دانشگاهى , بخش فرهنگى ).
0 شماره 78 - 80 , شهريور - آبان 1369 .
* دانش , فصلنامه رايزنى فرهنگى سفارت جمهورى اسلامى ايران - اسلام آباد
House No 25 , Street No27 , F/6 - 2 ,
Islamabad. Pakistan
0 شماره 22 , تابستان 1369 .
* رشد معلم .دفتر انتشارات كمك آموزشى.(تهران,صندوق پستى 3331 /15875).
* سروش , نشريه سازمان صدا وسيماى جمهورى اسلامى ايران .(تهران , خيابان استاد مطهرى , نبش خيابان شهيد مفتح , ساختمان جام جم).
0 سال دوازدهم , شماره 529 - 531 , مهر 1369 .
0 سال دوازدهم , شماره 534 - 537 , آبان - آذر 1369
*سياست خارجى , فصلنامه دفتر مطالعات سياسى وبين المللى . (تهران , صندوق پستى 1793 - 19395).
0 سال چهارم , شماره 3 , پاييز 1369 .
* شاهد , ارگان بنياد شهيد انقلاب اسلامى . (تهران , ميدان 7 تير , خيابان شهيد نعمت الله لطفى , پلاك 64 ).
0 شماره 198 , مهر - آبان 1369 .
* فصلنامه تعليم وتربيت , نشريه سازمان پژوهش وبرنامه ريزى آموزشى وزارت آموزش وپرورش . (تهران , خيابان ايرانشهر شمالى , ساختمان شماره 4 , وزارت آموزش وپرورش ).
0 سال پنجم , شماره 3 - 4 , شماره مسلسل 19 - 20 , پاييز - زمستان 1368 .
* فصلنامه مطالعات تاريخى.(مشهد , صندوق پستى 3797 ).
0 سال اول , شماره 4 , زمستان 1368.
* كيهان انديشه , نشريه مؤسسه كيهان در قم. (قم , خيابان حجت ).
0 شماره 32 , مهر - آبان 1369 .
* مديريت دولتى , نشريه مركز آموزش مديريت دولتى - سازمان امورادارى واستخدامى كشور .(تهران ,خيابان استاد نجات اللهى , بالاتر از كريمخان زند , شماره 268 , ساختمان شماره يك مركز آموزش مديريت دولتى ).
0دوره جديد, شماره 8, بهار 1369.
*مكتب اسلام . (قم , صندوق پستى).
0 سال سى ام , شماره 6 - 8 , شماره مسلسل 354 - 356 , مهر - آذر 1369 , ربيع الاول - جمادى الاولى 1411 .
* مرزداران , ماهنامه ژاندارمرى جمهورى اسلامى ايران , ارگان عقيدتى سياسى . (تهران , صندوق پستى 4646 - 19395 ).
0 سال نهم , شماره 97 - 99 , مهر - آذر 1369 .
*نشر دانش , نشريه مركز نشر دانشگاهى . (تهران , صندوق پستى 4748 - 15875).
0 سال دهم , شماره 6 , مهر - آبان 1369.
* نور علم , نشريه جامعه مدرسين حوزه علميه قم . (قم , صندوق پستى 596 - 37185).
0 دوره چهارم , شماره 1 , شماره مسلسل 37 .
* البلاد , اسبوعية , سياسية , جامعة , تصدر عن دار الوحدة الاسلامية للصحافة والنشر والاعلام . (لبنان , بيروت , ص ب 5362/13).
0 السنة الاولى , العدد 12 - 15 , ربيع الثانى - جمادى الاولى 1411 , تشرين الاول - تشرين الثانى 1990م .
0 السنة الاولى , العدد 18 - 20 , جمادى الاولى - جمادى الآخرة 1411 , كانون الاول 1990م .
* التوحيد . مجلة اسلامية جامعة تصدرها منظمة الاعلام الاسلامى . (تهران , خيابان طالقانى , ميدان فلسطين , ساختمان شماره 28).
0 السنة التاسعة , العدد 49 , ربيع الاول - ربيع الثانى 1411 , تشرين الاول - تشرين الثانى 1990م .
* العالم , اسبوعية , شاملة.
Commercial centre Unit 3 , Aberco
Bridge Water Roa Alperton, Middle HAOIBD , U . K 0السنة السابعة , العدد 348 - 352 , ربيع الاول - ربيع الثانى 1411 - تشرين الاول - تشرين الثانى 1990م .
0 السنة السابعة , العدد 356 , جمادى الاولى 1411 - كانون الاول 1990م . كليـــــــــــــات
* ترجمه هاى متون فارسى به زبانهاى پاكستانى 0 حسين عارف نقدى . (دانش , 22) .
* كتاب (ميهمانى ) افلاطون در آثار عربى . ديمترى گوتاس. ترجمه محمد سعيد ضيائى كاشانى .(معارف , 1 ) .
* فرهنگستانهاى ايران , تركيه , هند 0 مرتضى اسعدى . (نشر دانش , مهر وآبان 69 ).
* معرفى ونقد كتاب دين ودولت در ايران عهد مغول 0 سيد كاظم روحانى. (كيهان انديشه , 32 ) .
* سه فصل از نخستين روياروئيهاى انديشه گران 0 رسول جعفريان . (همان).
* پژوهشى پيرامون تفسير قمى. سيد احمد موسوى . (همان) .
* مجمع البحوث الاسلامية فى مشهد 0 زهير سليمان . (التوحيد , 49 ). تفسير وعلوم قرآن
* نظريه اى در باره كيفيت نزول قرآن . نعمت الله صالحى نجف آبادى . (كيهان انديشه , 32 ).
* الحقائق العلميه فى القرآن الكريم , خلق الازواج كلها . عبد الوهاب الحكيم . (العالم , 348 ).
* الحقائق العلميه فى القرآن الكريم , الازواج كلها فى النباتات. عبد الوهاب الحكيم .(العالم , 350 ) .
* الحقائق العلميه فى القرآن الكريم , الازواج فى الحيوانات. عبد الوهاب الحكيم . (العالم , 355 ) .
*اسرار الاهتمام القرآنى بالقضية الاسرائيلية. عرفان محمود (البلاد , 19 ) . فلسفه وكلام
*ارسطو وسن توماس , فلسفه والهيات . فردريك كابلستون. ترجمه احمد خوانسارى .(سروش , 531 ) .
* انسان , آگاهى از خود وجهان . احمد خوانسارى . (سروش , 535 ).
* آينده از آن ما بعد الطبيعه است . ارنست يونگر . (سروش, 537 ) .
* جهان بينى وتغييرات . محمد تقى مصباح . (مديريت دولتى , 8 ).
* توصيه وشرك در عبادت. جعفر سبحانى.(نور علم,37 ).
*همه چيز به انسان باز مى گردد . محمد على اسلامى ندوشن .(اطلاعات سياسى اقتصادى , 38 ) .
* نفخ صور يا مقدمه حيات نوين . (مكتب اسلام , 6 ) .
* بررسى آراء وعقايد خوارج . يعقوب جعفرى . (همان) .
* عقايد اشاعره , فزونى صفات كمال بر ذات . جعفر سبحانى. (همان) .
* صوفيگرى از چه تاريخى پيدا شده است. (همان).
*عقيده خوارج درباره مرتكبين گناه كبيره .يعقوب جعفرى. (مكتب اسلام, 7).
* مبارزه پيشوايان دين بابدعت صوفيگرى . (همان).
* مسيحيت در عصر حاضر.احمد بهشتى . (همان).
* طولانى بودن روز قيامت. (همان).
* اشاعره وصفات جبريه . جعفر سبحانى. (همان).
* مصاحبه صوفيان با امام صادق . (مكتب اسلام , 8) .
* ساختار متافيزيك كليسا . احمد بهشتى . (همان) .
* الترابط فى الاسلام والامة . محمد على التسخيرى . (التوحيد , 49) .
* الوحدة الاسلاميه فى خط ائمة اهل البيت . السيد محمد حسين فضل الله . (همان) .
*هكذا حرفوا التوراة . فؤاد مزنّر .(البلاد , 14) .
* التوراة وترجمتها الى اللغة العربية . فؤاد مزنّر. (البلاد , 15). فقه واصول
*جايگاه مذهب صحابى وذرايع در منابع اجتهاد . محمد ابراهيم جناتى .(كيهان انديشه , 32 ).
*نقش دو عنصر زمان ومكان در استنباط . سيد عباس حسينى قائم مقامى . (همان).
*سير تاريخى اصطلاح فىء دراحاديث. حسين حقانى زنجانى. (مكتب اسلام , 7) .
*لوث وقسامه, عناوين وموضوعات مستفاد از روايات. هادى دولت محمدى .(مكتب اسلام , 8) .
*معناى فىء از ديدگاه فقهاى اهل سنت 0حسين حقانى زنجانى . (همان) .
*پاسخى به تفسير محرف مفهوم جدال در حج . سيد محمد باقر حجتى . (نور علم , 37).
*السنة وتوظيفها فى البناء الفكرى . مهدى محقق . (التوحيد , 49) . اخلاق وعرفــــان
* احساس حقارت وشيوه هاى درمان آن . افضل الملوك حسينى . (تربيت , تابستان 69) .
* پرورش روح مسئوليت پذيرى در كودكان . شهين ايروانى . (همان).
* اثرات تربيتى محيط رفاقت در نوجوانان , هادى بهمنى . (همان) .
* تربيت وسازندگى دختران , تربيت وعفت . على قائمى. (تربيت , مهر 69) .
* احساس حقارت در كودكان ونوجوانان . افضل الملوك حسينى . (همان) .
* پرورش روح مسئوليت پذيرى در كودكان . شهين ايروانى . (همان ) .
*هنر معلمى . مدبر عزيزى . (تربيت , آبان 69) .
* تحول رفتار دزدى در كودك عبد العظيم كريمى .(همان) .
*اخلاق اسلامى, منشاء روح. على مشكينى . (همان) .
* اخلاق اسلامى . على مشكينى . (تربيت , آذر 69) .
* علل انحراف اعتقادى , اخلاقى وسياسى جوانان . مصطفى شريعتى رودسرى . (همان) .
* روش الگويى در تعليم وتربيت. محمد رضا شرفى . (همان) .
* فقه , درك مخصوص وبالا است . (سروش , 530) .
* تحول دل و حالات وآداب . شجاعى . (سروش , 535) .
* تجليات ربوبى . شجاعى . (سروش , 538) .
* تفسير قرآنى وپيدايش زبان عرفانى . پل نويا. ترجمه اسماعيل سعادت . (معارف , 1) .
*چهاراثر كوتاه فارسى از ابو حامد غزالى . نصر الله پورجوادى . (معارف , 1) .
* حقوق مؤمنين ومسلمانان . على اكبر آشتيانى . (مرزداران, 99) .
* انزوا طلبى دانش آموزان دبستانى ورابطه آن با ساخت خانواده . عزيز الله تاجيك اسماعيلى . (فصلنامه تعليم وتربيت , 19) .
* آموزش تيز هوشان . سيد جعفر سجاديه . (همان) .
*نقش ورسالت آموزش از راه دور . غلامرضا ارجمندى . (همان) .
* نظريه يادگيرى اجتماعى . باقر ثنايى . (فصلنامه تعليم و تربيت , 20) .
* تنبيه وشرايط مناسب آن براى اصلاح رفتار 0 مهرناز شهر آراى . (همان) .
* عنايت الهى در انديشه عرفانى . محمد شهرى برابادى . (كيهان انديشه , 32) .
* معرفت واخلاق در الهيات قديس بونا ونتورا . سيد على حنفى . (همان) .
* خصوصيات دوره نوجوانى . (پليس انقلاب , 105) .
* چرا دانش آموزان دروغ مى گويند . عبدالله شفيع آبادى . (رشد معلم , 2) . تاريـــخ وسيـره
* آغاز روزنامه نگارى در خراسان . حسين الهى . (مطالعات تاريخى , 4) .
* بحثى پيرامون نظريات تاريخى نويسندگان رمانتيك فرانسه . ابو القاسم پرتوى . (همان) .
*نگاهى گذرا بر نظر مورخان در باره قيام مختار. محمد كاظم خواجويان . (كيهان انديشه , 32) .
*مشاغل ادارى علما در دولت صفويه . رسول جعفريان . (نور علم , 37) .
* امام صادق , دژ مستحكم اسلام راستين . (مرز داران , 97) .
* غزوه احزاب . (همان) .
*مسلمانان شوروى وقفقاز , نخستين سركوبى مسلمانان توسط دولت روسيه. مهدى پيشوايى. (مكتب اسلام , 6) .
* سير تشيع در ايران , دستگيرى دژخيمان هولناك صحنه كربلا . داود الهامى . (همان) .
* پيروزى بزرگ مختار . داود الهامى . (مكتب اسلام , 7) .
* آرمان تشكيل حكومت خود مختار اسلامى در قفقاز وتوطئه هاى دولت روسيه. مهدى پيشوايى . (همان) .
* پايان كار مختار . داود الهامى . (مكتب اسلام , 8) .
* شذرات من حياة الامام الحسن العسكرى . (التوحيد , 49) . حقـــــــــوق
* مفهوم تلاقى درحقوق جنگ . محمد رضا ضيائى بيگدلى . (سياســــــــــــــــت خارجى ,3) .
* در لواى پرچم , ديدگاههاى حقوقدانان آمريكا در مورد جنگ خليج فارس.موحد حسين شاه . ترجمه عليرضا طيب . (همان).
* حقوق متهم در مقابل ضابطين دادگسترى . على اصغر مهابادى . (مرز داران , 97) .
* احكام اسيردرقرآن .على اكبر حسنى . (مكتب اسلام , 7) .
* يادى از كنفرانس وين .حسين شهيد زاده . (اطلاعات سياسى اقتصادى , 37) .
* منابع ومقررات آموزشى وواژه هاى مهم حقوقى وضرورت آگاهى مديران آموزشى از اين منابع وواژه ها . احمد صافى . (فصلنامه تعليم وتربيت , 19) .
* استئناف الحكم وموعده فى فقه الامامية وفى القوانين الايرانية . حسين مهر پور. (التوحيد , 49) . جامعه شناسي
* فرآيند توسعه جامعه ايران , تحليلى از ديدگاه جامعه شناسى سيستمى . (تازه هاى اقتصاد , 12) .
* آزمونهاى جامعه سنجى . حمزه گنجى . (تعليم وتربيت , 20) .
*جامعه شناسى توسعه. على اسدى. (مديريت دولتى,8 ). اقتصــــــاد
*برنامه ريزى ارتباط آموزش وپرورش واشتغال : راهنماى مختصر روشهاى جارى . آنجلا ليتل . ترجمه مرتضى امين فر. (فصلنامه تعليم وتربيت , 19) .
* خلاصه اى از طرح مطالعاتى وضعيت اشتغال فارغ التحصيلان هنرستانها در صنعت سنگين . (همان) .
* آشنايى با اقتصاد آموزش وپرورش . مرتضى امين فر . (فصلنامه تعليم وتربيت , 20) .
* نقش آموزش در رشد وتوسعه كشاورزى .على پاشا زانوسى . (جهاد , 134) .
* آشنايى با سازمانهاى بين المللى واقتصادى , اوپك . رقيه محمدى پرفكر . (همان) .
* بخش معدن در برنامه پنج ساله. (اطلاعات سياسى اقتصادى , 38) .
* توسعه , فرهنگ آموزش . حسين عظيمى . (همان) .
*نگرشى بر طرحهاى ملى , منطقه اى . محمد شيخى . (همان) .
* سهم بخش هاى عمومى وخصوصى در صنعت كشور . محسن نظرى . (همان) .
*اصطلاح اقطاع در نظام مالياتى اسلام . حسين حقانى زنجانى .(مكتب اسلام , 6).
* رشد وتوسعه اقتصادى وتأثير آن بر فقر زدايى 0 حسين عظيمى . (اطلاعات سياسى اقتصادى , 37) .
* سهم ونقش برنامه هاى عمرانى در شكل گيرى ورشد صنايع كشور 0 محسن نظرى . (همان) .
* نظريه هاى اقتصادى در باره امپرياليسم وجنگ 0 وحيد بزرگى . (همان) .
* آيا وقت طلا است 0 محمد اكرم خان . (تازه هاى اقتصاد , 12) . زندگينامه و خاطرات
* البيرونى 0 گوهرنوشاهى . (دانش , 22) .
* اوّلين وآخرين ديدار با خواجه عبد الحميد عرفانى 0 حكيمه دبيران . (همان) .
* نگاهى به شخصيت على اكبر دهخدا . سيد اختر حسين . (همان) .
* استاد وشاعر فارسى سيد محمد عبد الرشيد فاضل . محمد رياض . (همان) .
* يادى از يك عالم , معرفى مختصرى از يك روحانى مبارز وروشنفكر شبه قاره هند . عندليب زهرا موسوى . (سروش , 529) .
* زندگى پر افتخار آية الله العظمى مرعشى . (مكتب اسلام , 6) .
* در حيات انديشه وعلم . واعظ زاده . (دانشگاه انقلاب , 80) .
* سخنى ديگر در شناخت مولوى . على بابك. (همان) .
* شخصيت عرفانى واخلاقى پيامبر (ص) . محمد رضا امين زاده . (همان) .
* نا گفته هايى از حيات شيخ مفيد . سيد محمد جواد شبيرى . (همان) .
* انديشه سياسى حاج آقا نور الله اصفهانى . موسى نجفى . (كيهان انديشه , 32).
* مانى بنيانگذار انديشه وآئين التقاطى . محمد مستأجر حقيقى . (مطالعات تاريخى , 4) .
* زينب كبرى, عالمه غير معلمه. (پاسدار اسلام , 108) .
* فاطمه (س) سرشته طهارت وتقوى . (همان) .
* آشنايى با دانشمندان مسلمان , عمر بن ابراهيم خيامى . سعيد آزرمى . (تربيت , تابستان 69) .
* مصاحبه با دكتر كريستين (يحيى) بونود , مسلمان مبارز فرانسوى . (همان) .
* مصاحبه با آقاى احمد هوبر , مسلمان مبارز سوئيسى . (همان) .
* آشنايى با دانشمندان مسلمان , محمدبن موسى خوارزمى, سعيد آزرمى . (تربيت , مهر 69) .
*آشنايى با دانشمندان اسلامى , ابو نصر فارابى , سعيد آزرمى . (تربيت , آذر 69) .
* پرتوى از تجليات فاطمه زهرا (س) . (مرزداران , 99) .
* خاطرات آزاده عزيز دكتر سيد على خالقى . (مرزداران 97 - 99) .
* مقاومت در آن سوى ديوار اسارت . سيد عباس پاك نژاد . (پيام انقلاب , 265) .
*بچه ها در كتك خوردن از هم سبقت مى گرفتند . توحيدى . (شاهد , 198) .
* اسارت , تازيانه ومقاومت . حميد عيوضيان . (همان) .
* اردوگاهها , پايگاه مقاومت وخود سازى . منصور صفايى . (همان) .
* در انتهاى فراق - گفتگو با دانشجوى آزاده برادر محمد شفيعى فرد . (دانشگاه انقلاب , 80) .
* ابن بابويه قمى . (مرزداران , 99) .
* صفحات مطويه من حياة الشاعر عمر ابو ريشه . (البلاد , 19). زبان وادبيات
* شعر فارسى در شبه قاره هند وپاكستان . آن مارى شيمل ترجمه ص - شهبازى . (ادبستان , 11) .
* فردوسى وتصويرى از نظام طبقاتى در عهد ساسانيان. مرتضى مطهرى . (ادبستان , 12) .
* ذكر سحبان العجم . دولتشاه سمرقندى . (همان) .
* موسيقى كلمات در شعر فردوسى . غلامحسين يوسفى . (همان) .
* انگيزه سرودن شاهنامه . على شريعتى . (همان) .
* شاهنامه فردوسى , بزرگترين اثر حماسى جهان . نورانى وصال . (همان) .
* فردوسى ومعاصرانش . منصور رستگار فسايى . (همان) .
* ما وفردوسى. محمد على اسلامى ندوشن . (همان) .
*بيتهاى الحاقى منسوب به فردوسى در هجو سلطان محمود مهدى درخشان . (همان) .
* پهلوانان شاهنامه سمبل انسان والاى ايرانى . اسماعيل حاكمى . (همان) .
* شاهنامه ميراث ملى وفرهنگى ايرانيان است . عبد الحسين نوايى . (همان) .
* آفريدگار رستم ـ عبد الحسين زرين كوب . (همان) .
* اسطوره ضحاك. سيد عطاء الله مهاجرانى . (همان) .
* شاهنامه , ستمنامه شاهان ودرد دل بيگانگان . طلعت كاويان پور . (همان) .
* رستم وتبلور هويت. مرتضى باقرى ( همان) .
* نقالى وشاهنامه خوانى. كاظم سادات اشكورى . (همان)
* تجلى كلام اسلامى در شاهنامه فردوسى. احمد خاتمى . (همان) .
* نهج البلاغه . سيد جعفر شهيدى . (دانش , 22) .
* زبان پارسى وآفت واژه هاى بيگانه . پرويز نيلوفرى . (اطلاعات علمى , 114).
* شاهنامه فردوسى وموسيقى . حسينعلى مداح . (نشر دانش , مهر وآبان 69) .
* مسافران شتابان ومترجمان شتابزده . سيروس پرهام . (همان) .
* ترجمه وفرهنگ. سوزان مك گاير . ترجمه فرزانه فرح زاد . (همان) .
* تفسير شيعى از يك غزل حافظ. عليرضا ذكاوتى قراگزلو . (معارف , 1) .
* العبرية مرآة الصهيونيه , قرائة فى معجم اللغة العبرية . نبيل حميد محسن .(التوحيد , 49) .
* النصوص الادبية والنظريات النقدية المستورة .(العالم , 355) .
* مناهج الدراسة الادبية والصراع الحضارى , نحو منهج نقدى جديد . شلتاغ عبود شراد. (العالم , 356) .
* ملاحظات تمهيدية فى الفن والاسلام . روجيه عساف . (البلاد , 18). سياســـــــــــت
*پايدارى مرزها درآفريقا.جفرى هربست.ترجمه سيروس سعيدى . (اطلاعات سياسى اقتصادى , 37) .
* حفظ هويت فرهنگى براى دور شدن از فرهنگ تسليم . پرويز ورجاوند . (همان) .
* سوريه وعراق , ديروز وامروز . محمد على امامى . (اطلاعات سياسى اقتصادى , 38) .
* سياستى براى غرب وراى آشوب وآشفتگى . زبيگنيو برژينسكى . ترجمه جمشيد زنگنه .(همان) .
* حكومت مستقيم مردم واصل نمايندگى از ديدگاه ربرت ميخلر . احمد نصيب زاده . (همان) .
* ساختار جامعه بين المللى . داريوش اخوان زنجانى . (همان) .
* فرهنگ , مليت وتجدد . محمد حسن رجبى . (سروش , 530) .
*شكاف فقر وغنا به كجا مى رود . محمد تقى رهبر . (پاسدار اسلام , 108) .
* بررسى نقش تخريبى كاپيتولاسيون در ايران . (رشد معلم, 2) .
* جنگ تحميلى نقطه اوج توطئه هاى استكبار عليه انقلاب اسلامى ايران . (پيام انقلاب , 265) .
* شوراى امنيت , قطعنامه ها ودفاع مقدس . (همان) .
* تأثيرات احتمالى پروسترويكا بر جنبه هاى استراتژيك روابط بين الملل. ناصر ثقفى عامرى .( سياست خارجى , 3) .
* ديدگاهى پيرامون ماهيت نظام بين الملل. محمود سريع القلم . (همان) .
* تلاش مسلمانان در نفى نظام لائيك در نيجريه . سيد حسين موسوى خراسانى .(همان) .
* چشم انداز تطبيقى تحولات آتى كوبا. احمد رضا اصغرى. (همان) .
*الموقف الاسرائيلى من ازمة الخليج , فلسطين - الكويت بين الترابط والتباعد . عبد المنعم حسن . (العالم , 349) .
*ازمة الخليج : مجابهة أم مؤامرة . محمد المصرى . (العالم, 350) .
* العرب وايران والتلاقى المحتوم . فهمى هويدى . (العالم , 351 , - 352) .
* الوجه الجديد لباكستان : حكم عسكرى بصيغة دستورية . (همان) .
* مصر كما يراها التقرير السنوى لمركز الدراسات السياسية والاستراتيجية. (همان) .
* المسجد البابرى . بؤرة النزاع بين الهندوس والمسلمين. (العالم , 352) .
* المسلمون والدستور . فهمى الشناوى . (العالم , 356) .
* الديموقراطية لاحتواء التيار الاسلامى. عبده . (العالم , 357) .
* لو اطلع المسلمون على حقيقة المذاهب لتلاشى الكثير من تصوراتهم الخاطئة. واعظ زاده خراسانى . (همان) .
* العلاقات السودانية الايرانية فى ضوء الزيارات المتبادلة , وضع اسس التعاون والتفاهم . (همان) .
* مهمات القوى الاسلامية والوطنية فى التطورات الراهنة. شيخ زهير كنج . (همان) .
* ماذا يقول الاسلاميون والوطنيون فى لبنان . (البلاد , 13) .
* المسجد الذى سيقرر مصير الهند لسنوات طويلة . ظفرالاسلام خان . (البلاد , 18) .
* المؤتمر الاسلامى الاوّل حول فلسطين , ضرورة دعم الانتفاضة فتح الحدود امام المجاهدين . (البلاد , 20) .
* المشروع الحضارى الاسلامى بعد انهيار الاستقطاب الايديولوجى العالمى . محمد عبد الجبار. (همان) .
كتابشناسى حضرت زهرا سلام الّله عليها
صادقى اردستانى احمد
الف - كتابهاى چاپى عربى
1. البتول العذرا. محمد حسين شمس الدين. با مقدمه عبدالله العلايلى المصرى. (بيروت). 96ص, جيبى.
2. البتول فاطمة الزهراء. عبد الفتاح محمد الحلو. (كويت).
3. البلاغة الفاطمية, مجموعة خطب فاطمة (ع). (نجف, 1952).
4. احتجاج الزهراء فاطمة (ع). حجة الله النجفى الرضوى. (تهران, 1335). 224ص.
5. الدرّة الغراء فى وفاة الزهراء عليها السلام. حسين بن محمد آل عصفور بحرانى. (نجف, 1372ق). 96ص.
6. الدرّة البيضاء فى شرح خطبة الزهراء. محمد تقى السيد اسحاق الرضوى القمى. (ايران, 1354). 190ص.
7. الفتح والبشرى فى مناقب الزهرا. سيد محمد جعفرى. تحقيق سيد محمد طريحى. (بيروت).
8. السقيفة و فدك. عزالدين عبد الحميد بن ابى الحديد المعتزلى. با مقدمه وتحقيق هادى امينى. (تهران). 152ص.
9. اشعة من حياة الصديقة فاطمة الزهراء. مؤسسة البلاغ. (تهران, 1405ق). 91ص, جيبى.
10. الكوكب الدرى فى احوال النبى والبتول والوصى. محمد مهدى الحائرى. (نجف, 1955ق). 2ج, 539ص.
11. ام الشهداء فاطمة بنت محمد (ص). مهدى عبدالحسين. (نجف, 1387ق).
12. بحار الانوار. محمد باقر المجلسى. (بيروت, 1403ق). ج43, 373ص, وزيرى.
13. بيت الأحزان. شيخ عباس قمى. (قم). 84ص.
14. تزويج فاطمة بنت الرسول (ص). منسوب بامام الباقر(ع). تحقيق صلاح الدين المنجد. (بيروت). 10ص.
15. حياة فاطمة عليها السلام. محمود شبلى. (بيروت, 1403ق).
16. خطب فاطمة الزهراء (ع). شرح وتحقيق مسلم الحائرى. (نجف). 24ص, جيبى.
17. رائدة فخر النساء. حيدر على السعدى. (نجف, 1387ق).
18. رسالة فى تحقيق الخبر المنسوب الى النبى: نحن معاشر الانبياء لا نورث. شيخ مفيد. (نجف).
19. الزهراء سيدة الكساء ونساء اليوم. كريم احمد الصانع. (نجف, 1387ق).
20. الزهراء فاطمة بنت محمد (ص). عبد الزهراء عثمان محمد. (نجف, 1387ق). 224ص.
21. الزهراء فى المحراب الالم الخالد. عبد الكريم توفيق الطائى. (نجف, 1387ق).
22. الزهراء. محمد جمال الهاشمى. (بغداد). 134ص, جيبى.
23. الزهراء فى السنة والتاريخ والأدب. محمد كاظم الكفائى. (نجف). ج2, 225 « 406ص.
24. شرح خطبة الكبيرة للزهراء البتول عليها السلام. مسلم بن محمد بن جاسم جابرى. (نجف).
25. شرح خطبة فاطمة الزهراء عليها السلام. نزيه قميحه. (بيروت, 1405ق). 192ص.
26. شواهد فدك. سيد اكرم على. (1237ق). الذريعة. ج14, ص244.
27. الصديقة فاطمة الزهراء (ع). محمد رضا الحسانى. (نجف, 1387ق).
28. الصديقة فاطمة الزهراء (ع) بنت الرسالة المحمدية. عبد المجيد سماوى الحلوب. (نجف, 1387ق).
29. عوالم العلوم والمعارف والاحوال فى الآيات والاخبار والاقوال. عبدالله بن نور الله بحرانى. تحقيق مدرسة الامام المهدى (ع). (قم, 1405ق).
30. عين اليقين فى بحث فدك وغصبها. (هند). الذريعة. ج15, ص374.
31. فاطمة الزهراء عليها السلام وقصائد اخرى. يوسف محمد عمر. (بيروت, 1397ق). 107ص, جيبى.
32. فاطمة الزهراء. محمد كامل حسن المحامى. (بيروت, 1985م). 125ص.
33. ــــــــــــــــــــــــ. عبد الفتاح عبد المقصود. ج3.
34. ـــــــــــــــــــــــ. عايشه بنت الشاطى. (بيروت, 1399ق). 60ص.
35. ــــــــــــــــــــ. شاكر الانصارى.(بيروت, 1404ق). 124ص.
36. ــــــــــــــــــــــ. محمد حسن النائينى. (بيروت, 1404ق). 334ص.
37. فاطمة البتول وآية تاريخية اجتماعية. معروف بن محمد الارناوط. (دمشق, 1942م). 376ص.
38. فاطمة بنت محمد, ام الشهداء وسيدة النساء. عمر ابوالنصر. (قاهره, 1366ق). 71ص, رقعى.
39. فاطمة الزهراء. توفيق ابو علم. (مصر, 1392ق). 302ص, وزيرى.
40. فاطمة الزهراء والفاطميون. عباس محمود العقاد. (بيروت, 1967م). 226ص, وزيرى.
41. فاطمة الزهراء امّ ابيها. فاضل الميلانى الحسينى. (نجف, 1388ق). 175ص, وزيرى.
42. فاطمة الزهراء شهاب النبوة الثاقب. حسن عيسى الحكيم. (نجف, 1387ق).
43. فاطمة بضعة المصطفى. حيدر الشديدى. (نجف, 1387ق).
44. فاطمة الحوراء الإنسية. جاسم هاشم العبدى. (نجف, 1387ق).
45. فاطمة الزهراء نداء الملايين. السيد محمد تقى الخراسانى. (كربلا, 1387ق).
46. فاطمة الزهراء وتر فى غمد. سليمان كتانى. (نجف, 1387ق). 176ص, رقعى.
47. فاطمة الزهراء عليها السلام, بهجة قلب المصطفى (ص). احمد الرحمانى الهمدانى. (تهران, 1369). 774ص, وزيرى.
48. فاطمة الزهراء من المهد الى اللحد. سيد محمد كاظم القزوينى. (بيروت, 1397ق). 693ص.
49. فاطمة الزهراء قدوة المرأة المسلمة. كاظم السباعى. (تهران, 1406ق). 42ص, جيبى.
50. فاطمة الزهراء. على محمد على دخيّل. (بيروت, 1400ق). 176ص, رقعى.
51. فخر النساء فاطمة. خليل رشيد. (نجف, 1378ق).
52. فى بيت فاطمة. عبد الصمد تركى. (كويت, 1387ق). 202ص, رقعى.
53. فدك. سيد محمد حسن الموسوى القزوينى الحائرى. تحقيق محمد باقر المقدسى. با مقدمه عبد الفتاح عبد المقصود. (قاهره, 1397ق). 234ص, جيبى.
54. فدك فى التاريخ. شهيد محمد باقر الصدر. (نجف). 168ص, رقعى.
55. فرائد السمطين فى فضائل المرتضى والبتول والسبطين. ابو عبد الحموى ابراهيم بن سعد الدين محمد بن ابى بكر. تحقيق محمد باقر محمودى. (1398ق). 2ج.
56. فضائل فاطمة الزهراء عليها السلام. حافظ ابى حفص عمر بن احمد البغدادى. تحقيق محمد سعيد طريحى. (بيروت, 1405ق). الذريعة. ج17, ص71.
57. قرة الابصار ودرّة الابرار. مولى محمد بن مشهدى بابا نخجوانى. (1316ق).
58. كحل الناظرين فى تفضيل الزهراء على الانبياء والمرسلين. سيد محمد مرتضى الحسينى. (1302ق). الذريعة. ج17, ص285.
59. الكلمة الغراء فى تفضيل الزهراء (ع). عبد الحسين شرف الدين الموسوى. (نجف).
60. اللمعة البيضاء فى شرح خطبة الزهراء. محمد على الانصارى. (ايران, 1289ق). 470ص.
61. مجالس الابرار. حامد سيد حسين بن حسين فيض آبادى. (1311ق). الذريعة. ج19, ص357.
62. مختصر الكلام فى وفيات النبى والزهراء والائمة عليهم السلام. محمد على حسنى شاه عبد العظيمى. (نجف, 1330ق). 148ص.
63. مجمع النورين وملتقى البحرين. ابو الحسن الزيدى النجفى. (ايران, 1328ق). 282ص.
64. مسند فاطمة الزهراء رضى الله عنها. جلال الدين سيوطى. (هند, 1406ق). 120ص.
65. مصادر الدراسة عن الزهراء. على محمد على دخيّل. (نجف, 1967م). 58ص, جيبى.
66. مظهر الاشجان عن مهج الاحزان. جعفر بن محمد البحرانى. (1320ق). 132ص, رقعى.
67.مناقب الزهراء. سيد غلامرضا الكسائى.(قم, 1398ق). 120ص, وزيرى.
68. مناقب الفاطمية. ابراهيم بن محسن الكاشانى. (دمشق). 47 ص, رقعى.
69. النار الحاطمة لقاصد احراق بيت فاطمة. السيد مقرب على النقوى الحسينى. (هند, 1281ق). 91ص.
70. النفحات القدسية فى الانوار الفاطمية. السيد عبدالرزاق كمونة الحسينى. (بيروت, 1390ق). 140ص, وزيرى.
71. نخبة البيان فى تفضيل سيدة النسوان. سيد عبد الرسول شريعتمدارى. (قم, 1361). 280ص, وزيرى.
72. وفاة الصديقة عليها السلام. حسن, ابن مؤلف. الانوار البدرين والذريعة, ج2, ص420.
73. وفاة الزهراء عليها السلام. سيد هاشم بن سليمان بن اسماعيل البحرانى.
74. ــــــــــــــــــــــــــ. يحيى بن الحسين بن عنبرة بن ناصر البحرانى. الذريعة. ج25, ص119.
75. ــــــــــــــــــــــــــ. سيد محمد على بن ميرزا محمد بن هداية الحسنى الرازى الشاه عبد العظيمى النجفى. معارف الرجال. ج2, ص318.
76. وفاة فاطمة الزهراء. على الشيخ حسين البلادى. (نجف). 72ص, رقعى.
77. وفاة الصديقة الزهراء (ع). عبد الرزاق الموسوى المقرم. (نجف, 1370ق). 152ص, وزيرى.
78. هدى الملّة الى ان فدك من النحلة. محمد باقر الحائرى القزوينى. (قاهره, 1396ق). 232ص.
79. يوميات فاطمة الزهراء (ع). احمد الكاتب. (تهران, 1366). 156ص. ب - كتابهاى فارسى
1. اخلاق فاطمه سلام الله عليها. محمد مهدى تاج لنگرودى. (تهران, 1369). 200ص, رقعى.
2- الرسول والذرارى, معصوم سوم. احمد سياح. (تهران). 119ص, جيبى.
3. اسرار سياسى تاريخ اسلام وبررسى زندگى زهراى بتول وفرزندانش. نعمت الله قاضى (شكيب). (تهران, 1349). 624ص.
4. اشكهاى فاطمه, پشتوانه شمشير على (ع). سيد احمد علم الهدى. (تهران, 1351). 109ص. جيبى.
5. التحفة الفاطمية. ميرزا عبد الحسين بن محمد على اصفهانى (خوشنويس). تقريظ مولى محمد حسين بن جعفر فشاركى. (چاپ سنگى). الذريعة. ج3, ص460.
6. الزهراء عليها السلام. مجموعه مقالات. (تهران, 1364). 424ص.
7. الفاطميات, يا سخنان موزون در بزرگوارى سيده زنان عالميان حضرت زهرا عليها السلام. سيد حسين واعظى سبزوارى. (مشهد, 1351). 192ص, جيبى.
8. كوثر. مناقب ومصائب حضرت زهراء سلام الله عليها. فرهنگ نخعى. (مشهد, 1364). 120ص, رقعى.
9. النفحات القدسية, در احوالات فاطمه مرضيّة. عبد الامير محمد باد كوبه اى. (1357ق). الذريعة, ج24, ص250.
10. انوار فاطمة عليها السلام, سيد حسن ابطحى. (مشهد, 1366). 320ص.
11. بانوى بانوان, حضرت فاطمه زهرا عليها السلام. مؤسسه در راه حق. (قم, 1363). 48ص.
12. بانوى اسلام, فاطمه زهراء (ع). دار التبليغ اسلامى. (قم). 34ص, جيبى.
13. بيت الاحزان. ملا عبد الخالق بن عبد الرحيم يزدى. (تبريز, چاپ سنگى).
14. پيام فاطمه (ع). حسن سعيد. (تهران, 1392ق). 36ص, جيبى.
15. بضعة النبى (ص). شيخ محمد واصف. (قم, 1357). 200ص, جيبى.
16. ترجمه حديث لوح فاطمة عليها السلام. احمد بروجردى جواهرى. (كرمانشاه, 1321). 16ص, جيبى.
17. تسبيح فاطمة عليها السلام. آقا مهدى لكنهوى. (كراچى, 1377ق).21ص.
18. تعزيه فاطمه زهرا (ع) (مجموعه شعر). عبد الجواد خراسانى متخلص به جودى. (ايران). 32ص.
19. ثمرة النبوة. سيد نياز حسين عابدى هندى. (حيدر آباد دكن). الذريعة. ج5, ص16.
20 حماسه بزرگ. ناصر مكارم شيرازى. (مشهد, 1364). 104ص.
21. حضرت زهراء عليها السلام. فضل الله كمپانى. (تهران, 1349). 376ص, وزيرى.
22. حضرت فاطمه عليها السلام. جلال الدين فارسى. (تهران, 1369). 24ص.
23. خطابه فاطمه زهراء (ع). شيخ خليل كمره اى. (تهران, 1368). 129ص.
24. خصائص فاطميه. شيخ باقر بن اسماعيل عبد العظيم بن باقر كجورى .تهران, 1318ق). 473ص.
25. خطبه حضرت زهراء سلام الله عليها. (تهران, كانون انتشارات شريعت).55ص.
26. خطبة الزهراء سلام الله عليها. (سمنان, مؤسسه فاطميه, 1365). 40ص, رقعى.
27. دو درياى رحمت, على مظهر عدل وفاطمه مظهر تقوى. (مجموعه شعر). محمد على مردانى. (تهران, 1366). 384ص, رقعى.
28. دختران پيغمبر سخن مى گويند. ترجمه جواد فاضل. (تهران, 1327). 104ص, رقعى.
29. رد شبهات نسبت بشيخيه در باب معاد. محمد بن محمد خان كرمانى. (1313). 153ص.
30. روضه زهراء عليها السلام, مدايح ومراثى. محمد باقر بروجردى. الذريعة . ج18, ص228.
31. رنجها وفريادهاى فاطمه عليها السلام (ترجمه بيت الاحزان). محمد محمدى اشتهاردى. با مقدمه ناصر مكارم شيرازى. (قم, 1369). 271ص, وزيرى.
32. زبده نظامى. شيخ نظام الدين يزدى. (يزد, 1328). 196ص.
33. زندگانى حضرت فاطمه عليها السلام. حسين حماسيان (صابر كرمانى). (تهران, 1344). 58ص.
34. زندگانى حضرت زهراء عليها السلام. عبد الحسين مؤمنى. (تهران, 1350). 304ص.
35. زندگى حضرت فاطمه وحضرت خديجه با حضرت محمد عليهم السلام. بدر الدين نصيرى. (تهران, 1351). 138ص.
36. زندگانى صديقه كبرى, فاطمه زهراء سيده زنان عالم. شهيد سيد عبد الحسين دستغيب. (تهران, 1396ق). 232ص, رقعى.
37. زندگانى فاطمه زهراء (ع). سيد جعفر شهيدى. (تهران, 1367). 291ص, وزيرى.
38. زندگانى نامه خديجه كبرى وفاطمه زهراء (ع). ترجمه على شيخ الاسلامى.
39. زندگانى حضرت فاطمه (ع). محدث قمى. ترجمه سيد محمود موسوى زرندى. (تهران, 1373ق). 299ص, رقعى.
40. زندگانى حضرت فاطمه. عمر ابو النصر. ترجمه محمود ابطحى شيرازى. (تهران, 1320). 154ص, جيبى.
41. زندگانى حضرت فاطمه زهرا (ع). ناصر مكارم شيرازى. (مشهد, 1369). 336ص, وزيرى.
42. زندگانى فاطمه الزهراء (ع). محمد قاسم نصير پور. با مقدمه آيت الله العظمى مرعشى نجفى. (تهران, 1409ق). 160ص, وزيرى.
43. زندگى حضرت فاطمه زهراء, شهبانوى اسلام. ايرج زند بگله (صفاعلى). (تهران, 1386ق). 140ص, جيبى.
44. زهرا (ع) گلبن عفاف (شعر). محمود اكبر زاده. (مشهد, 1390ق). 200ص, جيبى.
45. زهراء زهره اى درخشنده. محمد مختار زاده. (شيراز, 1352). 206ص, وزيرى.
46. زهرا عليها السلام, دختر معصوم پيغمبر بزرگ اسلام. مجموعه نوشتارها. (باختران, انتشارات حسينيه جليلى). 80ص.
47. زهره زهرا, زندگى فاطمه زهراء سلام الله عليها. سيد مهدى رضوى. (تهران, 1350). 112ص.
48. ستارگان درخشان, سر گذشت حضرت فاطمه زهرا (ع). محمد جواد نجفى. (تهران). 224ص, جيبى.
49. سخنرانى حضرت فاطمه. جلوه گاه ايده آل اسلام. توران انصارى. (1345). 84ص.
50. سلسله سخنان كوتاه از پيشوايان دين, از فاطمه عليهاالسلام. شيخ هادى فقيهى. (تهران, 1348). 39ص, جيبى.
51. شرح خطبه حضرت زهرا عليها السلام. سيد عزالدين حسينى زنجانى. (قم, 1364). 512ص.
52. صديقه طاهره, بانوى بزرگ اسلام. عبد الرحيم عقيقى بخشايشى. (تهران, 1364). 300ص. رقعى.
53. على درنگاه فاطمه (ع). عباس جواديان. ( مشهد, 1356). 104ص, رقعى.
54. فاطمه الزهرا (س). عبد الحسين امينى. ترجمه حبيب چاپچيان. (تهران, 1362). 119ص.
55. فاطمه زهراء (ع), از نظر روايات اهل سنّت. شيخ محمد واصف. (قم, 1351). 96ص, جيبى.
56. فاطمه زهراء (ع) بانوى نمونه اسلام. ابراهيم امينى. (قم, 1349). 247ص, رقعى.
57. فاطمه عليها السلام. محمد رضا نصيرى. الذريعة. ج16, ص96.
58. فاطمه (ع). جلال الدين ربانى شيرازى. (1351). 99ص.
59. فاطمه (ع). (چاپ سنگى). 40ص. الذريعه. ج16, ص96.
60. فاطمة الزهراء عليها السلام. حسين عماد زاده اصفهانى. (تهران, 1336). 703ص, وزيرى.
61. فاطمه زهرا دژ شكست ناپذير وحى در طول زمان. حسن سعيد. (تهران, 1364). 438ص, جيبى.
62. فاطمه بر كرسى رهبرى. سيد جمال الدين دين پرور. (تهران, 1355). 138ص, جيبى.
63. فاطمه دختر محمد (ص). سيد جعفر شهيدى. (تهران). 108ص, جيبى.
64. فاطمه زهرا (ع). توفيق اعلم. ترجمه على اكبر صادقى. (تهران, 1353). 227ص, وزيرى.
65. فاطمة الزهرا سيدة النساء العالمين, خديجه, زينب وسكينه. حسين عماد زاده اصفهانى. (تهران, 1336). 704ص, وزيرى.
66. فاطمه (ع). نصير الدين امير صادقى. (تهران, 1345 - 1386ق). 410ص, رقعى.
67. فاطمه (ع) برترين بانوى اسلام. على قائمى. (قم, 1358). 80ص, رقعى.
68. فاطمه, زهى درنيام. سليمان كتانى. ترجمه جعفر طباطبائى. (مشهد, 1349). 294ص.
69. فاطمه فاطمه است. على شريعتى. (تهران, 1350). 189ص, وزيرى.
70. فاطمه زهرا (ع), معصوم سوم. جواد فاضل. (تهران, 1336). 221ص, رقعى.
71. فاطمه زهرا (ع). سيد هاشم رسولى محلاتى. (تهران, 1357). 374ص.
72. فاطمه زهرا (ع) از نظر آيات قرآن. شيخ محمد واصف. (قم). 80ص, جيبى.
73. فاطمه برترين بانو. سيد شرف الدين جبل عاملى. ترجمه محمد تقى رهبر. (قم, 1352). 175ص, جيبى.
74. فاطمه زهرا (ع). سيد محمد تقى سجادى. (قم, 1359). 370ص, جيبى.
75. فاطمه (ع) اسطوره تقوى, مبارزه مقاومت. مهدى انصارى. با مقدمه جعفر سبحانى. (قم, 1360). 238ص, رقعى.
76. فاطمه زهرا (س) بنيانگذار مكتب اعتراض. محمد مقيمى. (تهران, 1356). 290ص, رقعى.
77. فدك در تاريخ. شهيد سيد محمد باقر صدر- قدس سرّه. ترجمه محمود عابدى. (تهران, 1360). 196ص, رقعى.
78. فدك نحلة النبى (ص). آيت الله قزوينى. ترجمه سيد احمد علم الهدى. (تهران, 1398ق). 292ص, وزيرى.
79. قواعد العمل فى حل المعمّى عن اسم فاطمة عليها السلام. شيخ شرف الدين على يزدى معمائى. الذريعه. ج17, ص186.
80. كشتى پهلو گرفته. سيد مهدى شجاعى. (تهران, 1367). 160ص.
81. گل واژه آفرينش. گرد آورى واحد خواهران دفتر تبليغات اسلامى. (چاپ سيزدهم: قم, 1369). رقعى, 168ص.
82. ملكه اسلام, فاطمه در مسجد نبوى. حسين حق شنوا. (تهران, 1348).
83. ملكه اسلام, اولين محكمه قضايى بعد از پيغمبر(ص). ميرزا خليل كمره اى. (تهران, 1327). 312ص.
84. ناسخ التواريخ, حضرت فاطمه زهراء (ع). ميرزا محمد تقى سپهر. (تهران, 1354). 478ص, وزيرى.
85. نداى شيعه. مير سيد احمد روضاتى. (تهران, 1351). 120ص.
86. وديعة الرسول (شعر). به كوشش وگزينش حسين يونسيان. (تهران, 1368). 464ص, وزيرى. ج - كتابهاى اردو
1. تحفه مؤمنات, در احوال فاطمه زهرا (ع). مولى غلام على بهاونگرى. 400ص. الذريعة. ج3, ص473.
2. درّة حيدريه. سيد محمد حسين بن حسين بخش. (هند). الذريعة. ج8, ص97.
3. زهراء عليها السلام, سيد اولاد بلگرامى هندى. (هند). الذريعة. ج12, ص280.
4. سيره فاطمه صديقه عليها السلام. سيد ذاكر حسين اختر. (هند). الذريعة. ج12, ص280.
5. سيره صديقه كبرى عليها السلام. مولوى سلطان ميرزا دهلوى. (كراچى). 384ص. الذريعة. ج12, ص280.
6. فاطمى دعوة اسلام. خواجه حسن نظامى دهلوى حيدرآبادى. 2ج. الذريعة. ج16, ص97.
7. قرآن سعدين در احوال بتول وابى حسنين عليهما السلام. (هند). الذريعة. ج17, ص66.
8. كشف ظلمات, در مبحث فدك. الذريعة. ج18, ص41.
9. الهدى. سيد على بن ابى القاسم الرضوى القمى اللاهورى. (هند). الذريعة. ج25, ص102. د - كتابهايى كه بخشى از آن به شخصيت حضرت فاطمه اختصاص يافته است
1. الدر المنثور فى طبقات ربّات الخدود. زينب بنت على بن حسين مصرى. (قاهره, 1321ق). ص359 - 361.
2. اسد الغابة. ابن اثير جرزى. (تهران). ج5, ص519 - 525.
3. اصول كافى. محمد بن يعقوب كلينى. (تهران). ج1, ص458, ص 461.
4. تاريخ الخميس. شيخ حسين بن محمد بن حسن ديار بكرى. (بيروت, 1407ق). ج1, ص277 - 280.
5. الاصابة فى تمييز الصحابة. حافظ ابى فضل بن حجر. (قاهره, 1328ق). ج4, ص377 - 380.
6. تراجم اعلام النساء. شيخ محمد حسين اعلمى حائرى. (بيروت). ج2, ص301 - 338.
7. تلخيص المستدرك. امام ذهبى. (بيروت, 1398ق). ص151 - 176.
8. تهذيب التهذيب. ابن حجر عسقلانى. (حيدرآباد دكن, 1327ق). ص440 - 442.
9. جلاء العيون. سيد عبدالله شبّر. ج1, ص131 - 231.
10. سير اعلام النبلاء. شمس الدين محمد بن احمد بن عثمان ذهبى. (بيروت, 1405ق). ج2, ص118 - 135.
11. سيرة الأئمة الاثنى عشر. هاشم المعروف الحسينى. ج1, ص69 - 147.
12. شجره طوبى. محمد مهدى مازندرانى حائرى. ص32 - 42.
13. طبقات الكبرى. ابن سعد. (بيروت). ج8, ص19 - 30.
14. فضائل الخمسه. مرحوم سيد مرتضى حسينى فيروز آبادى. ج2, ص130 - 146.
15. قاموس الرجال. شيخ محمد تقى شوشترى. (تهران, 1391ق). ج11, ص9 - 28.
16. مستدرك على الصحيحين. حاكم نيشابورى. (بيروت, 1398). ج3, ص151 - 176.
17. كنز العمال. متقى هندى. (بيروت, 1405ق). ج13, ص674 - 687.
18. منتهى الآمال. شيخ عباس محدث قمى. (تهران). ج1, ص94 -102.
گزينه اى از نامه هاى دانشوران
دانشمند گرامى جناب آقاى درايتى مدير مسئول محترم مجله آينه پژوهش حفظه الله تعالى
ضمن عرض سلام و تشكر از حضرت بارى تعالى توفيق روز افزون سركار و همه عزيزانى كه در تهيه اين مجله مى كوشند به ويژه محقق مفضال جناب آقاى مهدوى راد را از خداوند متعال درخواست مى دارد. تاكنون پاره اى از مقالات اين مجله را خواندم. ميان مجله هايى كه از دير باز تاكنون به دستم مى رسد جاى چنين منشور ارزشمندى خالى مى نمود ; لكن در ظل مراحم الهى و كوششهاى بى دريغ بزرگوارانى- كه شمارى از آنانرا به پركارى و دقت و اخلاص در تحقيقات مى شناسم -اين خلأ پر شده و طرح سنجيده و حساب شده مقالات آن, هر فرد علاقمند به تحقيق و پژوهش را به خود جذب كرده و بر آن وامى دارد سراپاى آنرا با عشق و علاقه مورد مطالعه قرار دهد, و اين سخن بدون هيچگونه اغراق و مجامله معروض مى گردد. اميدوارم خداوند متعال به همه ما توفيق عنايت كند تا در جهت بالا بردن سطح فرهنگ و آگاهى مردم كامياب باشيم و اين نشريه گرانقدر در زير مساعى حضرتعالى و عزيزانى ديگر روز به روز به روز تر و پر بارتر گردد. بااحترام, سيد محمد باقر حجتى
***
با سلام و احترام و آرزوى سلامت و سعادت براى شما و همه همكاران و همقلمان آينه پژوهش به دستم رسيده است. مطالب آن را با علاقه خواندم و از اينكه شاهد رشد و اعتلاى آن در مسيرى علمى, فرهنگى و اطلاعاتى هستم بسيار خوشحالم. اميدوارم اين مجله در آينده نيز هويت ويژه و مستقل خودرا حفظ كند و با تأكيد بيشتر بر روشهايى كه اطلاعات را در حوزه مورد نظر به محققان و علاقه مندان بهتر منتقل كند به هدفهاى اصلى خود نزديكتر شود. باارادت واحترام, عبدالحسين آذرنگ
***
…بحمد الله متضمن مطالب نافع و لازم و بالاخص موضوع: ضرورت تحقيق در تزهاى اصلاحى جهان اسلام [در شماره 2], داراى اهميت فوق العاده است. اين جانب ساليان ممتدى است به اين نكته و قوف يافته ام و از قرآن كريم هم بضميمه مقدمه كوتاه نفوذ انحراف در همه شئون مسلمين اعم از فردى و اجتماعى, آنرا استفاده نموده ام و آن اين است كه رسول اكرم صلى الله عليه و آله فرموده اند:(لتركبنّ سنن بنى إسرائيل حذوا القذة بالقذة والله لو اَنّهم دخلوا جحر ضبّ لدخلتموه) بمفاد حديث شريف نبوى همه ما جراهاى بنى اسرائيل در اين امت تكرار خواهد شد و يكى از سنن آنها بنص كريمه مباركه (يحرفون الكلم عن مواضعه) مى باشد. جمع مُحلّى بالف ولام كه مفيد عموم [است] پس تحريف تمام شئون در اين امت جريان خواهد داشت. بنابر مطلب فوق عنوان كردن مطالب راجع به تحريفات واقعه بسيار لازم و ضرورى بنظر مى رسد و با اتكاء به كريمه مباركه (ومن يقنط من رحمة ربّه إلاّ الضالّون) جاى دلگرمى و اميدوارى موجود است. والله معكم ولن يتركم اعمالكم عزالدين زنجانــــــــــــى
***
ديروز شماره اول و دوم (آينه پژوهش ) تان رسيد. ديشب چهار مطلبش را خواندم.بقيه را به تدريج خواهم ديد.
تولدتان را تبريك مى گويم. همتى كرده ايد, كه اميدوارم مؤيد باشيد. اما بايد همت مضاعفى هم - در طول زمان - داشته باشيد. شروع كاريك نشريه منظم كار مشكلى بوده است و شما موفق شده ايد. اما ادامه منظم آن بسيار مشكل تراست.يقين دارم پيروز خواهيد شد.
(ضرورت نقد) (عنوان كتاب) (سر مقاله شماره دوم) (گفتگو با عزيزم حائرى) را خواندم. معلوم است مى دانيد مى خواهيد چه كنيد. از باب تأكيد نيست اگر فضولى مى كنم, از باب تأييد است:
1- در صورت ظاهر كتاب, با آرايش صفحات, شماره دوم بهتر شده است. خيال مى كنم با عكس هاى يك اندازه نويسندگان يا با كليشه هاى يك اندازه پشت جلد كتابها صورت ظاهر مجله طراوت خواهد گرفت.
2- مصاحبه را كه از شماره دوم شروع كرديد, ادامه بدهيد. بحث هاى كتابى و نظرى را با گفتگوها جاندارتر خواهيد كرد.
3- اميدوارم عمدى نداشته ايد كه مجله تان را بدون شعر بيرون داده ايد.
4- پيشنهاد مى كنم افزون بر معرفى كتابخانه هاى قم, مدارس معتبر و قديمى را هم معرفى كنيد. همينطور امامزاده هاى قم را. اين كار نمى گذارد پژوهش شما يك بعدى بماند و متكى به كتاب. يك وقت برادرم جلال, از غلامرضا امامى خواسته بود اين كار را بكند. و امامى مى گفت يك كار فردى نيست. گروهى را مى خواهد.
5- راستش از اينكه از مراتب و مدارج و امهات كتبى كه در دوره هاى سطح و خارج حوزه ها معمول است اطلاعات دقيقى ندارم خوشحال نيستم. فكر مى كنم شما مى توانيد عصاى دست افرادى چون من باشيد. برايتان آرزوى توفيق دارم
شمس آل احمــــــــد
***
پس از عرض سلام و اظهار مراتب ارادت از اينكه اين بنده ناتوان را مورد محبت قرارداده و در سلك اساتيد دانش و علم قلمداد كرده ايد سپاسگزارى نموده و متشكرم. شماره دوم راكه ارسال فرموده بوديد بيشتر آنرا مطالعه كردم و از زحمت و رنج فراوانى كه دست اندركاران تنظيم مقالات و مصاحبه ها و اطلاعات دقيقى كه در مورد كتابها و مقالات تهيه كرده و به تحرير در آورده اند صميمانه قدردانى نموده و براى موفقيت بيشتر آنان دعا كردم. مهم اين است كه اين تلاشها ادامه يابد و در بر خورد با مشكلات و كمبودها واحياناً انتقادها و نا سپاسيها دلسرد نشويد و با توكل بخداى متعال واستعانت از درگاه او دلگرم و استوار به كار بزرگى كه اقدام كرده ايد ادامه دهيد كه بزرگان گفته اند علت مبقيه مهمتر از علت محدثه است. والسلام عليكم سيد هاشم رسولى محلاتى
***
ضمن عرض سلام و احترام مجله بسيار سودمند آينه پژوهش دريافت شد. از مطالعه مقالات ارزنده مخصوصاً مقاله غناى دانش و روش … اثر دانشمند ارجمند, محقق گرامى آقاى رضا مختارى سود فراوان بردم, ضمن عرض سپاس توفيق هر چه بيشتر ايشان را از خداوند متعال خواستار م. حوزه شريفه علميه پيوسته منشأ خير و بركت بوده امّا پس از انقلاب اسلامى ألحق از لحاظ تحقيق و تأليف پيشرفت چشمگير داشته است.
موفقيت اهل فضل و دانش را در راه اشاعه علم و پژوهش از خداوند مسألت دارد. با تجديد احترام, ابوالقاسم گرجـى
***
با سلام و درود و با تشكر بسيار وبا اميد استمرار اين تلاش مبارك. اگر انشاء الله تلاش ادامه يابد شما عزيزان ياران فراوانى براى كمك و حمـــــــــايت خواهيد يافت و ازآن فراوان تر خوانندگان دعا گوى. مهندس مير حسين موسوى
***
با سلام و تحيّت,تاكنون دو شماره مجله وزين (آينه پژوهش ) به اين جانب و كتابخانه جامع گوهر شاد مشهد رسيده است.
جاى چنين مجله اى - با سبك و شيوه نوين در مسأله (اطلاع رسانى تحقيقات اسلامى) تاكنون خالى بوده است. البته مجلات ديگر مانند: نشر دانش, مجله حوزه و نشريات دانشگاهى چنين كارى تاكنون انجام داده اند و انجام مى دهند. امّا بطور يك جا و به اصطلاح (يك كاسه) و (تخصّصى) خير.
اجازه فرمائيد, بر چند نكته كه در شماره دوم (مرداد و شهريور 69) آمده است تأكيد بيشترى كنم و بقيه بحث را به آينده بگذارم.
بحث (ضروت باز سازى متون درسى حوزه) كه در سر مقاله, تحت عنوان (از اينجا و آنجا) آمده است, مطلبى است بسيار حساس و شايسته توجه. البته انجام دادن اين كار بسيار سنگين است و (قشر مقاوم) هميشه در كمين ! شايد عدّه اى اصلاً آن را تجويز نكنند و دلايلى هم داشته باشند ولى در اين كه نوشته ايد:(متون ناكار آمد حوزه بايد بازسازى شود, امّا با استوارى هرچه بيشتر وبا ابعادى هر چه ژرفتر و نثرى استوارتر) اين موضوع با اين قيد و شرطى كه آورده ايد مسلماً دير يا زود انجام خواهد پذيرفت.
و امّا مشكل بزرگ ; كتابهاى كمك درسى و شروح ناپسنديده اى است كه اخيراً هم در حوزه هاى قديم و هم در مدارس جديد معمول شده است و به نظر مى رسد ; انگيزه آنها - در جنب انگيزه هاى ديگر - جذب ريال باشد ! براى دانش آموزان و حتى دانشجويان هم كتابهاى ناقص, بد چاپ و مغلوطى, به بازار عرضه مى شود به اعلى القيم كه به قول معروف (بازار سياه) را هم بدنبال دارد ! بگذريم.
عناوين و مطالبى كه در (آينه پژوهش ) آمده است همه مستقيم و گاه غير مستقيم به (پژوهش و تحقيق اسلامى ) و علمى و ادبى ارتباط دارد و از هر جهت مفيد است و راهگشا.
(نقدى بر دائرة المعارف بزرگ اسلامى ) در صفحه 17 بسيار لازم است. به شرط اينكه (نقد) - بر خلاف آنچه در بيشتر مجلات ما معمول است - جنبه (حبّ و بغض) شخصى نداشته باشد. در كشور اسلامى ما هنوز (نقد) بيمارگونه است و بايد آن را از بيمارى نجات داد و علاجش (عدالت و انصاف) است.
مباحث ديگر از قبيل كتابشناسيها, فهرست انتشارات جديد, تجليل و تقديس كتابهايى كه طى ساليان با خون دل فراهم آمده است مانند كتاب مستطاب (الحياة) و ترجمه هاى (استاد احمد آرام) و شناساندن آنها به طلاب جوان و دانشجويان و حتى دانش آموزان از كارهاى بسيار ضرورى است.
استاد محمد رضا حكيمى و برادران دانشمند خود اين كار خطير را از سر درد دين و علاقه به بهبود وضع اجتماعى اسلامى - خاصه ايران - فراهم كرده اند. معرفى پژوهشهاى ديگران - براى اطلاع رسانى به ديگر محققان - كه از دوباره كارى پرهيز شود - ضروت بسيار دارد. اميداست در مقاله يا نامه ديگرى بتوانم گفتنى هارا بگويم و نوشتنى هارا - اگر قابل باشد - بنويسم. با آروزى توفيق بيشتر احمــد احمدى بيرجندى
***
سلام عليكم, با آرزوى سلامت و موفقيّت روز افزون براى شما سروران انديشمند و پژوهشگران پيروان راستين و صادق خطّ درخشان و رهگشاى حضرت امام راحل رهبر كبير انقلاب مقدّس (قدس الله نفسه الزكيّة). ضمن تشكر و قدردانى از اين حركت با بركت و ارزنده فرهنگى شما رجاء واثق دارم كه محققان و كاوشگران صاحبان ايده تحقيق و ارزيابى در مبانى و مآخذ اسلامى جداً از رهنمودهاى اين مجله (كه حقّاً آينه بس شفّاف در اين راستا است ) بهره وافى بگيرند و نيز اميد است خداوند متعال بر توفيقات دست اندركاران دلسوز اين مجموعه ميمونه بيفزايد. محمد تقى نحوى
امام جمعه رامسر
اجر زحمات فراوان و طاقت فرساى هيئت تحريريه با خداوند عزيز و خاندان رسالت (عليهم السلام).انشاء الله موانع كار بر طرف و مشكلات كمتر و نيروى زبده متمركزتر گردد و منشأ خدمات فراوانى در راه خدمت به اسلام عزيز باشيد.
براى توجه به خدمات خودتان ياد آورى ميشود: كتاب (الشيعة و الحاكمون)(شيعه و زمامداران خودسر) را كه ترجمه و چاپ كردم جمعا يك ماه به طول انجاميد: بتدريج ترجمه و چاپ ميشد پس از نشر حدود 15 نفر گفتند: ما مشغول ترجمه آن بوده ايم از يك سال تا يك ماه و هرگاه بانك اطلاعاتى بود, وقت اين نيروى محدود باطل نمى شد و به كارهاى ديگرى كه نياز انقلاب بود توجه ميشد.
پيشنهاد موضوعى:براى توسعه و رشد مجله پيشنهاد ميشود:
1 - مطالب علمى كه در نشريات داخلى و خارجى چاپ ميشود و در روايات و آيات قبلا كشف و به آن اشاره شده است منعكس گردد.
2- براى پرهيز از سنگين شدن مطلب, مطالب متنوع تر و بخصوص داستانهاى زبده از قهرمانان گمنام صدر اسلام از لابلاى تاريخ انتخاب و هر چند صفحه يك داستان نيم صفحه اى آورده شود كه خستگى علمى را بزدايد و براى عموم هم مفيد باشد كه بر اثر رشد تيراژ مخارج آن تأمين گردد.
3- براى پرهيز از خطر غرق شدن در مسائل تحقيقى وبى خبر ماندن از مفاسد ريشه اى (كه متأسفانه در حوزه علميه قم در حال رشداست و گروههاى متعددى روى مسائل علمى تحقيق ميكنند, قبلا مطلب از كتابى به كتاب ديگر نقل مكان ميكرد و حالا از كتاب به كامپيوترها جا عوض ميكند, اما پرونده هاى دادگسترى روبه افزايش است ).
پيشنهاد ميشود يك موضوع و يا چند موضوع هم در باره علل مفاسد و درمان آن كه موضوعى تحقيقى اسلامى است و علت غائى بعثت رسول خدا (صلى الله عليه و آله) است (انى بعثت لاتمم مكارم الاخلاق) در نظر گرفته شود كه خداى ناكرده بتدريج تاريخ تكرار نگردد:
آنگاه كه مسلمانان اندلس (اسپانيا) را فتح ميكردند, كشيش ها بر سر پسر و يا دختر بودن ملائكه بحث ميكردند.
چند تذكر:
1- براى مجله آرمى كه مناسب تحقيق و پژوهش باشد در نظر گرفته شود.
2- رنك پشت مجله متناسب با مطالب مطرح شده: عكس مصاحبه شونده, كتابخانه, كتابهاى معرفى شده كه در مجله عكس بردارى شده باشد جالبتر ميشود.آرم ثابت و شماره رنگ عوض شود.
3- مطالب علمى سنگين و طولانى است.براى گرفتن سنگينى آن به تيترها اضافه شود: در شماره اول صفحه 25 تا 31 فقط يك تيتر فرعى دارد, صفحه 50 تا 60 فقط سه عدد تيتر دارد, از صفحه 61 تا 73 تيتر ندارد در عوض صفحه 74 تا 78 بيست و يك عدد تيتر كوچك و بزرگ دارد كه به لحاظ تنوع مطلب مفيد ولازم است.
4- براى تنوع بيشتر, مقاله ها نصف شود و بجاى 20 صفحه در يك شماره در هر شماره 10 صفحه باشد.
5 - ستاره هشت ضلعى صفحه 87 شماره اول ستاره سليمان است و در مكارم الاخلاق (صفحه 464 چاپ دار الكتب الاسلاميه تصحيح آقاى علوى طالقانى ) چاپ شده است. همانطور كه يهوديان راجع به بناى هيكل سليمان (ع) بجاى مسجد الاقصى حساسيت دارند و داستان اخير بيت المقدس پيش آمده است در مورد ستاره سليمان (ع) (هشت ضلعى) و ستاره داود (ع) (شش ضلعى) هم حساسيت دارند و چاپ اين علائم اگر مرسوم بوده و در كاشى كاريهاى مساجد هم هست فعلا كه جنبه سياسى پيدا كرده است پرهيز شود مناسبتراست. باتقديم احترام, مصطفى زمانى
***
چند روز قبل شماره دوم سال اول آينه پژوهش رسيد و با وجود گرفتاريها بارها به خاطر جاذبيت و جامعيت آن به مطالعه اش مفتخر و موفق شدم و تا اين لحظه در برابرم قرار دارد. من كوچكتر و ناچيزتراز تأييد آنم. چون به رسم ذره پرورى به آن نائلم فرموديد از اينرو اين كلمات نا قابل درج مى شود: اين مجله درست سر موعد (الامور مرهونة بأوقاتها) به آغوش جان ها آمد. سعه صدر از اساتيد نويسنده و پر بارى مطالب و تنوع و ريزبينى و ريزكارى و تحقيق رشيق آن و صراحت توأم با حسن نظر و استقامت سليقه و پرداختن به امر معرفى, نقد و تحقيق در شئون جامع (كتاب) و… كه واقعا مزايا زياد است, اينجانب را بيشتر متوجه خود ساخت و به راستى اسم طابق المسمى است و لى برخى اغلاط چاپى و احيانا حاشيه اى و امثاله نيز داشت كه ذيلا به برخى اشاره مى شود. مثلا در تاريخ:
1 - ص62, ولادت و وفات مرحوم محمد جواد بلاغى چنين تصحيح مى شود (1280 - 1352 هـ)
2 - وفات حضرت امام قدس سره (ذى قعده 1409 هـ) بود.
3 - ولادت و وفات مرحوم خيابانى چنين تصححيح شود (1297 - 1338 هـ)
4 - ولادت ميرزا محمد تقى (شيرازى دوم) (1260ه) است.
5 - كمال, مصطفى (1881 - 1938 ).
6 - در ص43 ولادت مرحوم ملا احمد نراقى سال 1185 هـ يا 1186 هـ است نه سال 1158 هـ. على علمى اردبيلــــى
مدرس دانشگاه علوم اسلامى رضوى
***
تعليقاتى برمقاله(ابومخنف و سرگذشت مقتل وى)
در سال 1367 هـ ش مؤسسة النشر الاسلامى ; بخش عربى دفتر انتشارات اسلامى وابسته به جامعه مدرسين حوزه علميه قم, كتابى را در 280 صفحه منتشركرده به نام وقعة الطف لأبى مخنف.
اخيراً جناب آقاى سيد على مير شريفى طى مقاله اى باتيتر: ابومخنف و سرگذشت مقتل وى, منتشر در بخش (نگرش در نگارشها) از دوّمين شماره مجله وزين (آئينه پژوهش ) به نقد اين كتاب مقتل پرداخته اند.
در اين نقد آقاى مير شريفى اشكالاتى بنظر ميرسد كه اينك به مواردى از آن اشاره مى شود:
1- عنوان ياد شده براى اين كتاب (وقعة الطف لأبى مخنف) را صحيح ندانسته چه اينكه اوّلاً نام كتاب ابومخنف (مقتل الحسين) است, ونه (وقعة الطف). ثانياً آنچه در طبرى آمده و در اين تحقيق يكجا نشر يافته است, همه كتاب ابومخنف نيست, بلكه قسمتى از آن است ) (آينه پژوهش, سال اول, شماره 2, ص38).
شگفت اينكه در پاورقى متعلق به تيتر نقد اين مقتل به شماره 47 نوشته شده: (ابومخنف نام كتابش را مقتل الحسين نهاده ; بنابر اين اينكه آقاى يوسفى نام وقعة الطف بر آن گذارده است, صحيح بنظر نمى رسد. گر چه عنوان مقتل الحسين مطلق هم (مانند كارى كه آقاى غفارى كرده است ) صحيح نيست ; زيرا اين كتاب, قسمتى از كتاب أبو مخنف است ) (ص40).
ناقد محترم مطلب را چنان عنوان كرده اند كه گويا كل كتاب أبو مخنف نسبت به اين كتاب بسيار بيشتر بوده و اين جزء, قسمت كمتر آن است و اين سخن بى مستند و بى أساس است ; زيرا كه:
روش كار طبرى در تاريخ خود نشان مى دهد كه وى بطور كلّى سعى در جامعيت وفراگيرى داشته است, و در خصوص حوادث كربلا نيز با اينكه از طريق مقتل هشام كلبى به مقتل أبى مخنف راه يافته بوده و ميتوانست كه به آن بسنده كند, نه تنها به آن بسنده نكرده و ساير اخبار هشام كلبى از كسان ديگر جز أبى مخنف را آورده, بلكه أخبار ديگرى باز بر آن افزوده است كه غالباً يا از نظر محتوى و مضمون تكرارى است و يا نقل قول ديگرى در اعتبار كمتر از نقل أبى مخنف. و در أخبار كربلا پس از نقل دو خبر از أبى مخنف خبرى را از عمّار دُهنى از امام باقر عليه السلام در 4 صفحه نقل كرده سپس گفته است:(أما ابومخنف از داستان مسلم بن عقيل و سفراو به كوفه و شهادت او داستانى كامل تر و اشباع شده اى نقل كرده است (طبرى, ج5, ص351) پس طبرى همچنان بدنبال اخبار كامل تر و اشباع شده است. طبرى مجموع خبر عمار دهنى را به سه قطعه تقطيع كرده (همان, ص347, 349 و389) و خبرى از عيسى بن يزيد كنانى در دو قطعه (همان, ص359, 361 و381) و 7 خبر از حصين بن عبدالرحمن در 3 صفحه (همان, 391 - 393) و 4 خبر از ابن سعد صاحب طبقات (همان, 393 و 394) و هفده خبر از هشام كلبى آورده كه شش خبر از آنها از عوانة بن الحكم كلبى و بقيه از ديگران و از جمله پدرش محمد بن السائب كلبى است. و بنابر اين به همان مقدارى كه هشام كلبى اخبارى را اضافه بر مقتل ابى مخنف نقل كرده, طبرى نيز به همان مقدار أخبارى را اضافه كرده است, و مجموعاً بيش از 30 خبر اضافه بر حدود 55خبرمقتل ابى مخنف, يعنى مجموعاً بيش از مقدار نصف مقتل أبى مخنف. آنهم أخبارى - چنانچه گذشت - غالباً يا از نظر محتوى و مضمون تكرارى و يا نقل قول ديگرى در اعتبار كمتر از نقل أبى مخنف. و بنابر اين كلبى چه داعى داشته باشد كه اخبارى را از ابى مخنف رها كند تا أخبار ديگرى را از ديگران اضافه كند ؟! - بويژه با توجه به قطعيت تشيّع كلبى - يا طبرى چه داعى داشته باشد كه اخبار اضافى كلبى را نقل كند و به همان مقدار بر آن از ديگران اضافه كند اما اخبار ابى مخنف را رها كند ؟! مى بينيد كه اين دو احتمال بسيار بعيد بنظر مى رسد.
بر فرض كه طبرى در نقل از مقتل كلبى مقدارى از اخبار ابى مخنف را رها كرده باشد, كلبى شيعى چرا رها كند ؟! و اگر كلبى رها نكرده باشد و طبرى رها كرده باشد, چرا در نقل شيخ مفيد كه در (ارشاد) بدون توسط طبرى بلكه مستقيماً از مقتل كلبى نقل كرده است موارد اضافى بنقل از ابى مخنف نيامده است. و همچنين در مقاتل الطالبين يا أنساب الأشراف بلا ذرى يا تذكره سبط بن الجوزى. آيا اين موجب استبعاد وجود زوائدى در مقتل ابى مخنف محذوف در نقل طبرى, نيست ؟! (لو كان لبان).
بنابر اين, مطمئن مى شويم كه منقول طبرى از ابى مخنف همان منقول هشام كلبى است با اضافاتى, و منقول كلبى همان منقولات ابى مخنف بوده است با اضافاتى, همه با حذف واسقاط.
2- به گفته شيخ آقا بزرگ تهرانى اولين تاريخ كربلا را أصبغ بن نُباته نوشته است در صورتى كه در (وقعة الطف ) مقتل ابى مخنف اولين تاريخ كربلا تلقى شده است.
اصبغ بن نباته اولين مورخ كربلا نيست, بلكه نويسنده ٌ اولين مقتل امام حسين عليه السلام در كربلاست, كه در طبرى ضمن اخبار هشام كلبى يك خبر توسط پدرش محمد بن السائب از قاسم بن اصبغ بن نباته نقل كرده است (همان, ص449 و450) و لوكان لبان, و اين مقتل أبى مخنف اولين تاريخ باقى است.
3- راجع به اولين چاپ مقتل نا صحيح منسوب به ابى مخنف, ارشاد نموده اند كه گويا اولين چاپ آن به سال 1275 بوده است كه سپاسگزارم.
4- در شيوه استخراج اشكال شده كه (گاهى در متن منقول مطلبى جابه جا شده و برخى از آنها در پاورقى آمده كه روشن نيست بر چه مبنائى چنين است [زيرا] در اثر حاضر هيچ اشاره اى به شيوه استخراج آن نشده است ).
مبناى اين كار اين بوده است كه گاهى شيوه نگارش قديم قابل قبول و فهم است و گاهى موجب ابهام و تعقيد و پيچيدگى متن ميشده كه در برخى از موارد بدينجهت مطلبى جابجا شده يا در پاورقى آمده تا رفع ابهام و تعقيد شود. يعنى آنچه در پاورقى آمده قاعدتاً بايد در پاورقى مى آمده امّا چون شيوه پاورقى در قديم معمول نبوده لذا در متن آمده كه بدينجهت جدا شده است. اما ضرورتى براى اشاره به اين كار نديدم چرا كه هيچگونه تصرفى در الفاظ متن انجام نگرفته است. و چنين تصرفاتى نيز موجب شده كه كتاب بنام ديگرى جز نام اصلى نامگذارى شده است.
5- (استخراج ايشان سه اشكال اساسى دارد كه در ذيل بدان پرداخته مى شود:
الف ): مطالب كتاب از صورت مستند بودن به ارسال تبديل شده است … اسناد يكسره حذف شده ).
بلكه اسناد حذف نشده, تنها از اوائل اخبار به پاورقى منتقل شده است. بنابر اين مطالب كتاب از صورت مستند در نيامده و به ارسال تبديل نشده است.
ب ): در چند مورد مطالبى كه هشام كلبى از غير ابومخنف نقل كرده به ابومخنف نسبت داده شده است, مانند صفحه 166 سطر 2: (فأخرج للناس كتاباً...) اين اشكال ذيل شماره 12 تكرار شده است.
اين مطلب را هشام كلبى از غير ابومخنف نقل نكرده, بلكه مطلب پيش از اين چنين است و تمام ميشود و مجدداً مى گويد:(قال فأتى ذلك الخبر حسيناً و هر بزبالة) كه قطعاً مربوط به خبر قبلى از ابى مخنف است, و خبر كلبى از غير ابومخنف بصورت جمله معترضه و مربوط به كوفه است نه زبالة. و اصولاً چنين مواردى است كه موجب جابجائى مطالبى شده است. و چنين تصرفاتى موجب نامگذارى كتاب, بنام ديگرى جز نام اصلى آن شده است.
(وصفحه 169 - 171 كه سه صفحه مطلب از آن هشام است و نه ابومخنف). اين مطلب را اينجانب در پاورقى كتاب تصريح كرده ام كه: اخبار ابى مخنف در اينجا دچار گسيختگى مى شود, لذا چاره اى جز تكميل با خبر هشام كلبى نبوده, كه در ارشاد شيخ مفيد و تذكره سبط بن جوزى نيز هست, و در متن كتاب با علامت كروشه يا قلاب مشخص شده است.
ج) (افتادگى و اسقاط و حذف مطالب ) را به حدى دانسته اند كه (توان گفت كتاب را از درجه اعتبار انداخته است. اينك به مواردى از آن اشاره ميكنيم ). سپس به بيست مورد اشاره نموده اند كه:
1- مورد اول سقوط يك بيت شعر از اشعار يزيد در رثاء معاويه است, كه كتاب را از درجه اعتبار نمى اندازد, تنها سهوى عارض شده است.
2- نظر مشورتى مروان با وليد در باره عبدالله بن عمراست, كه نه ضرورتى به ذكر آن ديدم و نه ضررى در حذف آن.
3- در خبر ملاقات عبدالله بن مطيع عدوى با امام حسين عليه السلام دو جمله حذف شده:(واحتمله فانزله) و (كان من موت معاويه ما قد بلغك ) كه هيچگونه نقشى در مطلب ندارد جز آنكه سياق عبارت را نسبت به شنونده برهم مى زند, لذا حذف شدن اين مطلب را كسى درك مى كند كه با مجالس عربى عزادارى امام حسين عليه السلام آشنا باشد كه متن عربى در آنها خوانده مى شود. و اينجانب اين كتاب را با توجه به اين جوّ و محيط شيعى عربى ترتيب داده ام, و اين باعث اصلى اينگونه تصرفات محدود و جزئى و غير مُضر به معنى بوده است.
4- در نخستين خبرمربوط به خروج امام حسين عليه السلام از مدينه, مطالبى مربوط به امام حسين (ع) بوده و مطالبى مربوط به ديگران: عبدالله بن الزبير و عبدالله بن عمر. آنچه مربوط به امام حسين (ع) بوده در متن آورده ام و آنچه مربوط به ديگران جدا كرده در پاورقى تنظيم نموده ام. ناقد محترم سه سطر از پاورقى صفحه 82 را بر كتاب استدراك كرده اند كه در متن آمده است, وتوجه نفرموده اند.
5 - در خبر خروج امام عليه السلام از مكه و كوشش فرستادگان اشرق والى مكه دربر گرداندن امام عليه السلام عبارت چنين است:(فابى عليهم و مضى وتدافع الفريقان فاضطربوا بالسياط, ثم ان الحسين و اصحابه امتنعوا امتناعاً قوياً, و مضى الحسين على وجهه) كه اول (مضى) آمده, بعد (تدافع الفريقان) بعد (امتنعوا امتناعاً قوياً) وبعد مجدداً مكرراً (مضى الحسين ) در صورتى كه سياق مستقيم مقتضى چنين ترتيبى است:[فابى عليهم وامتنع هو و اصحابه امتناعاً قوياً فتدافع الفريقان واضطربوا بالسياط ثم مضى الحسين على وجهه] براى اكتفاى به كمترين مقدار كافى از تصرف تنها جمله (ثم ان الحسين و اصحابه امتنعوا امتناعاً قوياً ) اسقاط شده و سياق تقريباً مستقيم گرديده است.
7- در خبر پيوستن زهير بن القين به امام حسين عليه السلام پس از بازگشت او از نزد امام عليه السلام چنين آمده: اول دستور داد كه كاروان او را به كاروان امام منتقل كنند, سپس همسر خود را اطلاق داد, سپس با ياران خود سخن گفت وتصميم خود و علت آن را براى آنان بازگو نمود. و اين سياق طبيعى نيست و نا مرتب است, ترتيب طبيعى آن است كه نخست تصميم خود و علت آن را براى ياران و همراهان خود بگويد وسپس با همسرش سخن بگويد. و چنين شده است. و همچنين در آخر سخنان زهير با ياران خود آمده است:(قال: ثم و الله ما زال فى اول القوم حتى قتل) در صورتى كه خبررا ابومخنف از دَلهَم, همسر زهير نقل كرده كه بايد (قالت) باشد و معلوم نيست چرا (قال) آمده. و جمله از نظر سياق معنى مربوط به مقتل زهيراست نه اين موضع, و لذا حذف شده است.
8 - هشت سطر ضمن خبر منزل زباله مربوط به مقتل عبدالله بن بُقطُر آمده كه چون فرستادن او به كوفه پيش از اين بوده و در زباله خبر مقتل او به امام عليه السلام رسيده, لذا هشت سطر مربوط به مقتل اورا پيش از اين نقل كرده و اينجا -كه بگونه جمله معترضه آمده - تكرار نكرده ام. و ناقد محترم توهم كرده كه افتاده است. و در اينجا مجدداً اشكال اول را تكرار كرده كه پاسخ آن گذشت.
9- در خبر منزل بطن العقبة در متن طبرى آمده:(قال ابومخنف: فحدثنى لوذان احد بنى عكرمه ان احد عمومته سأل الحسين عليه السلام ) اينجانب در ترتيب كتاب جهت رعايت اتصال وسياق عبارت, جمله هاى تكرارى (قال ابومخنف ) كه ظاهراً از راوى و شاگردش هشام كلبى است و همچنين جمله هاى (حدثنى …) را از متن به پاورقى منتقل كرده ام. در اينجا اختصاراً در كروشه نوشته ام [فسأله احد بنى عكرمة] و عبارت متن فوق در پاورقى به طور كامل نقل شده است. مى بينيد كه چيزى كم نشده است.
10.ابومخنف پس از آنكه از عقبة بن ابى العيزار خبر خطبه امام حسين عليه السلام در منزل بيضة را نقل كرده, گويد:(وقال عقبة بن ابى العيزار قام حسين عليه السلام بذى حُسَم..) و خطبه اى را از امام و پاسخى را از زهير نقل ميكند در ده سطر. در صورتى كه مسلماً منزل ذو حُسَم پيش از بيضه و بيضه بعد از ذى حُسَم بوده, و عجيب است كه ابومخنف با اينكه كوفى بوده و اين منازل نزديك كوفه بوده, بر عكس كرده, و كلبى با اينكه او نيز كوفى بود ه همچنان نقل كرده, و طبرى نيز همچنين.و اينجانب چنين نكردم و ناقد محترم بدون توجه بدينجهت نوشته است: دو سطر افتاده است. محمد هادى يوسفى غروى
***
احتراماً, مجله پر بار آينه تحقيق بدستم رسيد. از حسن تنسيق و ترتيب و موضوعات آن لذت بردم. آنچه را سالها انتظار ميكشيدم بگمانم جامه تحقق پوشيد وبا تلاش در جهت پر بار تر نمودن آن راه كمال را خواهد پيمود.
برادران محترم همانطور كه خود بدان اشعار و اشراف دارند ما در زمينه تحقيقات بويژه بايد در دو بُعد كار كنيم. ديگران هم كه از ما جلو افتاده اند در اين دو زمينه تلاش نموده اند.
اول: تعميق در درك, تفهيم و تحقيق مطالب و استفاده از منابع اصيل دست اول.
دوم: روش مندى و عنايت خاص به متدولوژى در كار.
در مسائل تحقيقى گاه ما از كمبود منابع تحقيقاتى رنج ميبريم كه بايد توسط محققان راستين اين خلأ پر شود و گاه از تراكم مطالب و در نتيجه نداشتن قدرت و يا فرصت كافى جهت تصميم گيرى در انتخاب آنچه برايمان مفيد است.
رجاء واثق دارم كه اين نشريه محترم در ارشاد و راهنمايى محققان سهم بسزايى خواهد داشت و مطمئناً جلوى دوباره و يا چندباره كاريها را در اين عصر كمبودها - بويژه محقق و ابزار تحقيق - خواهد گرفت و در نتيجه به اقتصاد در تحقيقات كمك خواهد نمود.
پيشنهاد ميشود كه اين نشريه, همانند آينه واقعيات را بنماياند و بى ريا و دور از هرگونه گرايشهاى سليقگى و سياسى همه را به خود جذب كند و همچون ناصحانى مشفق همه محققان را كه كم هم نيستند اما بعضاً به دوباره كارى و پراكنده كارى مشغولند ارشاد كند. با تشكر- غلامرضا فدائى عراقى
نماينده مردم اراك در مجلس شوراى اسلامى
***
اخبار
ترميم اسناد و دستنوشته هاى قديمى كتابخانه آستان قدس رضوى
كار تعمير و ترميم كتاب, آثار, اسناد و دستنوشته هاى قديمى موجود در كتابخانه مركزى آستان قدس رضوى با همكارى مركز ترميم كتاب فرانسه كه يكى از مراكز مهم جهان در اين زمينه به شمار مى آيد, انجام مى شود .
هدف از اجراى اين همكارى فنى - فرهنگى, حفظ و نگهدارى هر چه بهتر اين مجموعه ارزشمند و نفايس گرانبها و كم نظير جهانى است .
زمينه اين همكارى فنى و فرهنگى بين آستان قدس و مركز ترميم كتاب فرانسه به دنبال ديدار تابستان سال گذشته سفير فرانسه از كتابخانه مركزى آستان قدس و ابراز تمايل دو طرف فراهم آمد .
لازم به ذكراست كه در حال حاضر مركز ترميم كتاب فرانسه با انستيتوى بين المللى حفاظت كتاب در ايتاليا, صومعه تمپوز در يونان و كتابخانه هاى معتبر و معروف نيويورك و واشنگتن, چين و كتابخانه هاى ملى فرانسه همكارى دارد و اين مراكز را در ترميم نفايس و دستنوشته هاى قديمى يارى مى دهد . تبديل خانه نيما يوشيج به موزه شعر
به منظور تجليل از نيما يوشيج شاعر نوسراى شعر فارسى, كار بازسازى و مرمت خانه نيما در روستاى يوش از سوى سازمان ميراث فرهنگى مازندران با اعتبارى بالغ بر پنج ميليون ريال در شرف انجام است .
عمليات اجرايى بازسازى و مرمت خانه نيما كه در روستاى يوش قرار دارد, از اواخر سال گذشته آغاز شده و كارشناسان سازمان ميراث فرهنگى در مرحله مقدماتى براى حفاظت از بناء, اقدام به نصب سقف موقت كرده اند .
اضافه مى شود كه آرامگاه نيما يوشيج در جنب حرم شاه عبدالعظيم -ع- در شهر رى قرار دارد و طرحى براى انتقال آن به محل تولد نيما در روستاى يوش در دست مطالعه است . برگزارى سمينار آشنايى با كاربرد كامپيوتر در تحقيقات و انتشارات
سمينار آشنايى با كاربرد كامپيوتر در تحقيقات و انتشارات از سوى مركزمطالعات و تحقيقات دفترتبليغات اسلامى حوزه علميه قم و با حضورمحققين و مسولان هفتاد مركز تحقيقاتى علوم اسلامى در قم برگزار شد
در اين سمينار يك روزه تعدادى از كارشناسان كامپيوترطى سخنانى آخرين و پيشرفته ترين روشهاى كاربرد كامپيوتر در امور تحقيقات و انتشارات را تشريح كردند . در اين سمينار همچنين متخصصين و كارشناسان مراكز مختلف, روشها و چگونگى ارتباط بين واحدهاى مختلف تحقيقاتى و نيز شيوه جلوگيرى از تحقيقات مشابه را مورد بحث و بررسى قرار دادند .
قابل ذكراست كه واحد بانك اطلاعات علوم اسلامى مركز مطالعات و تحقيقات دفتر تبليغات اسلامى حوزه علميه قم به منظور طبقه بندى و استفاده سريعتر از اطلاعات علوم اسلامى از اين پس از كامپيوتر استفاده مى نمايد . اخبار كوتاه
*پس از هفتاد و سه سال, قرآن كريم در آذربايجان شوروى با ترجمه شرق شناس مشهور شوروى استاد كراچكوفسكى در باكو ( مركز آذربايجان شوروى ) به زير چاپ رفت .
رستم على اف, نويسنده و شرق شناس شوروى در گفتگو با خبرنگار واحد مركزى خبر به آذربايجان شوروى ضمن اعلام اين خبر گفت: علاوه بر ترجمه قرآن به زبان آذربايجانى توسط ضياء بنياديف و اصل محمد على اف كه به زودى به زير چاپ مى رود, براى آن دسته از كسانى كه قادر به خواندن متن عربى نيستند تمام سوره هاى قرآن كريم از عربى به خط كريل برگردانده شده است .
* نمايشگاه بين المللى كتاب كودكان در هند, با شركت تعدادى از ناشران هندى و خارجى در دهلى نو افتتاح شد .
خانه فرهنگ جمهورى اسلامى ايران در دهلى نو نيز با ارائه 470 نمونه كتاب كودكان به زبانهاى فارسى, انگليسى و هندى از سوى كشورمان در اين نمايشگاه شركت كرده است .
در مراسم افتتاحيه اين نمايشگاه وزير صنايع هند بر ضرورت افزايش فعاليتهاى فرهنگى جهت كودكان در سطح كشورهاى در حال توسعه تاكيد كرد . غرفه ايران در اين نمايشگاه مورد بازديد وزير صنايع هند قرار گرفت .
*به همت كانون پرورش فكرى كودكان و نوجوانان, نمايشگاه و فروشگاه كتابهاى منتخب, با شركت مراكز انتشاراتى وزارت ارشاد اسلامى, مؤسسه اطلاعات, امير كبير, سازمان تبليغات اسلامى, سروش, مؤسسه كيهان و چند انتشاراتى ديگر, در سى نقطه تهران و شهرهاى قم, قزوين و ساوه, گشايش يافت .
در مراكز و شعبه هاى نمايشگاه, كتابهاى انتخاب شده توسط كميته كتاب كانون, با تخفيفى ويژه در اختيار علاقمندان گذاشته شد . كتابهاى انتخاب شده براى گروههاى سنى زير دبستان تا دوره دبيرستان بود و توجه به گروههاى سنى بالاتر (نوجوانان و جوانان) از ويژگيهاى قابل اعتناى اين نمايشگاه بود .
در اين نمايشگاه, 210 عنوان كتاب منتخب, براى گروههاى سنى قبل از دبستان, كودكان, نوجوانان, جوانان و نيز كتابهايى مخصوص مربيان و بزرگسالان, به علاقمندان ارائه گرديد .
*بانك اطلاعات علوم اسلامى وابسته به مركز مطالعات و تحقيقات علوم اسلامى به تازگى اعلاميه اى منتشر كرده كه نظر به اهميت آن در ذيل آورده مى شود .
ضرورت تحقيق در ابعاد مختلف دين مقدس اسلام و عرضه آن در جهت برآوردن نيازهاى فرهنگى و اقبال گسترده مردم به تعاليم اسلامى پس از پيروى انقلاب اسلامى ايران, موجب پيدايش مراكز تحقيقاتى و فرهنگى در ايران, خصوصا در شهر قم گرديد . طبيعتاً وجود مراكز متعدد تحقيقاتى و عدم اطلاع از كار همديگر, عواقب و زيانهاى فراوانى به دنبال دارد . از آن جمله است تكرار كارها, تضييع وقت و اتلاف اموال. بنابراين ضرورت و اهميت شناسايى و معرفى اين مراكز به منظور همكارى و استفاده از تجربيات يكديگر بر كسى مخفى نيست .
از اين جهت بانك اطلاعات مركز مطالعات و تحقيقات اسلامى دفتر تبليغات اسلامى قم اقدام به تأسيس گروه شناسايى مراكز وشخصيتهاى اسلامى كرده است تا اينكه - به حول و قوه الهى - بتواند گامهاى بلندى در اين راه بردارد .
ابتدا, كار شناسايى شخصيتها و مراكز تحقيقاتى - فرهنگى از قم شروع شده كه - بحمد الله - با كوشش كم سابقه در مدتى نسبتاً كوتاه, موفق به تشكيل پنجاه پرونده از مراكز تحقيقاتى - فرهنگى قم گرديده است و بيش از صدوپنجاه نفر از شخصيتهاى علمى - فرهنگى شناسايى شده اند .
اين گروه فعاليتهاى خود را منحصر به قم نكرده است ; بلكه مى كوشد مراكز تحقيقاتى را كه در اقصى نقاط ايران و جهان وجود دارد, شناسايى كرده و با آنها ارتباط برقرارنمايد .
لذا از كليه مراكز تحقيقاتى و محققين علوم اسلامى درخواست مى گردد تا تجربه ها, آثار منتشر شده, طرحها و برنامه هاى در دست تحقيق يا پيشنهادى خود را به طور مستمر به اين مركز ارسال نمايند تا در اختيار مراكز ديگر قرار گرفته و كليه ٌاطلاعات فرهنگى مبادله گرديده و از دو باره كاريها جلوگيرى شود.
نشانى : قم - ميدان شهداء - خيابان بيمارستان فاطمى - مركز مطالعات و تحقيقات علوم اسلامى - بانك اطلاعات علوم اسلامى .
*دبيرخانه دائمى سمينار ديدگاههاى اسلام از پزشكى اخيراً اعلاميه اى منتشر كرده كه نظر به اهميت آن در ذيل آورده مى شود.
منت خداوندى را كه به ما توان بخشيد تا در مقطعى ديگر از انقلاب شكوهمند اسلامى ايران شاهد برپائى اولين سمينار ديدگاههاى اسلام در پزشكى باشيم . اولين سمينار با مساعدتهاى بيدريغ دلسوختگان و شيفتگان اسلام و دوستداران علم و دانش, به ويژه علم پزشكى برگزار گرديد .
اقبال كم نظير اساتيد معظم حوزه ها, على الخصوص حوزه علميه قم و مشهد و عنايت و توجه مقام محترم رياست جمهورى و نمايندگان محترم مجلس شوراى اسلامى و دانش پژوهان دانشگاهى قوت قلب و اعتماد و توكل ما را بر ادامه راه و بهره بردارى از دستاوردهاى گرانقدر سمينار بيشتر نمود. اكنون - بحول و قوه الهى - مقدمات برپايى دومين سمينار در اوائل سال آتى فراهم شده است .
موضوعات پيشنهادى ذيل سر فصل مباحثى است كه در دومين سمينار مطرح خواهد شد . از كليه صاحبنظران درخواست مى شود ضمن بررسى موضوعات مطرح شده با ارائه نظريات و راهنماييهاى لازم ما را ارشاد نمايند تا ان شاء الله بر غناى هر چه بيشتر سمينار افزوده گردد .
سر فصل موضوعات سمينار
1- بازسازى فرهنگ پزشكى به منظور حاكميت بخشيدن بينش الهى
2- طرح و بررسى مسائل مبتلا به فقهى از ديدگاه علوم پزشكى
3- تداوم بحث بررسى احكام فقهى در امور پزشكى (ادامه كار اولين سمينار)
4- بحث هاى جنبى در باره اخلاق پزشكى و منابع و مشاهير پزشكى در تمدن اسلامى.
در گذشتگاندكتر غلامحسين يوسفى
دكتر غلامحسين يوسفى استاد نادر المثال زبان و ادب فارسى در روز چهاردهم آذر ماه سال جارى در تهران پس از گذراندن يك دوره بيمارى و خانه نشينى, بدرود حيات گفت .
غلامحسين يوسفى در سال 1306 شمسى در مشهد متولد شد . تحصيلات ابتدايى و متوسطه را در همان شهر, و تحصيلات دانشگاهى را در رشته ادبيات فارسى در دانشگاه تهران به فرجام رسانيد . آنگاه به زادگاه خود برگشت و به تدريس در دانشگاه پرداخت و شاگردانى فاضل و ادب پژوه پرورد. وى پس از انقلاب به تهران آمد و در اين اواخر به عضويت (فرهنگستان زبان و ادب فارسى ) انتخاب شد . پيكر آن مرحوم به مشهد مقدس انتقال يافت و در جوار حرم امام رضا -ع - با تشييع شكوهمندى به خاك سپرده شد .
برخى تأليفات به جامانده از دكتر يوسفى عبارت است از : فرخى سيستانى, ابو مسلم, نامه اهل خرسان, كاغذ زر, برگهايى در آغوش باد, ديدارى با اهل قلم, روانهاى روشن, چشمه روشن: ديدارى با شاعران, كه آخرين تأليف وى بوده است .
مهمترين نمونه هاى ترجمه دكتر يوسفى عبارت است از : شيوه هاى نقد ادبى از ديويد ديچز, تحقيق در باره سعدى از هانرى ماسه, انسان دوستى در اسلام از مارسل بوازار .
تصحيح گلستان و بوستان سعدى در دو مجلّد از كارهاى گرانسنگ و جاودانه استاد يوسفى است كه به لحاظ دامنه كار و توضيحات و گره گشايى از عبارات اين دو كتاب, بى نظير است و ماندنى .
نشريه كلك اندكى پيش از درگذشت استاد علامحسين يوسفى شماره اى از آن را يكسره به معرفى و بزرگداشت آن استاد اختصاص داده بود . دكتر محمد حسين مشايخ فريدنى
دكتر محمد حسين مشايخ فريدنى پژوهشگر سختكوش فرهنگ و ادب اسلام و ايران در روز سيزدهم آذر ماه سال جارى به هنگام سفرى پژوهشى درباره جاده ابريشم در نزديكى بمبئى در گذشت .
مشايخ فريدنى در سال 1333 هجرى قرى در تهران متولد شد . تحصيلات حوزه اى و دانشگاهى را در همان شهر گذرانيد و سالها در مقام رايزن فرهنگى و سفير ايران در چند كشور به گسترش زبان فارسى پرداخت . از آثار وى مى توان به نواى شاعر فردا, نظرات سياسى در نهج البلاغه, ترجمه و گزيده اغانى اشاره كرد .
آينه پژوهش گفتگوى خود را در اين شماره به استاد مشايخ فريدنى اختصاص داده است كه اندكى پيش از در گذشت ايشان توفيق اين گفتگو به دست آمده بود .
***
EDITORIAL
IN THE NAME OF ALLAH
The editorial of this issue deals with the question of categorization of sciences in seminaries (Huwzehi Elmia).The first steps to this aim has been taken in Qum Seminary.The editorial also mentions the viewpoints of some Islamic experts on sciences classification, and provides some guidances. BOOK TITLES AND THEIR SELECTION
The first two parts of this article were presented in previous issues.The third part first surveys the titles of ten books which have been selected with a special purpose, and shows their merits; then it compares the titles of books with those of manufactured products, With names of children, with heros' names, etc ... , and emphasizes the significance of the selection of appropriate titles for books . EVOLUTION OF SHI'ITE JURISPRUDENCE AND THE PLACE OF "SARAER"
The present article aims at the introduction of the book "Saraer" Written by Ibn-e Idris-e Helli. Prior to the Review of "Saraer", this article presents a brief survey of the evolution of shi' ite jurisprudence (Fiqh), from the beginning to Ibn-e Idris`s era.
At the end, the article discusses the edition of this book which has recently been published and enumerates some of its shortcomings.
A PLEASURE - GROUND IN GLASS CUP
The objective of this article is to critisize tow books: 1-"Pleasure - ground " by prof. Mohammad Amin Riahi, 2-"Glass cup"by Prof. Abbas zaryab Khoui.
These two books, Published recently, both describe Poetic Works of Hafez (Divan-e Hafez) and have been praised by scholars who study
works of Hafez (the famous Irania poet).While emphasizing the importance and usefulness of these books, the author of the article also mentions some of their defects . CRITICIZING THE BOOK "GOZIDEHEE AZ TARIKH-E TAHLILIE ISLAM" (A SELECTION OF ANALYTIC HISTORY OF ISLAM)
In this article the book "GOZIDEHEE AZ TARIKH-E TAHLILIE ISLAM", The work of Husein Mirza Khani is criticized, studied and samples of its important Wrongs are shown. Also, There is reference to disorders in the method of research and writing. RESEARCH WORKS, READY TO BE PUBLISHED
Research works, ready to be published are introduced in this article.These works are as follows:FAHARESA'YAN-E SHI'E, ALMUHIT-ULA'ZAM,ALMUSTARSHEDFILEMAMAHMEFTAHULWASAEL,DALILUMAJMAULBAYAN,ALEQTESADULESLAMI:MU'JAMBBLOGRAPHYTAHLILI,TARJUMAT-UL GHARAT, and a few other books. WHAT MUST BE DONE IN RESEARCH
This article emphasizes the necessity of critical correction of five important and useful books, and presents some guidances in this respect.The books to be corrected are:
1-'EDDAT-UL DAI by IBN-E FAHD.
2-KHARIDAT-ULQASRvbyEMAD-UL KATEB ISFAHANI.
3-NEHAYAT-ULMARAMFIELM-E KALAM by ALLAMEH HELLI.
4-MASABIHbyALLAMEHBAHR-ULULOOM.
5-SHARH-ULQAWAEDby SHEIKH JA'FAR KASHEF-UL GHATA. EXPERIENCES
The Interview of this issue of mirror of research is with prof. Mohammad Husain Mashayekh Faridani. Mashayekh Faridani is one of the cultural figures in IRAN and has spent along time on compilation and research about Islamic works and IRAN. In this interview, the prof. speaks about his cultural experiences and presents fruitful guidances to Scholars. A REPORT FROM THE FOUNDATION OF GREAT ISLAMIC ENCYCLOPEDIA
This article introducesTHE ORGANIZATION OF GREAT ISLAMIC ENCYCLOPEDIA, it's sections, and the methods of compiling THE GREATENCYCLOPEDIAOF IRAN, GREAT ISLAMIC ENCYCLOPEDIA and specialized encyclopedias. The article also discusses the compilation of the encyclopedia's articles and their circulation in the above mentioned organization. THE LATEST BOOKS AND PUBLICATIONS:
1-BRIEF INTRODUCTIONS
In this section, some important books, which have recently been published are introduced and in some cases criticized.
The books introduced are as follows:
TASNIFUGHORARULHEKAMWADORAR-UL KALEM,ISLAMWAJAHAN-EEMROOZ,TAHGHEEGHHOWL-AIBN-EABBAS,AL-ARBAOON HADITHAN FI FAZAEL-EAMIR-ELMUMENIN WASEYYEDATULNESAULALAMIN, DERASATFIWALAYAT-ULFAGHTH WA FIGHH-ULDAWLAT-UL ISLAMIYYA, etc.
2- RECENT PUBLICATIONS
Books published in recent months are introduced in this section. Bibliographical characteristics of every book are given and all books are classified on the basis of subject. The main categories are the interpretation and Quranic sciences, Hadith, Philosophy and theology, Islamic jurisprudence, Sociology, Psychology, etc. SELECTION OF ARTICLES FROM MAGAZINES
Readable and important articles are selected from creditable magazines of the country, and a number of headings in the order of the subject are presented hereunder. BIBLIOGRAPHY OF HAZRAT-E FATEMEH (peace be upon Her)
About eight Arabic printed books and asimilar number of persian printed books about HAZRAT-E FATEMEHIZAHRA (peace be upon her) are introduced in this article.