نكردن موارد لازم و تهيّه نكردن شرايط حفظ جنين، باعث سقط بچّه شود، آيا كار حرامى كرده است؟
جواب:اگر در حفظ جنين مطابق معمول كوتاهى كرده باشد مسئول است.
سؤال 241- دكتر دارويى داده كه مادر بخورد تا بچّهاش سقط نشود، آيا زن مىتواند به منظور سقط جنين دارو را نخورد؟
جواب:جايز نيست.
سؤال 242- نگهدارى جنين مرده در شيشه، جهت آموزش چه حكمى دارد؟
آيا جهت دكور آزمايشگاهى، يا نگهدارى در منزل جايز است؟
جواب:جهت دكور و امثال آن جايز نيست؛ ولى اگر ضرورتى براى آموزشهاى لازم ايجاب كند، و چيزى جانشين آن نشود، مانعى ندارد.
سؤال 243- تبليغات زياد باعث شده كه افراد از داشتن فرزند احساس شرمندگى نموده و مبادرت به سقط جنين نمايند، آيا چنين تبليغاتى جايز است؟
جواب:جايز نيست.
این صفحه در کتاب اصلی بدون متن است / هذه الصفحة فارغة في النسخة المطبوعة
10- ازدواج
الف) ازدواج مبتلايان به ايدز
سؤال 244- آيا شخص مبتلا به ايدز مىتواند دختر مسلمانى را به عقد خود درآورد؟
جواب:در صورتى كه توليد خطر كند جايز نيست.
ب) ترميم پرده بكارت
سؤال 245- بعضى از زنان با مراجعه به پزشك در خواست دوختن يا ايجاد پرده بكارت به صورت جرّاحى ترميمى دارند. اين عمل از ديدگاه پزشكى يك اقدام طبّى همانند ساير موارد، نظير اصلاح عيوب ظاهرى بينى، صورت، شكم، و اندامها است، و از ديدگاه بيماران همانند كسانى كه داراى يك اشكال در صورت، دست و ساير قسمتهاى بدن مىباشند، و از معالجه آن منتفع مىگردند، مىتواند براى فرد متقاضى منافع اجتماعى داشته باشد. اشتغال به عمل فوق، از نظر شرع مقدّس چگونه است؟
جواب:در صورتى كه اشخاص مزبور واقعاً ضرورتى براى اين كار احساس
كنند، و قصد تدليس نداشته باشند، جرّاحى فوق شرعاً اشكالى ندارد.
سؤال 246- با توجّه به آنچه در پاسخ سؤال قبل آمده كه «قصد تدليس نداشته باشند» آيا تدليس يك امر قصدى است؟
جواب:آرى تدليس يك امر قصدى است.
ج) آزمايش پرده بكارت
سؤال 247- چنانچه عروسى از باب احتياط، براى بررسى بكارت به دكتر زن، و در صورت نبودن زن به طبيب مرد مراجعه كند، با توجّه به لزوم لمس و نظر اين كار چه حكمى دارد؟
جواب:هرگاه ترك اين كار مظنّه مفاسد و اختلافات مهمّى بوده باشد جايز است. و در اين صورت بايد حتّى الامكان از طبيب زن استفاده شود، و اگر ممكن است از غير طريق رؤيت مثلًا با استفاده از لمس غير مستقيم به وسيله دستكش و مانند آن انجام گيرد.
د) آزمايشهاى قبل از عقد
سؤال 248- معمولًا قبل از ثبت رسمى عقد ازدواج از پسر و دختر آزمايشاتى گرفته و بعضاً واكسن مخصوصى تزريق مىگردد. چنانچه انجام اين آزمايشات مستلزم نظر يا لمس عورت توسّط همجنس، و يا نظر و لمس ساير اعضاى بدن توسّط غير همجنس باشد چه حكمى دارد؟
جواب:تنها در صورت ضرورت جايز است.
ه) بيماريها و عيوب فسخ نكاح
1. عيبهاى مخصوص زنان
سؤال 249- زوج در چه مواردى حقّ فسخ عقد نكاح را دارد؟
جواب: هرگاه مرد بعد از عقد بفهمد كه همسرش يكى از هفت عيب زير را دارد مىتواند عقد را فسخ كند: 1. ديوانگى 2. بيمارى خوره 3. بيمارى برص[1]4. كور بودن[2]5. شَل بودن، به طورى كه آشكار باشد 6. افضا شدن (يعنى راه بول و حيض او، يا راه حيض و غائطش يكى شده باشد، و به طور كلّى پارگى طورى باشد كه قابل استفاده براى آميزش جنسى نباشد) 7. گوشت يا استخوان يا غدّهاى در او باشد كه مانع نزديكى شود. و چنانچه مرد به سبب يكى از اين عيوب عقد را به هم بزند نياز به طلاق نيست، همان فسخ كافى است.
سؤال 250- آيا نبودن بكارت در دختر باعث جواز فسخ عقد مىشود؟ معناى فسخ چيست؟
جواب:در صورتى كه شرط بكارت كرده باشد حق فسخ دارد، و معمولًا در محيطهاى ما، شرط بكارت به عنوان يك شرط ضمنى و از پيش توافق شده مىباشد. و معناى فسخ اين است كه بگويد: «من عقد را فسخ كردم، يا به هم زدم» و به هر زبانى باشد كافى است.
2. عيوب مخصوص مردان
سؤال 251- زوجه در چه مواردى حق فسخ ازدواج را دارد؟
جواب:زن در چند صورت مىتواند عقد را به هم زند: 1. ديوانه بودن شوهر 2.
[1]برص به معناى پيسى است، و آن يك نوع بيمارى پوستى است كه رنگ قسمتى از پوست بدن بر اثر آن سفيد مىشود. (استفتائات جديد، ج 2، ص 941)
[2]كورى آن است كه مطلقاً چيزى را نبيند، يا بينايى بقدرى كم باشد كه به حساب نيايد؛ خواه ظاهر چشم سالم باشد، يا غير سالم. (استفتائات جديد، ج 2، ص 942)
نداشتن آلت مردى 3. ناتوانى از نزديكى جنسى 4. در صورتى كه بيضههاى او را كشيده باشند. و چنانچه زن به خاطر يكى از عيوب بالا عقد را بر هم زند نيازى به طلاق نيست، و همان فسخ كافى است.[1]
سؤال 252- در صورتى كه زوجه با استفاده از حقّ فسخ، عقد را بر هم زند حكم مهريّه چيست؟
جواب:هرگاه زن به خاطر ناتوانى مرد از نزديكى، عقد را بر هم زند، شوهر بايد نصف مهر او را بپردازد، ولى اگر به خاطر يكى ديگر از عيبهايى كه گفته شد مرد يا زن عقد را بر هم زند، چنانچه با هم نزديكى نكرده باشند چيزى بر مرد نيست، و اگر آميزش كرده باشند بنابر احتياط واجب بايد تمام مهر را بپردازد.
سؤال 253- اگر حال شوهر پس از عقد بر خلاف آنچه ادعا كرده بود و عقد بر مبناى آن حال و شرايط اجرا گرديده بود ظاهر گردد، آيا بازهم طلاق و فسخ به دست شوهر است؟ اگر زن مهريّه را گرفته و بخواهد عقد را قبل از دخول فسخ كند حكم مهريّه چيست؟
جواب:اگر زن شرايطى را بر مرد شرط كرده باشد و مرد از آن شرايط تخلّف كند، يا در بعضى صفات زن را فريفته باشد و خلاف آن ثابت شود، زن حق فسخ عقد را دارد. و اگر قبل از دخول فسخ كند مستحق مهريّه نيست.
و) عيوب و بيماريهاى قابل درمان
سؤال 254- مواردى كه قبلًا بيان مىشد كه مرد مىتواند عقد را به هم زند، مانند بيمارى برص (ويتيليگو)، نقص مادرزادى، افضا، موانع مقاربت (مانع استخوانى يا پرده پوستى و مانند آن) همگى امروزه با درمان قابل رفع مىباشد.
[1]شرح و تفصيل اين عيوب را در كتاب ما دوره سه جلدى استفتائات جديد مطالعه فرماييد.
حال چنانچه مردى پس از ازدواج متوجّه موارد مذكور گردد، آيا بازهم اختيار بر هم زدن عقد را دارد؟
جواب:چنانچه به سهولت قابل معالجه بوده باشد، و زن با هزينه خود اقدام به درمان نمايد، خيار فسخ جارى نيست.
سؤال 255- اگر يكى از مجوّزات فسخ نكاح قبل از عقد وجود داشته، لكن با عمليّات پزشكى درمان شده، و عيب مزبور رفع گرديده باشد، آيا حقّ فسخ نكاح براى طرف ديگر پابرجاست؟
جواب:حقّ فسخ ندارد.
ز) بيماريها و عيوب جايگزين
سؤال 256- با توجّه به اينكه كشور ما در حال حاضر در مرحله حذف بيمارى جذام است، آيا مىتوان جايگزينهاى ديگرى، مانند بيمارى ايدز، يا ساير بيماريهاى پوستى كه مخلّ به روابط زناشويى است، براى آن در نظر گرفت؟
جواب:در صورتى كه واقعاً مخلّ روابط زناشويى باشد، حقّ فسخ ثابت است.
سؤال 257- با توجّه به اينكه يكى از راههاى سرايت بيمارى ايدز تماس جنسى است، لطفاً به سؤالات زير پاسخ دهيد:
1. ازدواج و همبستر شدن با همسر مبتلا به ايدز چه حكمى دارد؟
2. آيا بيمارى ايدز مبطل عقد است و مجوّز فسخ مىشود؟
جواب:ازدواج با مبتلايان به ايدز باطل نيست، ولى چنانچه اطّلاع نداشته قابل فسخ است. امّا احتياط آن است كه زن با اجازه حاكم شرع خود را مطلّقه كند. و در هر صورت، اگر آميزش خطر ابتلا به ايدز را به همراه داشته باشد، جايز نيست.
ح) برخى از عيوبى كه حق فسخ نمىآورد
1. بيمارى صرع
سؤال 258- دخترى را به ازدواج دائم پسرم در آوردهام. پس از عروسى معلوم شد كه دختر مدتها به بيمارى صرع (غش كردن) مبتلاست. خود دختر و طبيبش نيز اين مطلب را تصديق كرده، ولى پدر و مادرش آن را از ما پنهان كردهاند. حتى دختر مىگويد: «مىخواستم بگويم، ولى پدر و مادرم مانع شدند.» تكليف عقد و مهريّه چيست؟
جواب:بيمارى صرع موجب خيار فسخ در عقد نكاح نيست؛ بنابراين اگر زوج بخواهد زوجه را طلاق دهد. چنانچه عروسى نمودهاند بايد تمام مهر را بپردازد.
2. بيماريهاى روحى و عصبى
سؤال 259- زوجه در دوران عقد متوجّه بيمارى روحى و عصبى صعب العلاجى در همسرش مىگردد، به گونهاى كه عوارض بيمارى زندگى را براى وى مخاطرهآميز ساخته است. نظر به ترس و نگرانى زوجه از زندگى مشترك، و ضرورت درمان طولانى چندساله، و نبودن عزم جدّى بر معالجه از سوى زوج و خانوادهاش، آيا زوجه مىتواند نكاح را فسخ نموده، يا درخواست طلاق كند؟
جواب:در صورتى كه قبلًا زوج و كسان او اظهار داشتهاند كه از سلامت كامل برخوردار است زوجه مىتواند به عنوان تدليس، نكاح را فسخ كند. در غير اين صورت، هرگاه ثابت شود زندگى با آن مرد مستلزم عسر و حرج شديد است حق دارد از حاكم شرع تقاضاى طلاق كند.
3 و 4. سوختگى و پرده ضخيم مانع آميزش
سؤال 260- پس از ازدواج معلوم شد كه در قسمتهاى بالاى پاى زوجه آثار