(بسمه تعالى): استعمال دخانيات حرام نبوده و زوجه حق مطالبهى طلاق از زوج را ندارد و همچنين استعمال دخانيات موجب طلاق دادن زوجه نمىگردد، والله العالم.
* فصل دوم: استعمال دخانيات در اماكن عمومى
سؤال (483) حكم استعمال دخانيات در اماكن عمومى را بيان فرماييد؟
(بسمه تعالى): جواب اين مسئله از جواب سؤالهاى سابق معلوم گرديد.
سؤال (484) نظر مبارك دربارهى كسى كه با استعمال دخانيات، موجب اذيت هم اتاقىهاى خود و يا اهل اتوبوس مىشود، چيست؟ با توجه به اينكه هواى موجود ملك همهى انسانهاست؟
(بسمه تعالى): در صورتى كه ماشين ملك شخص باشد و او رضايت بر كشيدن سيگار و استعمال دخانيات ندهد، استعمال جايز نمىباشد و در غير اين صورت مانعى ندارد، والله العالم.
* فصل سوم: استعمال دخانيات در هنگام باردارى
سؤال (485) خانم باردار بعد از اينكه پزشك استعمال دخانيات را مؤثر در جنين مىداند، آيا جايز است در اين حال استعمال دخانيات نمايد؟
خوئى (قدس سرّه): حكم اين مسئله مثل مسايل سابقه گذشت.
سؤال (486) آيا استفادهى خانم باردار از سيگار و يا دخانيات ديگر با توجه به اينكه براى خود و جنين ضرر دارد، جايز است؟
(بسمه تعالى): فرقى بين زن باردار و غير او نمىباشد، والله العالم.
* فصل چهارم: حكم استفاده از تنباكوى معسل
سؤال (487) حكم استفاده از تنباكوى معسل را بيان فرماييد؟
(بسمه تعالى): استفاده از آن حرام نمىباشد و بهتر است خود را به اين كار عادت ندهند، بالخصوص براى جوانان خود را معتاد به اين امور نكنند و بنابر احتياط مستحب آنها را ترك كنند، والله العالم.
سؤال (488) حكم استفاده از تنباكو چيست؟
(بسمه تعالى): اگر استفاده از تنباكو به شكل دود كردن آن باشد، مثل كشيدن قليان، مانعى ندارد، والله العالم.
* فصل پنجم: استفاده از مواد مخدر
سؤال (489) نظر مبارك دربارهى استفاده و استعمال مواد مخدر بالخصوص استفاده از ترياك چه از جهت شروع و ابتداء به آن و چه از جهت ادامه و استمرار در استعمال آن چيست؟ حكم معامله، خريد و فروش اين مواد و همين طور طهارت و نجاست آن را بيان فرماييد؟
(بسمه تعالى): مواد مخدر اگر جامد باشند، پاك هستند و بنابر احتياط واجب بايد اعتياد به اين مواد ترك شود و همچنين خريد و فروش آنها جايز نمىباشد، مگر مواردى كه جهت معالجه و مداوا از آن استفاده شود كه البته در اين مورد هم بايد قوانين و ضوابط حكومتى مراعات شود، والله العالم.
سؤال (490) آيا استعمال موادر مخدر مانند ترياك براى اشخاص غير معتاد جايز است؟
(بسمه تعالى): اعتياد به مواد مخدر حرام است و واجب است شخص معتاد استعمال مواد مخدر را ترك نمايد، والله العالم.
مقصد هجدهم: مسايل و احكام متفرقه
1- دندانهاى طلا
سؤال (491) آيا استفاده از دندانهاى طلا براى مردان مطلقاً جايز مىباشد؟
خوئى (قدس سرّه): بله به شكل مطلق استفاده ازدندان طلا براى مردان جايز مىباشد. هر چند عنوان زينت كردن بر آن صادق باشد و آنچه حرام است پوشيدن طلا براى مردان است؛ مانند انگشتر طلا، زنجير طلا، ساعت طلا و يا گردبند طلا وهمچنين لباس طلاباف به
شكلى كه عنوان پوشيدن طلا در عرف بر آن صحيح باشد، والله العالم.
2- استفاده از لنز در چشم
سؤال (492) نوعى از عدسى مىباشد كه آن را داخل چشم بكار برده كه باعث تغيير رنگ چشم به رنگهاى مختلف مىگردد؛ مثل اينكه رنگ چشم به رنگ سبز و يا آبى و يا به رنگى ديگر مبدل مىشود. آيا اين عمل تغيير خلقت خدا محسوب مىگردد. آيا استفاده از عدسىهاى ذكر شده براى خانمها در صورتى كه در معرض برخورد با نامحرمان هستند، جايز است؟ با توجه به اينكه اين عمل يك نوع تقليد از زنهاى اروپايى مىباشد كه اعتقادى به حجاب اسلامى ندارند؟
(بسمه تعالى): قرار دادن اين عدسىها در چشم، هرچند در حال نماز مانعى ندارد، البته به شرط اينكه عدسىها از حيوانى كه خوردن گوشت آن حرام است، نباشد و همچنين از اجزاء جاندار مردار و ميته نباشد، والله العالم.
3- كاشتن مو
سؤال (493) آيا كاشتن مو براى كسى كه ريش ندارد و يا فاقد موى سر مىباشد، جايز است؟
خوئى (قدس سرّه): اين عمل به عنوان اولى آن جايز مىباشد.
تبريزى (قدس سرّه): در صورتى كه پوست بدن با آنها پوشيده نشده و آب در وضو و غسل به بدن برسد، مانعى ندارد.
4- ختنه
ختنهى زنها
سؤال (494) آيا ختنه كردن دختران هم واجب عينى است؟
(بسمه تعالى): ختنهى زنها مستحب است.
سؤال (495) حكم ختنهى دختر چيست؟ با توجه به اينكه از اين عمل اذيت مىشود و بايد در چه سنى ختنه شود؟
(بسمه تعالى): ختنهى دختران واجب نمىباشد، والله العالم.
ختنهى مرد
سؤال (496) شخصى ختنه شده است، ولى مقدارى از پوست روى آن به اندازهى سر انگشتى باقى مانده، آيا عنوان ختنه در فرض مذكور محقق گرديده است يا اينكه بايد مقدار باقى قطع شود، با توجه به اينكه اين شخص بالغ مىباشد؟
(بسمه تعالى): اگر مقدار كمى مثل سر انگشت باقى مانده باشد، صدق ختنه مىشود. در صورتى كه قسمت عمدهى سر آلت ظاهر و آشكار باشد، بريدن باقى واجب نمىباشد، والله العالم.
مقصد نوزدهم: احكام دانشگاههاى پزشكى
سؤال (497) آيا پزشكى كه در دانشگاه علوم پزشكى رشتهى دندانپزشكى تحصيل مىكند، مىتواند در رشتهى پزشكى احكام زنان و زايمان هم تحصيل نموده و اطلاعاتى به دست آورد؛ زيرا گاهى موارد نياز مىشود، آيا دانشجويان رشتهى چشم پزشكى مىتوانند در اين رشته تحصيلاتى داشته باشد، با توجه به اينكه تحصيل اين رشته براى آنها ضرورى نبوده و فقط براى به دست آوردن اطلاعاتى كه در هنگام ضرورت مفيد مىباشد، اقدام به تحصيل اين رشته مىكنند؟
خوئى (قدس سرّه): در صورتى كه دانشجو بداند كه در تحصيل اين رشته مصلحت عمومى براى جامعه وجود دارد، تحصيل اين رشته مانعى ندارد، والله العالم.
سؤال (498) من پزشكى هستم كه سعى دارم در رشتهى تخصصى جراحى اقدام به تحصيل كنم. براى من سؤالى مطرح شده كه از شما مىخواهم، جواب آن را بفرماييد؟
پزشكى كه عمل جراحى زيبا سازى انجام مىدهد؛ يعنى مردان و زنانى كه در بدنشان داراى ناهنجارى جسمى مانند زيادى چربى در شكم و يا در رانها و يا در سينهها هستند و مىخواهند با كمك عمل جراحى اين نقاط زايد را از بين برده و ظاهر بدن را به شكلى مناسب و متوازن زيبا سازند.
اين عمل مستلزم اين است كه مرد و يا زن بدن خود را به پزشك به شكل برهنه نشان دهند و گاهى اوقات اين عمل مستلزم نظر و لمس بدن نامحرم مىباشد با توجه به اينكه خانمها نوعاً اين عمل را به خاطر ايجاد علاقه به شوهرانشان و يا براى بدست آوردن خواستگار مناسبتر انجام مىدهند. آيا اين عمل جراحى زيباسازى جايز مىباشد؟ آيا طريقى براى رفع اشكال از اين عمل وجود دارد؟ آيا مالى كه از اين راه به دست پزشك مىرسد، مباح و حلال است؟ آيا مىتوان با اين پول حج بجا آورد و يا در محلى كه با اين پول به دست آمده، نماز خواند؟ آيا فرقى بين عمل جراحى براى زيباسازى تنها و بين عمل جراحى در موارد سوختگى وجود دارد؟
(بسمه تعالى): عمل جراحى زيباسازى در صورتى كه مستلزم كشف بدن در مقابل نامحرم باشد و يا مستلزم لمس بدن نامحرم باشد، جايز نمىباشد، ولى خانمها اگر اين عمل را در نزد پزشك زن انجام دهند، مانعى ندارد، والله العالم.
* فصل اول: مسايل اختلاط و نگاه به نامحرمان
سؤال (499) بعضى از خانمهاى مؤمنه كه در دانشگاه مشغول تحصيل مىباشند، برخى موارد در كلاس درس هنگامى كه استاد مطلبى را توضيح
و تشريح مىكند شاگردان ناگزيرند كه به صورت استاد خود نگاه كنند و اين نظر بدون انگيزهى شهوانى بوده و فقط از روى ناچارى و جهت يادگيرى مطالبى كه استاد تشريح مىكند، مىباشد با توجه به آنچه گفته شد، حكم اين گونه نگاه و نظر به نامحرم را بفرماييد؟
(بسمه تعالى): مجرد نگاه كردن به صورت مرد بدون لذت مانعى ندارد، والله العالم.
سؤال (500) الف- در دانشگاه پزشكى گاهى اوقات يادگيرى مسايل متوقف بر آن است كه دانشجو در نزد پزشك حاذق و متخصص حاضر شده و گاهى در اتاق عمل جراحى در نزد پزشك متخصص باشد، در اين موارد گاهى اوقات مجبور مىشود كه بدن نامحرم را لمس و يا نگاه كند و اين لازمهى تحصيل و فراگيرى مسايل پزشكى مىباشد، آيا تحصيل در اين رشته و آنچه گفته شد، جايز است؟
(بسمه تعالى): در صورتى كه دانشجو به آنچه گفته شده، اضطرار داشته باشد، مانعى ندارد و مراد از اضطرار اين است كه جامعه و مردم مسلمان به تحصيل او در اين رشته نياز داشته باشد، والله العالم.
ب- آيا مسايل ذكر شده نسبت به دانشجويان دختر، در سؤال سابق جايز است؟