اخلاق اسلامى مبانى و مفاهيم( عليزاده، مهدى)
تأليف
عليزاده، مهدى
زبان: فارسى
تعداد جلد: 1
ناشر: دفتر نشر معارف
مكان چاپ: قم
سال چاپ: 1389
نوبت چاپ: اول
تعداد صفحات: 253
سرشناسه: علیزاده مهدوی ، 1350 –
عنوان و نام پدیدآور: اخلاق اسلامی، مبانی و مفاهیم / مهدی علیزاده، محمدعالم زاده نوری،
محمدرضامظاهری سیف ، مهدی احمدپور،علی مهدوی فرید و محمدرضافلاح
تدوین: نهاد نمایندگی مقام معظم رهبری در دانشگاهها
معاونت پژوهشی دانشگاه معارف اسلامی.
مشخصات نشر: قم، دفتر نشر معارف، 1389.
مشخصات ظاهری: 256ص.
شابک: 2- 240- 531- 964 – 978
فروست: گروه اخلاق اسلامی، 24
وضعیت فهرست نویسی: فیپا
موضوع: اخلاق اسلامی
شناسه افزده: نهاد نمایندگی مقام معظم رهبری در دانشگاهها، دفتر نشر معارف
شناسه افزوده: دانشگاه معارف اسلامی، معاونت پژوهشی
رده بندی کنگره: 1389 3الف 876 ع / 8 / 247 BP
رده بندی دیویی: 61/ 297
شماره کتابشناسی ملی: 2019235
---------------------------------استاد محترم و دانشجوی عزیز------------------------------------------------------
خواهشمند است با ارائه نظرات خود ما را در نواقص و ارتقای کتاب یاری بخشید.
به انتقادها و پیشنهادهای برتر هدایای ارزندهای تعلق خواهد گرفت.
شماره تلفن واحد ارزیابی علمی:7749919- 0251 نمابر:7747240 – 0251
پست الکترونیکی:arzyabi@maaref.ac.ir ص.پ :6173- 37155
اخلاق اسلامی
مبانی و مفاهیم
مهدی علیزاده، محمدعالم زاده نوری،
محمدرضامظاهری سیف ، مهدی احمدپور،
علی مهدوی فرید و محمدرضافلاح
زیرنظر:
مهدی علیزاده
این کار توسط پژوهشگران مرکز اخلاق و تربیت پژوهشگاه علوم و فرهنگ اسلامی
به سفارش معاونت پژوهشی دانشگاه معارف اسلامی نگارش یافته است.
دفتر نشر معارف
پژوهشگاه علوم و فرهنگ اسلامی
اخلاق اسلامی؛ مبانی و مفاهیم
مولف: مهدی علیزاده ، محمدعالم زاده نوری،
محمدرضامظاهریسیف ، مهدی احمدپور،
علی مهدوی فرید و محمدرضافلاح
تدوین: نهاد نمایندگی مقام معظم رهبری در دانشگاهها
معاونت پژوهشی دانشگاه معارف اسلامی
ناشر: دفتر نشر معارف
ویراستار: امیرعباس رجبی
بازبین نهایی: محمدتقی سلمانی
صفحه آرا: صالح زارع
چاپ : یکم، پاییز 1389/ 5000نسخه
قیمت: 2600 تومان
کلیه حقوق محفوظ است
مراکزپخش
قم : 1.خیابان شهدا، کوچه 32، شماره 3، تلفن و نمابر 7744616؛
2.خیابان شهدا، روبه روی دفتر مفام معظم رهبری، تلفن 7735451،نمابر7742757؛
تهران؛خیابان انقلاب اسلامی، چهارراه کالج، جنب بانک ملت، شماره715،تلفن8911212،نمابر8809386؛
پخش یکتا؛تهران، خیابان حافظ، نرسیده به چهارراه کالج، نبش کوچه بامشاد،پلاک 525،تلفن 5-88940303
نشانی الکترونیک: E-mail:info@nashremaaref.ir؛پایگاه اینترنت:www.nashremaaref.ir
سخن آغازين
يكى از ساحتهاى وجودى انسان- اگر نگوييم مهمترين آنها- ويژگى اخلاقى اوست كه مانند ساير فطريات، دو بعدِ بينشى و گرايشى دارد. انسان براساس فطرت خدادادى، اصول كلى اخلاق را مىداند-وَنَفْسٍ وَمَا سَوَّاهَا، فَأَلْهَمَهَا فُجُورَهَا وَتَقْوَاهَا- و علاوه بر آن ميل به نيكى و خير اخلاقى و تنفر از كژىها نيز در او نهفته است. شايد بههمين خاطر باشد كه پيامبر اكرم (ص) فلسفه بعثت خود را تتميم مكارم اخلاقى- نه تأسيس و معرفى آنها- اعلام مىفرمايد.
در هر صورت مجموعه بينشها و گرايشهاى اخلاقى، دستمايه ارزندهاى براى حركت انسان به سوى كمال مىباشد. توجه به اصول ارزشهاى اخلاقى و رعايت آنها در حوزه فردى و اجتماعى، بستر مناسبى را براى رشد و تعالى همه آحاد جامعه انسانى فراهم مىآورد. گرچه اين حكم كاملًا فراگير است و همه عرصههاى تاريخى و جغرافيايى را شامل مىشود ولى توجه به آن در عصر كنونى كه هجوم گسترده و همهجانبهاى به بنيادهاى اخلاقى و ارزشى انسان با ابزارها و ترفندهاى متنوع صورت مىگيرد ضرورتى صدچندان دارد.
اهميت اين امر- عنايت به ارزشهاى اخلاقى و اهتمام به رعايت آنها- با توجه به موقعيت تاريخى و جغرافيايى ما كه در دوره بازشكوفايى تمدن اسلامى و در جمهورى اسلامى ايران كه پرچمدار اين حركت عظيم است زندگى مىكنيم روشنتر مىشود. اگر مهمترين ويژگى انقلاب ما، فرهنگى بودن آن است و مهمترين ركن فرهنگ، زندگى اخلاقي مردم است پس توجه به مكارم اخلاقى، براى رسيدن به قلههاى سعادت و كمال علاوه بر اهتمام فردي بايد يك دغدغه جمعى و داراي يك برنامه همه جانبه در نظام اسلامى باشد تا
علاوه بر حركت فردى شاهد يك حركت اجتماعى و به تبع آن ايجاد يك الگوى فرهنگى براى همه انسانها و جوامع ديگر باشيم. قرار گرفتن درس اخلاق اسلامى به عنوان يكى از دروس عمومى براى دانشجويان عزيز و آيندهسازان اين مرز و بوم، در همين راستا امرى پذيرفتنى بلكه ضرورى مىباشد.
كتاب حاضر به عنوان متن درسى و متناسب با سرفصلهاى مصوب درس «اخلاق اسلامى؛ مبانى و مفاهيم» توسط جمعى از كارشناسان محترم اين حوزه زير نظر فاضل ارجمند جناب حجتالاسلام و المسلمين آقاى عليزاده نگارش يافته است.
اميدواريم اين اثر براى اساتيد و دانشجويان سودمند باشد و فرهيختگان ارجمند با ارائه نقطهنظرات خود ما را در راستاى توليد آثارى مطلوبتر يارى رسانند.
معاونت پژوهشى دانشگاه معارف اسلامى
گروه اخلاق اسلامى
فهرست مطالب
سخن آغازین ----------------------------------------5
مقدمه -----------------------------------------------13
کلیات
(22-19)
جایگاه اخلاق در دین -------------------------------- 20
اخلاق ---------------------------------------------- 20
نبود ساختار یک گزاره اخلاقی ---------------------- 21
گستره دانش اخلاقی --------------------------------- 21
تربیت اخلاقی --------------------------------------- 22
فصل اول: انسانشناسی
(36 – 23)
اهداف ---------------------------------------------- 25
سرشت انسان --------------------------------------- 25
ساختار چندساحتی وجود بشر ------------------------ 27
ساحت ها و قوای نفس ------------------------------- 27
حالات نفس ------------------------------------------ 29
ظرفیت ها و تواناییهای انسان ------------------------ 29
فواید ملکه -------------------------------------------- 30
اصول تحصیل ملکه ----------------------------------- 30
نظام ارزش گذاری فطری و محیطی و نقش آن دو در شکل گیری فضیلت یا عادت --------------------------- 34