کتاب اخلاق محتشمی

(39) حصول المحبّة علّة لمصير المتحابّين معا، و خلوص المحبّة علّة لمصير المتحابّين واحدا. فإذا بدؤ التّحاب علّة للاجتماع و تمامه علّة للاتّحاد. ترجمه:

حصول دوستى علت آن باشد كه دوستان با هم مجتمع آيند، و خلوص دوستى علت آن بود كه دوستان مانند يك نفس شوند. پس ابتداى دوستى علت اجتماع باشد، و تمامى دوستى علت اتحاد.

(40) بدؤ التّعاون افتقار، و تمامه استغناء[1]. ترجمه: ابتداى يارى دادن يكديگر احتياج بود بيكديگر، و تمامى آن بى‌نيازى از يكديگر.

[1]الحكمة الخالدة ص 353 از سخنان عامرى.

جستجوترجمهخلاصه سازیاعراب گذاری

الباب الخامس فى الجهاد و بذل النفس فى سبيل اللّه‌

(1)يا أَيُّهَا النَّبِيُّ جاهِدِ الْكُفَّارَ وَ الْمُنافِقِينَ وَ اغْلُظْ عَلَيْهِمْ، وَ مَأْواهُمْ جَهَنَّمُ وَ بِئْسَ الْمَصِيرُ. ترجمه: اى پيمبر با كافران و منافقان جهاد كن، و بريشان درشتى كن، كه جاى ايشان دوزخست و بد بازگشتن گاهى.

(2)وَ فَضَّلَ اللَّهُ الْمُجاهِدِينَ عَلَى الْقاعِدِينَ أَجْراً عَظِيماً.

جستجوترجمهخلاصه سازیاعراب گذاری

گويند كه: بلشكر شويد در راه خدا، درنگ كنيد، و خويشتن را در زمين گران سازيد؟! آيا شما راضى شديد بحيات اين جهانى از آخرت؟ نيست اين حيات الا اندكى.

اگر شما بلشكر نرويد شما را عذاب سخت كند، و ببدل شما قومى ديگر بيارد، و هيچ مضرّت از شما باو نرسد، و او بر همه چيزى قادر است.

(6)قُلْ إِنْ كانَ آباؤُكُمْ وَ أَبْناؤُكُمْ وَ إِخْوانُكُمْ وَ أَزْواجُكُمْ وَ عَشِيرَتُكُمْ وَ أَمْوالٌ اقْتَرَفْتُمُوها وَ تِجارَةٌ تَخْشَوْنَ كَسادَها وَ مَساكِنُ تَرْضَوْنَها أَحَبَّ إِلَيْكُمْ مِنَ اللَّهِ وَ رَسُولِهِ وَ جِهادٍ فِي سَبِيلِهِ فَتَرَبَّصُوا حَتَّى يَأْتِيَ اللَّهُ بِأَمْرِهِ، وَ اللَّهُ لا يَهْدِي الْقَوْمَ الْفاسِقِينَ‌.

موطئا يغيظ الكفار، و لا ينالون من عدو نيلا، الّا كتب لهم به عمل صالح، انّ اللّه لا يضيع اجر المحسنين و لا ينفقون نفقة صغيرة و لا كبيرة و لا يقطعون واديا، الّا كتب لهم. ترجمه: آن از آنست كه بمجاهدان نرسد هيچ تشنگى و گرسنگى و ماندگى در راه خدا، و نروند بر هيچ راهى كه كفار را از آن خشم آيد، و هيچ رنج از دشمن بايشان نرسد، الا كه ايشان را بآن عملى صالح بنويسند، كه خدا رنج محسنان ضايع نكند و هيچ نفقه نكنند نه اندك و نه بسيار، و هيچ واديى قطع نكنند، الا كه بر حسنات ايشان نويسند.

(10)كَمْ مِنْ فِئَةٍ قَلِيلَةٍ غَلَبَتْ فِئَةً كَثِيرَةً بِإِذْنِ اللَّهِ، وَ اللَّهُ مَعَ الصَّابِرِينَ‌.

أتهاجر و تذر أرضك و سماك؟! فعصاه فهاجر. ثمّ قعد له بطريق الجهاد فقال: أتجاهد، و هو تلف النّفس و المال، فتقاتل فتقتل فتنكح نساءك و تقسم مالك؟! فعصاه فجاهد.

ثمّ قال عليه السلام: فمن فعل ذلك و مات كان حقّا على اللّه ان يدخله الجنّة:

ترجمه: شيطان بر راه فرزند آدم نشيند: اول بر راه اسلام گويد: اسلام مى‌آورى و دين پدر و اسلاف مى‌گذارى‌[1]؟!

(16) الجهاد باب من ابواب الجنّة، فتحه اللّه لخاصة اوليائه، و هو لباس التقوى، و درع اللّه الحصينة و جنّته الوثيقة. فمن تركه [رغبة] البسه اللّه ثوب الذّلّ و شملة البلاء، و ديّث بالصغار و القماء، و ضرب على قلبه بالاسهار، و أديل الحقّ منه بتضييع الجهاد، و سيم الخسف، و منع النصف‌[1]. ترجمه: جهاد دريست از درهاى بهشت كه خدا بر خواص اولياى خود گشاده است، و آن لباس تقوى است و زره حصين خدا و سپر استوار، و هر كه ترك جهاد كند خدا او را لباس خوارى بپوشد، و او را ذليل و فرومايه كند، و بيخوابى بر دل او گمارد، و حق ازو بگرداند بضايع كردن جهاد، و او را در بلا افكند، و انصاف ازو منع كند.

(17) أف! لقد سئمت عتابكم! ارضيتم بالحيوة الدّنيا من الآخرة عوضا، و بالذل من العزّ خلفا. اذا دعوتكم الى جهاد عدوّكم دارت أعينكم كانّكم من الموت فى غمرة، و من الدّهول فى سكرة، يرتج عليكم حوارى فتعمهون، و كانّ قلوبكم مالوسة و انتم لا تعقلون. ترجمه: اف! سير برآمدم از بازخواست شما، بدنيا خشنود شديد و بسنده كرديد از آخرت بعوض، و بذل از عز بسنده كرديد، چون شما را بجهاد دشمنان ميخوانيم چشمهاى شما ميگردد، و گويى در گرداب مرگ‌ايد، و در مستى غفلت، از حوار[2]درمى‌مانيد، و سرگشته ميشويد، گويى دلهاى شما بى‌خرد است و عقل نداريد.

(18) الجهاد الجهاد! الا و انّى معسكر فى يومى هذا، فمن أراد الرواح الى اللّه فليخرج. ترجمه: بجهاد آييد، و بدانيد كه امروز لشگرگاه ميزنيم بسوى جهاد، هر كه از شما ميخواهد كه بنزديك خدا آيد گو بيرون آى!

(19) و لعمرى ما علىّ من قتال من خالف الحقّ، و خابط الغىّ من ادهان و لا ايهان،

[1]نهج البلاغة 1: 63

[2]اصل: خواب (نهج البلاغة 1: 78).

فاتقوا اللّه عباد اللّه، و فرّوا الى اللّه من اللّه، و امضوا فى الذى نهجه لكم، و قوموا بما عصبه بكم‌[1]! فعلىّ ضامن لفلجكم آجلا، ان نم تمنحوه عاجلا. ترجمه: بجان [من‌] كه نيست در من از حرب مخالفان حق هيچ ميل و سستى، نترسيد اى بندگان خدا و با خدا گريزيد از خدا، و برويد در راهى كه بسوى شما نهاده است، و بايستيد بكارى كه بشما باز بسته است! كه على ضامن است بر آنكه اگر بتعجيل ظفر بيابيد، عاقبت هم ظفر شما را بود.

(20) انّى لا ارى الموت الّا سعادة، و الحيوة مع الظالمين الّا برما. ترجمه:

من نمى‌بينم مرگ را الا سعادت، و حيوة با ظالمان الا ستوه شدن.

(21) اللّهم! و أيّما غاز غزاهم من اهل ملّتك، او مجاهد جاهدهم من اتباع سنّتك، ليكون دينك الاعلى، و حزبك الاقوى، و حظك الاوفى، فالقه اليسر، و هيّى‌ء له الامر و تولّه بالنّجح، و تخيّر له الأصحاب من اهل الفضل و الألباب، و استقوله الظّهر، و اسبغ عليه النّفقة، و متّعه بالنّشاط، و اطفى‌ء عنه حرارة الشوق، و أجره من غمّ الوحشة، و انسه ذكر الاهل و الولد، و اكرم له حسن النّية، و تولّه العافية، و أصحبه السّلامة، و علّمه السّير و السّنن، و سدّده فى الحكم، و اعزل عنه الرياء، و خلّصه من السّمعة، و اعفه من الجبن، و الهمه الجرءة، و ارزقه الشدّة، و أيّده بالنّصر، و اجعل فكره و ذكره و ظعنه و اقامته فيك و لك‌[2]. ترجمه:

خدايا! هر غازيى كه با دشمنان تو غزا كند، از اهل دين تو، تا دين تو قوت يابد، او را آسانى رسان، و كار او ساخته كن، و بمقصودش برسان، و او را ياران فاضل عاقل گزين ده، و پشت او قوى كن، و روزى او فراخ كن، و بنشاط برخوردارى ده، و حرارت شوق از دل او منشان، و از غم وحشتش زينهار ده، و ذكر اهل و ولد

[1]اصل: عصاه بكم (نهج 1: 58).

[2]صحيفه كامله (دعاؤه لاهل الثغور ص 146).

بر دل او فراموش گردان، و نيت نيكو ارزانى دار، و عاقبت و سلامت بخش او را، و راه راست بياموز، و او را از ريا دور دار، و از بد دلى عافيت ده، و دليرى و سختى و يارى ده، و فكر و ذكر و سفر و مقام او خالص بسوى خود و در راه خود گردان.

(22) كلّ عين ساهرة يوم القيمة الّا ثلث عيون: عين سهرت فى سبيل اللّه، و عين غضّت عن محارم اللّه، و عين فاضت من خشية اللّه. ترجمه: همه چشمها بى‌خواب بود روز قيامت مگر سه چشم: چشمى كه در راه خدا بيخوابى برده باشد، و چشمى كه از حرامها قفا كرده باشد، و چشمى كه از خوف خدا آب ريخته باشد،

(23) نحن الممتعضين للمسلمين من ذلة المشركين، و الّذابّين عنهم أجمعين، قياما للّه بحقّه، و حماية لدينه، اذ حزبه الغالب و سهمه الصّائب لكلّ عدوّ و مناصب.

ترجمه: ماييم خشم گرفتگان از جهت مسلمانان، و سبب خوارى مشركان، و دفع كنندگان از مسلمانان، تا بحق خدا قيام كنيم، و دين او نگاه داريم، كه لشكر اوست غالب، و تير او بر هدف هر دشمنى و ناصبى.

(24) الّا يتّسع لكم الدار لنصرة فما يضيق بكم الارض عن هجرة، فتاسّوا بالسّلف الصّالح منكم، و بالاسرة الّتى واست بنفوسها امامها، و العوالى مشتجرة، و المنايا للاقدار منتظرة و السّيوف فى النفوس مؤتمرة، فانّ الأولى بالطّف من آل هاشم، تأسّوا فثنّوا بالكرام التّاسّيا. فان واسى اولئك امامهم فى حومة الوغى على هول المماة، و النّفوس تخشى ما بين التّراقى و اللّهات، أفلا تواسون انتم إمامكم على ما يدعوكم اليه فى الدنيا من العزّ الرّفيع و فى الاخرى من فوز النّعيم. ترجمه:

اگر سراى بر شما فراخ نيست تا نصرت كنيد، زمين بر شما تنگ نيست تا هجرت كنيد،