ج: بلى، باعث بطلان مىشود.
س 73: آيا براى تجديد وضو مىتوان از مسجد خارج شد؟
ج: فقط براى وضوى مستحب جايز نيست.
س 74: كسى كه بايد براى نماز صبح تيمّم كند و دسترسى به آب ندارد، آيا مىتواند قبل از اذان صبح تيمّم كند و معتكف شود؟ و در زمانى كه دسترسى به آب پيدا كرد، از مسجد خارج شود و غسل كند؟
ج: اگر اعتكاف بر فرد واجب معيّن نباشد، جايز نيست؛ و الا مانعى ندارد.
س 75: كسى كه شب قبل از اعتكاف در مسجد حاضر شده و نياز به غسل پيدا كرده ولى به خاطر عدم امنيّت نمىتواند به خارج از مسجد براى غسل برود، آيا مىتواند تيمّم كند و معتكف شود و در زمانى كه دسترسى به آب پيدا كرد، از مسجد خارج شود و غسل كند؟ (اگر جواب مثبت است، آيا چنين كسى براى اعتكاف و روزه و نماز صبح بايد سه تيمّم جداگانه كند؟)
ج: اگر اعتكاف بر او واجب معيّن باشد، مانعى ندارد و يك تيمم كافى است؛ و الّا جايز نيست.
س 76: آيا مستحاضه (كثيره يا متوسطه) هر بار بعد از خروج ضرورى از مسجد بايد براى ورود به مسجد غسل كند؟
ج: خير؛ همين كه اغسال يوميّه را براى نمازها انجام دهد، كفايت مىكند.
س 77: آيا مستحاضه متوسطه يا كثيره براى روزه گرفتن و نماز صبح بايد جداگانه غسل كند؟
ج: همان غسلهاى واجب كفايت مىكند، ولى بنا بر احتياط واجب، بايد غسل نماز مغرب و عشاى شبى كه مىخواهد فرداى آن را روزه بگيرد، بجا آورد.
س 78: خارج شدن معتكف از مسجد به منظور تلفن زدن به خانواده و احوالپرسى چه صورت دارد؟
ج: اگر ضرورت دارد و طول نكشد، مانعى ندارد؛ اما اگر ضرورت ندارد، يا به قدرى طول بكشد كه صورت اعتكاف بهم بخورد، نبايد خارج شود.
س 79: آيا مىتوان اعتكاف را بهم زد و در اثنا از مسجد خارج شد؟
ج: اگر واجب باشد يا روز دوّم تا مغرب اعتكاف كرده
است، نمىتواند آن را بهم بزند و اتمام واجب است. و الّا مانعى ندارد.
مسائل محرّمات حال اعتكاف
س 80: آيا شانه زدن و ناخن گرفتن در حال اعتكاف كراهت دارد؟
ج: اگر بدانند شانه زدن موجب ريختن مو مىشود احتياط مستحب است كه شانه نزنند؛ همچنين احتياط مستحب آن است كه در حال اعتكاف ناخن نگيرند.
س 81: آيا محرّمات اعتكاف باعث بطلان اعتكاف مىشود؟
ج: جماع و كارهايى كه روزه را باطل مىكند، اعتكاف را باطل مىكند؛ و ساير محرّمات بنا بر احتياط مبطل است و احتياط آن است كه اعتكاف را تمام كنند، و اگر واجب بوده، آن را مجدداً انجام دهند.
س 82: اظهار فضل بدون مجادله براى شوخى، آيا باعث بطلان اعتكاف مىشود؟ آيا كار حرام انجام داده است؟
ج: خير؛ حرام نيست، بلكه مكروه است.
س 83: آيا كسى كه نمىدانسته مثلًا فلان كار باعث بطلان اعتكاف مىشود و آن كار را انجام دهد، اعتكاف او باطل مىشود؟
ج: بلى، باطل مىشود.
س 84: كسى كه نمىدانسته مثلًا فلان كار در اعتكاف حرام است و آن كار را انجام دهد، آيا كار حرام انجام داده است؟
ج: اگر نمىدانسته، عقاب ندارد.
س 85: آيا استفاده از كِرِم، پماد يا صابون بودار براى معتكفى كه حسّ بويايى ندارد، اشكال دارد؟
ج: اشكالى ندارد.
س 86: اگر بوى عطرى كه ديگران استعمال كردهاند به مشام معتكف برسد، آيا بايد از رسيدن بو به بينى، جلوگيرى كند؟
ج: بلى.
س 87: اگر معتكفى در فرض سابق از رسيدن بو به بينى جلوگيرى نكرده و طبيعتاً از آن بو لذّت برده است، آيا اعتكاف او باطل است؟ آيا كار حرامى انجام داده است؟
ج: اگر بو نكرده، اعتكاف او باطل نيست؛ ولى اينكه جلوگيرى نكرده، كار حرامى مرتكب شده و بايد توبه كند.
س 88: پماد چربكننده يا مرطوبكننده پوست، آيا اعتكاف را باطل مىكند؟ آيا كار حرام انجام داده است؟
ج: خير؛ نه حرام است و نه اعتكاف را باطل مىكند.
س 89: اگر كسى صورتش را با صابون بودار بشويد، آيا بايد جلوى تنفسش را بگيرد؟
ج: خير؛ امّا اگر بوى آن شديد است، بايد آن بو را برطرف كند.
س 90: اگر فردى براى اينكه مطمئن شود كه صابون او بو مىدهد يا نه، صابونش را بو كند و صابون او بودار باشد، آيا اعتكاف او باطل مىشود؟ آيا كار حرام انجام داده است؟
ج: خير؛ باطل نمىشود و براى آزمايش هم حرام نيست.
س 91: يكى از معتكفين به تصوّر اينكه بوييدن عطر فقط در حال روزه در اعتكاف اشكال دارد و بعد از افطار بوى عطر را استشمام كرده است، آيا اين كار باعث بطلان اعتكاف مىشود؟ آيا كار حرام انجام داده است؟
ج: در فرض سؤال كه نمىدانسته است مرتكب حرام نشده، ولى بنابر احتياط واجب اعتكاف او باطل شده است؛
و در عين حال اعتكاف را تمام كند و اگر واجب بوده، مجدداً انجام دهد.
س 92: آيا بوييدن عطر در اعتكاف باعث بطلان اعتكاف مىشود؟ آيا كار حرام انجام داده است؟
ج: حرام بوده، و بنا بر احتياط واجب اعتكاف را باطل مىكند.
س 93: آيا رسيدن عطر به بينى باعث بطلان اعتكاف مىشود؟ آيا كار حرام انجام داده است؟
ج: بنا بر احتياط اعتكاف را باطل مىكند؛ ولى اگر بىاختيار باشد، حرام نيست.
س 94: كسى كه قبل از اعتكاف به لباسهاى خود عطر زده است، آيا براى اعتكاف بايد لباس خود را عوض كند؟
ج: در صورتى كه موجب بوييدن بوى خوش شود، بايد عوض كند.
س 95: آيا خوردن آدامسهايى با طعمهاى تند و بودار در اعتكاف اشكال دارد؟
ج: اگر صدق بوى خوش و استعمال عطر كند، حرام است.
س 96: آيا بوييدن عرقيات بودار مثل گلاب و عرق نعناء يا خوردن آن يا رسيدن بوى آن به مشام هنگام افطار در
اعتكاف، باعث بطلان اعتكاف مىشود؟ آيا كار حرام انجام داده است؟
ج: بلى؛ حرام بوده و بنا بر احتياط واجب اعتكاف را باطل مىكند؛ ولى اعتكاف را تمام و اگر واجب بوده، اعاده نمايد.
س 97: آيا استفاده از خميردندانهاى بودار در اعتكاف اشكال دارد؟
ج: اگر صدق بوى خوش و استعمال عطر كند، حرام است؛ و بنا بر احتياط، موجب بطلان اعتكاف نيز مىشود، و مثل مسأله قبل عمل كند.
س 98: آيا خريدوفروش (جنس ضرورى و غير ضرورى) در اعتكاف باعث بطلان اعتكاف مىشود؟ آيا كار حرام انجام داده است؟
ج: خريدوفروش بدون ضرورت از محرّمات اعتكاف است، و بنابر احتياط انجام آن موجب بطلان اعتكاف مىشود.
س 99: آيا مىتوان به كسى پول داد تا از مسجد خارج شود و براى معتكف خريد كند؟ آيا بين خريد جنس ضرورى و
غير ضرورى فرقى است؟
ج: مانعى ندارد؛ مباشرت در خريدوفروش حرام است، امّا توكيل در آن اشكال ندارد.
س 100: مستدعى است مستحبّات و آداب اعتكاف را بيان فرماييد؟
ج: مستحبات و آداب اعتكاف در جايى مفصّلًا بررسى و بيان نشده است؛ در عين حال بعضى از آنها عبارت است از اين كه: اعتكاف در ماه رمضان باشد، و بهتر است دهه آخر ماه رمضان باشد؛ و نيز مستحبّ است آداب و مستحبّاتى كه براى روزه ماه رمضان وارد شده، رعايت كنند؛ چشم و گوش و زبان و اعضاء و جوارح خود را از زشتىها و قبائح حفظ كنند؛ از خشم، غيبت، تهمت، حسد، نزاع و قيل و قال پرهيز كنند؛ از غضب و پرخاشگرى دورى نمايند، حلم و صبر و وقار و خشوع و خوف از خدا را پيشه كنند؛ از اهل شرّ و افراد غير متّقى فاصله بگيرند؛ به دعا و قرآن و ذكر خدا مشغول باشند؛ و غير اينها از آدابى كه در روايات براى روزهدار بيان شده است.